Câu1:

Bài Làm

Trong hành trình định vị bản thân, ước mơ và lao động chính là hai yếu tố song hành, tạo nên chiếc đòn bẩy đưa con người đến với thành công. Ước mơ là những dự định, khát khao tốt đẹp mà chúng ta mong muốn đạt được, đóng vai trò như một "ngọn hải đăng" soi sáng và định hướng cho hành động. Tuy nhiên, nếu ước mơ là điểm đến thì lao động chính là con đường duy nhất để dẫn tới đó. Lao động, dù là trí óc hay chân tay, chính là quá trình hiện thực hóa những ý tưởng trừu tượng thành kết quả cụ thể. Nếu chỉ mơ mộng mà không bắt tay vào làm việc, ước mơ sẽ mãi là những lâu đài trên cát, dễ dàng sụp đổ trước thực tế khắc nghiệt. Ngược lại, lao động mà không có ước mơ sẽ dễ trở nên mệt mỏi, nhàm chán và thiếu mục đích. Khi chúng ta lao động vì một mục tiêu lớn lao, mỗi khó khăn đều trở thành bài học và mỗi giọt mồ hôi đều mang giá trị của niềm vui kiến tạo. Thực tế cho thấy, không một vĩ nhân nào chạm tay vào vinh quang mà không trải qua quá trình rèn luyện bền bỉ. Vì vậy, mỗi bạn trẻ cần xác định cho mình một ước mơ đúng đắn và không ngừng nỗ lực, bởi lẽ chỉ có thông qua lao động, chúng ta mới có thể biến những điều "không thể" thành "có thể".

Câu 2:

Bài Làm

Nguyễn Đình Thi là một nghệ sĩ đa tài của nền văn học Việt Nam hiện đại. Thơ ông thường mang phong cách tự do, phóng khoáng nhưng vẫn đầy chiêm nghiệm và hàm súc. Bài thơ "Nhớ", sáng tác trong những năm tháng kháng chiến chống Pháp gian khổ, là một nốt nhạc trong trẻo, thể hiện sự hòa quyện tuyệt đẹp giữa tình yêu đôi lứa và tình yêu đất nước qua tâm trạng đầy vơi của nhân vật trữ tình.

Mở đầu bài thơ, nỗi nhớ không được bộc lộ trực tiếp mà mượn những hình ảnh thiên nhiên, vũ trụ để lan tỏa:

"Ngôi sao nhớ ai mà sao lấp lánh

Soi sáng đường chiến sĩ giữa đèo mây

Ngọn lửa nhớ ai mà hồng đêm lạnh

Sưởi ấm lòng chiến sĩ dưới ngàn cây"

Bằng biện pháp nhân hóa, tác giả đã gán cho "ngôi sao" và "ngọn lửa" những cảm xúc của con người. Nỗi nhớ ở đây không chỉ là sự riêng tư mà như bao trùm lên cả không gian núi rừng chiến khu. Ngôi sao trên đỉnh đèo và ngọn lửa sưởi ấm đêm lạnh là những người bạn đồng hành của người chiến sĩ, khiến nỗi nhớ trở nên lãng mạn, ấm áp, xua tan đi cái khắc nghiệt của cuộc chiến.

Tâm trạng của nhân vật trữ tình trở nên sâu sắc hơn khi anh tự soi chiếu tình cảm cá nhân trong mối tương quan với vận mệnh dân tộc:

"Anh yêu em như anh yêu đất nước

Vất vả đau thương tươi thắm vô ngần"

Đây là một sự so sánh độc đáo và đầy bản lĩnh. Tình yêu dành cho "em" được đặt ngang hàng với tình yêu dành cho "đất nước". Đất nước hiện lên với đầy đủ các cung bậc: có cái "vất vả, đau thương" của đạn bom, xương máu, nhưng cũng có cái "tươi thắm" của niềm tin và hy vọng. Chính tình yêu đôi lứa đã trở thành động lực, tiếp thêm sức mạnh để người chiến sĩ vững tay súng bảo vệ quê hương. Nỗi nhớ ấy hiện hữu trong từng nhịp sống đời thường: từ "mỗi bước đường anh bước" đến "mỗi tối anh nằm", "mỗi miếng anh ăn". Nó len lỏi vào tâm thức, trở thành hơi thở và lẽ sống của người lính.

Khép lại bài thơ, tâm trạng nhân vật trữ tình chuyển hóa từ sự da diết, riêng tư sang niềm tự hào, kiêu hãnh:

Đây là một sự so sánh độc đáo và đầy bản lĩnh. Tình yêu dành cho "em" được đặt ngang hàng với tình yêu dành cho "đất nước". Đất nước hiện lên với đầy đủ các cung bậc: có cái "vất vả, đau thương" của đạn bom, xương máu, nhưng cũng có cái "tươi thắm" của niềm tin và hy vọng. Chính tình yêu đôi lứa đã trở thành động lực, tiếp thêm sức mạnh để người chiến sĩ vững tay súng bảo vệ quê hương. Nỗi nhớ ấy hiện hữu trong từng nhịp sống đời thường: từ "mỗi bước đường anh bước" đến "mỗi tối anh nằm", "mỗi miếng anh ăn". Nó len lỏi vào tâm thức, trở thành hơi thở và lẽ sống của người lính.

Khép lại bài thơ, tâm trạng nhân vật trữ tình chuyển hóa từ sự da diết, riêng tư sang niềm tự hào, kiêu hãnh:

Ngôi sao trong đêm không bao giờ tắt

...Chúng ta yêu nhau kiêu hãnh làm người."

Hình ảnh ngôi sao không tắt và ngọn lửa đỏ rực là biểu tượng cho tình yêu vĩnh cửu và ý chí chiến đấu quật cường. Lời khẳng định "yêu nhau chiến đấu suốt đời" cho thấy một thế hệ thanh niên thời bấy giờ đã tìm thấy sự thống nhất giữa hạnh phúc cá nhân và lý tưởng dân tộc. Họ yêu nhau để cùng nhau "kiêu hãnh làm người", cùng nhau gánh vác sứ mệnh thời đại. Qua bài thơ "Nhớ", Nguyễn Đình Thi đã khắc họa thành công bức chân dung tâm hồn của người chiến sĩ cách mạng: vừa mang nét hào hoa, lãng mạn của những trí thức dấn thân, vừa mang vẻ đẹp kiên cường của những con người cầm súng. Với thể thơ tự do và hình ảnh giàu tính biểu tượng, bài thơ mãi là một minh chứng cho thấy: trong khói lửa chiến tranh, tình yêu vẫn nảy nở và trở thành sức mạnh diệu kỳ giúp con người vượt qua tất cả.

Câu 1. Phương thức biểu đạt chính được tác giả sử dụng trong văn bản là:

•Phương thức biểu đạt chính là Nghị luận. Tác giả đưa ra các quan điểm, lí lẽ và dẫn chứng để thuyết phục người đọc về giá trị của lao động.

Câu 2. Văn bản trên bàn về vấn đề: Văn bản bàn về ý nghĩa và giá trị của lao động đối với sự tồn tại của muôn loài và hạnh phúc của con người trong đời sống xã hội.

Câu 3. Để làm rõ cho ý kiến: "Mọi động vật đều lao động, trước hết là để duy trì sự sống." tác giả đã sử dụng những bằng chứng : Nhận xét về những bằng chứng ấy:

• Các bằng chứng:

• Chú chim yến: Khi còn non được bố mẹ mớm mồi, khi lớn phải tự mình đi kiếm mồi.

• Hổ và sư tử: Cũng đều phải tự mình lao động (săn mồi) để tồn tại.

• Nhận xét: Các bằng chứng này rất gần gũi, xác thực và giàu sức thuyết phục. Tác giả lấy ví dụ từ các loài vật quen thuộc trong tự nhiên để cho thấy lao động là một bản năng sinh tồn tất yếu, là "nguyên lí mà tự nhiên ban tặng".

Câu 4. Câu: "Việc con người có cảm nhận được niềm vui trong lao động hay không sẽ có ý nghĩa lớn lao, quyết định cuộc đời của người đó hạnh phúc hay không." đem đến cho em suy nghĩ:

• Suy nghĩ: Câu nói nhấn mạnh rằng hạnh phúc không nằm ở việc được nghỉ ngơi hay hưởng thụ mà nằm ở thái độ đối với lao động. Khi chúng ta tìm thấy đam mê và niềm vui trong công việc, lao động không còn là gánh nặng mà trở thành nguồn sống, giúp cuộc đời trở nên giá trị và viên mãn hơn.

Câu 5. Từ thực tiễn đời sống và những suy nghĩ sau khi đọc văn bản, em hãy nêu lên một biểu hiện cho thấy hiện nay trong cuộc sống vẫn có người nhận thức chưa đúng đắn về ý nghĩa của lao động.

• Biểu hiện: Một trong những biểu hiện rõ nhất là tư tưởng "nhàn cư vi bất thiện" hoặc lối sống ỷ lại, lười biếng.

• Ví dụ: Có những bạn trẻ chỉ muốn "việc nhẹ lương cao", sợ gian khổ, hoặc chọn cách sống dựa dẫm vào cha mẹ thay vì tự mình nỗ lực. Họ coi lao động là sự ép buộc, mệt mỏi mà không nhận ra rằng chính lao động mới tạo ra giá trị bản thân và đóng góp cho cộng đồng.