Câu 1.

Theo bài viết, “tiếc thương sinh thái” là trạng thái đau khổ, mất mát về tinh thần của con người trước sự hủy hoại của môi trường tự nhiên do biến đổi khí hậu gây ra; cảm giác ấy giống như nỗi đau khi mất người thân.

Câu 2.

Bài viết trình bày thông tin theo trình tự:

Nêu hiện tượng “tiếc thương sinh thái”.

Giải thích khái niệm và nguyên nhân của hiện tượng.

Đưa ra các dẫn chứng thực tế để làm rõ tác động của hiện tượng.

Mở rộng vấn đề đến phạm vi toàn cầu, đặc biệt ở giới trẻ hiện nay.

Đó là trình tự từ khái quát đến cụ thể, từ lí thuyết đến thực tiễn.

Câu 3.

Tác giả đã sử dụng nhiều bằng chứng để cung cấp thông tin cho người đọc như:

Ý kiến, định nghĩa của hai nhà khoa học xã hội Ashlee Cunsolo và Neville R. Ellis.

Trường hợp người Inuit ở Canada và người làm nghề trồng trọt ở Australia.

Dẫn chứng về các tộc người bản địa ở Brazil khi rừng Amazon cháy năm 2019.

Kết quả khảo sát năm 2021 của Caroline Hickman đối với thanh thiếu niên ở 10 quốc gia.

Những dẫn chứng ấy làm cho bài viết có tính xác thực và thuyết phục cao.

Câu 4.

Tác giả tiếp cận vấn đề biến đổi khí hậu ở góc độ tâm lí và đời sống tinh thần của con người, thay vì chỉ nhìn ở khía cạnh môi trường hay thiên tai. Đây là cách tiếp cận mới mẻ, nhân văn và sâu sắc vì nó cho thấy biến đổi khí hậu không chỉ tàn phá thiên nhiên mà còn gây tổn thương lớn đến cảm xúc, bản sắc văn hóa và sức khỏe tinh thần của con người.

Câu 5.

Thông điệp sâu sắc nhất mà em nhận được là: Con người cần có ý thức bảo vệ môi trường và hành động ngay trước biến đổi khí hậu, bởi khi thiên nhiên bị hủy hoại thì đời sống tinh thần và tương lai của con người cũng bị đe dọa.

Bởi thiên nhiên không chỉ là nơi sinh sống mà còn gắn bó mật thiết với văn hóa, cảm xúc và bản sắc của mỗi cộng đồng. Nếu con người tiếp tục thờ ơ với biến đổi khí hậu, những mất mát về môi trường sẽ kéo theo những tổn thương tinh thần sâu sắc và lâu dài cho nhân loại.

Câu 1.

Theo bài viết, “tiếc thương sinh thái” là trạng thái đau khổ, mất mát về tinh thần của con người trước sự hủy hoại của môi trường tự nhiên do biến đổi khí hậu gây ra; cảm giác ấy giống như nỗi đau khi mất người thân.

Câu 2.

Bài viết trình bày thông tin theo trình tự:

Nêu hiện tượng “tiếc thương sinh thái”.

Giải thích khái niệm và nguyên nhân của hiện tượng.

Đưa ra các dẫn chứng thực tế để làm rõ tác động của hiện tượng.

Mở rộng vấn đề đến phạm vi toàn cầu, đặc biệt ở giới trẻ hiện nay.

Đó là trình tự từ khái quát đến cụ thể, từ lí thuyết đến thực tiễn.

Câu 3.

Tác giả đã sử dụng nhiều bằng chứng để cung cấp thông tin cho người đọc như:

Ý kiến, định nghĩa của hai nhà khoa học xã hội Ashlee Cunsolo và Neville R. Ellis.

Trường hợp người Inuit ở Canada và người làm nghề trồng trọt ở Australia.

Dẫn chứng về các tộc người bản địa ở Brazil khi rừng Amazon cháy năm 2019.

Kết quả khảo sát năm 2021 của Caroline Hickman đối với thanh thiếu niên ở 10 quốc gia.

Những dẫn chứng ấy làm cho bài viết có tính xác thực và thuyết phục cao.

Câu 4.

Tác giả tiếp cận vấn đề biến đổi khí hậu ở góc độ tâm lí và đời sống tinh thần của con người, thay vì chỉ nhìn ở khía cạnh môi trường hay thiên tai. Đây là cách tiếp cận mới mẻ, nhân văn và sâu sắc vì nó cho thấy biến đổi khí hậu không chỉ tàn phá thiên nhiên mà còn gây tổn thương lớn đến cảm xúc, bản sắc văn hóa và sức khỏe tinh thần của con người.

Câu 5.

Thông điệp sâu sắc nhất mà em nhận được là: Con người cần có ý thức bảo vệ môi trường và hành động ngay trước biến đổi khí hậu, bởi khi thiên nhiên bị hủy hoại thì đời sống tinh thần và tương lai của con người cũng bị đe dọa.

Bởi thiên nhiên không chỉ là nơi sinh sống mà còn gắn bó mật thiết với văn hóa, cảm xúc và bản sắc của mỗi cộng đồng. Nếu con người tiếp tục thờ ơ với biến đổi khí hậu, những mất mát về môi trường sẽ kéo theo những tổn thương tinh thần sâu sắc và lâu dài cho nhân loại.

Câu 1 (2.0 điểm)

Đoạn thơ trong bài Trăng hè của Đoàn Văn Cừ đã khắc họa một bức tranh quê thanh bình, yên ả và đậm chất dân dã. Trước hết, vẻ đẹp của làng quê được gợi lên qua những âm thanh, hình ảnh quen thuộc: tiếng võng “kẽo kẹt”, con chó ngủ “lơ mơ”, bóng cây lơi lả bên hàng dậu. Tất cả tạo nên một không gian tĩnh lặng, thư thái của đêm hè thôn quê. Đặc biệt, ánh trăng hiện lên dịu dàng, trong trẻo qua hình ảnh “tàu cau lấp loáng ánh trăng ngân”, khiến cảnh vật thêm thơ mộng và tràn đầy sức sống. Bên cạnh thiên nhiên, đoạn thơ còn gợi vẻ đẹp bình dị của cuộc sống con người. Hình ảnh ông lão nằm chơi giữa sân, đứa trẻ ngây thơ đứng ngắm bóng mèo dưới chân đã tạo nên khung cảnh gia đình gần gũi, ấm áp. Với ngôn ngữ mộc mạc, giàu sức gợi và nghệ thuật miêu tả tinh tế, nhà thơ đã thể hiện tình yêu tha thiết với quê hương và cuộc sống nông thôn Việt Nam. Đoạn thơ giúp người đọc thêm trân trọng vẻ đẹp bình yên của làng quê xưa.

Câu 2 (4.0 điểm)

Tuổi trẻ là quãng thời gian đẹp nhất của đời người, là tuổi của ước mơ, khát vọng và hoài bão. Trong hành trình chạm tới thành công và khẳng định giá trị bản thân, sự nỗ lực hết mình có ý nghĩa vô cùng quan trọng đối với người trẻ hiện nay.

Nỗ lực hết mình là thái độ sống tích cực, luôn cố gắng, kiên trì và dốc toàn bộ khả năng để thực hiện mục tiêu của bản thân. Đó không chỉ là chăm chỉ học tập, lao động mà còn là tinh thần vượt qua khó khăn, thử thách, không dễ dàng bỏ cuộc trước thất bại. Với tuổi trẻ, nỗ lực chính là chìa khóa giúp con người trưởng thành và tiến gần hơn đến thành công.

Trong xã hội hiện đại, cuộc sống ngày càng phát triển và cạnh tranh mạnh mẽ. Nếu không cố gắng, con người sẽ dễ bị tụt lại phía sau. Sự nỗ lực giúp người trẻ tích lũy kiến thức, rèn luyện kỹ năng và hoàn thiện bản thân từng ngày. Những thành công lớn lao không tự nhiên mà có, mà đều bắt nguồn từ quá trình bền bỉ phấn đấu. Nhà bác học Thomas Edison từng thất bại hàng nghìn lần trước khi phát minh ra bóng đèn điện. Hay Nick Vujicic dù sinh ra không có tay chân nhưng bằng nghị lực phi thường đã trở thành diễn giả truyền cảm hứng nổi tiếng thế giới. Những con người ấy cho thấy rằng chỉ cần nỗ lực và không bỏ cuộc, con người có thể vượt qua giới hạn của bản thân.

Không chỉ giúp cá nhân đạt được thành công, sự nỗ lực của tuổi trẻ còn góp phần xây dựng xã hội phát triển. Một thế hệ thanh niên chăm chỉ, có ý chí sẽ là nguồn lực quan trọng cho đất nước trong tương lai. Ngược lại, nếu sống lười biếng, ngại khó, thích hưởng thụ thì tuổi trẻ sẽ đánh mất cơ hội phát triển bản thân và trở nên vô ích cho xã hội. Trong thực tế, vẫn còn nhiều bạn trẻ sống thiếu mục tiêu, sa đà vào mạng xã hội, trò chơi điện tử hoặc dễ nản lòng khi gặp thất bại. Đó là lối sống đáng phê phán.

Tuy nhiên, nỗ lực hết mình không có nghĩa là làm việc bất chấp sức khỏe hay chạy theo thành công bằng mọi giá. Người trẻ cần biết cân bằng giữa học tập, làm việc và nghỉ ngơi; đồng thời phải xác định mục tiêu đúng đắn, phù hợp với khả năng của bản thân. Sự cố gắng chân chính phải gắn liền với ý chí, đạo đức và tinh thần tích cực.

Là học sinh, chúng ta cần nhận thức rõ vai trò của sự nỗ lực trong cuộc sống. Mỗi người hãy chăm chỉ học tập, không ngừng rèn luyện kỹ năng, dám đối mặt với khó khăn và kiên trì theo đuổi ước mơ. Bên cạnh đó, cần tránh lối sống thụ động, ỷ lại và luôn giữ tinh thần cầu tiến để hoàn thiện bản thân.

Tuổi trẻ chỉ đến một lần trong đời. Vì vậy, hãy sống hết mình, nỗ lực hết mình để không phải hối tiếc về sau. Những giọt mồ hôi và sự cố gắng hôm nay sẽ là nền tảng vững chắc cho thành công và hạnh phúc trong tương lai.

Câu 1.

Đoạn trích được kể theo ngôi thứ ba. Người kể chuyện giấu mình và gọi tên các nhân vật như “Bớt”, “bà cụ”, “Nở”.

Câu 2.

Một số chi tiết cho thấy chị Bớt không giận mẹ dù từng bị mẹ phân biệt đối xử:

• Khi mẹ xuống ở cùng, chị “rất mừng”.
• Chị chỉ nhẹ nhàng gặng hỏi mẹ suy nghĩ kĩ chứ không trách móc.
• Chị chăm sóc, yêu thương và đón nhận mẹ.
• Khi mẹ ân hận, chị vội ôm lấy mẹ và nói: “Con có nói gì đâu, sao bu cứ nghĩ ngợi thế nhỉ?”

Những chi tiết ấy cho thấy sự bao dung và hiếu thảo của Bớt.

Câu 3.

Qua đoạn trích, nhân vật Bớt hiện lên là một người:

• Hiền lành, giàu lòng vị tha.
• Hiếu thảo, yêu thương mẹ.
• Chịu thương chịu khó, giàu trách nhiệm với gia đình.
• Nhân hậu, biết cảm thông và không chấp nhặt lỗi lầm của người khác.

Câu 4.

Hành động ôm lấy mẹ và câu nói của chị Bớt có ý nghĩa:

• Thể hiện tình yêu thương, sự cảm thông và lòng bao dung của chị dành cho mẹ.
• Giúp người mẹ bớt mặc cảm, day dứt vì sự đối xử không công bằng trước đây.
• Làm nổi bật vẻ đẹp của tình mẫu tử và đức hi sinh, vị tha trong con người Bớt.
• Qua đó cho thấy sự tha thứ chân thành có thể hàn gắn những tổn thương trong gia đình.

Câu 5.

Thông điệp có ý nghĩa nhất đối với em là: Trong gia đình cần yêu thương, đối xử công bằng và biết bao dung với nhau.

Bởi vì tình cảm gia đình là điều thiêng liêng nhất trong cuộc sống. Sự thiên vị có thể làm tổn thương những người thân yêu, gây khoảng cách và đau khổ. Tuy nhiên, lòng vị tha và sự yêu thương chân thành sẽ giúp con người xích lại gần nhau hơn, hàn gắn những lỗi lầm trong quá khứ. Trong cuộc sống hôm nay, mỗi người càng cần biết yêu thương, sẻ chia để giữ gìn hạnh phúc gia đình.

Câu 1. Viết đoạn văn khoảng 200 chữ nêu cảm nhận về bài thơ “Bàn giao”

Bài thơ “Bàn giao” của Vũ Quần Phương là lời tâm sự đầy yêu thương của người ông dành cho cháu. Qua hình ảnh “bàn giao”, tác giả đã thể hiện sự trao truyền những giá trị tốt đẹp giữa các thế hệ. Người ông muốn gửi lại cho cháu vẻ đẹp bình dị của cuộc sống như gió heo may, hương bưởi tháng giêng, cỏ mùa xuân hay tình người đằm thắm trên trái đất này. Đó đều là những điều trong trẻo, ấm áp và giàu ý nghĩa. Đặc biệt, ông không muốn bàn giao cho cháu những đau thương, mất mát của một thời loạn lạc, qua đó cho thấy tình yêu thương và sự hi sinh của thế hệ đi trước dành cho thế hệ sau. Bài thơ còn gợi suy ngẫm về trách nhiệm tiếp nối truyền thống, giữ gìn những giá trị đẹp mà cha ông để lại. Với giọng thơ nhẹ nhàng, sâu lắng cùng hình ảnh giàu sức gợi, tác phẩm đã để lại trong người đọc nhiều cảm xúc đẹp về tình thân, về sự kế thừa và niềm tin vào tương lai.

Câu 2. Viết bài văn khoảng 600 chữ nêu suy nghĩ về vấn đề tuổi trẻ và sự trải nghiệm

Tuổi trẻ là quãng thời gian đẹp nhất của đời người, là lúc con người mang trong mình nhiệt huyết, khát vọng và tinh thần dám thử thách. Để trưởng thành và hoàn thiện bản thân, tuổi trẻ không thể thiếu sự trải nghiệm. Chính trải nghiệm giúp con người học hỏi, khám phá bản thân và tích lũy những bài học quý giá cho cuộc sống.

Trải nghiệm là quá trình con người trực tiếp tham gia, va chạm và cảm nhận thực tế trong học tập, công việc cũng như cuộc sống. Đó có thể là những chuyến đi xa, những lần thử sức với điều mới mẻ, những thất bại, khó khăn hay cả thành công đạt được bằng nỗ lực của bản thân. Trải nghiệm không chỉ giúp mở rộng hiểu biết mà còn rèn luyện bản lĩnh và ý chí cho mỗi người.

Tuổi trẻ cần trải nghiệm bởi đây là giai đoạn con người có đủ sức khỏe, đam mê và sự dũng cảm để bước ra khỏi vùng an toàn. Nếu chỉ sống khép kín, ngại thử thách, con người sẽ khó khám phá được khả năng thật sự của mình. Qua trải nghiệm, người trẻ học được cách thích nghi với hoàn cảnh, biết tự lập và trưởng thành hơn trong suy nghĩ. Những lần vấp ngã cũng giúp họ rút ra bài học kinh nghiệm để hoàn thiện bản thân. Có thể nói, trải nghiệm chính là hành trang quý giá giúp tuổi trẻ bước tới thành công.

Trong thực tế, nhiều người trẻ thành công nhờ dám trải nghiệm và không ngại thất bại. Nguyễn Hà Đông từng kiên trì thử nghiệm nhiều ý tưởng trước khi tạo nên trò chơi nổi tiếng toàn cầu. Hay Đặng Lê Nguyên Vũ cũng bắt đầu hành trình khởi nghiệp từ vô vàn khó khăn và thử thách. Chính sự dấn thân đã giúp họ tích lũy kinh nghiệm và đạt được thành tựu đáng ngưỡng mộ.

Tuy nhiên, trải nghiệm không có nghĩa là sống buông thả hay bất chấp mọi giới hạn. Người trẻ cần biết lựa chọn những trải nghiệm tích cực, phù hợp với chuẩn mực đạo đức và pháp luật. Bên cạnh đó, cần kết hợp giữa trải nghiệm với học tập, rèn luyện để phát triển toàn diện. Nếu chỉ mải mê chạy theo những điều mới lạ mà quên đi trách nhiệm của bản thân, con người dễ đánh mất phương hướng.

Là học sinh, chúng ta cần chủ động trải nghiệm trong học tập và cuộc sống. Hãy mạnh dạn tham gia các hoạt động tập thể, hoạt động xã hội, học hỏi kỹ năng mới và không ngại thử sức trước khó khăn. Đồng thời, cần biết lắng nghe, tiếp thu kinh nghiệm từ người đi trước để hoàn thiện bản thân mỗi ngày.

Tuổi trẻ chỉ đến một lần trong đời. Vì thế, hãy sống nhiệt huyết, dám trải nghiệm và không ngừng cố gắng. Những trải nghiệm hôm nay sẽ trở thành hành trang quý giá, giúp mỗi người trưởng thành hơn và vững vàng trên con đường hướng tới tương lai.

Câu 1.

Văn bản được viết theo thể thơ tự do.

Câu 2.

Trong bài thơ, người ông sẽ bàn giao cho cháu:

• Gió heo may.
• Góc phố có mùi ngô nướng bay.
• Tháng giêng hương bưởi.
• Cỏ mùa xuân xanh dưới chân giày.
• Những mặt người đẫm nắng, đẫm yêu thương.
• Một chút buồn, chút ngậm ngùi, cô đơn.
• “Câu thơ vững gót làm người”.

Đó đều là những vẻ đẹp của cuộc sống, tình người và những giá trị tinh thần quý giá.

Câu 3.

Người ông không muốn bàn giao cho cháu những tháng ngày vất vả, loạn lạc, lạnh lẽo vì ông mong thế hệ sau được sống trong hòa bình, hạnh phúc và yên vui hơn. Những đau thương, mất mát của chiến tranh và cuộc đời, ông muốn tự mình giữ lại để cháu không phải chịu đựng. Qua đó thể hiện tình yêu thương, sự hi sinh và niềm hi vọng của thế hệ đi trước dành cho thế hệ mai sau.

Câu 4.

Biện pháp điệp ngữ được sử dụng trong bài thơ là điệp từ “bàn giao”, “ông sẽ bàn giao”, “ông chỉ bàn giao”.

Tác dụng:

• Nhấn mạnh hành động trao truyền của thế hệ đi trước cho thế hệ sau.
• Làm nổi bật những giá trị đẹp đẽ mà người ông muốn gửi gắm cho cháu.
• Tạo nhịp điệu nhẹ nhàng, tha thiết cho bài thơ.
• Thể hiện tình yêu thương, trách nhiệm và niềm tin của ông đối với cháu và cuộc đời.

Câu 5.

Chúng ta hôm nay được nhận bàn giao từ thế hệ cha ông rất nhiều điều quý giá như hòa bình, truyền thống dân tộc và những bài học làm người. Vì vậy, mỗi người cần có thái độ trân trọng, biết ơn và gìn giữ những giá trị ấy. Không chỉ tiếp nhận, chúng ta còn phải sống có trách nhiệm để phát huy những thành quả mà cha ông đã gây dựng. Tuổi trẻ cần nỗ lực học tập, rèn luyện đạo đức và cống hiến cho đất nước. Đồng thời, chúng ta cũng phải biết tiếp nối truyền thống tốt đẹp của dân tộc trong cuộc sống hiện đại. Có như vậy, những điều được “bàn giao” mới thực sự có ý nghĩa lâu dài.

câu 2

Trò chuyện với Gemini

Dưới đây là gợi ý làm bài chi tiết cho hai câu hỏi tự luận trong đề bài dựa trên bài thơ "Quê biển" của Nguyễn Doãn Việt.

Câu 1: Phân tích tình cảm của nhân vật "tôi" dành cho quê hương (Khoảng 200 chữ)

Trong bài thơ "Quê biển" của Nguyễn Doãn Việt, nhân vật "tôi" đã thể hiện một tình yêu quê hương xứ biển vô cùng tha thiết, sâu nặng và đầy ắp niềm trắc ẩn. Tình cảm ấy trước hết được kết tinh từ sự thấu hiểu và xót thương sâu sắc trước những gian truân của mảnh đất quê nhà. Nhân vật "tôi" cảm nhận rõ mồn một cái gian khổ của "những phận người nương sóng", những ngôi nhà "chênh vênh sau mỗi trận bão", hay hình ảnh người mẹ "bạc đầu sau những đêm đợi biển". Từng câu chữ đều thấm đượm nỗi đau xót, đồng cảm với kiếp sống bấp bênh của những người ngư phủ quanh năm vật lộn với sóng gió đại dương. Thế nhưng, vượt lên trên niềm thương cảm chính là một sự gắn bó máu thịt, thiêng liêng đến mức tuyệt đối. Mong ước hóa thân thành "những con còng con cáy" để "muôn đời lặn lội với quê hương" là minh chứng rõ nhất cho một tình yêu thủy chung, bất diệt. Nhân vật "tôi" trân quý từ "vị muối mặn mòi", hương vị "nồng ngái vị cá vị cua" cho đến dáng đứng rạp mình chịu phong ba của hàng phi lao già nua. Đoạn kết bài thơ thắp sáng niềm tự hào và hy vọng khi hướng về những cánh buồm mang "giọng hồn làng" ra khơi, chở đầy ước vọng ấm no. Tóm lại, tình cảm của nhân vật "tôi" dành cho quê hương không chỉ là tình yêu quê thuần túy, mà là sự hòa quyện giữa lòng biết ơn, niềm thương xót và niềm tự hào kiêu hãnh về sức sống bền bỉ của con người vùng biển.

Câu 1

Văn bản được viết theo thể thơ tự do.

Câu 2

Một hình ảnh thơ mang tính biểu tượng cho cuộc sống của làng biển là: “Làng là mảnh lưới trăm năm”.
→ Hình ảnh này gợi lên sự gắn bó lâu đời của con người với nghề biển, thể hiện truyền thống bền bỉ, đoàn kết và cuộc sống lao động của người dân làng chài.

Câu 3

Hình ảnh “mẹ tôi bạc đầu sau những đêm đợi biển” gợi lên nhiều cảm xúc sâu sắc. Trước hết, đó là nỗi vất vả, nhọc nhằn và sự hi sinh âm thầm của người mẹ làng biển. Những “đêm đợi biển” không chỉ là sự chờ đợi người thân trở về mà còn là nỗi lo âu trước sự dữ dội, bất trắc của biển cả. Chi tiết “bạc đầu” cho thấy thời gian và những nhọc nhằn đã in dấu lên cuộc đời mẹ. Qua hình ảnh ấy, tác giả bày tỏ tình yêu thương, sự biết ơn đối với mẹ và người dân làng biển. Đồng thời, bài thơ còn làm nổi bật vẻ đẹp của cuộc sống lao động nơi biển cả: gian khổ nhưng giàu tình yêu thương và hi vọng.

Câu 4

Hình ảnh “Làng là mảnh lưới trăm năm” cho thấy cuộc sống của làng chài gắn bó bền chặt với biển cả và nghề đánh bắt hải sản. “Mảnh lưới trăm năm” không chỉ gợi nghề nghiệp truyền thống mà còn tượng trưng cho sự nối tiếp của nhiều thế hệ người dân miền biển. Qua đó, tác giả khẳng định vẻ đẹp của truyền thống lao động cần cù, bền bỉ và tinh thần gắn kết cộng đồng của người dân làng chài. Đồng thời, hình ảnh ấy còn thể hiện niềm tự hào và tình yêu tha thiết đối với quê hương biển cả.

Câu 5

Lao động bền bỉ, nhẫn nại có ý nghĩa rất quan trọng trong cuộc sống con người. Nhờ sự chăm chỉ và kiên trì, con người mới có thể vượt qua khó khăn để đạt được thành công. Những người dân làng biển trong bài thơ đã ngày đêm lao động vất vả để tạo dựng cuộc sống và giữ gìn quê hương. Trong cuộc sống hôm nay, mỗi người trẻ cũng cần rèn luyện tinh thần không ngại khó, không bỏ cuộc trước thử thách. Lao động không chỉ tạo ra của cải vật chất mà còn giúp con người trưởng thành và sống có ích hơn. Vì vậy, chúng ta cần trân trọng giá trị của lao động và sống có trách nhiệm với bản thân, gia đình và xã 

Câu 1 (khoảng 200 chữ)

Nhân vật “tôi” trong văn bản đã thể hiện những tình cảm sâu nặng và chân thành đối với quá khứ. Quá khứ hiện lên như một miền kí ức đẹp đẽ, gắn với những con người thân thương, những giá trị truyền thống giản dị mà thiêng liêng. Khi hồi tưởng, nhân vật “tôi” không chỉ bồi hồi, xúc động mà còn xen lẫn sự tiếc nuối trước sự trôi chảy của thời gian. Những kỉ niệm xưa trở thành điểm tựa tinh thần, giúp nhân vật nhận ra ý nghĩa của tình thân, quê hương và cội nguồn. Qua dòng hồi tưởng ấy, người đọc cảm nhận được thái độ trân trọng quá khứ của nhân vật “tôi”. Đó không phải là sự chìm đắm trong hoài niệm mà là cách gìn giữ những giá trị đẹp đã nuôi dưỡng tâm hồn con người. Đồng thời, tình cảm ấy còn nhắc nhở mỗi người cần biết nâng niu kí ức, sống ân nghĩa với những điều đã qua. Quá khứ dù xa nhưng luôn có sức mạnh nâng đỡ hiện tại và định hướng cho tương lai của con người.

Câu 2 (khoảng 600 chữ)

Trong dòng chảy không ngừng của thời đại mới, xã hội ngày càng phát triển với sự bùng nổ của công nghệ, lối sống hiện đại và xu hướng hội nhập toàn cầu. Tuy nhiên, giữa những đổi thay ấy, các giá trị truyền thống dân tộc vẫn giữ vai trò vô cùng quan trọng. Vì vậy, tuổi trẻ hôm nay cần có trách nhiệm tiếp nối và phát huy những giá trị truyền thống tốt đẹp của dân tộc.

Giá trị truyền thống là những nét đẹp được hình thành và lưu truyền qua nhiều thế hệ như lòng yêu nước, tinh thần đoàn kết, hiếu thảo, nhân nghĩa, cần cù, ham học hỏi và ý thức giữ gìn bản sắc văn hóa dân tộc. Đó là nền tảng tinh thần quý báu giúp dân tộc Việt Nam vượt qua biết bao khó khăn, thử thách trong lịch sử để tồn tại và phát triển. Trong thời đại mới, những giá trị ấy vẫn không hề cũ mà càng trở nên cần thiết để con người sống có trách nhiệm và nhân văn hơn.

Tuổi trẻ là lực lượng năng động, sáng tạo, giữ vai trò quan trọng trong sự phát triển của đất nước. Vì vậy, việc tiếp nối các giá trị truyền thống không chỉ là trách nhiệm mà còn là nghĩa vụ của thế hệ trẻ. Trước hết, tuổi trẻ cần giữ gìn lòng yêu nước bằng những hành động thiết thực như học tập tốt, rèn luyện đạo đức, tuân thủ pháp luật và đóng góp cho cộng đồng. Trong thời đại hội nhập, yêu nước không chỉ thể hiện ở tinh thần đấu tranh bảo vệ Tổ quốc mà còn ở việc quảng bá hình ảnh, văn hóa Việt Nam ra thế giới.

Bên cạnh đó, người trẻ cần biết trân trọng truyền thống văn hóa dân tộc. Hiện nay, nhiều bạn trẻ yêu thích văn hóa nước ngoài nhưng lại thờ ơ với những giá trị truyền thống của quê hương. Điều đó dễ dẫn đến nguy cơ đánh mất bản sắc dân tộc. Vì thế, thanh niên cần chủ động tìm hiểu lịch sử, giữ gìn tiếng Việt trong sáng, tham gia các hoạt động văn hóa truyền thống và có ý thức bảo tồn di sản dân tộc.

Không chỉ giữ gìn, tuổi trẻ còn cần phát huy các giá trị truyền thống bằng tư duy sáng tạo phù hợp với thời đại mới. Nhiều người trẻ hiện nay đã biết kết hợp truyền thống với công nghệ hiện đại để lan tỏa văn hóa dân tộc qua phim ảnh, âm nhạc, mạng xã hội hay các sản phẩm sáng tạo. Những việc làm ấy vừa giúp truyền thống được tiếp nối, vừa làm cho văn hóa dân tộc trở nên gần gũi hơn với thế hệ hôm nay.

Tuy nhiên, trong thực tế vẫn có một bộ phận thanh niên sống thực dụng, chạy theo lối sống hưởng thụ, thiếu trách nhiệm với gia đình và xã hội. Một số người thờ ơ với lịch sử dân tộc, coi nhẹ các giá trị đạo đức truyền thống. Đây là những biểu hiện đáng lo ngại cần được phê phán và điều chỉnh.

Là học sinh, mỗi chúng ta cần bắt đầu từ những việc nhỏ như kính trọng ông bà cha mẹ, chăm chỉ học tập, sống đoàn kết với mọi người và tích cực tìm hiểu truyền thống dân tộc. Đồng thời cần tiếp thu tinh hoa văn hóa nhân loại một cách chọn lọc để vừa hội nhập, vừa giữ được bản sắc riêng.

Tiếp nối các giá trị truyền thống không có nghĩa là sống mãi với quá khứ mà là kế thừa những điều tốt đẹp để xây dựng tương lai. Khi tuổi trẻ biết trân trọng cội nguồn và có trách nhiệm với truyền thống dân tộc, đất nước sẽ có thêm động lực để phát triển bền vững trong thời đại mới.

Câu 1.
Văn bản được viết theo thể thơ tự do.

Câu 2.
Đề tài của bài thơ:

• Suy ngẫm về quá khứ, lịch sử dân tộc và những mất mát hi sinh của cha ông.
• Từ đó nhắc nhở con người sống có trách nhiệm với hiện tại và tương lai đất nước.

Câu 3.
Hình ảnh “quá khứ ngàn cân/ cứ đêm đêm nhắc nhở gọi ta về” gợi quá khứ dân tộc nặng trĩu đau thương, mất mát và hi sinh. Quá khứ ấy luôn ám ảnh, nhắc nhở con người hôm nay phải biết trân trọng lịch sử, biết ơn cha ông và sống có trách nhiệm với quê hương, đất nước.

Câu 4.
Phép liệt kê trong các dòng thơ:

“Tóc mẹ trắng thương một đời muối trắng
Lịch sử khóc cười
nước mắt cạn khô ngập chiều biển mặn
khuất chìm
bàn chân cha sủi tăm lịch sử”

có tác dụng:

• Khắc họa hàng loạt hình ảnh giàu sức gợi về những đau thương, nhọc nhằn, hi sinh của con người Việt Nam trong dòng chảy lịch sử.
• Nhấn mạnh sự gian khổ, mất mát mà cha ông đã trải qua để bảo vệ đất nước.
• Gợi niềm xúc động, lòng biết ơn và sự trân trọng quá khứ dân tộc.

Câu 5. (tham khảo – khoảng 5–7 dòng)

Lịch sử dân tộc được xây dựng bằng biết bao mồ hôi, nước mắt và sự hi sinh của cha ông. Vì vậy, mỗi người, đặc biệt là thế hệ trẻ, cần có trách nhiệm gìn giữ và phát huy những giá trị tốt đẹp của dân tộc. Người trẻ phải biết học tập, rèn luyện đạo đức, sống có lí tưởng và lòng yêu nước. Đồng thời cần trân trọng quá khứ, biết ơn những người đã hi sinh vì độc lập tự do của Tổ quốc. Bên cạnh đó, thanh niên hôm nay phải không ngừng cố gắng để góp phần xây dựng đất nước ngày càng giàu mạnh, văn minh.