âu 1. Đoạn văn khoảng 200 chữ

Mark Twain từng nói: “Hai mươi năm sau bạn sẽ hối hận vì những gì bạn đã không làm, hơn là những gì bạn đã làm. Vậy nên hãy tháo dây, nhổ neo và ra khỏi bến đỗ an toàn.” Nhận định ấy gửi gắm một bài học sâu sắc về thái độ sống chủ động, dám hành động và dám bước ra khỏi vùng an toàn. Trong cuộc sống, con người thường sợ thất bại, sợ khó khăn nên chọn cách đứng yên, né tránh những cơ hội mới. Nhưng chính sự không dám làm ấy về sau lại dễ trở thành điều khiến ta nuối tiếc nhất. Tuổi trẻ là khoảng thời gian quý giá để học hỏi, trải nghiệm, khám phá năng lực bản thân và theo đuổi ước mơ. Nếu chỉ sống an toàn, thụ động, ta có thể tránh được rủi ro trước mắt nhưng sẽ đánh mất cơ hội trưởng thành. “Tháo dây, nhổ neo” không có nghĩa là hành động liều lĩnh, mà là dám rời khỏi sự trì trệ, dám đối diện thử thách bằng sự chuẩn bị và trách nhiệm. Vì vậy, mỗi người cần biết đặt mục tiêu, mạnh dạn hành động, chấp nhận sai lầm để hoàn thiện bản thân. Một cuộc đời có ý nghĩa là cuộc đời dám sống, dám đi tới và không để tuổi trẻ trôi qua trong tiếc nuối.

Câu 2. Bài văn khoảng 400 chữ

Trong văn học Việt Nam hiện đại, Thạch Lam là nhà văn có lối viết nhẹ nhàng, tinh tế, thường đi sâu vào những rung động âm thầm trong tâm hồn con người. Đoạn trích trong truyện ngắn “Trở về” đã khắc họa cảm động hình ảnh người mẹ nghèo, già yếu, cô đơn nhưng vẫn dành cho con tình yêu thương sâu nặng. Qua nhân vật người mẹ, tác giả gợi lên nỗi xót xa về tình mẫu tử và sự vô tâm của người con khi xa rời cội nguồn.

Trước hết, người mẹ hiện lên trong cảnh sống nghèo khó, già nua và cô quạnh. Sau sáu năm con trai đi xa, căn nhà của bà vẫn cũ kỹ, “sụp thấp hơn một chút”, “mái gianh xơ xác hơn”. Không gian ấy cho thấy cuộc sống nơi quê nghèo gần như không thay đổi, thậm chí ngày càng tiêu điều. Bà cụ cũng “già đi nhiều”, vẫn mặc “bộ áo cũ kỹ như mấy năm về trước”. Những chi tiết ấy không chỉ miêu tả ngoại hình mà còn gợi một đời sống lam lũ, thiếu thốn, âm thầm chịu đựng. Bà sống một mình, chỉ có Trinh thỉnh thoảng ở bên giúp đỡ, vì thế sự trở về của Tâm trở thành niềm xúc động lớn lao đối với bà.

Nổi bật nhất ở người mẹ là tình yêu thương con sâu nặng. Vừa nhận ra con, bà “ứa nước mắt” và nghẹn ngào hỏi: “Con đã về đấy ư?”. Giọt nước mắt ấy là kết tinh của nỗi nhớ thương, mong đợi, tủi thân sau nhiều năm xa cách. Dù Tâm lạnh nhạt, gọi mẹ bằng “bà” và trả lời qua loa, bà vẫn âu yếm nhìn con, vẫn lo lắng hỏi han chuyện con ốm đau: “Bây giờ cậu đã khỏe hẳn chưa?”. Bà không trách móc con vì sáu năm không hỏi thăm, không báo tin lấy vợ, không để ý đến những bức thư mẹ gửi. Tình thương của bà là tình thương bao dung, nhẫn nhịn, chỉ cần thấy con trở về là đã xúc động và mãn nguyện.

Bên cạnh đó, người mẹ còn là hình ảnh của sự hy sinh âm thầm và thân phận đáng thương. Khi Tâm vội vàng ra đi, bà chỉ khẩn khoản mong con ở lại ăn bữa cơm rồi chiều hãy đi. Mong muốn ấy rất nhỏ bé, giản dị, nhưng cũng không được đáp lại. Khi nhận tiền từ con, bà “run run đỡ lấy gói bạc, rơm rớm nước mắt”. Bà không vui vì tiền, mà đau lòng vì tình mẹ con bị thay thế bằng sự ban phát vật chất lạnh lùng. Trong khi Tâm “tự cho là đã làm xong bổn phận”, người đọc càng thương người mẹ hơn, bởi bà cần tình cảm, sự quan tâm chứ không chỉ cần tiền bạc.

Qua nhân vật người mẹ, Thạch Lam đã thể hiện niềm cảm thương sâu sắc đối với những người mẹ nghèo trong xã hội cũ, đồng thời phê phán lối sống vô tình, ích kỷ, quên nguồn cội. Nhân vật người mẹ trong đoạn trích tuy xuất hiện không nhiều nhưng để lại ấn tượng sâu đậm bởi tình yêu thương lặng thầm, bao dung và đầy xót xa. Từ đó, tác phẩm nhắc nhở mỗi người phải biết trân trọng gia đình, yêu thương cha mẹ khi còn có thể, bởi tiền bạc không bao giờ thay thế được sự quan tâm và lòng hiếu thảo chân thành.

Câu 1.
Phương thức biểu đạt chính: nghị luận.

Hai lối sống được tác giả nêu ra:

Câu 2.
Hai lối sống được tác giả nêu ra:

Lối sống tiêu cực:
Khước từ vận động, sống thụ động, trốn tránh, tìm sự an toàn trong bất động, bỏ quên khát vọng, không dám trải nghiệm.

Lối sống tích cực:
Biết bước đi, biết vận động, dám trải nghiệm, dám hướng ra biển rộng, sống có khát vọng và mục tiêu.
Biện pháp tu từ được sử dụng: so sánh.

Câu 3.
Biện pháp tu từ được sử dụng: so sánh.

Cụ thể:

“Sông như đời người.”
“Như tuổi trẻ phải hướng ra biển rộng.”

Tác dụng:

Hình ảnh dòng sông được so sánh với đời người, đặc biệt là tuổi trẻ. Dòng sông có ý nghĩa khi nó chảy, vượt qua đầm lầy, vách núi để ra biển rộng. Con người cũng vậy, nhất là người trẻ, phải biết vận động, trải nghiệm, vượt qua giới hạn chật hẹp để trưởng thành.

Biện pháp so sánh làm cho ý văn giàu hình ảnh, dễ hiểu, giàu sức gợi. Qua đó, tác giả nhấn mạnh thông điệp: tuổi trẻ không nên sống thụ động, tù túng mà phải dám đi tới, dám sống hết mình với khát vọng lớn lao.

Câu 4.
“Tiếng gọi chảy đi sông ơi” có thể hiểu là lời thôi thúc bên trong mỗi con người hãy tiếp tục vận động, tiếp tục bước đi, không được dừng lại trong sự trì trệ hay sợ hãi.

Đó là tiếng gọi của khát vọng sống, của tuổi trẻ, của ước mơ và trách nhiệm với chính cuộc đời mình. Câu văn nhắc con người phải sống như một dòng sông: luôn chảy, luôn tiến về phía trước, luôn tìm đến những không gian rộng lớn hơn.

Câu 5.
Bài học rút ra: Tuổi trẻ cần sống chủ động, dám trải nghiệm, dám vượt ra khỏi vùng an toàn để trưởng thành.

Vì nếu con người chỉ chọn sự an toàn, bất động, né tránh khó khăn thì cuộc sống sẽ trở nên chật hẹp, tù túng như “dòng sông lịm trong đầm lầy”. Ngược lại, khi biết vận động và đi tới, ta mới có cơ hội khám phá bản thân, thực hiện khát vọng và sống một cuộc đời có ý nghĩa.