Trong phân tử phosphine (PH₃), nguyên tử P (phốt pho) có số hiệu nguyên tử 15 với cấu hình electron ở lớp ngoài cùng là 3s²3p³, tức có 5 electron viên. Nguyên tử H (hydrogen) có số hiệu nguyên tử 1 với cấu hình electron 1s¹, chỉ có 1 electron.

Theo quy tắc bát tử, mỗi nguyên tử (trừ H, theo quy tắc duet) đều cố gắng có được 8 electron ở lớp ngoài cùng để đạt cấu hình ổn định. Trong PH₃, nguyên tử P tạo thành liên kết cộng hóa trị với 3 nguyên tử H như sau:

P sử dụng 3 trong số 5 electron của mình để tạo thành 3 liên kết đơn với 3 nguyên tử H, trong đó mỗi liên kết được hình thành khi P chia sẻ 1 electron với H và ngược lại, mỗi H đóng góp 1 electron của mình.

Sau khi tạo ra 3 liên kết, P còn lại 2 electron, tạo thành một cặp đôi (lone pair).

Nhờ vậy, xung quanh nguyên tử P có được tổng số electron là: 3 liên kết × 2 electron (mỗi liên kết) + 2 electron (lone pair) = 8 electron, thỏa mãn quy tắc bát tử.

Mỗi nguyên tử H sau khi tham gia vào liên kết có được 2 electron (1 electron của H + 1 electron chia sẻ từ P), đáp ứng quy tắc duet đối với hydrogen.

Như vậy, theo quy tắc bát tử, PH₃ hình thành qua cơ chế liên kết cộng hóa trị, trong đó nguyên tử P chia sẻ electron với các nguyên tử H để cả P (với 8 electron xung quanh) và H (với 2 electron) đạt được cấu hình electron ổn định.