Câu 1

Đoạn trích trong bài thơ "Phía sau làng" của Trương Trọng Nghĩa đã để lại dấu ấn sâu đậm trong lòng người đọc nhờ sự kết hợp hài hòa giữa giá trị hiện thực nghiêm ngặt và cảm xúc hoài niệm xót xa. Về mặt nội dung, đoạn thơ là tiếng thở dài đầy trăn trở trước bức tranh làng quê Việt Nam đang bị rạn nứt, biến đổi sâu sắc dưới "cơn lốc" đô thị hóa. Quá khứ tuổi thơ trong trẻo giờ chỉ còn là hoài niệm khi diện tích đất canh tác bị thu hẹp ("Đất không đủ cho sức trai cày ruộng"), buộc những người bạn đồng trang lứa phải tha hương cầu thực. Đáng buồn thay, sự nghèo khó vẫn bủa vây khi "mồ hôi chẳng hóa thành bát cơm no". Đô thị hóa không chỉ thay đổi cảnh quan với cảnh "nhà cửa chen chúc mọc", xua tan bóng dáng "những lũy tre ngày xưa", mà nguy hại hơn, nó còn làm lung lay cả các giá trị văn hóa truyền thống: người thiếu nữ nông thôn không còn hát dân ca, chẳng còn giữ mái tóc dài duyên dáng. Khép lại đoạn thơ là hình ảnh đầy ám ảnh về dòng người ly hương mang theo cả "nỗi buồn ruộng rẫy" lên phố thị – một sự đứt gãy không gian sinh tồn đầy bi kịch. Về mặt nghệ thuật, tác giả đã thể hiện năng lực sáng tạo bậc cao khi sử dụng thể thơ tự do với nhịp điệu chậm rãi như một tiếng thở dài. Thủ pháp đối lập giữa quá khứ bình yên, giàu bản sắc với hiện thực xô bồ, ngột ngạt cùng hệ thống hình ảnh ẩn dụ, nhân hóa đặc sắc ("nỗi buồn ruộng rẫy") đã làm tăng sức gợi hình, gợi cảm. Qua đó, tác giả không chỉ bộc lộ niềm xót xa cho số phận của làng, của người nông dân mà còn gióng lên hồi chuông cảnh báo về việc giữ gìn hồn cốt quê hương trong lòng xã hội hiện đại.

Câu 2

của nhân loại với sự bùng nổ của cuộc cách mạng công nghệ thông tin. Trong không gian số đại ngàn ấy, mạng xã hội (Facebook, TikTok, Instagram,...) nổi lên như một thế giới song phẳng, kết nối hàng tỷ tâm hồn trên toàn cầu. Không thể phủ nhận, mạng xã hội đã và đang tái cấu trúc lại cách thức con người giao tiếp, học tập và làm việc. Thế nhưng, đằng sau thứ ánh sáng lấp lánh của màn hình công nghệ, không gian ảo này lại là một thực thể phức tạp, chứa đựng cả những giá trị tiến bộ lẫn những hệ lụy khôn lường – một "con dao hai lưỡi" sắc bén thách thức bản lĩnh của con người hiện đại.

Trước hết, mạng xã hội là một bước tiến vĩ đại trong việc san phẳng các rào cản địa lý và thời gian. Nó trao cho con người quyền năng kết nối vô hạn. Giờ đây, chỉ bằng một cú click chuột, chúng ta có thể trò chuyện với người thân cách xa nửa vòng Trái Đất, hay kết giao với những người bạn có cùng lý tưởng, sở thích. Không dừng lại ở chức năng liên lạc, mạng xã hội còn là một bạt ngàn kho tàng tri thức. Đó là nơi các cộng đồng học tập chia sẻ tài liệu, các khóa học kỹ năng trực tuyến phát triển mạnh mẽ, giúp học sinh, sinh viên chủ động tự học một cách hiệu quả. Ở góc độ kinh tế và giải trí, đây là mảnh đất màu mỡ cho tư duy khởi nghiệp (e-commerce) và cung cấp những phương thức giải tỏa căng thẳng phong phú sau những giờ lao động mệt mỏi. Mạng xã hội, nếu được đặt vào tay một người dùng thông thái, sẽ trở thành đòn bẩy nâng tầm giá trị cuộc sống.

Tuy nhiên, "chiếc gương" mạng xã hội không chỉ phản chiếu những điều tích cực. Nếu quá lạm dụng, con người dễ rơi vào cái bẫy mang tên "nghiện thế giới ảo". Nhiều bạn trẻ hiện nay dành hàng giờ đồng hồ để lướt bảng tin một cách vô định, dẫn đến sự xao nhãng trong học tập, suy giảm sức khỏe thể chất và tinh thần. Đáng sợ hơn, mạng xã hội đang vô tình tạo ra hội chứng FOMO (sợ bị bỏ lỡ) và áp lực đồng lứa (peer pressure). Khi liên tục nhìn thấy những hình ảnh hào nhoáng, những "vỏ bọc hoàn hảo" của người khác trên mạng, nhiều người dễ nảy sinh tâm lý tự ti, hoài nghi giá trị bản thân, thậm chí rơi vào trầm cảm. Đó là chưa kể đến vấn nạn "bạo lực mạng" (cyberbullying) – nơi những lời lăng mạ ẩn danh phía sau bàn phím có thể hủy hoại cuộc đời của một con người bằng xương bằng thịt. Sự lây lan của tin giả (fake news) và các thủ đoạn lừa đảo công nghệ cao tinh vi cũng đang đặt ra những bài toán nhức nhối về an ninh mạng và đạo đức xã hội.

Đứng trước thực trạng đó, thái độ của chúng ta không phải là cực đoan bài xích hay tẩy chay công nghệ, bởi đó là xu thế tất yếu của thời đại. Điều cốt lõi là mỗi cá nhân cần phải xây dựng cho mình một bộ lọc văn hóa và ý thức tự giác cao. Chúng ta cần học cách làm chủ công nghệ thay vì để công nghệ thao túng tâm lý. Trở thành một "cư dân mạng" văn minh đồng nghĩa với việc biết chọn lọc thông tin để tiếp thu, biết bảo mật quyền riêng tư cá nhân và tuyệt đối không chia sẻ những nội dung độc hại, vô căn cứ. Quan trọng hơn cả, mỗi người cần phải biết bấm nút "đăng xuất" khỏi thế giới ảo để "đăng nhập" vào cuộc sống thực: dành thời gian đối thoại trực tiếp với gia đình, đọc sách, hòa mình vào thiên nhiên và rèn luyện thể chất.

Nhà triết học người Pháp Jean-Jacques Rousseau từng nói: "Con người sinh ra tự do, nhưng ở khắp nơi họ đều trong xiềng xích". Mạng xã hội có thể là chiếc xiềng xích vô hình trói buộc tư duy, nhưng cũng có thể là đôi cánh giúp con người vươn ra biển lớn tri thức. Lựa chọn nằm ở chính bản lĩnh, lý trí và trách nhiệm của mỗi chúng ta. Hãy dùng mạng xã hội như một công cụ để kiến tạo một phiên bản tốt hơn của chính mình trong thế giới hiện đại.

Câu 1 Thể thơ của văn bản trên là Thể thơ tự do

Câu 2 Các tính từ miêu tả hạnh phúc trong văn bản gồm: xanh, thơm, im lặng, dịu dàng, vô tư, đầy, vơi.

Câu 3

Đoạn thơ thể hiện một quan niệm nghệ thuật độc đáo và tinh tế của tác giả về hạnh phúc.

 Hạnh phúc không phải là cái gì đó quá xa vời, lớn lao hay mang tính chất ồn ào, phô trương. Nó được cụ thể hóa bằng một hình ảnh đầy cảm giác: "như quả / thơm trong im lặng, dịu dàng". Đó là biểu tượng của sự kết tinh, chín muồi sau một quá trình nuôi dưỡng.

 Ý nghĩa: Hạnh phúc đôi khi rất đỗi giản dị, là những giá trị khuất lấp, bình yên trong cuộc sống đời thường mà con người chỉ có thể cảm nhận bằng một tâm hồn sâu lắng, biết trân trọng và lắng ng

Câu 4

Biện pháp tu từ: So sánh "Hạnh phúc" với "sông vô tư trôi về biển cả".

 Tác dụng:

 Về mặt nghệ thuật (hình thức): Tạo nên hình ảnh thơ sinh động, gợi hình, gợi cảm; tăng tính nhạc và làm cho tư duy triết lý trong thơ trở nên mềm mại, tự nhiên.

 Về mặt nội dung: Khắc họa bản chất cốt lõi của hạnh phúc là sự vô tư, tự tại và khát vọng hiến dâng. Dòng sông cứ miết mải chảy về phía biển lớn một cách tự nhiên, không mưu cầu, không tính toán định lượng "đầy" hay "vơi". Qua đó, tác giả khẳng định: Hạnh phúc đích thực chỉ mỉm cười khi con người sống bao dung, biết cho đi, biết hòa nhập cái tôi nhỏ bé vào cái ta chung rộng lớn của cuộc đời mà không ích kỷ, đo đếm thiệt hơn.

Câu 5

Quan niệm về hạnh phúc của tác giả Nguyễn Loan là một quan niệm mang tính biện chứng, đa diện, tiến bộ và giàu giá trị nhân văn.

 Tính đa diện, phong phú: Tác giả không định nghĩa hạnh phúc bằng những khái niệm giáo điều mà nhìn nhận nó dưới nhiều góc độ thông qua các ẩn dụ từ thiên nhiên (lá, quả, sông). Hạnh phúc vừa là sự thử thách, trải nghiệm (xanh trong nắng dội, mưa tràn), vừa là sự bình yên, ngọt ngào (thơm trong im lặng), lại vừa là sự khoáng đạt, vị tha (vô tư trôi). Cụm từ "đôi khi" được lặp lại nhấn mạnh tính chất linh hoạt, không cố định của hạnh phúc.

 Thông điệp nhân sinh: Quan niệm này hướng con người tới một lối sống tích cực: Hãy tìm kiếm và trân trọng hạnh phúc từ những điều bình dị nhất, nuôi dưỡng một tâm hồn rộng mở để thấu hiểu và sẻ chia với cuộc đời.