câu 1

Bài thơ Than đạo học của Tú Xương là một bài thơ trào phúng đặc sắc, thể hiện tiếng cười chua chát trước thực trạng nền Nho học và khoa cử đương thời. Ngay từ câu mở đầu “Đạo học ngày nay đã chán rồi”, tác giả đã bộc lộ sự ngán ngẩm, thất vọng trước cảnh học hành sa sút. Những hình ảnh như “mười người đi học, chín người thôi”, “hàng bán sách lim dim ngủ” cho thấy việc học không còn được coi trọng. Đặc biệt, các hình ảnh “thầy khóa tư lương nhấp nhổm ngồi”, “sĩ khí rụt rè gà phải cáo” mang tính phóng đại, hài hước nhưng ẩn chứa sự mỉa mai sâu cay. Cách dùng những hình ảnh đời thường, ngôn ngữ dân gian gần gũi khiến tiếng cười trở nên tự nhiên mà thấm thía. Bài thơ được viết theo thể thất ngôn bát cú Đường luật, kết hợp giọng điệu châm biếm với nỗi buồn, sự bất lực của người trí thức trước thời cuộc. Qua đó, Tú Xương vừa phê phán hiện thực giáo dục, vừa thể hiện nỗi đau trước sự xuống cấp của đạo học.

câu 2

Suy nghĩ về ý thức học tập của học sinh hiện nay

Trong cuộc đời mỗi con người, học tập là con đường quan trọng giúp chúng ta mở rộng hiểu biết, hoàn thiện bản thân và chuẩn bị hành trang cho tương lai. Tuy nhiên, bên cạnh những học sinh có ý thức học tập nghiêm túc, hiện nay vẫn còn một bộ phận học sinh chưa nhận thức đúng vai trò của việc học. Vì vậy, ý thức học tập là vấn đề rất đáng được quan tâm.Ý thức học tập trước hết là sự tự giác, chủ động và có trách nhiệm trong quá trình học. Người có ý thức học tập không cần cha mẹ hay thầy cô liên tục nhắc nhở mà biết tự sắp xếp thời gian, chuẩn bị bài, làm bài và chủ động tìm hiểu kiến thức. Học không chỉ để đạt điểm cao hay vượt qua các kỳ thi mà quan trọng hơn là để hiểu biết, rèn luyện tư duy và hoàn thiện nhân cách.Trong thực tế, nhiều học sinh hiện nay có ý thức học tập rất tốt. Các bạn biết xác định mục tiêu, lập kế hoạch học tập, chủ động tìm kiếm kiến thức từ sách vở và Internet. Không ít học sinh dù hoàn cảnh khó khăn vẫn cố gắng vươn lên đạt thành tích cao. Những tấm gương ấy cho thấy khi có quyết tâm và ý thức tự học, mỗi người đều có thể tiến bộ từng ngày.Tuy nhiên, vẫn còn một bộ phận học sinh học tập thiếu nghiêm túc. Có bạn học chỉ vì sợ cha mẹ hoặc vì điểm số, không thực sự quan tâm đến việc hiểu bài. Có người dành quá nhiều thời gian cho điện thoại, mạng xã hội, trò chơi điện tử mà sao nhãng việc học. Một số bạn còn có thói quen học đối phó, học thuộc lòng máy móc hoặc chép bài của người khác. Những biểu hiện ấy không chỉ làm kết quả học tập giảm sút mà còn khiến học sinh dần mất đi khả năng tự lập và tư duy.Nguyên nhân của tình trạng trên đến từ nhiều phía. Trước hết là do bản thân học sinh chưa xác định được mục tiêu và động lực học tập. Bên cạnh đó, sự thiếu quan tâm hoặc quá áp đặt của gia đình cũng có thể khiến việc học trở thành áp lực. Ngoài ra, sự phát triển mạnh mẽ của công nghệ và mạng xã hội cũng dễ khiến học sinh bị phân tâm nếu không biết kiểm soát bản thân.Để nâng cao ý thức học tập, mỗi học sinh cần hiểu rằng học tập trước hết là vì chính tương lai của mình. Mỗi người nên đặt ra mục tiêu phù hợp, xây dựng thời gian biểu khoa học và rèn luyện tính tự giác.Khi gặp bài khó, thay vì bỏ cuộc, chúng ta cần kiên trì tìm hiểu và hỏi thầy cô, bạn bè. Đồng thời, cần biết sử dụng điện thoại và Internet đúng mục đích, tránh để chúng chi phối thời gian học tập. Gia đình và nhà trường cũng cần động viên, định hướng thay vì chỉ tạo áp lực về điểm số.Là học sinh, chúng ta cần nhận thức rằng kiến thức không tự nhiên mà có, thành công cũng không đến từ sự lười biếng. Một thái độ học tập nghiêm túc hôm nay sẽ tạo nền tảng cho tương lai ngày mai. Có thể chúng ta chưa giỏi ngay, nhưng nếu biết tự giác, kiên trì và không ngừng cố gắng thì chắc chắn sẽ tiến bộ. Vì vậy, mỗi học sinh hãy xây dựng cho mình một tinh thần học tập chủ động, tích cực để không chỉ đạt kết quả tốt mà còn trở thành người có ích cho gia đình và xã hội.

câu 1: thất ngôn bát cú đường luật

câu 2: đạo học, sự suy tàn của Nho học

cậu 3: Tác giả cho rằng "Đạo học ngày nay chán lắm rồi" vì đạo học không còn được coi trọng như trước. Việc học hành sa sút, nhiều người chán chường, lựa chọn bỏ học, sĩ khí giảm sút và mục tiêu của việc học không còn vì đạo lí hay trí tuệ mà đã trở nên thực dụng, chạy theo danh lợi.

câu 4: Những từ láy được sử dụng trong văn bản: lim dim, nhấp nhồm, rụt rẻ, liêu lĩnh.

- Nhận xét: Những từ láy kế trên có tác dụng gợi tả một cách chân thực sự uể oải khi chẳng có người mua sách, sự sốt ruột khi không có người theo học, sự dè dặt, e ngại và sự bất chấp của những sĩ tử thời bấy giờ. Tất cả những chi tiết ấy đã góp phần tạo nên bối cảnh thực tiễn Nho học suy tàn.

câu 5: Nội dung: Bài thơ đã khắc họa thành công bối cảnh đạo học suy tàn cuối thế kỉ XIX, đầu thể ki XX, qua đó, thể hiện nỗi buồn, sự chua xót của tác giả khi việc học hành không được coi trọng, sĩ khí của những nhà Nho giảm sút, con người chạy theo lợi ích thực dụng thay vì những lý tưởng cao đẹp.