a. Dấu hiệunổi bật giúp ta nhận ra lỗi về mạch lạc trong đoạn văn là : Các câu không biểu hiện một chủ đề thống nhất một cách liền mạch "Nhưng họ hầu như đã vứt bỏ..." và "Nó tuy rất tiện lợi..." có nội dung mâu thuẫn hoặc không ăn nhập với đối tượng đang nói tới ở câu trước đó.

b. Các dấu hiệu của lỗi liên kết trong đoạn văn là:

+ Lỗi dùng từ thay thế: "Nó". Về mặt ngữ pháp, nó thay thế cho "thói quen đọc sách" , nhưng về ý nghĩa thực tế (tiện lợi, đáp ứng nhu cầu hiện đại), nó lại đang ám chỉ "điện thoại thông minh".

+ Lỗi dùng từ nối: Từ "Nhưng" không tạo ra sự nghịch đối hợp lý với.

c. Cách sửa để đảm bảo đoạn văn có mạch lạc và liên kết là : "Thay vì cầm một cuốn sách để đọc, nhiều người bây giờ chỉ biết lăm lăm trong tay một chiếc điện thoại thông minh. Mặc dù chiếc điện thoại tuy rất tiện lợi trong việc đáp ứng nhiều nhu cầu của con người trong cuộc sống hiện đại, nhưng lại khó giúp ta tìm được sự yên tĩnh, lắng sâu trong tâm hồn. Chính vì vậy, không ít người có nhận thức rất mơ hồ về ích lợi của sách và hầu như đã vứt bỏ thói quen đọc sách - thứ vốn giúp bồi dưỡng tâm hồn và rèn luyện tư duy."

a. Đoạn văn vẫn rời rạc dù có phép lặp vì : Dù lặp từ "hiền tài", nhưng các câu không có sự thống nhất ở bề sâu về ý nghĩa. Các câu chỉ là những nhận định rời rạc, không hô ứng hay phát triển ý cho nhau một cách logic.

b. Lỗi mạch lạc mà đoạn văn mắc phải là: phương tiện nội dung. Các ý triển khai không theo một trình tự hợp lý (đang nói về nhà nước, chuyển sang năng lực, rồi lại nói về lịch sử một cách chung chung).

a. Nó được coi là một đoạn văn là vì :

+Bắt đầu bằng chữ viết hoa lùi đầu dòng và kết thúc bằng dấu chấm xuống dòng.

+ Tập trung biểu hiện một chủ đề chung là sự khẳng định lòng đồng cảm vốn có của con người và phẩm chất của người nghệ sĩ.

b. Mạch lạc giữa các câu trong đoạn văn: - Các câu được tiếp nối theo một trình tự hợp lý: Khẳng định bản chất con người, nguyên nhân lòng đồng cảm bị mai một, sự kiên trì giữ gìn lòng đồng cảm, định nghĩa về nghệ sĩ.

c. Dấu hiệu liên kết với đoạn trước: - Cụm từ "Nói cách khác" ở đầu đoạn là phép nối, cho thấy đoạn này đang giải thích rõ hơn hoặc triển khai ý từ một khía cạnh khác của đoạn văn kề trước.

d. Từ ngữ lặp lại và tác dụng: - Từ ngữ lặp: "lòng đồng cảm", "con người", "nghệ thuật/nghệ sĩ". - Tác dụng:

+ Giúp duy trì chủ đề xuyên suốt đoạn văn, làm nổi bật phẩm chất đáng quý mà con người cần có dù cho ở trong bất kì hoàn cảnh nào.

+ Làm cho đoạn văn trở nên liền mạch, hay hơn, hấp dẫn hơn, tăng sức gợi hình, gợi cảm cho sự diễn đạt .

+ Nhấn mạnh trọng tâm mà tác giả muốn truyền đạt : cần phải có lòng đồng cảm.

- Nhận xét khái quát về mạch lạc và liên kết trong văn bản "Hiền tài là nguyên khí của quốc gia" là:

+ Mạch lạc: Toàn bộ văn bản tập trung vào một chủ đề duy nhất là khẳng định vai trò quan trọng của hiền tài và việc khắc bia tiến sĩ để khuyến khích nhân tài. Các ý được sắp xếp theo trình tự logic: Nêu tư tưởng , phân tích vai trò hiền tài, ý nghĩa của việc dựng bia.

+ Liên kết: Sử dụng chặt chẽ các phép nối, phép lặp (từ "hiền tài", "nguyên khí") để gắn kết các câu và đoạn.

- Quan điểm "chữ bầu lên nhà thơ" được triển khai là :

+Nhà thơ không làm thơ bằng "ý" mà bằng "chữ". Chữ trong thơ có "diện mạo, âm lượng, độ vang vọng".

+ Nếu nhà thơ lao động chữ nghĩa nghiêm túc, biến ngôn ngữ công cộng thành ngôn ngữ đặc sản độc nhất, thì "chữ" sẽ xác nhận tư cách nhà thơ của họ. Ngược lại, dù có danh tiếng lẫy lừng (như ví dụ về Vích-to Huy-gô đôi khi không được "chữ" bầu lại), nếu không sáng tạo ra cái mới, họ cũng sẽ thất bại.

- Lí lẽ: Thơ không phải là trò chơi may rủi ("không ai trúng số độc đắc suốt đời"). Cảm hứng ("trời cho") thường ngắn ngủi, muốn đi đường dài phải dựa vào nội lực của chữ.

- Dẫn chứng:

+Kể tên các bậc vĩ nhân: Lý Bạch, Sa-a-đi, Gớt, Ta-go để minh chứng cho việc lao động bền bỉ đến già vẫn có thành quả.

+ Trích lời Picasso: "Người ta cần rất nhiều thời gian để trở nên trẻ".

+ Lấy ví dụ về các nhà tiểu thuyết như Tôn-xtôi (sửa Chiến tranh và Hòa bình nhiều lần), Phlô-be (cân nhắc chữ như thầy lang bốc thuốc).

- Nhận xét:

+Cách lập luận của Lê Đạt rất sắc sảo và giàu hình ảnh. Ông không dùng những lý thuyết khô khan mà dùng những hình ảnh so sánh độc đáo (nhà thơ - lực điền).

+Các dẫn chứng đưa ra đều là những tên tuổi lớn trong nền văn học/nghệ thuật thế giới, tạo nên sức thuyết phục tuyệt đối và cái nhìn mang tầm quốc tế.

Câu văn : "nhà thơ một nắng hai sương, lầm lũi, lực điền trên cánh đồng giấy, đổi bát mồ hôi lấy từng hạt chữ" được hiểu là : Đây là một cách nói ẩn dụ để khẳng định tính chất của lao động nghệ thuật. Trước hết, sáng tạo thơ ca không phải là cuộc dạo chơi hay chờ đợi cảm hứng từ trên trời rơi xuống, mà là một công việc lao động nặng nhọc, đòi hỏi sự kiên trì, bền bỉ. Tiếp đến, không gian làm việc của nhà thơ là trang giấy, nhưng sự vất vả của họ không kém gì người nông dân trên đồng ruộng. Cuối cùng, chữ nghĩa không tự nhiên có được, nó là kết quả của sự trả giá bằng công sức và tâm huyết của người thi sĩ.

- Tác giả "rất ghét", "không ưa" những nhà thơ thần đồng:

+ ​Định kiến cho rằng các nhà thơ Việt Nam thường chín sớm nên cũng tàn lụi sớm (những nhà thơ sống bằng vốn "trời cho").

+ Quan niệm làm thơ là "đánh quả" hay dựa vào những cơn bốc đồng ngắn ngủi.

- Tác giả "ưa" đối tượng:

+Những nhà thơ "một nắng hai sương, lầm lũi, lực điền trên cánh đồng giấy, đổi bát mồ hôi lấy từng hạt chữ".

+Những nhà thơ có sự thành tâm kiên trì, đa mang đắm đuối với nghề.

+Những người dù ở tuổi "tóc bạc" vẫn thu hoạch được những "mùa thơ dậy thì" (như Lý Bạch, Sa-a-đi, Gớt, Ta-go).