Câu 1

Mark Twain từng nói: “Hai mươi năm sau bạn sẽ hối hận vì những gì bạn đã không làm, hơn là những gì bạn đã làm.” Câu nói gửi gắm thông điệp sâu sắc về lối sống dám hành động, dám bước ra khỏi vùng an toàn để theo đuổi ước mơ và trải nghiệm cuộc sống. Trong đời người, điều khiến ta day dứt nhất thường không phải là thất bại, mà là những cơ hội đã bỏ lỡ chỉ vì sợ hãi, do dự. Nếu cứ mãi sống an toàn, con người sẽ dễ đánh mất khát vọng, tuổi trẻ trở nên nhạt nhòa và vô nghĩa. Ngược lại, khi dám thử sức, dám đối mặt với khó khăn, ta sẽ trưởng thành hơn, hiểu rõ giá trị bản thân và tích lũy những trải nghiệm quý báu. Thực tế cho thấy nhiều người thành công đều từng mạnh dạn “nhổ neo”, vượt qua giới hạn của chính mình để chinh phục ước mơ. Tuy nhiên, dám hành động không có nghĩa là liều lĩnh mù quáng, mà cần có mục tiêu đúng đắn và sự chuẩn bị nghiêm túc. Là học sinh, chúng ta cần sống tích cực, chủ động học hỏi, dám theo đuổi đam mê để tuổi trẻ không trôi qua trong tiếc nuối.

Câu 2

Trong dòng chảy văn học Việt Nam hiện đại, Thạch Lam là nhà văn có ngòi bút nhẹ nhàng mà giàu sức lay động. Ông thường hướng ngòi bút vào những con người nhỏ bé với đời sống nội tâm sâu sắc. Trong đoạn trích Trở về, nhân vật người mẹ hiện lên là hình ảnh tiêu biểu của người phụ nữ nông thôn giàu tình yêu thương, đức hi sinh và tấm lòng bao dung cảm động.

Trước hết, người mẹ là người hết lòng yêu thương con. Sau sáu năm xa cách, dù Tâm hầu như không hỏi han, không quan tâm đến mẹ, bà vẫn luôn mong nhớ và chờ đợi con trở về. Khi gặp lại con, bà “ứa nước mắt”, xúc động nghẹn ngào đến mức “không nói được”. Những câu hỏi đầy lo lắng như: “Bây giờ cậu đã khỏe hẳn chưa?” cho thấy tình thương của người mẹ chưa bao giờ vơi cạn. Dù nghèo khó, bà vẫn luôn hướng lòng mình về con trai với sự quan tâm chân thành và sâu nặng.

Người mẹ còn hiện lên với cuộc sống cô đơn, lam lũ và đáng thương. Căn nhà “sụp thấp hơn một chút”, “mái gianh xơ xác hơn” như phản chiếu cuộc đời nghèo khổ, héo úa của bà nơi làng quê. Bà sống lặng lẽ, chỉ có cô Trinh sang đỡ đần cho đỡ buồn. Sáu năm trời xa con, người mẹ ấy chỉ biết chờ đợi trong âm thầm. Hình ảnh bà cụ “run run đỡ lấy gói bạc, rơm rớm nước mắt” khiến người đọc không khỏi xót xa. Điều bà cần không phải tiền bạc mà là sự quan tâm, tình cảm của con trai.

Đặc biệt, người mẹ là hiện thân của đức hi sinh và lòng bao dung vô điều kiện. Dù Tâm lạnh nhạt, trả lời qua loa, thậm chí khó chịu trước sự săn sóc của mẹ, bà vẫn dịu dàng níu con ở lại ăn cơm, vẫn tin rằng “thế nào có dịp” con sẽ về thăm mình. Bà không trách móc, oán giận mà chỉ âm thầm yêu thương và chấp nhận. Chính sự bao dung ấy càng làm nổi bật sự vô tâm, thực dụng của Tâm khi anh “nhẹ hẳn mình” và cho rằng mình “đã làm xong bổn phận”.

Bằng nghệ thuật miêu tả tâm lí tinh tế, giọng văn nhẹ nhàng mà thấm thía, Thạch Lam đã khắc họa thành công hình ảnh người mẹ nông thôn giàu đức hi sinh và tình mẫu tử thiêng liêng. Qua đó, nhà văn gợi lên niềm xót thương cho những người mẹ cả đời sống vì con, đồng thời nhắc nhở mỗi người phải biết yêu thương, trân trọng tình cảm gia đình khi còn có thể.

Câu 1.
Phương thức biểu đạt chính: Nghị luận.

Câu 2.
Hai lối sống mà con người đã từng đôi lần trải qua được tác giả nêu trong đoạn trích là:

• Sống thụ động, an phận, quên đi khát vọng: “Tìm quên trong những giấc ngủ vùi”, “tìm sự an toàn trong vẻ ngoan ngoãn bất động”.
• Sống năng động, dấn thân, hướng tới trải nghiệm và khát vọng lớn lao: “Khước từ trải nghiệm”, “tuổi trẻ phải hướng ra biển rộng”.

Câu 3.
Biện pháp tu từ: So Sánh(“Sông như đời người”)

Tác dụng:

• Làm cho cách diễn đạt trở nên sinh động, giàu hình ảnh.
• Khẳng định quy luật của cuộc sống: con người, đặc biệt là tuổi trẻ, không nên sống tù túng, thụ động mà phải không ngừng vận động, khám phá và vươn tới những điều lớn lao.
• Thể hiện lời nhắn nhủ sâu sắc về lối sống tích cực, dám trải nghiệm và theo đuổi khát vọng Câu 4.
  “Tiếng gọi chảy đi sông ơi” là tiếng gọi thôi thúc con người phải sống tích cực, không ngừng vận động, trải nghiệm và vươn lên trong cuộc sống. Đó cũng là lời nhắc nhở mỗi người, đặc biệt là tuổi trẻ, không nên sống thụ động, an phận mà cần dám ước mơ, khám phá và theo đuổi khát vọng của mình.

Câu 5.
Con người cần sống năng động, dám trải nghiệm và không ngừng vươn lên để theo đuổi ước mơ của bản thân. Vì nếu sống khép kín, an toàn và thụ động, con người sẽ dễ đánh mất khát vọng, tuổi trẻ trở nên vô nghĩa. Chỉ khi dám bước đi, dám thử thách bản thân, chúng ta mới trưởng thành và sống có ý nghĩa hơn.