thơ Bàn giao của Vũ Quần Phương là lời tâm sự đầy xúc động của người ông dành cho cháu về sự trao truyền giữa các thế hệ. Thông qua hình ảnh “bàn giao”, tác giả đã gửi gắm những giá trị đẹp đẽ nhất của cuộc sống. Người ông không trao lại cho cháu những đau thương, mất mát hay những tháng ngày cơ cực mà bản thân từng trải qua, mà chỉ muốn trao những gì tươi đẹp nhất như gió heo may, hương bưởi tháng giêng, màu xanh của cỏ mùa xuân và tình yêu thương giữa con người với con người. Điều đó thể hiện tình yêu thương sâu sắc, sự hi sinh thầm lặng và niềm tin của thế hệ đi trước đối với thế hệ mai sau. Đặc biệt, hình ảnh “câu thơ vững gót làm người” là bài học quý giá về nhân cách và lẽ sống mà người ông muốn gửi lại cho cháu. Điệp ngữ “bàn giao” được lặp lại nhiều lần góp phần nhấn mạnh ý nghĩa của sự kế thừa và tiếp nối. Bài thơ khiến người đọc thêm trân trọng những giá trị tốt đẹp được trao truyền từ thế hệ cha ông.

I. PHẦN ĐỌC HIỂU

Câu 1. Xác định thể thơ của văn bản trên.

Bài thơ được viết theo thể thơ tự do, số tiếng trong mỗi dòng thơ không đều, cách ngắt nhịp linh hoạt.

Câu 2. Trong bài thơ, nhân vật người ông sẽ bàn giao cho cháu những thứ gì?

Người ông sẽ bàn giao cho cháu:

• Gió heo may.
• Góc phố có mùi ngô nướng bay.
• Tháng giêng hương bưởi.
• Cỏ mùa xuân xanh dưới chân giày.Những mặt người đẫm nắng, đẫm yêu thương trên trái đất này.
• Một chút buồn, một chút ngậm ngùi, chút cô đơn.Câu thơ về lẽ sống, về cách làm người.

Đó là những vẻ đẹp của thiên nhiên, cuộc sống và những giá trị tinh thần tốt đẹp.

Câu 3. Ở khổ thơ thứ hai, có những thứ mà người ông chẳng bàn giao cho cháu. Theo anh/chị, vì sao người ông lại không muốn bàn giao cho cháu những thứ đó?

Người ông không muốn bàn giao cho cháu những tháng ngày vất vả, đau thương như sương muối giá lạnh, cảnh đất nước loạn lạc, cuộc sống thiếu thốn, khó khăn vì ông mong cháu được sống trong hòa bình, hạnh phúc và những điều tốt đẹp hơn. Điều đó thể hiện tình yêu thương sâu sắc, sự hi sinh và mong muốn thế hệ sau có cuộc sống tươi sáng hơn thế hệ trước.

Câu 4. Chỉ ra và phân tích biện pháp điệp ngữ được sử dụng trong bài thơ.Điệp ngữ: "bàn giao", "ông sẽ bàn giao", "ông chỉ bàn giao" được lặp lại nhiều lần trong bài thơ.

Tác dụng

Nhấn mạnh chủ đề của bài thơ là sự trao truyền giữa các thế hệ.Thể hiện tình cảm yêu thương, trách nhiệm của người ông đối với cháu.

Làm nổi bật những giá trị tốt đẹp mà thế hệ đi trước muốn gửi gắm cho thế hệ sau.Tạo nhịp điệu cho bài thơ, giúp cảm xúc trở nên sâu lắng và tha thiết hơn.

Câu 5. Chúng ta hôm nay đã nhận bàn giao từ thế hệ cha ông đi trước rất nhiều điều quý giá, thiêng liêng. Theo anh/chị, chúng ta cần có thái độ gì trước những điều được bàn giao ấy? (5 - 7 câu)

Chúng ta cần có thái độ trân trọng và biết ơn đối với những giá trị mà thế hệ cha ông đã để lại. Đó là thành quả của biết bao công sức, hi sinh và cống hiến qua nhiều thế hệ. Mỗi người cần có ý thức giữ gìn, bảo vệ và phát huy những truyền thống tốt đẹp của dân tộc. Bên cạnh đó, chúng ta phải không ngừng học tập, rèn luyện để xứng đáng với những gì được trao gửi. Đồng thời, cần tiếp tục sáng tạo và đóng góp cho xã hội để làm giàu thêm những giá trị ấy. Có như vậy, sự bàn giao giữa các thế hệ mới thực sự có ý nghĩa.