câu 1

Đoạn thơ trên trích từ bài "Trăng hè" của nhà thơ Đoàn Văn Cừ - một cây bút tiêu biểu của phong trào Thơ Mới với lối viết đậm chất hiện thực và giàu tính tạo hình. Ông nổi tiếng với những bức tranh quê sống động, bình dị mà tinh tế. Và đoạn thơ này chính là một minh chứng xuất sắc cho phong cách ấy, khi khắc họa một bức tranh quê hương yên bình, thơ mộng, tựa như một bức họa đồng quê đầy chất thơ. Vẻ đẹp ấy trước hết toát lên từ sự tĩnh lặng, thanh bình đến nao lòng. Khung cảnh được bao trùm bởi những âm thanh và hình ảnh êm dịu: "Tiếng võng... kẽo kẹt đưa" - âm thanh quen thuộc, đong đưa nhịp sống thong thả, "con chó ngủ lơ mơ", "người im, cảnh lặng tờ" tất cả như chìm vào một không gian tĩnh mịch, thư thái. Bức tranh ấy càng trở nên huyền ảo, lung linh dưới ánh trăng đêm: "Tàu cau lấp loáng ánh trăng ngân". Ánh trăng "ngân" không chỉ chiếu sáng mà như tỏa ra thứ ánh sáng bạc, chảy tràn, bao phủ lên vạn vật một vẻ đẹp mơ màng. Hình ảnh trung tâm "Ông lão nằm chơi ở giữa sân" là điểm nhấn cho sự an nhiên, tự tại, một biểu tượng của cuộc sống no đủ, thanh thản. Và bức tranh ấy càng trở nên sinh động, ấm áp bởi những hình ảnh đời thường mà đầy chất thơ: "Thằng Cu đứng vịn bên thành chõng", "con mèo quấn dưới chân". Chúng như những nét chấm phá tinh tế, thổi hồn vào bức tranh, khiến khung cảnh không chỉ đẹp mà còn chan chứa tình người. Qua đó, ta không chỉ thấy được một bức tranh quê đẹp đẽ mà còn cảm nhận được tình yêu quê hương tha thiết và tài năng quan sát, miêu tả tinh tế của Đoàn Văn Cừ. Ông đã biến một khung cảnh sinh hoạt bình dị nhất thành một kiệt tác nghệ thuật, lưu giữ lại cho đời một hình ảnh Việt Nam thanh bình, ấm áp.

câu 2

Tuổi trẻ là mùa xuân của đời người, là lứa tuổi tràn đầy nhiệt huyết, sức sống và những khát khao cháy bỏng. Trong hành trình viết nên bản hùng ca của cuộc đời mình, sự nỗ lực hết mình chính là bản nhạc chủ đạo, mạnh mẽ và hào hùng nhất, quyết định sự thành bại của mỗi người và góp phần kiến tạo tương lai của đất nước.

Vậy, thế nào là "nỗ lực hết mình"? Đó không đơn thuần là sự cố gắng thông thường, mà là một thái độ sống tích cực, một tinh thần sẵn sàng dốc toàn bộ trí tuệ, sức lực và đam mê để vượt qua mọi giới hạn, chinh phục những mục tiêu đã đặt ra. Người trẻ nỗ lực hết mình là khi họ không ngừng học hỏi, không sợ thất bại và luôn giữ vững ngọn lửa nhiệt huyết trong tim.

Trong xã hội hiện đại, chúng ta có thể thấy sự nỗ lực ấy được thể hiện qua muôn hình vạn trạng. Trong lĩnh vực học thuật, đó là hình ảnh những sinh viên miệt mài dưới ánh đèn thâu đêm, những nhà nghiên cứu trẻ say mê trong phòng thí nghiệm để cho ra đời những công trình, sáng chế có giá trị. Trong lĩnh vực kinh tế, đó là tinh thần khởi nghiệp của các bạn trẻ, dám nghĩ, dám làm, chấp nhận rủi ro để biến ý tưởng thành hiện thực. Không chỉ vậy, sự nỗ lực còn hiện hữu trong các hoạt động tình nguyện vì cộng đồng, trong các phong trào rèn luyện kỹ năng, hay đơn giản là trong quá trình không ngừng hoàn thiện bản thân mỗi ngày của mỗi bạn trẻ.

Vậy, tại sao tuổi trẻ lại cần phải sống và cống hiến hết mình như vậy? Trước hết, đối với bản thân, đây là con đường duy nhất để khám phá và phát huy mọi tiềm năng. Chính trong quá trình nỗ lực không ngừng, mỗi người mới nhận ra giới hạn của bản thân ở đâu và vượt qua nó như thế nào. Nó rèn giũa ý chí, bản lĩnh và trang bị cho ta hành trang vững chắc để bước vào đời. Hơn thế, một thế hệ trẻ biết nỗ lực chính là động lực then chốt cho sự phát triển của quốc gia. Họ là lực lượng tiên phong trong công cuộc đổi mới, sáng tạo, đưa đất nước hội nhập và cạnh tranh với thế giới. Một đất nước có một thế hệ trẻ không ngừng phấn đấu là một đất nước luôn tràn đầy sức sống và niềm tin vào tương lai.

Tuy nhiên, bên cạnh những tấm gương sáng, vẫn còn đâu đó một bộ phận giới trẻ sống thiếu lý tưởng, thụ động, ngại khó, ngại khổ. Họ chọn cho mình một lối sống an toàn, buông thả và dễ dãi, để rồi đánh mất đi ý nghĩa đích thực của tuổi trẻ. Điều này thực sự là một sự lãng phí lớn. Cần hiểu rằng, nỗ lực hết mình không có nghĩa là lao đầu vào làm việc một cách mù quáng, mà phải đi cùng với trí tuệ, sự sáng suốt để lựa chọn đúng hướng đi và phương pháp phù hợp.

Từ những điều đã phân tích, mỗi bạn trẻ cần nhận thức sâu sắc rằng, tuổi thanh xuân là hữu hạn và quý giá. Hãy sống sao cho khỏi phải xót xa vì những năm tháng đã sống hoài, sống phí. Hãy xác định cho mình một mục tiêu, một lý tưởng để theo đuổi; hãy rèn luyện tính kỷ luật, sự kiên trì và dũng khí để đối mặt với thử thách. Đừng sợ thất bại, vì chính từ những vấp ngã ấy, ta sẽ trưởng thành hơn.

Tóm lại, sự nỗ lực hết mình của tuổi trẻ chính là ngọn lửa thắp sáng tương lai. Nó không chỉ làm giàu có thêm cho hành trang cá nhân mà còn góp phần xây dựng một xã hội ngày càng văn minh, thịnh vượng. Mỗi bạn trẻ hãy là một ngọn lửa, hãy "cháy" hết mình với đam mê và khát vọng, để khi nhìn lại, chúng ta có thể tự hào rằng mình đã sống trọn vẹn một tuổi trẻ không hối tiếc.

câu 1

Ngôi kể: Ngôi thứ ba

câu 2: Một số chi tiết về cách ứng xử của chị Bột Dương trong văn bản cho thấy chị không giận mẹ dù trước đó từng bị mẹ phân biệt đối xử:

- Khi thấy mẹ đem quần áo nồi niêu đến ở chung, Bột "rất mừng".

- Chị lo lắng cho mẹ, chân thành khuyên mẹ: "Bu nghĩ kĩ đi. Chẳng sau này lại phiền bu ra, như chị Nà thì con không muốn...". Điều này cho thấy chị không muốn mẹ phải hối hận thêm lần nữa.

- Khi bà cụ bộc lộ sự ăn năn, Bột "vội buông bé Hiên, ôm lấy mẹ" và nói lời an ủi.

Câu 3

Qua đoạn trích, nhân vật Bột hiện lên là một người phụ nữ giàu lòng vị tha và hiếu thảo. Dù trong quá khứ từng bị mẹ đối xử bất công, chị không hề oán giận mà trái lại, còn vui mừng, chăm lo chu đáo khi mẹ đến ở cùng. Sự quan tâm của chị không chỉ dừng ở vật chất mà còn là sự thấu hiểu, lo lắng cho cảm xúc của mẹ, thể hiện qua lời khuyên chân thành "Bu nghĩ kĩ đi...". Ở chị, ta thấy được vẻ đẹp của một tâm hồn nhân hậu, biết tha thứ và trân trọng tình mẫu tử.

câu 4

Hành động và lời nói đó của chị Bột mang một ý nghĩa nhân văn sâu sắc. Nó trước hết là một sự trấn an kịp thời, xóa tan mọi mặc cảm, day dứt đang đè nặng trong lòng người mẹ. Qua đó, chị muốn khẳng định rằng quá khứ đã lùi xa và tình yêu thương chị dành cho mẹ là vô điều kiện. Hơn cả một lời nói, đó là sự chứng giám cho sức mạnh của lòng bao dung, có khả năng hàn gắn mọi vết thương lòng và tái thiết một mối quan hệ trên nền tảng của tình thương yêu thuần khiết.

câu 5

Thông điệp ý nghĩa nhất mà văn bản gửi đến chúng ta là: "Lòng vị tha có sức mạnh hàn gắn và kiến tạo hạnh phúc gia đình." Trong cuộc sống gia đình, những hiểu lầm, sai sót và thậm chí là sự thiên vị là điều khó tránh khỏi. Nếu mỗi người chỉ giữ trong mình sự oán trách, các mối quan hệ sẽ mãi rạn nứt. Câu chuyện của chị Bột là một minh chứng sống động: chính sự bao dung, rộng lượng của chị đã giúp người mẹ nhận ra lỗi lầm, từ đó hàn gắn được tình mẹ con và xây dựng một mái ấm thực sự. Trong xã hội nhiều áp lực ngày nay, bài học về lòng vị tha ấy càng trở nên quý giá, như một "liều thuốc" tinh thần để gìn giữ những tổ ấm bình yên và hạnh phúc.

câu 1

Trong dòng chảy hối hả của cuộc sống hiện đại, câu hỏi "Làm thế nào để sống một cuộc đời ý nghĩa?" luôn là một trăn trở lớn lao của mỗi con người. Ý nghĩa cuộc sống không phải là điều gì xa vời, mà được kiến tạo nên từ chính những phương thức sống tích cực và chủ động của chúng ta.Sống một cách ý nghĩa là trạng thái con người cảm thấy cuộc đời mình có giá trị, có mục đích và đáng sống. Đó không phải là một đích đến, mà là một hành trình ta không ngừng vun đắp, cống hiến và cảm nhận những giá trị tinh thần sâu sắc từ bên trong. Biểu hiện của một lối sống ý nghĩa vô cùng đa dạng. Đó có thể là một học sinh nỗ lực học tập để theo đuổi đam mê, một người lao động hăng say với công việc để cống hiến. Đó còn là sự sẻ chia, giúp đỡ người khác trong khó khăn, như hình ảnh những mạnh thường quân trong đại dịch Covid-19, hay đơn giản là thái độ trân trọng từng phút giây bên gia đình và bạn bè. Như nhân vật trong văn bản "Khi có một người đi khỏi thế gian" đã thức tỉnh, sống ý nghĩa là khi ta đối xử với người đang sống bằng sự chân thành, bao dung mà đáng lẽ ta chỉ thường dành ra khi họ đã ra đi. Lối sống này mang lại những lợi ích to lớn. Với cá nhân, nó cho ta sự bình an nội tâm, cảm giác hạnh phúc và một tinh thần kiên cường trước nghịch cảnh. Với xã hội, khi mỗi người đều sống có trách nhiệm và yêu thương, xã hội đó sẽ trở nên văn minh, nhân ái và phát triển bền vững hơn. Tuy nhiên, trong thực tế, không ít người lầm tưởng ý nghĩa cuộc sống nằm ở vật chất, địa vị hay sự hưởng thụ. Họ chạy theo những thứ phù phiếm bên ngoài và rồi cảm thấy trống rỗng. Lại có những người sống buông thả, vô cảm, mắc kẹt trong những dục vọng và toan tính nhỏ nhen, như chính tác giả Nguyễn Quang Thiều đã chỉ ra. Đó là những lối sống cần được phê phán và thay đổi. Để sống ý nghĩa, trước hết, chúng ta cần thay đổi nhận thức: hiểu rằng hạnh phúc đến từ việc cho đi và yêu thương. Về hành động, hãy bắt đầu từ những điều nhỏ nhất: sống chậm lại để yêu thương nhiều hơn, xác định một mục tiêu để phấn đấu, biết ơn những gì mình đang có, dũng cảm đón nhận thử thách để trưởng thành, và luôn giữ một trái tim biết sẻ chia, vị tha. Đồng thời, cần hạn chế lối sống ích kỷ, thực dụng và vô cảm. Ý nghĩa cuộc sống không tự đến, mà được tạo nên bởi chính suy nghĩ và hành động của chúng ta trong từng khoảnh khắc. Hãy sống trọn vẹn ở hiện tại, yêu thương chân thành và không ngừng cống hiến. Bởi một cuộc đời ý nghĩa được đo đếm không phải bằng thời gian ta đã sống, mà bằng cách ta đã sống như thế nào và đã mang lại điều gì tốt đẹp cho đời. Tóm lại, sống một cuộc đời ý nghĩa là một nghệ thuật. Mỗi người cần là một người nghệ sĩ chủ động, sáng tạo nên bức tranh cuộc đời mình bằng những "phương thức" tích cực: tỉnh thức, yêu thương và cống hiến. Khi đó, dù cuộc sống có ngắn ngủi đến đâu, nó cũng sẽ trở nên rực rỡ và có ý nghĩa vĩnh cửu.

câu 2

Lưu Quang Vũ không chỉ thành công ở lĩnh vực kịch mà thơ ông cũng mang một vẻ đẹp riêng: giản dị, chân thành và thấm đẫm suy tư. Bài thơ "Áo cũ" là một minh chứng tiêu biểu, từ một hình ảnh rất đỗi đời thường, tác giả đã gợi lên những triết lý sâu sắc về tình mẫu tử, về lòng biết ơn và sự trân trọng những ký ức.

Ngay từ những câu thơ mở đầu, hình ảnh "áo cũ" hiện lên thật cụ thể và gợi cảm:

"Áo cũ rồi, mỗi ngày thêm ngắn

Chỉ đứt sờn màu bạc hai vai"

Chiếc áo không chỉ "cũ" mà còn "mỗi ngày thêm ngắn", phải chăng đó là dấu ấn của thời gian trôi qua, của sự lớn lên của người con? Chiếc áo ấy đã theo cùng bao bước đi, gánh vác bao nhọc nhằn để giờ đây "chỉ đứt sờn", "màu bạc hai vai". Những hình ảnh ấy không đơn thuần là sự mòn hỏng của vật chất, mà nó như in hằn những vất vả, lo toan của đời mẹ, của những năm tháng nuôi con khôn lớn. Từ hình ảnh ấy, cảm xúc của nhân vật trữ tình trào dâng: "Thương áo cũ như là thương ký ức / Đựng trong hằn cho mắt phải cay cay". "Thương áo cũ" chính là thương những kỷ niệm, thương tuổi thơ, và trên hết là thương người mẹ đã vì con mà sờn vai áo. Chữ "cay cay" diễn tả thật tinh tế một nỗi xúc động nghẹn ngào, một niềm thương cảm khó nói thành lời.

Khổ thơ tiếp theo là lời tự sự đầy xúc động của người con, nơi hình ảnh người mẹ hiện lên rõ nét và cảm động hơn bao giờ hết:

"Mẹ vá áo mới biết con chóng lớn

Mẹ không còn nhìn rõ chỉ để xâu kim

Áo con có đường khâu tay mẹ vá

Thương mẹ nhiều con càng yêu áo thêm."

Ở đây, chiếc áo không chỉ là nhân chứng cho sự trưởng thành của con ("con chóng lớn") mà còn là minh chứng cho sự hy sinh thầm lặng của mẹ. Hình ảnh "Mẹ không còn nhìn rõ chỉ để xâu kim" thật khắc khoải và xót xa. Nó gợi lên bóng dáng một người mẹ đã già, đôi mắt đã mờ nhưng vẫn cặm cụi, tỉ mẫn vá từng đường kim mũi chỉ cho con. Mỗi đường khâu trên áo cũ là một đường khâu bằng tình yêu thương vô bờ bến. Chính vì thế, tình yêu của người con dành cho chiếc áo càng thêm đậm sâu: "Thương mẹ nhiều con càng yêu áo thêm". Tình yêu với vật chất giản đơn ấy thực chất là sự chuyển hóa của lòng biết ơn và tình thương sâu nặng dành cho mẹ.

Khổ thơ tiếp theo khẳng định tình cảm bền chặt, sự gắn bó máu thịt với chiếc áo cũ:

"Áo đã ở với con qua mùa qua tháng

Cũ rồi con vẫn quý vẫn thương

Con chẳng nỡ mỗi lần thay áo mới

Áo dài hơn thấy mẹ cũng già hơn."

Chiếc áo đã trở thành một phần ký ức, một người bạn đồng hành "qua mùa qua tháng". Tình cảm "vẫn quý vẫn thương" là tình cảm chân thành, bền vững. Câu thơ "Con chẳng nỡ mỗi lần thay áo mới" chứa đựng một sự giằng xé. Áo mới là sự đổi thay, là sự tiến bộ, nhưng cũng đồng nghĩa với việc phải rời xa một phần ký ức thân thương. Và đặc biệt hơn, cảm giác "Áo dài hơn thấy mẹ cũng già hơn" là một sự liên tưởng đầy xót xa. Sự lớn lên của con, sự rộng ra của áo mới lại đi liền với hình ảnh mẹ già đi. Đó là quy luật nghiệt ngã của thời gian mà sự ý thức được nó khiến lòng người con quặn thắt.

Từ những cảm xúc cụ thể, bài thơ vút lên thành một triết lý nhân sinh sâu sắc:

"Hãy biết thương lấy những manh áo cũ

Để càng thương lấy mẹ của ta

Hãy biết thương những gì đã cùng ta sống

Những gì trong năm tháng trôi qua..."

Tác giả đã giãi bày một chân lý giản dị mà thấm thía: tình yêu thương, lòng biết ơn phải được bắt nguồn từ những điều gần gũi, nhỏ bé nhất. "Manh áo cũ" ở đây không còn chỉ là chiếc áo, mà đã trở thành biểu tượng cho tất cả những gì đã gắn bó, chở che, nuôi nấng ta trưởng thành. Thương áo cũ để càng thêm thương mẹ - người đã dành cả cuộc đời nhọc nhằn vì con. Lời nhắn nhủ "Hãy biết thương" được lặp lại hai lần như một điệp khúc thiết tha, kêu gọi lòng trân trọng quá khứ, trân trọng những giá trị tinh thần đã vun đắp nên con người ta.

Bằng thể thơ năm chữ giản dị, ngôn ngữ mộc mạc, giàu sức gợi, Lưu Quang Vũ đã viết nên một bản nhạc lòng đầy cảm xúc về tình mẫu tử. "Áo cũ" không chỉ là lời tri ân sâu nặng với người mẹ, mà còn là bài học về lối sống ân nghĩa, thủy chung, biết trân trọng quá khứ để vững bước hơn trong tương lai. Bài thơ nhắc nhở chúng ta rằng, hạnh phúc và ý nghĩa cuộc sống thường được tìm thấy trong những điều giản dị, gần gũi và bền lâu nhất.

Tóm lại, bài thơ "Áo cũ" không chỉ là một tác phẩm nghệ thuật xuất sắc mà còn là một thông điệp sâu sắc về tình cha con và sự hy sinh không ngừng của cha mẹ. Lưu Quang Vũ đã vẽ nên một bức tranh đẹp và cảm động về tình yêu thương và hy sinh, để lại trong lòng độc giả những suy ngẫm về giá trị của gia đình và lòng biết ơn những nghị lực của cha mẹ dành cho con.

câu 1

Phương thức biểu đạt chính là nghị luận. Đoạn trích tập trung vào việc bàn luận, đưa ra quan điểm và lý lẽ về ý nghĩa của cái chết đối với cuộc sống con người.

câu 2

Nội dung chính của đoạn trích xoay quanh việc lấy sự ra đi của một người làm điểm tựa để suy ngẫm về lối sống của chính mình. Tác giả cho rằng, cái chết không đơn thuần là một sự mất mát, mà nó còn là một lời nhắc nhở mạnh mẽ đối với người đang sống. Nó phơi bày sự giả tạo, những dục vọng, sự ích kỷ và những xung đột vô nghĩa mà chúng ta vẫn thường vướng phải. Đồng thời, nó cũng đánh thức những phẩm chất tốt đẹp vốn có như sự chia sẻ, cảm thông và lòng nhân ái. Từ đó, văn bản hướng người đọc đến một chân lý: hãy biết trân trọng hiện tại, sống yêu thương và tử tế với những người xung quanh khi họ còn ở bên ta, thay vì chờ đến lúc họ ra đi mới cảm thấy hối tiếc.

câu 3

Trong đoạn (7), biện pháp tu từ nổi bật và mang lại hiệu quả nghệ thuật sâu sắc chính là phép ẩn dụ. Tác giả đã xây dựng một hình ảnh ẩn dụ đầy sáng tạo: "Đời sống chúng ta đang sống là một cánh đồng. Còn cái chết là một cánh đồng bên cạnh mà chúng ta chưa hé biết." Ở đây, "cánh đồng" được dùng để ám chỉ, thay thế cho "đời sống" và "cái chết".

Tác dụng: Nhấn mạnh "Cánh đồng" gợi lên một không gian của sự sinh sôi, vun đắp, của những vụ mùa bội thu hay thất bát, ngầm ý rằng cuộc sống hiện tại là nơi ta cần cù lao động, gieo trồng những hạt giống tốt đẹp. Thể hiện một cách sâu sắc cảm xúc bình thản, sự chấp nhận mang tính triết lý và một niềm hi vọng kín đáo của tác giả trước những quy luật tất yếu của cuộc sống. Tăng sức gợi hình, gợi cảm, làm câu văn trở nên sinh động, hấp dẫn người đọc.

câu 4

Tác giả của bài viết đã đưa ra một quan niệm rất nhân văn khi cho rằng cái chết không chỉ là sự kết thúc, mà nó còn "chứa đựng một lời nhắc nhở những người còn sống hãy sống tốt hơn như con người có thể." Cá nhân tôi hoàn toàn đồng tình với quan điểm này. Bởi lẽ, trong dòng chảy hối hả của cuộc sống, con người ta dễ dàng bị cuốn vào vòng xoáy của những toan tính, tham vọng và những xung đột nhỏ nhen. Chúng ta thường hà tiện lời yêu thương, dè sẻn sự cảm thông và dễ dàng buông lời giận dữ. Thế nhưng, sự ra đi đột ngột của một người, dù thân thiết hay xa lạ, cũng giống như một cơn mưa rào tưới mát tâm hồn khô cằn, buộc ta phải dừng lại và nhìn nhận lại chính mình. Nó phơi bày sự mong manh của kiếp người và tính phù phiếm của những thứ ta đang tranh giành. Khoảnh khắc đó, lòng tham, sự ích kỷ dường như bị đẩy lùi, nhường chỗ cho tình yêu thương, lòng bao dung và sự trân trọng hiện tại. Vì vậy, cái chết, theo một cách nào đó, là một vị thầy nghiêm khắc nhưng đầy yêu thương, luôn nhắc nhở chúng ta về bản chất tốt đẹp nhất của con người và thúc giục ta sống sao cho xứng đáng với những gì ta đang có.

câu 5

Sau khi đọc và chiêm nghiệm văn bản, thông điệp mà em tâm đắc nhất chính là: "Hãy sống với hiện tại bằng tất cả sự trân trọng và yêu thương, đối xử với những người xung quanh bằng sự chân thành mà ta luôn ước mình đã làm được khi họ còn ở bên." Em chọn thông điệp này bởi nó không chỉ là cốt lõi xuyên suốt toàn bộ văn bản mà còn có sức mạnh chuyển hóa cuộc sống của mỗi cá nhân. Trong thực tế, chúng ta thường dễ dàng bộc lộ những mặt tốt đẹp nhất, sự hối tiếc sâu sắc nhất khi một người đã ra đi, nhưng lại trở nên vô tâm, khắt khe hoặc thậm chí là hẹp hòi khi họ đang hiện diện. Thông điệp này chính là lời giải cho nghịch lý ấy. Nó thức tỉnh chúng ta về sự vô thường của đời người, rằng không có gì là mãi mãi. Khi thấm nhuần thông điệp này, ta sẽ học cách buông bỏ những định kiến, giảm bớt lòng tham và sự ích kỷ, để thay vào đó là những cử chỉ quan tâm, lời nói yêu thương và hành động bao dung ngay lúc này. Nó biến mỗi khoảnh khắc trở nên quý giá và biến mối quan hệ trở nên ý nghĩa hơn bao giờ hết, giúp chúng ta sống một cuộc đời ít hối tiếc và an nhiên hơn.

câu 1

Nam Cao, một trong những cây bút hiện thực xuất sắc của văn học Việt Nam hiện đại, đã khắc họa thành công hình tượng người trí thức nghèo trong xã hội cũ thông qua nhân vật ông giáo Thứ trong "Sống mòn". Trong đoạn trích , nhà văn đã đặt nhân vật vào bữa cơm gia đình- một không gian vốn ấm cúng giờ đây lại trở thành nơi bộc lộ những cảm xúc giằng xé nội tâm phức tạp. Tác giả đã miêu tả diễn biến tâm lý của Thứ như một dòng chảy liên tục của những cảm xúc mãnh liệt. Trước hết là sự dằn vặt, day dứt khôn nguôi khi anh nhận ra sự chênh lệch đầy bất công trong bữa ăn, một mình anh được ăn riêng đĩa cá kho còn những người thân yêu nhất lại phải ăn rau luộc chấm tương. Cảm giác tủi thân, xót xa trào dâng khi anh chứng kiến sự hy sinh thầm lặng của mẹ già, vợ trẻ và các em nhỏ. Nỗi đau khổ vì bất lực càng trở nên sâu sắc khi anh ý thức được hoàn cảnh nhưng không thể thay đổi, không thể vượt thoát khỏi vòng xoáy cơm áo gạo tiền. Cuối cùng, từ chính sự bế tắc ấy, Thứ đã có sự thức tỉnh đau đớn về thân phận và bi kịch "sống mòn" - một kiếp người đang dần bị bào mòn bởi cái nghèo, nơi mọi khát vọng, ước mơ đều bị dập tắt. Thông qua những diễn biến tâm lý tinh tế của nhân vật Nam Cao đã khắc họa, vẻ đẹp phẩm chất của ông giáo Thứ hiện lên thật đáng trân trọng. Nỗi giằng xé nội tâm, nỗi dằn vặt trong tâm hồn Thứ không làm anh trở nên yếu đuối, mà ngược lại, càng làm sáng lên những phẩm chất cao quý của anh. Đó là một trái tim giàu lòng trắc ẩn, luôn rung cảm trước nỗi đau của những người thân yêu, là ý thức sâu sắc về nhân cách, khiến anh không ngừng đau khổ trước những bất công trong cuộc sống. Và trên hết là tinh thần trách nhiệm không bao giờ vơi cạn với gia đình. Có thể nói, chính trong những thời khắc vật lộn với cái đói nghèo, với sự bế tắc của hoàn cảnh, nhân cách cao đẹp của Thứ càng tỏa sáng. Anh không chỉ là nạn nhân của xã hội mà còn là biểu tượng cho vẻ đẹp của con người biết vượt lên hoàn cảnh bằng chính nhân cách của mình. Sự day dứt, trăn trở ấy của Thứ đã để lại trong lòng người đọc những suy ngẫm sâu sắc về giá trị con người giữa những khốn cùng của cuộc sống.

câu 2

Năm 2023, chiến dịch "Turn your back" của Dove đã tạo nên một làn sóng tích cực trên toàn cầu với thông điệp đầy tính nhân văn: "Vẻ đẹp là không có chuẩn mực". Thông điệp này không chỉ phản ánh một quan niệm tiến bộ về cái đẹp mà còn khơi gợi những suy ngẫm sâu sắc về giá trị đích thực của con người trong xã hội hiện đại.

Trước hết, "Vẻ đẹp là không có chuẩn mực" có nghĩa là mỗi người đều sở hữu một vẻ đẹp riêng, độc đáo và đáng trân trọng. Đó có thể là nét duyên trong nụ cười, sự ấm áp trong ánh mắt, hay sự mạnh mẽ trong tính cách. Khi Dove kêu gọi mọi người "quay lưng" lại với những bộ lọc chỉnh sửa khuôn mặt bằng AI, họ đang cổ vũ sự tự tin vào vẻ đẹp tự nhiên vốn có của mỗi người. Trong một thế giới mà mạng xã hội tràn ngập những hình ảnh được "gia công" tỉ mỉ, thông điệp này như một lời nhắc nhở đầy ý nghĩa: sự hoàn hảo thực sự nằm ở chính những "khiếm khuyết" khiến chúng ta trở nên khác biệt.

Trong xã hội hiện đại, thông điệp "Vẻ đẹp không có chuẩn mực" đang được hiện thực hóa qua nhiều hành động cụ thể. Ngày càng nhiều người trẻ tự tin chia sẻ hình ảnh chân thực không qua chỉnh sửa, dũng cảm từ chối các bộ lọc làm biến dạng khuôn mặt. Phong trào "body positive" lan tỏa sâu rộng, khuyến khích mọi người chấp nhận và yêu thương cơ thể với tất cả những điểm khác biệt. Ngành thời trang cũng có những thay đổi đáng kể khi sử dụng người mẫu đa dạng body type, phá vỡ các tiêu chuẩn hẹp hòi về cái đẹp. Những biểu hiện này cho thấy xã hội đang dần chuyển dịch theo hướng tích cực, đề cao vẻ đẹp chân thực và độc đáo của mỗi cá nhân.

Việc xóa bỏ những chuẩn mực cứng nhắc về cái đẹp là một nhu cầu cấp thiết trong xã hội ngày nay. Trong thời đại số, khi mà những hình ảnh được chỉnh sửa hoàn hảo tràn ngập trên mạng xã hội, nhiều người, đặc biệt là giới trẻ, đang phải chịu áp lực nặng nề về ngoại hình. Những áp lực này dẫn đến nhiều hệ lụy tâm lý nghiêm trọng như tự ti, trầm cảm, hay rối loạn ăn uống. Nguy hiểm hơn, nó khiến con người đánh mất bản sắc cá nhân, trở nên giống nhau một cách nhàm chán trong nỗ lực đuổi theo những tiêu chuẩn không thực tế. Ngược lại, khi chúng ta học cách chấp nhận và trân trọng vẻ đẹp tự nhiên của chính mình, cuộc sống sẽ trở nên tươi đẹp hơn rất nhiều. Việc thoát khỏi những ràng buộc về chuẩn mực sắc đẹp giúp mỗi người trở nên tự tin hơn, hạnh phúc hơn với con người thật của mình. Khi cá nhân biết yêu thương bản thân, họ sẽ lan tỏa năng lượng tích cực đến cộng đồng, góp phần xây dựng một xã hội nhân văn và bao dung hơn - nơi mà sự khác biệt được tôn vinh thay vì bị phán xét.

Tuy nhiên, cũng cần phê phán những tư tưởng đề cao cái đẹp hào nhoáng, hình thức đang thống trị một bộ phận giới trẻ hiện nay. Nhiều người sẵn sàng chi số tiền lớn cho phẫu thuật thẩm mỹ, các sản phẩm làm đẹp đắt đỏ mà quên mất rằng vẻ đẹp thực sự xuất phát từ tâm hồn, từ trí tuệ và nhân cách.

Để thông điệp của Dove không chỉ dừng lại ở lý thuyết, mỗi chúng ta cần hành động cụ thể. Hãy bắt đầu từ việc "quay lưng" với những bộ lọc ảo, ngừng so sánh bản thân với người khác, và học cách chăm sóc, nâng niu cơ thể mình một cách lành mạnh. Các bậc phụ huynh và nhà trường cần giáo dục cho trẻ nhỏ về sự tự tin và lòng tự trọng ngay từ sớm. Các phương tiện truyền thông cần tích cực lan tỏa những hình ảnh chân thực, đa dạng về vẻ đẹp con người, thay vì cổ xúy cho một khuôn mẫu phi thực tế. Và chúng ta cũng cần hiểu rằng, tôn vinh vẻ đẹp tự nhiên không có nghĩa là phủ nhận việc chăm chút cho ngoại hình. Điều quan trọng là chúng ta làm điều đó với mục đích tốt đẹp: để cảm thấy vui vẻ, khỏe khoắn và tự tin hơn, chứ không phải để đáp ứng một chuẩn mực khắt khe nào đó.

Tóm lại, thông điệp "Vẻ đẹp là không có chuẩn mực" từ chiến dịch của Dove là một hồi chuông cảnh tỉnh đầy giá trị. Nó khẳng định rằng, vẻ đẹp đích thực tỏa sáng từ sự chân thành, độc đáo và tình yêu thương dành cho chính bản thân mình. Mỗi chúng ta hãy trở thành một đại sứ, dũng cảm "quay lưng" lại với những áp lực vô hình, để tự hào đón nhận và tỏa sáng với vẻ đẹp riêng không thể trộn lẫn của chính mình.

câu 1. Ngôi kể: ngôi thứ 3

câu 2:Điểm nhìn bên trong (điểm nhìn hạn tri),tập trung vào nhân vật Thứ

Tác dụng: Việc Nam Cao lựa chọn điểm nhìn bên trong của nhân vật Thứ đã mang lại hiệu quả nghệ thuật sâu sắc cho đoạn trích. Trước hết, điểm nhìn này giúp khắc họa một cách chân thực và sống động thế giới nội tâm đầy phức tạp của nhân vật, nơi chất chứa những day dứt, đau khổ, sự giằng xé và lòng trắc ẩn sâu sắc trước cảnh nghèo đói cùng sự hy sinh thầm lặng của những người thân. Không dừng lại ở đó, việc đặt người đọc vào vị trí của Thứ, để trực tiếp cảm nhận mọi suy nghĩ, cảm xúc từ bên trong, đã khiến câu chuyện trở nên chân thực và xúc động hơn bao giờ hết. Thông qua lăng kính tâm trạng đầy u ám của nhân vật, nhà văn đã thành công trong việc phơi bày một cách sắc nét và thấm thía hiện thực khốn cùng, bế tắc của người nông dân và trí thức nghèo trong xã hội cũ, từ đó lên tiếng tố cáo một xã hội đã đẩy con người vào cảnh sống mòn, sống mỏi.

câu 3

Dòng nước mắt của Thứ lặng lẽ chảy xuống trong bữa cơm tối là sự vỡ òa của một tâm hồn đã chịu đựng quá nhiều giằng xé. Nó không đơn thuần là biểu hiện của sự yếu đuối mà là sự thức tỉnh đau đớn về thân phận con người trong cảnh nghèo đói. Khi nhìn đĩa cá kho đặt trước mặt, Thứ chợt nhận ra sự bất công đầy chua chát. Anh đang được hưởng đặc ân trong khi những người thân yêu nhất phải chịu cảnh thiếu thốn. Sự ưu ái ấy không làm anh hạnh phúc mà ngược lại khiến trái tim anh quặn thắt vì tủi hổ. Anh ý thức nhận ra con người trí thức trong mình, kẻ từng ấp ủ bao hoài bão giờ đây đang bị cuốn vào vòng xoáy cơm áo gạo tiền. Những giọt nước mắt ấy là sự thức tỉnh về một cuộc đời đang dần bị sống mòn, nơi nhân cách và khát vọng bị bào mòn bởi gánh nặng vật chất. Đó chính là bi kịch sâu sắc của một con người ý thức được giá trị sống nhưng không thể thoát khỏi hoàn cảnh nghiệt ngã.

câu 4

Thông qua nhân vật ông giáo Thứ, nhà văn đã phản ánh một cách chân thực và sâu sắc bi kịch tinh thần của tầng lớp trí thức tiểu tư sản nghèo trong xã hội Việt Nam trước Cách mạng. Đó là bi kịch của những con người ý thức sâu sắc về nhân cách và khát vọng cá nhân nhưng lại bị cái nghèo đói cùng cực và hoàn cảnh xã hội ngột ngạt bóp nghẹt mọi ước mơ, buộc họ phải vật lộn trong vòng xoáy cơm áo gạo tiền dẫn đến tình trạng "sống mòn". Tác phẩm vừa là lời tố cáo đanh thép một xã hội phi nhân đạo đã tước đoạt quyền được sống một cuộc đời có ý nghĩa của con người, vừa thể hiện niềm trân trọng, đồng cảm sâu sắc với những phẩm chất tốt đẹp và nỗi đau tinh thần của người trí thức. Qua đó, nhà văn đã đặt ra những vấn đề mang tính triết lí sâu sắc về lẽ sống, về giá trị của con người và khát vọng vươn lên tìm kiếm một cuộc sống có ý nghĩa, xứng đáng với danh hiệu con người.