Câu 1.
Nhân vật bé Em trong văn bản “Áo Tết” hiện lên với vẻ đẹp hồn nhiên, trong sáng nhưng cũng giàu lòng nhân ái. Ban đầu, bé Em háo hức và thích thú với chiếc áo đầm hồng mới được má mua cho, thậm chí còn muốn khoe với bạn để “tụi bạn lé con mắt”. Sự ngây thơ ấy rất tự nhiên đối với một đứa trẻ luôn mong chờ Tết. Thế nhưng khi gặp bé Bích – cô bạn nghèo chỉ có một bộ đồ mới – bé Em bắt đầu bối rối. Em nhận ra ánh mắt buồn của bạn khi nghe mình khoe bốn bộ quần áo Tết. Cảm giác “mất hứng”, rồi hành động cố gắng động viên bạn và cuối cùng quyết định không mặc chiếc đầm hồng khi đến nhà cô giáo cho thấy sự thay đổi rất đẹp trong suy nghĩ của bé Em. Em biết nghĩ cho cảm xúc của Bích và đặt niềm vui của bạn lên trên mong muốn cá nhân của mình. Bé Em không chỉ đáng yêu ở sự vô tư mà còn đáng quý ở tấm lòng tinh tế, biết sẻ chia và gìn giữ tình bạn. Qua nhân vật bé Em, ta bắt gặp vẻ đẹp thuần khiết của trẻ thơ: hồn nhiên nhưng không vô tâm, giàu tình thương và luôn hướng về người khác bằng sự chân thành.
Câu 2.
Trong văn bản “Áo Tết”, bé Em cuối cùng nhận ra rằng tình bạn chân thành quý giá hơn chiếc áo đầm mới mà em hết sức yêu thích. Câu chuyện ấy không chỉ khắc họa tâm hồn đẹp của một đứa trẻ mà còn gợi cho chúng ta suy nghĩ sâu sắc về cách cân bằng giữa giá trị vật chất và giá trị tinh thần trong cuộc sống hiện đại. Khi nhịp sống ngày càng gấp gáp, con người dễ chạy theo những thứ hào nhoáng bên ngoài mà lãng quên những giá trị ấm áp trong tâm hồn.

Vật chất rõ ràng có vai trò quan trọng: nó đảm bảo nhu cầu sống, giúp con người ổn định và tự tin hơn. Một chiếc áo mới, một căn nhà đẹp hay những tiện nghi đầy đủ đều mang lại sự thoải mái và niềm vui. Tuy nhiên, nếu chỉ chăm chăm vào vật chất, chạy theo hơn thua, so sánh, con người rất dễ trở nên ích kỉ, bỏ qua cảm xúc của người khác, thậm chí đánh mất những mối quan hệ quý giá. Ngược lại, các giá trị tinh thần như tình bạn, tình yêu thương, sự sẻ chia và lòng cảm thông lại giúp tâm hồn con người trở nên phong phú, biết trân trọng nhau hơn và tạo nên hạnh phúc bền vững. Chính vì thế, sống đẹp không phải chỉ có đủ vật chất mà còn phải có đời sống tinh thần lành mạnh, biết yêu thương và hướng về những điều thiện lương.

Bé Em đã lựa chọn không mặc chiếc áo đầm hồng để giữ niềm vui chung với bạn. Quyết định ấy cho thấy điều mà nhiều người trưởng thành đôi khi cũng quên mất: vật chất chỉ có ý nghĩa khi nó không làm tổn thương người khác. Khi ta biết đặt trái tim lên trước sự khoe khoang, ta sẽ hiểu rằng niềm vui thật sự đến từ sự hòa hợp và thấu hiểu. Một chiếc áo đẹp có thể làm ta vui trong chốc lát, nhưng tình bạn đẹp sẽ theo ta suốt đời.

Để có thể cân bằng giữa hai giá trị này, mỗi người cần hình thành những hành động cụ thể. Trước hết, phải biết chi tiêu hợp lí, không xem vật chất là mục đích duy nhất, không chạy đua với người khác để rồi đánh mất bản thân. Thứ hai, hãy dành thời gian chăm sóc đời sống tinh thần: trò chuyện với gia đình, quan tâm bạn bè, mở lòng trước khó khăn của người khác. Thứ ba, cần rèn luyện lối sống giản dị, biết đủ, không để sự hào nhoáng khiến mình xa cách với những giá trị ấm áp. Ngoài ra, hãy tích cực tham gia các hoạt động cộng đồng, chia sẻ với những người kém may mắn hơn để cảm nhận sâu hơn ý nghĩa của sự cho đi. Khi biết hài hòa giữa vật chất và tinh thần, cuộc sống của mỗi người sẽ trở nên trọn vẹn và hạnh phúc hơn.

Câu chuyện nhỏ trong “Áo Tết” gợi chúng ta nhớ rằng những điều đẹp đẽ nhất đôi khi chỉ đến từ sự tinh tế và trái tim biết nghĩ cho người khác. Vật chất có thể làm cuộc sống tiện nghi, nhưng chính những giá trị tinh thần mới làm con người trở nên tốt đẹp. Sống cân bằng, hài hòa giữa hai phương diện ấy chính là con đường giúp chúng ta trưởng thành và hạnh phúc thật sự.

Câu 1.
Văn bản thuộc thể loại truyện ngắn.
Câu 2.
Đề tài: Cuộc sống và tình bạn hồn nhiên của trẻ em trong những gia đình có hoàn cảnh khác nhau vào dịp Tết.
Câu 3.

• Sự thay đổi điểm nhìn: Tác giả luân phiên đặt điểm nhìn vào bé Em và bé Bích, khi thì theo suy nghĩ của bé Em, khi lại hướng sang cảm xúc của bé Bích.
• Tác dụng: Việc thay đổi điểm nhìn giúp câu chuyện trở nên đa chiều, bộc lộ rõ tâm lí mỗi nhân vật và làm nổi bật tình bạn chân thành, trong sáng giữa hai đứa trẻ; đồng thời tạo sự tự nhiên, gần gũi, giàu cảm xúc.
  Câu 4.
• Với bé Em, chiếc áo đầm hồng biểu hiện sự hồn nhiên, thích đẹp, thích khoe; nhưng khi hiểu hoàn cảnh của bạn, bé Em biết nhường nhịn, sẻ chia, đặt tình bạn lên trên sự khoe khoang.
• Với bé Bích, chi tiết này cho thấy em thiệt thòi, nghèo khó nhưng vẫn vui vẻ, không tủi thân, và đặc biệt là trân trọng tấm lòng của bạn.
  → Chi tiết chiếc áo giúp làm nổi bật tấm lòng nhân hậu, tình bạn trong trẻo của cả hai nhân vật.
  Câu 5.

Từ câu chuyện của bé Em và bé Bích, em hiểu rằng trong tình bạn điều quan trọng nhất là sự chân thành và biết nghĩ cho nhau. Dù hoàn cảnh mỗi người có khác nhau, bạn bè vẫn cần biết tôn trọng, cảm thông và sẻ chia để cùng vui, cùng buồn. Sự quan tâm nhỏ bé cũng có thể mang lại niềm ấm áp lớn cho người khác. Tình bạn đẹp không nằm ở vật chất, mà ở tấm lòng biết đặt bạn lên trước bản thân.

Câu 1.
Hình ảnh “Hoa chanh nở giữa vườn chanh” trong bài thơ Chân quê của Nguyễn Bính là một sáng tạo nghệ thuật đặc sắc, vừa mộc mạc vừa thấm đượm ý vị thôn quê. Giữa khu vườn toàn cây chanh, bông hoa chanh hiện lên tinh khôi, thuần khiết, gắn bó trọn vẹn với môi trường tự nhiên của nó. Hình ảnh ấy gợi liên tưởng đến vẻ đẹp chân chất, trong trẻo của người con gái thôn quê khi giữ gìn nét giản dị vốn có. Qua so sánh ấy, nhà thơ bày tỏ mong muốn người mình thương vẫn giữ nguyên vẻ đẹp tự nhiên, không chạy theo những lối ăn mặc cầu kỳ nơi phố thị khiến “hương đồng gió nội bay đi ít nhiều”. “Hoa chanh” còn ẩn dụ cho nét đẹp truyền thống, cho bản sắc quê mùa nhưng lại thanh tao, đằm thắm; còn “vườn chanh” là không gian văn hóa làng quê đậm hồn Việt. Bởi thế, khi hoa nở đúng nơi của nó, vẻ đẹp ấy trở nên hài hòa, chân thật và đáng quý. Hình ảnh thơ giản dị mà sâu sắc đã thể hiện nỗi hoài niệm của Nguyễn Bính đối với sự mộc mạc đang dần phai nhạt trước làn gió đô thị hóa, đồng thời khẳng định giá trị bền vững của vẻ đẹp chân quê.
Câu 2
Biến đổi khí hậu đang trở thành vấn đề toàn cầu cấp bách, và nhận định của Barack Obama cho rằng đây là thách thức lớn nhất đối với tương lai nhân loại hoàn toàn xác đáng. Bởi lẽ, không một quốc gia, một cá nhân hay lĩnh vực nào có thể đứng ngoài tác động của khí hậu đang thay đổi từng ngày.

Trước hết, biến đổi khí hậu gây ra những hậu quả trực tiếp và nghiêm trọng đối với môi trường sống. Nhiệt độ Trái Đất tăng lên khiến băng tan ở hai cực, nước biển dâng, nhiều vùng đồng bằng thấp đứng trước nguy cơ bị nhấn chìm. Hạn hán, lũ lụt, bão tố, nắng nóng cực đoan xuất hiện dày đặc hơn, gây thiệt hại lớn cho sản xuất nông nghiệp và đời sống con người. Điều đáng nói là những hiện tượng ấy không còn mang tính dự báo mà đã và đang xảy ra hằng năm, ngay xung quanh chúng ta. Khi hệ sinh thái bị phá vỡ, đa dạng sinh học suy giảm, nhân loại phải đối mặt với nguy cơ thiếu lương thực, thiếu nước ngọt và sự lan rộng của nhiều dịch bệnh nguy hiểm.

Không chỉ là vấn đề môi trường, biến đổi khí hậu còn kéo theo những hệ lụy kinh tế – xã hội sâu rộng. Các quốc gia nghèo và dễ tổn thương sẽ chịu ảnh hưởng nặng nề hơn cả, gia tăng bất bình đẳng toàn cầu. Thiên tai liên tiếp khiến hàng triệu người mất nhà cửa, buộc phải di cư, làm nảy sinh những xung đột về tài nguyên, đất đai, nguồn nước. Nhiều ngành nghề bị đình trệ hoặc buộc phải chuyển đổi, đặt ra bài toán sinh kế cho hàng tỷ người trên thế giới. Những bất ổn này đe dọa trực tiếp đến sự phát triển bền vững của các quốc gia và hòa bình quốc tế.

Tuy nhiên, trong thách thức cũng có cơ hội. Biến đổi khí hậu thúc đẩy các quốc gia hợp tác chặt chẽ hơn, thúc đẩy quá trình chuyển đổi sang năng lượng sạch, công nghệ xanh và lối sống bền vững. Đó là cơ hội để nhân loại nhìn lại cách mình đối xử với thiên nhiên và lựa chọn hướng đi mới văn minh hơn. Nhưng mọi nỗ lực chỉ có ý nghĩa khi mỗi người, mỗi cộng đồng và mỗi quốc gia đều hành động. Từ những việc nhỏ như tiết kiệm điện, hạn chế rác thải nhựa, trồng cây đến những chính sách lớn về giảm phát thải, phát triển năng lượng tái tạo… đều góp phần bảo vệ hành tinh chung.

Tóm lại, biến đổi khí hậu là thách thức lớn nhất vì nó đe dọa trực tiếp sự tồn tại của con người và tương lai các thế hệ sau. Nhận thức đúng và hành động kịp thời là con đường duy nhất để nhân loại vượt qua thách thức này. Giữ gìn trái đất hôm nay chính là bảo vệ sự sống của mai sau.

Câu 1.
Hình ảnh “Hoa chanh nở giữa vườn chanh” trong bài thơ Chân quê của Nguyễn Bính là một sáng tạo nghệ thuật đặc sắc, vừa mộc mạc vừa thấm đượm ý vị thôn quê. Giữa khu vườn toàn cây chanh, bông hoa chanh hiện lên tinh khôi, thuần khiết, gắn bó trọn vẹn với môi trường tự nhiên của nó. Hình ảnh ấy gợi liên tưởng đến vẻ đẹp chân chất, trong trẻo của người con gái thôn quê khi giữ gìn nét giản dị vốn có. Qua so sánh ấy, nhà thơ bày tỏ mong muốn người mình thương vẫn giữ nguyên vẻ đẹp tự nhiên, không chạy theo những lối ăn mặc cầu kỳ nơi phố thị khiến “hương đồng gió nội bay đi ít nhiều”. “Hoa chanh” còn ẩn dụ cho nét đẹp truyền thống, cho bản sắc quê mùa nhưng lại thanh tao, đằm thắm; còn “vườn chanh” là không gian văn hóa làng quê đậm hồn Việt. Bởi thế, khi hoa nở đúng nơi của nó, vẻ đẹp ấy trở nên hài hòa, chân thật và đáng quý. Hình ảnh thơ giản dị mà sâu sắc đã thể hiện nỗi hoài niệm của Nguyễn Bính đối với sự mộc mạc đang dần phai nhạt trước làn gió đô thị hóa, đồng thời khẳng định giá trị bền vững của vẻ đẹp chân quê.
Câu 2
Biến đổi khí hậu đang trở thành vấn đề toàn cầu cấp bách, và nhận định của Barack Obama cho rằng đây là thách thức lớn nhất đối với tương lai nhân loại hoàn toàn xác đáng. Bởi lẽ, không một quốc gia, một cá nhân hay lĩnh vực nào có thể đứng ngoài tác động của khí hậu đang thay đổi từng ngày.

Trước hết, biến đổi khí hậu gây ra những hậu quả trực tiếp và nghiêm trọng đối với môi trường sống. Nhiệt độ Trái Đất tăng lên khiến băng tan ở hai cực, nước biển dâng, nhiều vùng đồng bằng thấp đứng trước nguy cơ bị nhấn chìm. Hạn hán, lũ lụt, bão tố, nắng nóng cực đoan xuất hiện dày đặc hơn, gây thiệt hại lớn cho sản xuất nông nghiệp và đời sống con người. Điều đáng nói là những hiện tượng ấy không còn mang tính dự báo mà đã và đang xảy ra hằng năm, ngay xung quanh chúng ta. Khi hệ sinh thái bị phá vỡ, đa dạng sinh học suy giảm, nhân loại phải đối mặt với nguy cơ thiếu lương thực, thiếu nước ngọt và sự lan rộng của nhiều dịch bệnh nguy hiểm.

Không chỉ là vấn đề môi trường, biến đổi khí hậu còn kéo theo những hệ lụy kinh tế – xã hội sâu rộng. Các quốc gia nghèo và dễ tổn thương sẽ chịu ảnh hưởng nặng nề hơn cả, gia tăng bất bình đẳng toàn cầu. Thiên tai liên tiếp khiến hàng triệu người mất nhà cửa, buộc phải di cư, làm nảy sinh những xung đột về tài nguyên, đất đai, nguồn nước. Nhiều ngành nghề bị đình trệ hoặc buộc phải chuyển đổi, đặt ra bài toán sinh kế cho hàng tỷ người trên thế giới. Những bất ổn này đe dọa trực tiếp đến sự phát triển bền vững của các quốc gia và hòa bình quốc tế.

Tuy nhiên, trong thách thức cũng có cơ hội. Biến đổi khí hậu thúc đẩy các quốc gia hợp tác chặt chẽ hơn, thúc đẩy quá trình chuyển đổi sang năng lượng sạch, công nghệ xanh và lối sống bền vững. Đó là cơ hội để nhân loại nhìn lại cách mình đối xử với thiên nhiên và lựa chọn hướng đi mới văn minh hơn. Nhưng mọi nỗ lực chỉ có ý nghĩa khi mỗi người, mỗi cộng đồng và mỗi quốc gia đều hành động. Từ những việc nhỏ như tiết kiệm điện, hạn chế rác thải nhựa, trồng cây đến những chính sách lớn về giảm phát thải, phát triển năng lượng tái tạo… đều góp phần bảo vệ hành tinh chung.

Tóm lại, biến đổi khí hậu là thách thức lớn nhất vì nó đe dọa trực tiếp sự tồn tại của con người và tương lai các thế hệ sau. Nhận thức đúng và hành động kịp thời là con đường duy nhất để nhân loại vượt qua thách thức này. Giữ gìn trái đất hôm nay chính là bảo vệ sự sống của mai sau.

Câu 1:
Nhân vật Bê-li-cốp trong đoạn trích là hình ảnh tiêu biểu của một con người sống trong sự lo sợ, rụt rè và thiếu sự can đảm đối mặt với cuộc sống. Qua những mô tả về ngoại hình, từ giày cao su, ô, áo bành tô, đến các thói quen như luôn đeo kính râm, nhét bông vào tai, ta thấy Bê-li-cốp giống như một con người luôn tìm cách bảo vệ mình khỏi thế giới xung quanh. Anh ta không chỉ sợ thế giới mà còn sợ cả những mối quan hệ xã hội, luôn cố gắng che giấu bản thân và tránh né thực tại. Cách sống của Bê-li-cốp không phải là sống thật với bản thân mà chỉ là tìm kiếm sự an toàn, bảo vệ chính mình bằng những thứ "bao bọc" bên ngoài. Anh ta không có sự can đảm để đối diện với thực tế mà chỉ sống trong quá khứ, trong những lý thuyết, những điều giả tạo mà anh ta cho là an toàn. Bê-li-cốp là một hình mẫu điển hình của sự sợ hãi, của việc thu mình lại, sống trong vỏ bọc và tránh né mọi thứ. Cuộc sống của anh ta gắn liền với sự ngột ngạt, mệt mỏi và thiếu đi sự tự do, khiến anh ta trở thành một con người cô đơn, lạc lõng trong chính cuộc sống của mình.

Câu 2
Trong cuộc sống, chúng ta thường có xu hướng tìm đến sự an toàn, tránh xa những rủi ro và thử thách. Đây là một tâm lý tự nhiên, vì ai cũng muốn cảm thấy thoải mái và an toàn. Tuy nhiên, nếu muốn phát triển bản thân và đạt được những thành công đáng kể, chúng ta cần học cách bước ra khỏi vùng an toàn và đối diện với những thử thách mới.

Để làm được điều này, điều đầu tiên chúng ta cần là lòng dũng cảm và sự sẵn sàng chấp nhận rủi ro. Thành công không bao giờ đến với những ai chỉ biết né tránh và ngại ngùng trước những cơ hội đầy thách thức. Điều quan trọng là chúng ta phải tìm hiểu và chuẩn bị kỹ càng trước khi đối mặt với những thử thách mới. Một cách hiệu quả để làm điều này là học hỏi từ những người đã thành công. Họ đã từng gặp không ít khó khăn và rào cản, nhưng với lòng kiên trì và chiến lược đúng đắn, họ đã vượt qua và đạt được những thành tựu đáng nể.

Ngoài ra, tinh thần kiên trì và không bỏ cuộc là yếu tố then chốt dẫn đến thành công. Không ai đạt được thành công mà không phải đối mặt với những thất bại và khó khăn. Điều quan trọng là chúng ta cần học hỏi từ những sai lầm của mình, không ngừng cố gắng và tiếp tục phấn đấu để đạt được mục tiêu. Tinh thần kiên trì sẽ giúp chúng ta đứng vững trước những thử thách, không để những khó khăn nhất thời làm nản lòng.

Hơn nữa, lòng nhiệt tình và đam mê với công việc mình làm là điều không thể thiếu. Đam mê chính là động lực mạnh mẽ giúp chúng ta vượt qua những rào cản, thúc đẩy chúng ta tiến lên và đạt được những điều tưởng chừng như không thể. Khi chúng ta đam mê với công việc của mình, chúng ta sẽ không dễ dàng bỏ cuộc khi gặp khó khăn, mà ngược lại, sẽ tìm thấy niềm vui và ý nghĩa trong mỗi thử thách mà mình phải đối mặt.

Tóm lại, để thoát ra khỏi vùng an toàn, chúng ta cần có lòng dũng cảm, sự kiên trì, chuẩn bị kỹ càng và đam mê với những gì mình làm. Chỉ khi chúng ta sẵn sàng đối mặt với những thử thách mới và vượt qua những rào cản, chúng ta mới có thể phát triển bản thân và đạt được những thành công lớn trong cuộc sống. Điều này không chỉ giúp chúng ta trưởng thành hơn, mà còn mở ra những cánh cửa mới, mang đến cho chúng ta những cơ hội và trải nghiệm quý giá.

Câu 1
    Trong văn bản Chiếu cầu hiền tài, Nguyễn Trãi đã sử dụng nghệ thuật lập luận rất tinh tế và sắc sảo để thuyết phục vua Lê Thái Tổ mời gọi hiền tài về giúp nước. Đầu tiên, ông đưa ra những lý lẽ thuyết phục về tầm quan trọng của việc xây dựng một triều đình vững mạnh, cần có những nhân tài giúp đỡ vua trị nước, ổn định xã hội. Nguyễn Trãi sử dụng sự kết hợp giữa lý lẽ logic và những dẫn chứng lịch sử, cho thấy những thời kỳ thịnh vượng hay suy vong của các triều đại xưa đều phụ thuộc vào việc có hay không những người tài đức. Ngoài ra, ông còn đưa ra những lời khuyên chân thành, nhấn mạnh rằng chỉ khi có những hiền tài, đất nước mới có thể phát triển bền vững. Nguyễn Trãi cũng khéo léo sử dụng các phép lập luận so sánh, đối chiếu, làm nổi bật sự thiếu thốn của nhân tài trong bối cảnh đất nước khi ấy. Cuối cùng, ông không chỉ kêu gọi, mà còn bày tỏ lòng kính trọng và tôn trọng đối với những bậc hiền tài, nhằm tạo niềm tin và sự khích lệ đối với họ. Chính vì vậy, nghệ thuật lập luận trong Chiếu cầu hiền tài của Nguyễn Trãi không chỉ sắc sảo mà còn đầy tính thuyết phục.
Câu 2:
       Thân Nhân Trung, một danh sĩ nổi tiếng thời nhà Trần, từng khẳng định: "Hiền tài là nguồn sức mạnh của quốc gia, nếu nguồn sức mạnh này phát triển thì đất nước càng mạnh mẽ và phồn thịnh, ngược lại, nếu suy yếu thì quốc gia trở nên yếu đuối và tụt hậu." Câu nói này thể hiện sự hiểu biết sâu sắc về vai trò của người tài đối với sự phát triển của một quốc gia. Trong xã hội hiện đại, vai trò của người hiền tài ngày càng được thúc đẩy, nhưng thực trạng "chảy máu chất xám" đang là một thách thức đối với quá trình phát triển và hội nhập quốc tế của đất nước.
     Hiện nay, việc các trí thức trẻ, có tri thức và tài năng quyết định rời bỏ Việt Nam để định cư và làm việc ở nước ngoài đã tạo ra tình trạng "khan hiếm" nhân tài cho đất nước. Điều này là một hiện tượng chảy máu chất xám không chỉ Việt Nam mà nhiều quốc gia đang phát triển khác trên thế giới phải đối mặt.
     Việt Nam, mảnh đất "địa linh nhân kiệt", đã sinh ra nhiều danh nhân lừng danh trong lịch sử như Hưng Đạo Vương Trần Quốc Tuấn, đại thi hào Nguyễn Du và lãnh tụ vĩ đại Hồ Chí Minh. Hiền tài luôn có, nhưng đáng tiếc, xã hội hiện đại đã có nhiều người tài từ chối làm việc tại Việt Nam để đóng góp cho một quốc gia hiện đại và phát triển hơn. Điều này không thể trách nhiệm họ, bởi tất cả đều muốn làm việc trong môi trường tốt hơn, nơi họ có cơ hội phát triển tài năng và đam mê của mình.
    Tuy nhiên, đã có không ít trường hợp người tài quyết định trở về Việt Nam để đóng góp cho đất nước, nhưng họ gặp khó khăn trong việc phát triển tài năng do thiếu điều kiện và sự hỗ trợ thích hợp. Điều này đã dẫn đến lãng phí của những tài năng đáng quý. Để phát triển và đưa Việt Nam đến vị thế vinh quang, cần kết hợp tinh thần và ý thức trách nhiệm đối với đất nước cùng với chính sách thu hút hiền tài từ phía nhà nước.

Câu 1:
 Phương thức biểu đạt chính được sử dụng trong bài là: Nghị luận.
Câu 2:
 Chủ thể bài viết là Lê Lợi.
Câu 3:
- Mục đích chính của văn bản: Chiêu dụ người tài đức về giúp việc triều chính.
- Các đường lối tiến cử hiền tài:
+ Các đại thần từ tam phẩm trở lên, mỗi người đều cử một người tài.
+ Nếu cử được người trung tài thì thăng chức hai bực, nếu cử được người tài đức đều hơn người tột bực, tất được trọng thưởng.
+ Người có tài đức có thể tự tiến cử.
Câu 4:
- Người viết đã đưa ra các dẫn chứng sau:
+ Thời xưa, dưới không sót nhân tài, trên không bỏ công việc, nên triều đại thịnh trị.
+ Các quan đời Hán Đường tiến cử người tài giúp nước, như Tiêu Hà tiến Tào Tham, Nguy Vô Tri tiến Trần Bình, Địch Nhân Kiệt tiến Trương Cửu Linh, Tiêu Tung tiến Hàn Hưu, tuy tài phẩm có cao thấp khác nhau, nhưng tất thảy đều được người để đảm đang nhiệm vụ.
- Nhận xét dẫn chứng:
+ Dẫn chứng được đưa ra phong phú, toàn diện, sắc sảo, từ cổ chí kim, từ gần tới xa.
+ Dẫn chứng hợp lí, xác đáng, là những chuyện có thực, đủ để minh chứng cho luận điểm một triều đại thịnh trị cần có người tài làm căn cơ.
Câu 5:
- Chủ thể bài viết có những phẩm chất sau:
+ Trọng người tài.
+ Khiêm nhường, biết lắng nghe ý kiến của dân, lấy dân làm trọng.
+ Anh minh, đưa ra được những chính sách sáng suốt vì dân vì nước.

Câu 1:

Thành công đến từ việc bạn biết chủ động trong mọi tình huống, mọi hoàn cảnh. Chính vì thế, chúng ta có thể khẳng định: chủ động có vai trò mấu chốt trong việc đưa con người đến thành công. Những người có tính chủ động là những người tự tin và biết mình cần làm gì trong cuộc sống. Họ theo đuổi đam mê bằng tất cả lòng nhiệt huyết và quyết tâm, không những thế họ còn thành công trên hầu hết mọi phương diện của cuộc sống, đặc biệt khi có cạnh tranh. Người có tính chủ động sẽ suy nghĩ, hành động độc lập, làm chủ được tình thế. Khi có vấn đề xảy ra trước hết họ nhìn nhận chính bản thân mình, tìm ra khó khăn để vượt qua. Tính chủ động không phải là làm bừa mà là dám nghĩ, dám nói và dám làm. Nếu bạn dám hành động, hành động có suy nghĩ, chủ động và kiên quyết thì mọi việc đều dẫn đến thành công. Trong một xã hội đang ngày càng phát triển, bạn cần phải chủ động để không bị tụt lùi. Ngay từ hôm nay bạn nên luyện tập cách sống chủ động cho mình bằng cách phát huy tính linh hoạt, thái độ tiếp nhận và cách ứng xử của bạn đối với các sự việc cũng như đối với người khác trong giao tiếp. Bạn đang sống và làm việc ở một môi trường phát triển, bạn không thể để người khác kiểm soát hay điều khiển mơ ước của bạn. Chủ động theo đuổi và lên kế hoạch cho mơ ước của chính bản thân là con đường duy nhất để bạn sống với chính mình. Khi bạn hăm hở bắt tay thực hiện nó, bạn sẽ tạo ra được một cuộc sống thú vị và có giá trị. Hành trình cuộc đời của con người, chính là khám phá ra những năng lực và khả năng của bản thân. Chỉ cần bạn luôn sống ở thể chủ động, thành công sẽ luôn đến với bạn. Hãy bình tĩnh, tự tin và quyết đoán để luôn là người chủ động trong mọi hoàn cảnh của cuộc sống.
Câu 2:

Trong những ngày từ quan về ở ẩn tại Côn Sơn, Nguyễn Trãi đã viết nhiều bài thơ đặc sắc, trong số đó có bài số 43 trong chùm thơ Bảo kính cảnh giới. Bài thơ là bức tranh phong cảnh mùa hè độc đáo nhưng thấp thoáng là niềm tâm sự của tác giả.

Câu thơ đầu tiên, ta đọc lên thoáng qua sao có vẻ an nhàn, êm đềm thanh thoát đến thế:

“Rồi hóng mát thuở ngày trường".

Nguyễn Trãi kia! Ông đang ngồi dưới bóng cây nhàn nhã như hóng mát thật sự. Việc quân, việc nước chắc đã xong xuôi, ông mới trở về với cuộc sống đơn sơ, giản dị, mộc mạc mà chan hòa, gần gũi với thiên nhiên. Một số sách dịch là “Rỗi, hóng mát thuở ngày trường”. Nhưng “rỗi” hay “rồi” cũng đều gây sự chú ý cho người đọc. Rảnh rỗi, sự việc đều xong xuôi, đã qua rồi. “Ngày trường” lại làm tăng sự chú ý. Cả câu thơ không còn đơn giản là hình ảnh của Nguyễn Trãi ngồi hóng mát mà nó lại toát lên nỗi niềm, tâm sự của tác giả “Nhàn rỗi ta hóng mát cả một ngày dài”. Một xã hội đã bị suy yếu, nguyện vọng, ý chí của tác giả đã bị vùi lấp, không còn gì nữa, ông đành phải rời bỏ, từ quan để về ở ẩn, phải đành “hóng mát” cả ngày trường để vơi đi một tâm sự, một gánh nặng đang đè lên vai mình. Cả câu thơ thấp thoáng một tâm sự thầm kín, không còn là sự nhẹ nhàng thanh thản nữa.

Về với thiên nhiên, ông lại có cơ hội gần gũi với thiên nhiên hơn. Ông vui thú, say mê với vẻ đẹp của thiên nhiên.

“Hòe lục đùn đùn tán rợp giương
Thạch lựu hiên còn phun thức đỏ
Hồng liên trì đã tiễn mùi hương”

Cảnh mùa hè qua tâm hồn, tình cảm của ông, thiên nhiên bừng bừng sức sống. Cây hòe lớn lên nhanh, tán nó càng lớn dần lên có thể như một tấm trướng rộng căng ra giữa trời với cành lá xanh tươi. Những cây thạch lựu còn phun thức đỏ, ao sen tỏa hương, màu hồng của những cành, hoa điểm tô sắc thắm. Qua lăng kính của Nguyễn Trãi: sức sống vẫn bừng bừng, tràn đầy, cuộc đời là một vườn hoa, một khu vườn thiên nhiên muôn màu muôn vẻ. Cảnh vật như cổ tích có lẽ bởi nó được nhìn bằng con mắt của một thi sĩ đa cảm, giàu lòng ham sống với đời...

Qua cảnh mùa hè, tình cảm của Nguyễn Trãi cũng thể hiện một cách sâu sắc:

“Lao xao chợ cá làng ngư phủ
Dắng dỏi cầm ve lầu tịch dương”.

“Chợ” là hình ảnh của sự thái bình trong tâm thức của người Việt. Chợ đông vui thì nước thái bình, thịnh trị, dân giàu đủ ấm no; chợ tan rã thì dễ gợi hình ảnh đất nước có biến có loạn, có giặc giã, có chiến tranh, đao binh... lại thêm tiếng ve kêu lúc chiều tà gợi lên cuộc sống nơi thôn dã. Chính những màu sắc nơi thôn dã này làm cho tình cảm ông thêm đậm đà sâu sắc và gợi lại ý tưởng mà ông đang đeo đuổi:

“Dẽ có Ngu cầm đàn một tiếng
Dân giàu đủ khắp đòi phương".

“Dân giàu đủ", cuộc sống của người dân ngày càng ấm no, hạnh phúc là điều mà Nguyễn Trãi từng canh cánh và mong ước. Ở đây, ông đề cập đến Ngu cầm vì thời vua Nghiêu, vua Thuấn nổi tiếng là thái bình thịnh trị. Vua Thuấn có một khúc đàn “Nam Phong” gảy lên để ca ngợi nhân gian giàu đủ, sản xuất ra nhiều thóc lúa ngô khoai. Cho nên, tác giả muốn có một tiếng đàn của vua Thuấn lồng vào đời sống nhân dân để ca ngợi cuộc sống của nhân dân ấm no, vui tươi, tràn đầy âm thanh hạnh phúc. Những mơ ước ấy chứng tỏ Nguyễn Trãi là nhà thơ vĩ đại có một tấm lòng nhân đạo cao cả. Ông luôn nghĩ đến cuộc sống của nhân dân, chăm lo đến cuộc sống của họ. Đó là ước mơ vĩ đại. Có thể nói: dù triều đình có thể xua đuổi Nguyễn Trãi nhưng ông vẫn sống lạc quan yêu đời, mong sao cho ước vọng lí tưởng của mình được thực hiện để nhân dân có một cuộc sống ấm no.

Bài thơ này đã làm rõ nỗi niềm tâm sự của Nguyễn Trãi trong thời gian ở Côn Sơn với tấm lòng yêu nước thương dân vẫn ngày đêm “cuồn cuộn nước triều Đông”. Ông yêu thiên nhiên cây cỏ say đắm. Và có lẽ chính thiên nhiên đã cứu Nguyễn Trãi thoát khỏi những phút giây bi quan của cuộc đời mình. Dù sống với cuộc sống thiên nhiên nhưng Ức Trai vẫn canh cánh “một tấc lòng ưu ái cũ”. Nguyễn Trãi vẫn không quên lí tưởng nhân dân, lí tưởng nhân nghĩa, lí tưởng mong cho thôn cùng xóm vắng không có một tiếng oán than, đau sầu.

 Câu 1:
Thể thơ là thể thơ thất ngôn bát cú đường luật.
Câu 2:
Những hình ảnh nói về nét sinh hoạt hàng ngày đạm bạc, thanh cao của tác giả là:
Thu ăn măng trúc, Đông ăn giá, Xuân tắm hồ sen, hạ tắm ao
Câu 3:
Nghệ thuật liệt kê trong câu văn trên là: Một mai, một cuốc, một cần câu
Tác dụng của biện pháp nghệ thuật trên là: Tạo nhịp điệu cho câu văn câu thơ khiến câu thơ thêm hay hơn sinh động hơn hài hòa hơn. Nhấn mạnh cái lối sống giản dị mà an nhàn của tác giả cùng với sự ca ngợi lối sống giản dị.
Câu 4:
Quan niệm khôn dại của tác giả:
Khôn- đến chỗ lao xao- là sự lựa chọn lối sống bon chen, chọn lối sống cạnh tranh đầy bận rộn
Dại- tìm nơi vắng vẻ- là sự lựa chọn lối sống an nhàn, lối sống thảnh thơi không bon chen mà vẫn hạnh phúc.
Sự đặc biệt trong 2 quan niệm khôn- dại của tác giả dường như bị nói ngược lại- là một cách nói chứa đầy sự mỉa mai và châm biếm cũng đầy hóm hỉnh của tác giả về lối sống bon chen.
Câu 5:
Nhà văn Nguyễn Bỉnh Khiêm dường như là một người đi theo lối giống giản dị mà lại vô cùng an nhàn. Dường như ôn Câu 1:

Thể thơ là thể thơ thất ngôn bát cú đường luật.

Câu 2:

Những hình ảnh nói về nét sinh hoạt hàng ngày đạm bạc, thanh cao của tác giả là:

Thu ăn măng trúc, Đông ăn giá, Xuân tắm hồ sen, hạ tắm ao

Câu 3:

Nghệ thuật liệt kê trong câu văn trên là: Một mai, một cuốc, một cần câu

Tác dụng của biện pháp nghệ thuật trên là: Tạo nhịp điệu cho câu văn câu thơ khiến câu thơ thêm hay hơn sinh động hơn hài hòa hơn. Nhấn mạnh cái lối sống giản dị mà an nhàn của tác giả cùng với sự ca ngợi lối sống giản dị.

Câu 4:

Quan niệm khôn dại của tác giả:

Khôn- đến chỗ lao xao- là sự lựa chọn lối sống bon chen, chọn lối sống cạnh tranh đầy bận rộn

Dại- tìm nơi vắng vẻ- là sự lựa chọn lối sống an nhàn, lối sống thảnh thơi không bon chen mà vẫn hạnh phúc.

Sự đặc biệt trong 2 quan niệm khôn- dại của tác giả dường như bị nói ngược lại- là một cách nói chứa đầy sự mỉa mai và châm biếm cũng đầy hóm hỉnh của tác giả về lối sống bon chen.

Câu 5:

Nhà văn Nguyễn Bỉnh Khiêm dường như là một người đi theo lối giống giản dị mà lại vô cùng an nhàn. Dường như ông vô cùng yêu thích lối sống an nhàn ấy và một phần nào đó cũng lên án phê phán lối sống bon chen mà hầu hết mọi người đều theo đuổi. Từ lối sống ta cũng có thể thấy tính cách con người ông. Ông là con người sống thanh bạch. Cũng là người có trí tuệ, góc nhìn thâm sâu cùng cốt cách thanh cao. Bởi lối sống ta có thể thấy ông là người có bản lĩnh và coi thường danh lợi. Nguyễn Bỉnh Khiêm là người có lối sống tuyệt vời mà những bạn trẻ ngày nay nên học theo tránh bị cuốn bởi những thứ xô bồ hiện tại.