Câu 1. Dấu hiệu xác định ngôi kể

Ngôi kể: Ngôi thứ nhất.

Dấu hiệu:

• Người kể xưng “tôi”:

→ “Tôi trở lại với ruộng đồng…”

→ “Tôi ngẩng đầu lên…”

→ “Tôi thảng thốt…”

→ “Tôi nhớ dì Lam…”

Nhân vật “tôi” trực tiếp kể lại câu chuyện, cảm xúc, suy nghĩ của mình.

Câu 2. Chi tiết cho thấy sự thay đổi của làng quê

Các chi tiết trong đoạn:

1. Ruộng đồng ít ỏi hơn

→ “những mảnh ruộng ít ỏi còn lại…”

2. Người dân đổi nghề

→ “từ những người nông dân… giờ đi làm thợ xây và làm thuê cho dự án”

3. Âm thanh làng quê thay đổi

→ “tiếng còi xe và nhạc băng ầm ĩ thay cho những lời hát ru”

4. Nhà cửa khang trang hơn

→ “Những ngôi nhà trong làng đã khang trang…”

Câu 3. Tác dụng biện pháp tu từ

Hai câu:

“Tháng năm có thể khiến con người ta tiêu tụy đi, yếu mòn đi.

Nhưng tháng năm lại khiến ý chí của con người ta can trường và bền bỉ.”

Biện pháp tu từ:

Đối lập (tiêu tụy – can trường; yếu mòn – bền bỉ)

Tác dụng:

• Nhấn mạnh hai mặt của thời gian.

• Khẳng định: thử thách giúp con người trưởng thành.

• Làm câu văn giàu triết lí.

⸻

Câu 4. Sự phù hợp của điểm nhìn trần thuật

Điểm nhìn:

→ Qua nhân vật “tôi” (người trong cuộc).

Phù hợp vì:

• Thể hiện rõ sự đổi thay của quê hương qua cảm nhận cá nhân.

• Bộc lộ tình cảm: nhớ thương, lo lắng, trân trọng.

• Làm nổi bật chủ đề:

sự đổi thay của làng quê và giá trị tình thân.

Câu 5. Suy nghĩ về sự thay đổi của nông thôn hiện nay (5–7 dòng)

Cuộc sống ở nhiều vùng nông thôn hiện nay đang thay đổi nhanh chóng giống như làng quê của nhân vật “tôi”. Nhà cửa khang trang hơn, đường sá mở rộng, người dân có thêm nhiều nghề mới nên đời sống vật chất được cải thiện rõ rệt. Tuy nhiên, cùng với đó là sự mất dần vẻ yên bình vốn có của làng quê: tiếng máy móc thay tiếng chim, nhịp sống vội vã hơn trước. Theo em, sự phát triển là cần thiết nhưng cần giữ gìn những giá trị truyền thống như tình làng nghĩa xóm và môi trường sống trong lành. Chỉ khi hài hòa giữa phát triển và bảo tồn, nông thôn mới thực sự trở thành nơi đáng sống.

Câu 1. Dấu hiệu xác định ngôi kể

Ngôi kể: Ngôi thứ nhất.

Dấu hiệu:

• Người kể xưng “tôi”:

→ “Tôi trở lại với ruộng đồng…”

→ “Tôi ngẩng đầu lên…”

→ “Tôi thảng thốt…”

→ “Tôi nhớ dì Lam…”

Nhân vật “tôi” trực tiếp kể lại câu chuyện, cảm xúc, suy nghĩ của mình.

Câu 2. Chi tiết cho thấy sự thay đổi của làng quê

Các chi tiết trong đoạn:

1. Ruộng đồng ít ỏi hơn

→ “những mảnh ruộng ít ỏi còn lại…”

2. Người dân đổi nghề

→ “từ những người nông dân… giờ đi làm thợ xây và làm thuê cho dự án”

3. Âm thanh làng quê thay đổi

→ “tiếng còi xe và nhạc băng ầm ĩ thay cho những lời hát ru”

4. Nhà cửa khang trang hơn

→ “Những ngôi nhà trong làng đã khang trang…”

Câu 3. Tác dụng biện pháp tu từ

Hai câu:

“Tháng năm có thể khiến con người ta tiêu tụy đi, yếu mòn đi.

Nhưng tháng năm lại khiến ý chí của con người ta can trường và bền bỉ.”

Biện pháp tu từ:

Đối lập (tiêu tụy – can trường; yếu mòn – bền bỉ)

Tác dụng:

• Nhấn mạnh hai mặt của thời gian.

• Khẳng định: thử thách giúp con người trưởng thành.

• Làm câu văn giàu triết lí.

⸻

Câu 4. Sự phù hợp của điểm nhìn trần thuật

Điểm nhìn:

→ Qua nhân vật “tôi” (người trong cuộc).

Phù hợp vì:

• Thể hiện rõ sự đổi thay của quê hương qua cảm nhận cá nhân.

• Bộc lộ tình cảm: nhớ thương, lo lắng, trân trọng.

• Làm nổi bật chủ đề:

sự đổi thay của làng quê và giá trị tình thân.

Câu 5. Suy nghĩ về sự thay đổi của nông thôn hiện nay (5–7 dòng)

Cuộc sống ở nhiều vùng nông thôn hiện nay đang thay đổi nhanh chóng giống như làng quê của nhân vật “tôi”. Nhà cửa khang trang hơn, đường sá mở rộng, người dân có thêm nhiều nghề mới nên đời sống vật chất được cải thiện rõ rệt. Tuy nhiên, cùng với đó là sự mất dần vẻ yên bình vốn có của làng quê: tiếng máy móc thay tiếng chim, nhịp sống vội vã hơn trước. Theo em, sự phát triển là cần thiết nhưng cần giữ gìn những giá trị truyền thống như tình làng nghĩa xóm và môi trường sống trong lành. Chỉ khi hài hòa giữa phát triển và bảo tồn, nông thôn mới thực sự trở thành nơi đáng sống.

Câu 1 (200 chữ): Phân tích tâm trạng nhân vật “tôi”

Nhân vật “tôi” trong đoạn trích trải qua nhiều cung bậc cảm xúc khi trở về quê hương và gặp lại dì Lam. Ban đầu là cảm giác bâng khuâng, bất an trước sự đổi thay của làng quê: ruộng đồng thu hẹp, người dân đổi nghề, âm thanh ồn ào thay cho sự yên bình xưa. Khi gặp lại dì Lam, “tôi” thảng thốt và xúc động trước dáng vẻ gầy gò nhưng ánh mắt bình thản của dì. Niềm vui xen lẫn xót xa khi biết dì đã có con – một niềm hạnh phúc muộn màng sau những bất hạnh. Chứng kiến mẹ khóc, “tôi” càng thấm thía những mất mát và nỗi đau mà gia đình đã trải qua. Cuối cùng, cảm xúc lắng lại thành sự tin tưởng và bình yên khi nhận ra dì Lam đã tìm được sự thanh thản trong tâm hồn. Qua diễn biến tâm trạng ấy, nhân vật “tôi” thể hiện tình yêu quê hương, sự trân trọng tình thân và niềm tin vào sức mạnh của thời gian giúp con người vượt qua đau khổ.

câu 2

Trong những ngày cả nước hướng về lễ kỉ niệm 50 năm giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước, bên cạnh niềm tự hào dân tộc vẫn xuất hiện những hành vi ứng xử thiếu văn hóa nơi công cộng. Từ thực tế quan sát, có thể thấy văn hóa ứng xử của một bộ phận giới trẻ hiện nay đang trở thành vấn đề đáng suy nghĩ.

Văn hóa ứng xử nơi công cộng trước hết thể hiện ở ý thức tôn trọng người khác và tuân thủ những chuẩn mực chung. Đó là việc xếp hàng, giữ gìn vệ sinh, nói năng lịch sự, không chen lấn, không gây ồn ào quá mức. Tuy nhiên, trong những dịp lễ lớn, không khó để bắt gặp hình ảnh một số bạn trẻ xả rác bừa bãi, trèo lên bồn hoa để chụp ảnh, chen lấn để có vị trí đẹp, thậm chí có lời nói thiếu chuẩn mực trên mạng xã hội. Những hành vi ấy không chỉ làm xấu hình ảnh cá nhân mà còn ảnh hưởng đến hình ảnh chung của thế hệ trẻ.

Nguyên nhân của thực trạng này xuất phát từ nhiều phía. Một số bạn còn thiếu ý thức, chạy theo trào lưu “check-in”, câu lượt thích mà quên đi giá trị cốt lõi của sự kiện. Mạng xã hội tạo ra tâm lý thể hiện bản thân quá mức, khiến nhiều người coi không gian công cộng như sân khấu riêng. Bên cạnh đó, sự giáo dục về kỹ năng sống và ý thức công dân trong một số trường hợp chưa thực sự sâu sắc, dẫn đến việc ứng xử thiếu chuẩn mực.

Tuy vậy, cũng cần nhìn nhận công bằng rằng phần lớn giới trẻ vẫn có ý thức tốt. Nhiều bạn tham gia các hoạt động tình nguyện, giữ gìn trật tự, hỗ trợ người lớn tuổi trong các sự kiện đông người. Điều đó cho thấy vấn đề không nằm ở cả một thế hệ, mà ở nhận thức và sự rèn luyện của từng cá nhân.

Theo tôi, để xây dựng văn hóa ứng xử văn minh nơi công cộng, trước hết mỗi bạn trẻ cần tự điều chỉnh hành vi của mình. Yêu nước không chỉ thể hiện qua lời nói hay hình ảnh đăng tải, mà còn qua những hành động nhỏ như bỏ rác đúng nơi quy định, nhường chỗ cho người khác, cư xử lịch sự. Gia đình và nhà trường cũng cần chú trọng giáo dục ý thức công dân, giúp học sinh hiểu rằng tự do cá nhân luôn phải đặt trong khuôn khổ lợi ích cộng đồng.

Một xã hội văn minh không được tạo nên bởi những khẩu hiệu lớn lao, mà từ những hành vi nhỏ nhưng đúng mực. Khi mỗi người trẻ biết tự trọng và tôn trọng người khác, hình ảnh đất nước trong những dịp trọng đại sẽ thực sự đẹp và bền vững.

Câu 1 (200 chữ): Phân tích tâm trạng nhân vật “tôi”

Nhân vật “tôi” trong đoạn trích trải qua nhiều cung bậc cảm xúc khi trở về quê hương và gặp lại dì Lam. Ban đầu là cảm giác bâng khuâng, bất an trước sự đổi thay của làng quê: ruộng đồng thu hẹp, người dân đổi nghề, âm thanh ồn ào thay cho sự yên bình xưa. Khi gặp lại dì Lam, “tôi” thảng thốt và xúc động trước dáng vẻ gầy gò nhưng ánh mắt bình thản của dì. Niềm vui xen lẫn xót xa khi biết dì đã có con – một niềm hạnh phúc muộn màng sau những bất hạnh. Chứng kiến mẹ khóc, “tôi” càng thấm thía những mất mát và nỗi đau mà gia đình đã trải qua. Cuối cùng, cảm xúc lắng lại thành sự tin tưởng và bình yên khi nhận ra dì Lam đã tìm được sự thanh thản trong tâm hồn. Qua diễn biến tâm trạng ấy, nhân vật “tôi” thể hiện tình yêu quê hương, sự trân trọng tình thân và niềm tin vào sức mạnh của thời gian giúp con người vượt qua đau khổ.

câu 2

Trong những ngày cả nước hướng về lễ kỉ niệm 50 năm giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước, bên cạnh niềm tự hào dân tộc vẫn xuất hiện những hành vi ứng xử thiếu văn hóa nơi công cộng. Từ thực tế quan sát, có thể thấy văn hóa ứng xử của một bộ phận giới trẻ hiện nay đang trở thành vấn đề đáng suy nghĩ.

Văn hóa ứng xử nơi công cộng trước hết thể hiện ở ý thức tôn trọng người khác và tuân thủ những chuẩn mực chung. Đó là việc xếp hàng, giữ gìn vệ sinh, nói năng lịch sự, không chen lấn, không gây ồn ào quá mức. Tuy nhiên, trong những dịp lễ lớn, không khó để bắt gặp hình ảnh một số bạn trẻ xả rác bừa bãi, trèo lên bồn hoa để chụp ảnh, chen lấn để có vị trí đẹp, thậm chí có lời nói thiếu chuẩn mực trên mạng xã hội. Những hành vi ấy không chỉ làm xấu hình ảnh cá nhân mà còn ảnh hưởng đến hình ảnh chung của thế hệ trẻ.

Nguyên nhân của thực trạng này xuất phát từ nhiều phía. Một số bạn còn thiếu ý thức, chạy theo trào lưu “check-in”, câu lượt thích mà quên đi giá trị cốt lõi của sự kiện. Mạng xã hội tạo ra tâm lý thể hiện bản thân quá mức, khiến nhiều người coi không gian công cộng như sân khấu riêng. Bên cạnh đó, sự giáo dục về kỹ năng sống và ý thức công dân trong một số trường hợp chưa thực sự sâu sắc, dẫn đến việc ứng xử thiếu chuẩn mực.

Tuy vậy, cũng cần nhìn nhận công bằng rằng phần lớn giới trẻ vẫn có ý thức tốt. Nhiều bạn tham gia các hoạt động tình nguyện, giữ gìn trật tự, hỗ trợ người lớn tuổi trong các sự kiện đông người. Điều đó cho thấy vấn đề không nằm ở cả một thế hệ, mà ở nhận thức và sự rèn luyện của từng cá nhân.

Theo tôi, để xây dựng văn hóa ứng xử văn minh nơi công cộng, trước hết mỗi bạn trẻ cần tự điều chỉnh hành vi của mình. Yêu nước không chỉ thể hiện qua lời nói hay hình ảnh đăng tải, mà còn qua những hành động nhỏ như bỏ rác đúng nơi quy định, nhường chỗ cho người khác, cư xử lịch sự. Gia đình và nhà trường cũng cần chú trọng giáo dục ý thức công dân, giúp học sinh hiểu rằng tự do cá nhân luôn phải đặt trong khuôn khổ lợi ích cộng đồng.

Một xã hội văn minh không được tạo nên bởi những khẩu hiệu lớn lao, mà từ những hành vi nhỏ nhưng đúng mực. Khi mỗi người trẻ biết tự trọng và tôn trọng người khác, hình ảnh đất nước trong những dịp trọng đại sẽ thực sự đẹp và bền vững.