Là thành viên của thế hệ Gen Z, tôi không ít lần chạm mặt những định kiến như: "tuổi này ham chơi, thiếu kiên nhẫn, không chịu được áp lực, hay ảo tưởng sức mạnh bản thân". Những nhãn mác ấy vô tình quy chụp cả một thế hệ chỉ qua vài biểu hiện bề nổi. Từ góc nhìn của người trẻ, tôi cho rằng việc gán mác tiêu cực cho Gen Z là thiếu công bằng và cần được nhìn nhận lại một cách khách quan hơn. Trước hết, bất kỳ thế hệ nào cũng có những điểm mạnh và điểm yếu riêng, sinh ra từ bối cảnh xã hội. Gen Z lớn lên cùng Internet, mạng xã hội và hội nhập quốc tế sâu rộng. Điều này tạo ra lối sống linh hoạt, dễ thích nghi, ham học hỏi nhưng cũng có thể dẫn đến sự hời hợt hoặc chịu ảnh hưởng của lối sống nhanh. Nếu chỉ nhìn vào một vài cá nhân lười biếng, ham chơi mà kết luận "cả lứa" thì không khác gì "thấy một cây hoa héo vội chê cả vườn xuân". Nhiều Gen Z đang ngày đêm khởi nghiệp, làm từ thiện, vươn lên trong học tập và công việc. Họ sáng tạo trên Tiktok, YouTube, làm chủ công nghệ, tạo ra những giá trị mới mà thế hệ trước khó có thể hình dung. Hơn nữa, việc gắn mác tiêu cực gây áp lực vô hình lên giới trẻ. Nó khiến họ nghi ngờ chính mình, hoặc ngược lại, trở nên chống đối, sống buông thả vì nghĩ "mình đã bị phán xét như vậy". Là người trong cuộc, tôi nhận thấy Gen Z có một sức mạnh ít được nhắc đến: dám phá vỡ khuôn mòn, dám sống thật và dám lên tiếng cho các vấn đề xã hội. Từ biểu tình vì môi trường đến phong trào bình đẳng giới, từ những video ngắn lan tỏa văn hóa đọc đến các dự án cộng đồng – tất cả cho thấy một thế hệ không hề vô trách nhiệm như những gán ghép phiến diện. Có người nói Gen Z dễ buông xuôi. Nhưng học cách ưu tiên sức khỏe tinh thần, dám nghỉ ngơi khi kiệt sức, dám từ chối những điều độc hại – đó không phải yếu đuối, mà là tỉnh thức hơn so với lối sống cam chịu. Chúng tôi học làm việc nhóm trên Google Meet, kiếm tiền từ nền tảng số, tự học qua khóa học online… Đó là những năng lực thích nghi vượt trội. Tóm lại, thay vì vội vàng gắn mác và phê phán, hãy nhìn Gen Z một cách toàn diện. Mỗi thế hệ đều có sứ mệnh và thách thức riêng. Người lớn nên lắng nghe, đồng hành và hướng dẫn, chứ đừng nhốt chúng tôi vào những định kiến hẹp hòi. Và với chính Gen Z, hãy sống để chứng minh bằng hành động, bởi "hãy là chính bạn – nhưng là phiên bản tốt nhất của chính mình".

Trong đời sống, góp ý, nhận xét là cách để chúng ta hoàn thiện nhau. Nhưng việc này trước đám đông lại là vấn đề tế nhị, đòi hỏi sự khéo léo và văn hóa ứng xử. Ý kiến của tôi: nên thận trọng, có thể góp ý riêng tư trước, chỉ công khai khi thực sự cần thiết hoặc mang tính xây dựng tích cực. Trước hết, góp ý trước đám đông dễ khiến người bị góp ý cảm thấy xấu hổ, mất mặt, thậm chí bị tổn thương lòng tự trọng. Dù lời góp ý có đúng đến đâu, nếu được “phơi bày” trước nhiều người, người nghe khó tiếp thu một cách thoải mái. Tâm lý phòng vệ sẽ xuất hiện, biến cuộc góp ý thành cuộc tranh cãi. Như lời dạy của người xưa: “Cho người một cái tát trước mặt, bằng cho người một cái tát sau lưng” – muốn nhắc về danh dự của con người. Tuy nhiên, không có nghĩa là tuyệt đối không được góp ý trước tập thể. Trong những trường hợp cần minh bạch vấn đề chung, tránh hiểu lầm lan rộng, hoặc khi người kia có thói quen xấu cần được nhắc nhở trước tập thể để cùng giám sát, thì việc công khai góp ý là cần thiết. Quan trọng là cách nói. Một lời góp ý chân thành, đúng lúc, đúng chỗ, bắt đầu bằng sự tôn trọng và kết thúc bằng động viên sẽ có sức nặng hơn cả lời phê bình khô khan. Đáng buồn thay, trong xã hội hiện đại, nhiều người lợi dụng đám đông để chỉ trích, “bóc phốt”, thậm chí hạ bệ người khác. Đây là hành vi thiếu văn hóa, đi ngược lại tinh thần “xây dựng” thay vì “phá hủy”. Là học sinh cuối cấp, chúng ta cần rèn luyện kỹ năng nhận xét mang tính xây dựng: khen trước, góp ý sau, và ưu tiên không gian riêng tư. Cha ông ta có câu: “Lời nói chẳng mất tiền mua, lựa lời mà nói cho vừa lòng nhau” – đó là bài học quý giá. Tóm lại, góp ý người khác trước đám đông không xấu, nhưng cần cân nhắc kỹ về mục đích, thời điểm và cách thức. Người khôn ngoan không phải là người luôn nói đúng, mà là người biết nói đúng lúc, đúng chỗ, và tôn trọng cảm xúc của người nghe.

1. Thành phần của Gang ​Gang là hợp kim của sắt với cacbon, trong đó hàm lượng cacbon chiếm từ 2% đến 5% về khối lượng. ​Nguyên tố chính: Sắt (Fe) và Cacbon (C). ​Nguyên tố phụ: Ngoài ra, trong gang còn có một lượng nhỏ các nguyên tố khác như Silicon (Si), Manganese (Mn), Sulfur (S) và Phosphorus (P). ​Phân loại: * Gang trắng: Chứa ít Si, nhiều Fe_3C (xementit), rất cứng và giòn, dùng để luyện thép. ​Gang xám: Chứa nhiều C dưới dạng tinh thể graphite, dùng để đúc bệ máy, ống dẫn nước. ​2. Thành phần của Thép ​Thép là hợp kim của sắt với cacbon và một số nguyên tố khác, trong đó hàm lượng cacbon dưới 2% (thường từ 0,01% đến 2%). ​Nguyên tố chính: Sắt (Fe) và Cacbon (C). ​Nguyên tố phụ: Tương tự gang, thép cũng chứa Si, Mn, S, P nhưng với hàm lượng rất thấp (đặc biệt là S và P được kiểm soát chặt chẽ vì chúng làm thép bị giòn). ​Thành phần đặc biệt: Để tạo ra thép hợp kim (như thép không gỉ), người ta còn thêm các nguyên tố như Chromium (Cr), Nickel (Ni), Tungsten (W), Vanadium (V)...

Câu 1. (2.0 điểm) Viết đoạn văn nghị luận phân tích bài thơ Khán “Thiên gia thi” hữu cảm Yêu cầu: Khoảng 200 chữ, tập trung phân tích nội dung, nghệ thuật của bài thơ. Đoạn văn tham khảo: Bài thơ Khán “Thiên gia thi” hữu cảm của Hồ Chí Minh là một tuyên ngôn ngắn gọn nhưng sâu sắc về quan niệm sáng tác của người nghệ sĩ - chiến sĩ. Ở hai câu đầu, tác giả khái quát đặc điểm của thơ ca cổ điển qua hình ảnh liệt kê: "Sơn thủy yên hoa tuyết nguyệt phong". Đó là thế giới của núi sông, mây khói, trăng gió – một vẻ đẹp thanh cao, thoát tục, nghiêng về cảm hứng thiên nhiên thuần túy. Tuy nhiên, nếu dừng lại ở đó, thơ ca sẽ không đáp ứng được yêu cầu của thời đại mới. Vì vậy, hai câu thơ sau vang lên như một lời khẳng định dứt khoát về chức năng của thơ hiện đại: "Hiện đại thi trung ưng hữu thiết, / Thi gia dã yếu hội xung phong." Biện pháp ẩn dụ "thiết" (thép) tượng trưng cho tinh thần cách mạng, ý chí kiên cường, cho lí tưởng chiến đấu. "Xung phong" là hành động dấn thân của người cầm bút. Chỉ với 28 chữ, bài thơ đã thể hiện rõ quan niệm văn học tiến bộ: nhà thơ không chỉ là người rung động trước vẻ đẹp thiên nhiên mà còn phải là chiến sĩ trên mặt trận văn hóa tư tưởng, biến ngòi bút thành vũ khí sắc bén phục vụ sự nghiệp cách mạng. Đây chính là đóng góp mới mẻ của Hồ Chí Minh vào dòng chảy của thơ ca dân tộc.

​Câu 2: Bài văn nghị luận về ý thức giữ gìn văn hóa truyền thống của giới trẻ (Khoảng 600 chữ) ​Bài làm mẫu: ​Trong bối cảnh toàn cầu hóa diễn ra mạnh mẽ, văn hóa không chỉ là di sản của quá khứ mà còn là tấm hộ chiếu để một dân tộc bước ra thế giới mà không bị hòa tan. Đối với Việt Nam, việc giữ gìn, bảo tồn và phát huy các giá trị văn hóa truyền thống là nhiệm vụ sống còn. Trong đó, ý thức của giới trẻ – những chủ nhân tương lai của đất nước – đóng vai trò quyết định đến sự tồn vong của "hồn cốt" dân tộc. ​Văn hóa truyền thống là tập hợp những giá trị vật chất và tinh thần được hình thành, bồi đắp qua hàng ngàn năm lịch sử, từ phong tục tập quán, lễ hội, nghệ thuật dân gian đến nếp sống, đạo đức. Ý thức bảo tồn của giới trẻ chính là sự trân trọng, thấu hiểu và có những hành động cụ thể để duy trì, làm mới những giá trị ấy trong đời sống hiện đại. ​Thực tế hiện nay, thái độ của giới trẻ đối với văn hóa truyền thống là một bức tranh đa sắc. Đáng mừng thay, chúng ta đang chứng kiến một làn sóng "phục hưng" di sản do chính những người trẻ dẫn dắt. Không khó để bắt gặp những dự án phục dựng cổ phục (Việt phục) vô cùng công phu, những nhóm bạn trẻ mang nhạc cụ dân tộc như đàn bầu, đàn tranh kết hợp với âm nhạc hiện đại (EDM, Pop) tạo nên sức hút lớn trên toàn cầu. Những ứng dụng công nghệ thực tế ảo tái hiện kinh thành Huế hay các tour du lịch di sản đêm tại Thăng Long cũng ghi nhận lượng lớn người trẻ tham gia. Họ không chỉ tiếp nhận thụ động mà còn chủ động sáng tạo, dùng tư duy hiện đại để giúp văn hóa truyền thống "sống" lại một cách gần gũi nhất. ​Tuy nhiên, bên cạnh những điểm sáng, vẫn còn một bộ phận không nhỏ thanh thiếu niên đang thờ ơ, thậm chí quay lưng với cội nguồn. Sự xâm nhập của văn hóa ngoại lai qua mạng xã hội khiến nhiều bạn trẻ am hiểu về thần tượng nước ngoài, sành sỏi lễ hội phương Tây nhưng lại mơ hồ về lịch sử dân tộc hay những điệu lý, câu hò của quê hương. Lối sống thực dụng và tâm lý "xính ngoại" đã khiến sợi dây liên kết giữa họ và truyền thống trở nên lỏng lẻo. ​Nguyên nhân của tình trạng này một phần đến từ sự thiếu hụt trong giáo dục gia đình và nhà trường, phần khác do sự thay đổi nhanh chóng của thị hiếu thẩm mỹ. Để khắc phục, chúng ta cần thay đổi cách tiếp cận văn hóa. Thay vì những bài học lý thuyết khô khan, hãy để giới trẻ trải nghiệm di sản thông qua du lịch, nghệ thuật và công nghệ số. Bản thân mỗi người trẻ cần hiểu rằng: "Văn hóa còn thì dân tộc còn". Hòa nhập mà không hòa tan, tiếp thu tinh hoa thế giới nhưng phải giữ vững bản sắc Việt chính là bản lĩnh của thanh niên thời đại mới. ​Tóm lại, văn hóa truyền thống là gốc rễ, còn giới trẻ là cành lá. Chỉ khi rễ sâu, lá mới xanh và cây mới vững vàng trước gió bão. Giữ gìn bản sắc không phải là bảo thủ, mà là cách chúng ta khẳng định lòng tự tôn dân tộc và bản sắc riêng biệt giữa thế giới phẳng.

Câu 1. (2.0 điểm) Viết đoạn văn nghị luận phân tích bài thơ Khán “Thiên gia thi” hữu cảm Yêu cầu: Khoảng 200 chữ, tập trung phân tích nội dung, nghệ thuật của bài thơ. Đoạn văn tham khảo: Bài thơ Khán “Thiên gia thi” hữu cảm của Hồ Chí Minh là một tuyên ngôn ngắn gọn nhưng sâu sắc về quan niệm sáng tác của người nghệ sĩ - chiến sĩ. Ở hai câu đầu, tác giả khái quát đặc điểm của thơ ca cổ điển qua hình ảnh liệt kê: "Sơn thủy yên hoa tuyết nguyệt phong". Đó là thế giới của núi sông, mây khói, trăng gió – một vẻ đẹp thanh cao, thoát tục, nghiêng về cảm hứng thiên nhiên thuần túy. Tuy nhiên, nếu dừng lại ở đó, thơ ca sẽ không đáp ứng được yêu cầu của thời đại mới. Vì vậy, hai câu thơ sau vang lên như một lời khẳng định dứt khoát về chức năng của thơ hiện đại: "Hiện đại thi trung ưng hữu thiết, / Thi gia dã yếu hội xung phong." Biện pháp ẩn dụ "thiết" (thép) tượng trưng cho tinh thần cách mạng, ý chí kiên cường, cho lí tưởng chiến đấu. "Xung phong" là hành động dấn thân của người cầm bút. Chỉ với 28 chữ, bài thơ đã thể hiện rõ quan niệm văn học tiến bộ: nhà thơ không chỉ là người rung động trước vẻ đẹp thiên nhiên mà còn phải là chiến sĩ trên mặt trận văn hóa tư tưởng, biến ngòi bút thành vũ khí sắc bén phục vụ sự nghiệp cách mạng. Đây chính là đóng góp mới mẻ của Hồ Chí Minh vào dòng chảy của thơ ca dân tộc.

​Câu 2: Bài văn nghị luận về ý thức giữ gìn văn hóa truyền thống của giới trẻ (Khoảng 600 chữ) ​Bài làm mẫu: ​Trong bối cảnh toàn cầu hóa diễn ra mạnh mẽ, văn hóa không chỉ là di sản của quá khứ mà còn là tấm hộ chiếu để một dân tộc bước ra thế giới mà không bị hòa tan. Đối với Việt Nam, việc giữ gìn, bảo tồn và phát huy các giá trị văn hóa truyền thống là nhiệm vụ sống còn. Trong đó, ý thức của giới trẻ – những chủ nhân tương lai của đất nước – đóng vai trò quyết định đến sự tồn vong của "hồn cốt" dân tộc. ​Văn hóa truyền thống là tập hợp những giá trị vật chất và tinh thần được hình thành, bồi đắp qua hàng ngàn năm lịch sử, từ phong tục tập quán, lễ hội, nghệ thuật dân gian đến nếp sống, đạo đức. Ý thức bảo tồn của giới trẻ chính là sự trân trọng, thấu hiểu và có những hành động cụ thể để duy trì, làm mới những giá trị ấy trong đời sống hiện đại. ​Thực tế hiện nay, thái độ của giới trẻ đối với văn hóa truyền thống là một bức tranh đa sắc. Đáng mừng thay, chúng ta đang chứng kiến một làn sóng "phục hưng" di sản do chính những người trẻ dẫn dắt. Không khó để bắt gặp những dự án phục dựng cổ phục (Việt phục) vô cùng công phu, những nhóm bạn trẻ mang nhạc cụ dân tộc như đàn bầu, đàn tranh kết hợp với âm nhạc hiện đại (EDM, Pop) tạo nên sức hút lớn trên toàn cầu. Những ứng dụng công nghệ thực tế ảo tái hiện kinh thành Huế hay các tour du lịch di sản đêm tại Thăng Long cũng ghi nhận lượng lớn người trẻ tham gia. Họ không chỉ tiếp nhận thụ động mà còn chủ động sáng tạo, dùng tư duy hiện đại để giúp văn hóa truyền thống "sống" lại một cách gần gũi nhất. ​Tuy nhiên, bên cạnh những điểm sáng, vẫn còn một bộ phận không nhỏ thanh thiếu niên đang thờ ơ, thậm chí quay lưng với cội nguồn. Sự xâm nhập của văn hóa ngoại lai qua mạng xã hội khiến nhiều bạn trẻ am hiểu về thần tượng nước ngoài, sành sỏi lễ hội phương Tây nhưng lại mơ hồ về lịch sử dân tộc hay những điệu lý, câu hò của quê hương. Lối sống thực dụng và tâm lý "xính ngoại" đã khiến sợi dây liên kết giữa họ và truyền thống trở nên lỏng lẻo. ​Nguyên nhân của tình trạng này một phần đến từ sự thiếu hụt trong giáo dục gia đình và nhà trường, phần khác do sự thay đổi nhanh chóng của thị hiếu thẩm mỹ. Để khắc phục, chúng ta cần thay đổi cách tiếp cận văn hóa. Thay vì những bài học lý thuyết khô khan, hãy để giới trẻ trải nghiệm di sản thông qua du lịch, nghệ thuật và công nghệ số. Bản thân mỗi người trẻ cần hiểu rằng: "Văn hóa còn thì dân tộc còn". Hòa nhập mà không hòa tan, tiếp thu tinh hoa thế giới nhưng phải giữ vững bản sắc Việt chính là bản lĩnh của thanh niên thời đại mới. ​Tóm lại, văn hóa truyền thống là gốc rễ, còn giới trẻ là cành lá. Chỉ khi rễ sâu, lá mới xanh và cây mới vững vàng trước gió bão. Giữ gìn bản sắc không phải là bảo thủ, mà là cách chúng ta khẳng định lòng tự tôn dân tộc và bản sắc riêng biệt giữa thế giới phẳng.

a) Hình ảnh này minh họa cho phương pháp gì? Nêu nghĩa của phương pháp đó. - Đây là phương pháp thụ phấn nhân tạo: Con người chủ động chuyển phấn hoa từ hoa đực (có nhị) sang hoa cái (có nhụy). - Ý nghĩa của phương pháp: Giúp tăng hiệu quả thụ phấn, tăng khả năng đậu quả, từ đó nâng cao năng suất cây trồng. b) Người nông dân có thể áp dụng phương pháp này để nâng cao năng suất cho lúa không? Vì sao? - Người nông dân không thể áp dụng phương pháp này. - Giải thích: Lúa là cây tự thụ phấn, có hoa nhỏ, cấu trúc hoa khép kín → Việc thụ phấn nhân tạo là rất khó khăn, đòi hỏi phải có kĩ thuật. Vì vậy phương pháp này thường chỉ dùng trong trường hợp nghiên cứu lai tạo giống mới, không được sử dụng trong sản xuất lúa đại trà.

a) Hình ảnh này minh họa cho phương pháp gì? Nêu nghĩa của phương pháp đó. - Đây là phương pháp thụ phấn nhân tạo: Con người chủ động chuyển phấn hoa từ hoa đực (có nhị) sang hoa cái (có nhụy). - Ý nghĩa của phương pháp: Giúp tăng hiệu quả thụ phấn, tăng khả năng đậu quả, từ đó nâng cao năng suất cây trồng. b) Người nông dân có thể áp dụng phương pháp này để nâng cao năng suất cho lúa không? Vì sao? - Người nông dân không thể áp dụng phương pháp này. - Giải thích: Lúa là cây tự thụ phấn, có hoa nhỏ, cấu trúc hoa khép kín → Việc thụ phấn nhân tạo là rất khó khăn, đòi hỏi phải có kĩ thuật. Vì vậy phương pháp này thường chỉ dùng trong trường hợp nghiên cứu lai tạo giống mới, không được sử dụng trong sản xuất lúa đại trà.

a) Hình ảnh này minh họa cho phương pháp gì? Nêu nghĩa của phương pháp đó. - Đây là phương pháp thụ phấn nhân tạo: Con người chủ động chuyển phấn hoa từ hoa đực (có nhị) sang hoa cái (có nhụy). - Ý nghĩa của phương pháp: Giúp tăng hiệu quả thụ phấn, tăng khả năng đậu quả, từ đó nâng cao năng suất cây trồng. b) Người nông dân có thể áp dụng phương pháp này để nâng cao năng suất cho lúa không? Vì sao? - Người nông dân không thể áp dụng phương pháp này. - Giải thích: Lúa là cây tự thụ phấn, có hoa nhỏ, cấu trúc hoa khép kín → Việc thụ phấn nhân tạo là rất khó khăn, đòi hỏi phải có kĩ thuật. Vì vậy phương pháp này thường chỉ dùng trong trường hợp nghiên cứu lai tạo giống mới, không được sử dụng trong sản xuất lúa đại trà.

Ta cần tính lượng rượu (tính theo lít) mà một nam giới có thể uống mỗi ngày mà không vượt quá 2 đơn vị uống chuẩn, trong đó mỗi đơn vị chứa 10 gam ethanol nguyên chất.

​​​ 2 đơn vị uống chuẩn = 2 × 10 = 20 gam ethanol/ngày ​​​​

Khối lượng riêng của ethanol (C₂H₅OH): 0,8 g/ml Thể tích ethanol nguyên chất:

Vethanol = 20g/(0,8g/ml) = 25 ml​​​​​​ ​​​​​​​

Rượu 36% nghĩa là 36 ml ethanol trong 100 ml rượu

Đặt là thể tích rượu cần uống sao cho có 25 ml ethanol:

36% × V = 25 => V = 25/0,36 ≈ 69,44 ml​​​​ ​​​

69,44 ml ​​= 0,06944 lít ​​​

Mỗi ngày, một nam giới có thể uống tối đa khoảng 0,069 lít (hay 69 ml) rượu 36% mà vẫn trong giới hạn an toàn của WHO​​​​

- Aldehyde có công thức phân tử C₅H₁₀O, như pentanal, khi phản ứng với natri borohydride (NaBH₄) sẽ xảy ra phản ứng khử, tạo ra ancol bậc một.

- Phương trình phản ứng có thể được biểu diễn như sau: C₅H₁₀O + NaBH₄ → C₅H₁₂O + NaB.