Nguyễn Đức Nam
Giới thiệu về bản thân
Hiện tượng tâm lý đám đông đang gây ra những hệ lụy tiêu cực đáng lo ngại đối với một bộ phận giới trẻ hiện nay. Khi bị cuốn vào dòng chảy của tập thể, nhiều bạn trẻ dần đánh mất khả năng tư duy độc lập và bản sắc cá nhân, biến mình thành những "bản sao" vô hồn chỉ biết chạy theo xu hướng. Tác hại rõ rệt nhất là việc dễ dàng bị dắt mũi bởi những thông tin sai lệch trên mạng xã hội, dẫn đến những hành vi bốc đồng như công kích cá nhân (cyberbullying) hay tham gia vào các trào lưu nguy hiểm chỉ để tìm kiếm sự công nhận ảo. Tâm lý này còn triệt tiêu tính sáng tạo và sự phản biện, khi các em sợ hãi việc trở nên khác biệt và lựa chọn im lặng để được "an toàn" trong số đông. Về lâu dài, việc thiếu đi chính kiến sẽ khiến người trẻ trở nên thụ động, dễ bị lợi dụng và khó có thể bản lĩnh đối mặt với những thử thách lớn của cuộc đời. Tóm lại, tâm lý đám đông không chỉ là một hiện tượng nhất thời mà còn là "con dao hai lưỡi" bào mòn sự trưởng thành và kìm hãm khát vọng khẳng định mình của thế hệ trẻ. Để thoát khỏi bóng ma này, mỗi cá nhân cần rèn luyện cho mình một cái đầu lạnh và một trái tim ấm để biết phân biệt đúng sai giữa biển người mênh mông.
Việc đảm bảo quyền lợi của học sinh trong trường học hiện nay đóng vai trò then chốt, không chỉ ảnh hưởng đến sự phát triển cá nhân mà còn quyết định chất lượng của cả hệ thống giáo dục. Trước hết, khi các quyền cơ bản như quyền được tôn trọng, quyền được lắng nghe và quyền được bảo vệ khỏi bạo lực học đường được thực thi, học sinh sẽ có một tâm lý vững vàng và cảm giác an toàn. Đây là nền tảng quan trọng để các em phát huy tối đa năng lực tư duy và sức sáng tạo, thay vì phải đối mặt với những áp lực tiêu cực hay sự sợ hãi. Thứ hai, việc đảm bảo quyền lợi giúp xây dựng một môi trường giáo dục dân chủ và nhân văn. Khi học sinh được tự do bày tỏ quan kiến và tham gia vào các hoạt động trường lớp, các em sẽ rèn luyện được tư duy phản biện, sự tự tin và ý thức trách nhiệm đối với cộng đồng. Điều này góp phần hình thành nên những công dân tương lai bản lĩnh, biết bảo vệ lẽ phải và tôn trọng pháp luật. Cuối cùng, sự quan tâm đúng mực đến quyền lợi học sinh còn là sợi dây kết nối niềm tin giữa nhà trường, gia đình và xã hội, tạo nên một hệ sinh thái giáo dục bền vững. Tóm lại, tôn trọng và đảm bảo quyền lợi học sinh không phải là sự ưu tiên mang tính hình thức, mà là giá trị cốt lõi để đào tạo nên những thế hệ trẻ phát triển toàn diện cả về trí tuệ lẫn tâm hồn.
Thời gian là tài sản công bằng nhất nhưng cũng dễ bị đánh mất nhất nếu mỗi chúng ta không có một chiến lược quản lý khoa học. Để không lãng phí thời gian, giải pháp tiên quyết chính là việc thiết lập mục tiêu rõ ràng và lập kế hoạch cụ thể (To-do list) cho mỗi ngày. Khi biết rõ việc gì là quan trọng và khẩn cấp, chúng ta sẽ tránh được tình trạng mông lung hay sa đà vào những hoạt động vô bổ. Thứ hai, cần rèn luyện sự tập trung tuyệt đối bằng cách loại bỏ các yếu tố gây xao nhãng, đặc biệt là sự lệ thuộc vào mạng xã hội và các thiết bị điện tử. Việc áp dụng các phương pháp như Pomodoro (làm việc tập trung trong 25 phút, nghỉ 5 phút) sẽ giúp tối ưu hóa hiệu suất não bộ. Bên cạnh đó, chúng ta cần học cách nói "không" với những lời mời chào không cần thiết và kiên quyết loại bỏ thói quen trì hoãn – "kẻ cắp thời gian" nguy hiểm nhất. Cuối cùng, hãy dành thời gian để tổng kết và phản tư vào cuối mỗi ngày nhằm điều chỉnh nhịp sống sao cho hiệu quả hơn. Thay đổi thói quen không phải chuyện ngày một ngày hai, nhưng khi ta biết trân trọng từng phút giây để học tập, lao động và yêu thương, ta đang tự xây dựng một cuộc đời giá trị và ý nghĩa.
Lối sống ích kỷ đang trở thành một "căn bệnh" âm thầm bào mòn nhân cách và giá trị của một bộ phận giới trẻ hiện nay. Biểu hiện rõ nhất của lối sống này là tâm lý chỉ biết đến lợi ích cá nhân, thờ ơ trước nỗi đau của đồng loại và luôn đặt cái tôi lên trên cái ta chung. Trước hết, sự ích kỷ khiến người trẻ tự cô lập chính mình trong một "ốc đảo" đơn độc; khi chỉ biết nhận lại mà không biết cho đi, họ dần đánh mất những kết nối chân thành và sự tin tưởng từ bạn bè, người thân. Trong môi trường học tập và làm việc, thói vị kỷ triệt tiêu tinh thần đội nhóm, biến cá nhân thành kẻ lạc lõng, từ đó kìm hãm sự phát triển của sự nghiệp và bản thân. Nguy hại hơn, lối sống này còn dẫn đến sự vô cảm – một trạng thái tâm lý khiến con người trở nên tàn nhẫn, dửng dưng trước những bất công xã hội. Khi cái tôi quá lớn lấn át lòng trắc ẩn, người trẻ dễ sa vào những toan tính hẹp hòi, thậm chí sẵn sàng chà đạp lên đạo đức để đạt được mục đích riêng. Tóm lại, lối sống ích kỷ không chỉ làm nghèo nàn tâm hồn mà còn là lực cản lớn nhất ngăn cách giới trẻ chạm đến hạnh phúc đích thực và sự thăng hoa trong cuộc sống. Để không trở thành "tù nhân" của chính mình, mỗi người trẻ cần học cách thấu cảm và sẻ chia nhiều hơn.
Trong hành trình đầy rẫy những biến động và thử thách của con người, thái độ sống tích cực chính là "chiếc la bàn" quý giá dẫn lối chúng ta đến với hạnh phúc. Sống tích cực không đơn thuần là việc luôn mỉm cười, mà là khả năng nhìn nhận mọi sự việc bằng lăng kính lạc quan, từ đó biến khó khăn thành cơ hội và tìm thấy tia sáng ngay cả trong những thời điểm tối tăm nhất. Về mặt cá nhân, lối sống này giúp ta giải tỏa áp lực, tạo ra nguồn năng lượng nội sinh mạnh mẽ để bảo vệ sức khỏe tinh thần và trân trọng giá trị bản thân. Người có thái độ tích cực thường sở hữu ý chí kiên cường; thay vì gục ngã trước thất bại, họ chọn cách đúc rút kinh nghiệm để vươn lên, bởi họ hiểu rằng cuộc đời là 10% những gì xảy ra và 90% còn lại là cách chúng ta phản ứng với nó. Không chỉ vậy, sự lạc quan còn có sức lan tỏa rất lớn đến cộng đồng, giúp kết nối mọi người bằng sự chân thành, làm cho các mối quan hệ xã hội trở nên tốt đẹp và bền vững hơn. Tóm lại, thái độ sống tích cực không chỉ là liều thuốc cho tâm hồn mà còn là chìa khóa mở ra cánh cửa của sự thành đạt, giúp mỗi cá nhân sống một cuộc đời rực rỡ và ý nghĩa.
Trong hành trình hoàn thiện bản thân, chúng ta không thể thiếu đi những lời soi chiếu từ những người xung quanh. Tuy nhiên, ranh giới giữa việc "góp ý chân thành" và "xúc phạm công khai" thường rất mong manh. Việc nhận xét người khác trước đám đông là một hành vi đòi hỏi sự tinh tế và bản lĩnh văn hóa cao độ, bởi nó không chỉ tác động đến người nghe mà còn phản chiếu tầm vóc đạo đức của người nói.
Trước hết, ta cần hiểu góp ý là hoạt động dùng lời lẽ để chỉ ra cái sai, cái chưa hoàn thiện của người khác với mong muốn họ tiến bộ hơn. "Trước đám đông" là bối cảnh công khai, nơi có sự hiện diện của nhiều người. Như vậy, góp ý trước đám đông là việc công khai đưa ra những nhận định (thường là phê bình) về một cá nhân nào đó. Đây là một con dao hai lưỡi trong giao tiếp xã hội.
Xét về mặt tích cực, trong những môi trường đòi hỏi sự minh bạch như cuộc họp, thảo luận nhóm hay giờ học, việc góp ý công khai giúp vấn đề được giải quyết dứt điểm, tiết kiệm thời gian và tạo cơ hội cho tất cả mọi người cùng rút kinh nghiệm. Một lời nhận xét thẳng thắn, khách quan giữa tập thể có thể tạo ra áp lực tích cực, buộc cá nhân phải nhìn nhận nghiêm túc hơn về trách nhiệm của mình.
Tuy nhiên, nếu không khéo léo, việc này sẽ để lại những hệ lụy tiêu cực khôn lường. Con người ai cũng có lòng tự trọng và cái tôi cá nhân. Khi những khiếm khuyết bị phơi bày trước sự chứng kiến của nhiều người, phản ứng tâm lý tự nhiên là xấu hổ và tự vệ. Một lời chê bai nặng nề có thể làm tổn thương sâu sắc lòng tự trọng, khiến họ trở nên tự ti, thu mình hoặc nảy sinh tâm lý thù ghét, phản kháng. Thực tế cho thấy, nhiều mối quan hệ tốt đẹp đã đổ vỡ chỉ vì một phút "thẳng thắn" quá đà của người nói trước mặt tập thể. Người chọn cách hạ thấp người khác để thể hiện quyền lực hay sự hiểu biết của mình thực chất lại là người thiếu văn hóa ứng xử và kém tinh tế.
Mở rộng vấn đề, chúng ta cần phân biệt rõ giữa "phê bình xây dựng" và "mạt sát cá nhân". Trong xã hội hiện đại, đặc biệt là trên không gian mạng, việc "góp ý" thường biến tướng thành những cuộc tấn công hội đồng (cyberbullying). Việc nhân danh sự thật để sỉ nhục một người trước đám đông ảo là một biểu hiện của sự lệch lạc về đạo đức.
Để việc góp ý đạt hiệu quả, chúng ta cần nằm lòng nguyên tắc: "Khen ngợi công khai, góp ý riêng tư". Nếu hoàn cảnh bắt buộc phải nhận xét trước tập thể, hãy dùng thái độ cầu thị, lời lẽ khách quan và tôn trọng. Hãy tập trung vào sự việc thay vì công kích cá nhân, và đừng bao giờ quên dành cho họ một lối thoát để giữ lại danh dự.
Như vậy, lời nói không chỉ là phương tiện truyền đạt thông tin mà còn là tấm gương phản chiếu tâm hồn. Học cách góp ý sao cho "vừa lòng nhau" mà vẫn hiệu quả chính là bài học lớn về sự tử tế. Mỗi chúng ta cần rèn luyện khả năng kiểm soát cảm giác muốn phán xét và thay bằng sự thấu cảm, để lời góp ý thực sự trở thành chiếc thang giúp người khác đi lên thay vì là hố sâu đẩy họ xuống.
Mỗi thế hệ bước vào đời đều mang theo những đặc điểm riêng biệt của thời đại, và Gen Z – thế hệ của những "công dân số" – cũng không ngoại lệ. Tuy nhiên, hiện nay, những người sinh trong khoảng 1997 đến 2012 đang phải đối mặt với không ít "nhãn dán" tiêu cực. Những định kiến như "thế hệ bông tuyết" dễ vỡ, lối sống hưởng thụ hay sự thiếu kiên trì trong công việc đang trở thành một rào cản vô hình. Đứng từ góc nhìn của một người trẻ, tôi cho rằng việc quy chụp này không chỉ phiến diện mà còn bỏ lỡ những giá trị thực chất mà Gen Z đang nỗ lực đóng góp.
Trước hết, cần hiểu định kiến là những cái nhìn rập khuôn, thường mang tính tiêu cực và thiếu khách quan về một nhóm người. Gen Z thường bị gán mác là "lười biếng" hay "thích nhảy việc". Thực tế, sự thay đổi này không đến từ việc thiếu trách nhiệm, mà từ tư duy ưu tiên giá trị bản thân và sự phù hợp. Thay vì cam chịu trong những môi trường độc hại, Gen Z sẵn sàng rời đi để tìm kiếm nơi họ thực sự được cống hiến và tôn trọng. Đây là biểu hiện của sự quyết liệt và hiểu rõ giá trị cá nhân, thay vì sự bạc nhược như nhiều người lầm tưởng.
Bên cạnh đó, mác "thế hệ bông tuyết" (mong manh, dễ tổn thương) thường được dùng để chỉ trích việc Gen Z quan tâm quá mức đến sức khỏe tinh thần. Nhưng nhìn lại, việc dám thừa nhận sự yếu đuối, dám đối diện với áp lực tâm lý chính là một bước tiến về văn minh. Thay vì giấu giếm và kìm nén, người trẻ chọn cách chữa lành để đi đường dài. Sự nhạy cảm này thực chất là lòng trắc ẩn và sự thấu cảm cao đối với các vấn đề xã hội, môi trường và quyền con người.
Không thể phủ nhận, sự bùng nổ của công nghệ đã tạo ra một bộ phận người trẻ sống ảo, thiếu kỹ năng thực tế hoặc có phần ngạo mạn. Đó là những "hạt bụi" trong một bức tranh lớn mà chúng ta cần thẳng thắn nhìn nhận để sửa đổi. Tuy nhiên, không nên lấy cái sai của một bộ phận để đánh giá cả một thế hệ. Hãy nhìn vào những bạn trẻ khởi nghiệp từ khi còn ngồi trên ghế nhà trường, những nhà sáng tạo nội dung mang văn hóa Việt Nam ra thế giới, hay những thủ lĩnh trẻ trong các hoạt động thiện nguyện. Đó chẳng phải là minh chứng hùng hồn nhất cho một Gen Z năng động và đầy trách nhiệm hay sao?
Nguyên nhân của những định kiến này thường bắt nguồn từ "khoảng cách thế hệ". Những người đi trước soi chiếu hậu bối bằng lăng kính của thời kỳ gian khó, đề cao tính ổn định, trong khi Gen Z sinh ra trong thời đại thông tin phẳng, đề cao sự trải nghiệm và sáng tạo. Sự khác biệt về hệ giá trị nếu không được thấu cảm sẽ dễ dẫn đến những phán xét khắt khe.
Để xóa bỏ những định kiến này, cần có sự nỗ lực từ hai phía. Người trẻ cần chứng minh bằng hành động, bằng những kết quả thực tế để khẳng định bản lĩnh "nói được làm được". Đồng thời, xã hội cũng cần một cái nhìn bao dung và cởi mở hơn. Thay vì gắn mác, hãy tạo cơ hội; thay vì quy chụp, hãy lắng nghe.
Tóm lại, Gen Z không phải là một thế hệ hoàn hảo, nhưng chắc chắn là một thế hệ rực rỡ và đầy tiềm năng. Đừng để những định kiến tiêu cực trở thành bức tường ngăn cách giữa các thế hệ. Với tư cách là một người trẻ, tôi tin rằng bằng sự tự tin và lòng chân thành, chúng tôi sẽ tự tay gỡ bỏ những "nhãn dán" không phù hợp để viết nên định nghĩa mới về chính mình: một thế hệ dám khác biệt để kiến tạo tương lai.
"Hội chứng ếch luộc" là một ẩn dụ đầy ám ảnh về sự thích nghi thụ động: nếu một con ếch được thả vào nồi nước sôi, nó sẽ ngay lập tức nhảy ra; nhưng nếu đặt nó vào nồi nước lạnh và đun nóng dần lên, nó sẽ nằm yên tận hưởng sự ấm áp cho đến khi bị luộc chín mà không hề hay biết. Câu chuyện này đặt ra một bài toán nan giải cho người trẻ trước ngưỡng cửa cuộc đời: Nên chọn lối sống an nhàn, ổn định hay chấp nhận dấn thân, thay đổi để phát triển bản thân?
Trước hết, ta cần hiểu rõ hai khái niệm này. Lối sống an nhàn, ổn định không xấu; đó là sự lựa chọn sự an toàn, ít rủi ro và bằng lòng với những gì mình đang có. Ngược lại, việc sẵn sàng thay đổi môi trường sống là tinh thần chủ động bước ra khỏi "vùng an toàn", chấp nhận thử thách để khai phá những giới hạn mới của chính mình.
Nếu ví cuộc đời là một dòng sông, thì sự an nhàn quá sớm giống như một mặt hồ tĩnh lặng nhưng đang dần cạn kiệt. Trong thời đại kỷ nguyên số 4.0, thế giới biến đổi không ngừng theo từng giây. Việc "đứng yên" trong sự ổn định giả tạo thực chất chính là đang lùi bước. Khi chúng ta mải mê hưởng thụ sự ấm áp của "nồi nước" hiện tại, các kỹ năng sẽ dần mai một, tư duy trở nên xơ cứng và khả năng thích nghi bị triệt tiêu. Đến khi biến cố xảy ra — giống như nước bắt đầu sôi — chúng ta sẽ không còn đủ sức mạnh hay kỹ năng để "nhảy" ra khỏi nghịch cảnh.
Ngược lại, tinh thần sẵn sàng thay đổi chính là "vắc-xin" giúp người trẻ đề kháng với sự đào thải. Thay đổi môi trường sống, thay đổi công việc hay đơn giản là thay đổi một thói quen cũ sẽ mang lại những góc nhìn đa chiều. Khi đặt mình vào môi trường mới, ta buộc phải vận động, học hỏi và tái định vị bản thân. Đó là quá trình tôi luyện để trở thành một phiên bản sắc sảo hơn, bản lĩnh hơn. Những người thành công không phải là những người chưa bao giờ thất bại, mà là những người không bao giờ cho phép mình "bị luộc chín" bởi sự lười biếng và ngại ngần.
Tuy nhiên, lựa chọn thay đổi không đồng nghĩa với việc sống phiêu bạt, thiếu định hướng hay "đứng núi này trông núi nọ". Thay đổi phải dựa trên sự thấu hiểu bản thân và có mục đích rõ ràng. Sự ổn định thực sự không nằm ở một công việc biên chế hay một nơi ở cố định, mà nằm ở nội lực vững vàng bên trong mỗi người. Đó là khả năng có thể tồn tại và tỏa sáng dù ở bất cứ đâu.
Câu 1
Bài thơ “Khán Thiên gia thi hữu cảm” của Nguyễn Ái Quốc (in trong Nhật kí trong tù) thể hiện một quan niệm mới mẻ, tiến bộ về thơ ca. Hai câu đầu khái quát đặc điểm của thơ cổ: nghiêng về vẻ đẹp thiên nhiên với những hình ảnh quen thuộc như “sơn, thủy, yên, hoa, tuyết, nguyệt, phong”. Biện pháp liệt kê tạo nên một bức tranh phong nhã, giàu thi vị, đồng thời cho thấy sự trân trọng của tác giả đối với giá trị nghệ thuật truyền thống. Tuy nhiên, trong hoàn cảnh đất nước đang chìm trong khói lửa chiến tranh, tác giả khẳng định: “Hiện đại thi trung ưng hữu thiết/ Thi gia dã yếu hội xung phong.” Thơ ca thời đại mới phải có “thép” – tức là có tinh thần chiến đấu, ý chí cách mạng; nhà thơ cũng phải là người chiến sĩ, biết dấn thân vì dân tộc. Với cấu tứ đối sánh giữa xưa và nay, bài thơ ngắn gọn mà hàm súc, thể hiện rõ quan điểm: văn chương phải gắn liền với thời đại và trách nhiệm công dân của người nghệ sĩ.
Câu 2
Trong dòng chảy hội nhập và phát triển, vấn đề giữ gìn, bảo tồn và phát huy những giá trị văn hóa truyền thống của dân tộc trở thành một yêu cầu quan trọng, đặc biệt đối với giới trẻ hôm nay. Văn hóa truyền thống là toàn bộ những giá trị vật chất và tinh thần được lưu truyền qua nhiều thế hệ: từ tiếng nói, trang phục, phong tục tập quán, lễ hội cho đến đạo lý “uống nước nhớ nguồn”, “tôn sư trọng đạo”. Đó là cội nguồn tạo nên bản sắc riêng của dân tộc Việt Nam.
Trong bối cảnh toàn cầu hóa, giới trẻ có nhiều cơ hội tiếp cận các nền văn hóa khác nhau. Điều này mở rộng tầm nhìn, giúp thế hệ trẻ năng động và sáng tạo hơn. Tuy nhiên, nếu thiếu ý thức chọn lọc, một bộ phận thanh niên có thể chạy theo lối sống thực dụng, sính ngoại, thờ ơ với truyền thống. Có người không hiểu ý nghĩa của các ngày lễ dân tộc, không quan tâm đến di sản văn hóa, thậm chí coi nhẹ tiếng Việt và phong tục quê hương. Những biểu hiện ấy khiến bản sắc dân tộc có nguy cơ bị phai nhạt.
Giữ gìn và phát huy văn hóa truyền thống trước hết là trân trọng, hiểu biết và tự hào về lịch sử, về những giá trị cha ông để lại. Người trẻ có thể bắt đầu từ những hành động nhỏ: sử dụng tiếng Việt đúng chuẩn, tìm hiểu về các lễ hội truyền thống, mặc áo dài trong những dịp quan trọng, tham gia các hoạt động đền ơn đáp nghĩa. Bên cạnh đó, cần biết kết hợp truyền thống với hiện đại, sáng tạo những sản phẩm văn hóa mới dựa trên nền tảng cũ, đưa văn hóa Việt lan tỏa mạnh mẽ hơn trong thời đại số.
Là học sinh, em ý thức rằng việc giữ gìn văn hóa không phải điều xa vời mà bắt đầu từ thái độ sống hằng ngày: kính trọng ông bà cha mẹ, chăm chỉ học tập, tìm hiểu lịch sử dân tộc và tự hào khi nói về quê hương mình. Khi mỗi người trẻ biết trân trọng và phát huy truyền thống, văn hóa dân tộc sẽ luôn được bồi đắp, trở thành nền tảng vững chắc cho sự phát triển bền vững của đất nước trong tương lai.
Câu 1. Xác định thể thơ
Bài thơ được viết theo thể thất ngôn tứ tuyệt Đường luật (mỗi câu 7 chữ, gồm 4 câu), viết bằng chữ Hán, in trong tập Nhật kí trong tù của Nguyễn Ái Quốc.
Câu 2. Xác định luật của bài thơ
Bài thơ làm theo luật bằng (Đường luật).
- Căn cứ vào thanh của chữ thứ hai câu đầu: “Cổ thiên thiên ái thiên nhiên mỹ” → chữ “thiên” (thanh bằng).
- Theo quy tắc thơ Đường luật: nếu chữ thứ hai câu đầu là thanh bằng thì bài thuộc luật bằng.
- Bài thơ đảm bảo niêm – luật – đối khá chặt chẽ (đặc biệt ở hai câu đầu có tính chất đối ý).
Câu 3. Phân tích tác dụng của một biện pháp tu từ em ấn tượng
Biện pháp tu từ em có thể ấn tượng là liệt kê trong câu:
“Sơn thủy yên hoa tuyết nguyệt phong”
Tác giả liệt kê hàng loạt hình ảnh thiên nhiên: núi, sông, khói, hoa, tuyết, trăng, gió.
Tác dụng:
- Gợi ra bức tranh thiên nhiên phong phú, đẹp đẽ – đặc trưng của thơ cổ.
- Thể hiện sự phong nhã, thanh cao của thi liệu xưa.
- Đồng thời, cách liệt kê dồn dập còn tạo tiền đề để làm nổi bật sự chuyển hướng tư tưởng ở hai câu sau (từ “thiên nhiên mỹ” sang “có thép”).
→ Qua đó làm nổi bật quan điểm mới mẻ của tác giả về thơ ca hiện đại.
Câu 4. Vì sao tác giả cho rằng:
“Hiện đại thi trung ưng hữu thiết,
Thi gia dã yếu hội xung phong.”?
Theo em, tác giả nói như vậy vì:
- Hoàn cảnh lịch sử lúc bấy giờ đất nước đang chìm trong chiến tranh, áp bức, nhân dân khổ cực.
- Thơ ca không thể chỉ dừng lại ở việc miêu tả thiên nhiên, bộc lộ cảm xúc cá nhân.
- Thơ hiện đại cần có “thép” – tức là có tinh thần chiến đấu, ý chí cách mạng, sức mạnh cổ vũ con người hành động.
- Nhà thơ không chỉ là người ngắm cảnh mà còn phải là chiến sĩ, sẵn sàng “xung phong” trên mặt trận tư tưởng.
→ Quan niệm này thể hiện rõ tư tưởng của một người chiến sĩ cách mạng: văn chương phải phục vụ cuộc đấu tranh giải phóng dân tộc.
Câu 5. Nhận xét về cấu tứ của bài thơ
Bài thơ có cấu tứ chặt chẽ, rõ ràng:
- Hai câu đầu: Nhận xét về thơ cổ – thiên về vẻ đẹp thiên nhiên.
- Hai câu sau: Nêu quan điểm về thơ hiện đại – phải có chất thép, tinh thần chiến đấu.
→ Cấu tứ theo kiểu đối sánh quá khứ – hiện tại, từ đó làm nổi bật tư tưởng đổi mới trong quan niệm sáng tác.