Câu 1

Trong bối cảnh hiện nay, khi biến đổi khí hậu và ô nhiễm môi trường ngày càng nghiêm trọng, vấn đề bảo vệ môi trường trở nên cấp thiết hơn bao giờ hết. Môi trường không chỉ là không gian sống mà còn là điều kiện đảm bảo sự tồn tại và phát triển của con người. Khi môi trường bị tàn phá, con người phải đối mặt với nhiều hậu quả như thiên tai, dịch bệnh và cả những tổn thương về tâm lí. Như văn bản đã đề cập, biến đổi khí hậu còn gây ra hiện tượng “tiếc thương sinh thái”, khiến con người lo âu, bất an trước những mất mát của tự nhiên. Vì vậy, bảo vệ môi trường không chỉ là trách nhiệm của các quốc gia mà còn là nghĩa vụ của mỗi cá nhân. Những hành động nhỏ như tiết kiệm điện nước, hạn chế rác thải nhựa, trồng cây xanh hay giữ gìn vệ sinh chung đều góp phần cải thiện môi trường sống. Chỉ khi con người có ý thức và hành động thiết thực, chúng ta mới có thể bảo vệ Trái Đất và hướng tới một tương lai bền vững.

Câu 2

Trong dòng chảy văn học trung đại Việt Nam, Nguyễn Trãi, Nguyễn Bỉnh Khiêm và Nguyễn Khuyến là những gương mặt tiêu biểu. Nếu Nguyễn Trãi và Nguyễn Bỉnh Khiêm thường thể hiện triết lí sống thanh cao qua bài thơ “Nhàn”, thì Nguyễn Khuyến lại gửi gắm tâm sự qua những vần thơ thu giàu cảm xúc. Qua hai bài thơ trong đề, hình tượng người ẩn sĩ hiện lên vừa có nét tương đồng, vừa mang những sắc thái riêng, phản ánh quan niệm sống và tâm thế của mỗi tác giả.

Trước hết, điểm gặp gỡ nổi bật là cả hai đều xây dựng hình tượng người ẩn sĩ với lối sống thanh nhàn, hòa hợp với thiên nhiên và xa rời danh lợi. Ở bài “Nhàn”, cuộc sống được gợi ra bằng những hình ảnh mộc mạc: “một mai, một cuốc, một cần câu”. Đó là cuộc sống lao động giản dị, tự cung tự cấp nhưng đầy ung dung, tự tại. Người ẩn sĩ chủ động lựa chọn “nơi vắng vẻ”, đối lập với “chốn lao xao” đầy bon chen danh lợi. Tương tự, trong thơ Nguyễn Khuyến, bức tranh thiên nhiên hiện lên trong trẻo, tĩnh lặng với “trời thu xanh ngắt”, “nước biếc”, “bóng trăng”. Không gian ấy phản chiếu một tâm hồn thanh thản, tìm thấy niềm vui trong sự giao hòa với thiên nhiên. Như vậy, ở cả hai bài thơ, ẩn sĩ không chỉ là người rời xa cuộc đời mà còn là người tìm được sự bình yên trong tâm hồn.

Tuy nhiên, giữa hai hình tượng vẫn có những điểm khác biệt đáng chú ý. Ở “Nhàn”, giọng điệu mang tính triết lí rõ rệt. Câu thơ “ta dại, ta tìm nơi vắng vẻ / người khôn, người đến chốn lao xao” thể hiện thái độ mỉa mai, đồng thời khẳng định sự lựa chọn sống đầy bản lĩnh của tác giả. Người ẩn sĩ ở đây mang dáng dấp của một trí thức từng trải, chủ động “lui về” để giữ gìn nhân cách. Ngược lại, trong thơ Nguyễn Khuyến, hình tượng ẩn sĩ lại nhuốm màu tâm trạng. Những hình ảnh như “mây chùm trước giậu”, “hoa năm ngoái”, “một tiếng trên không ngỗng nước nào” gợi cảm giác bâng khuâng, man mác buồn. Đó không chỉ là sự hòa mình vào thiên nhiên mà còn là nỗi niềm trước thời cuộc, trước sự đổi thay của xã hội. Nếu “Nhàn” thể hiện sự ung dung, tự tại thì thơ Nguyễn Khuyến lại nghiêng về cảm xúc trầm lắng, suy tư.

Bên cạnh đó, cách cảm nhận thiên nhiên của hai tác giả cũng có sự khác biệt. Thiên nhiên trong “Nhàn” gần gũi, gắn liền với sinh hoạt đời thường: măng trúc, giá đỗ, ao sen… tạo nên một bức tranh đời sống giản dị mà đậm chất dân dã. Trong khi đó, thiên nhiên của Nguyễn Khuyến lại mang vẻ đẹp tinh tế, giàu chất họa và chất nhạc, gợi cảm giác tĩnh lặng, sâu lắng của mùa thu. Qua đó, ta thấy mỗi nhà thơ đã gửi gắm vào thiên nhiên những rung động riêng của tâm hồn.

Tóm lại, hình tượng người ẩn sĩ trong hai bài thơ vừa có sự tương đồng ở lối sống thanh cao, xa lánh danh lợi, vừa có sự khác biệt ở giọng điệu và tâm trạng. Nếu Nguyễn Trãi – Nguyễn Bỉnh Khiêm đề cao triết lí sống “nhàn” như một lựa chọn tích cực, thì Nguyễn Khuyến lại thể hiện nỗi niềm sâu kín trước thời thế. Sự gặp gỡ và khác biệt ấy đã góp phần làm phong phú thêm vẻ đẹp của hình tượng người ẩn sĩ trong văn học trung đại Việt Nam.

Câu 1:
Hiện tượng “tiếc thương sinh thái” là nỗi đau buồn, mất mát về mặt tinh thần của con người trước những tổn thất của môi trường tự nhiên (đã xảy ra hoặc có thể xảy ra), do biến đổi khí hậu gây ra.

Câu 2:
Bài viết trình bày thông tin theo trình tự:
→ Nêu vấn đề chung (biến đổi khí hậu và tác động tâm lí)
→ Giải thích khái niệm “tiếc thương sinh thái”
→ Đưa ra dẫn chứng, ví dụ thực tế
→ Mở rộng, cập nhật tình hình và số liệu nghiên cứu gần đây.

Câu 3:
Tác giả sử dụng các bằng chứng:

• Định nghĩa khoa học của các nhà nghiên cứu (Cunsolo và Ellis)
• Ví dụ thực tế (người Inuit, nông dân Australia, cháy rừng Amazon, người bản địa Brazil)
• Trích dẫn lời nói trực tiếp
• Số liệu khảo sát (Caroline Hickman và cộng sự, 1000 người trẻ ở 10 quốc gia).

Câu 4:
Cách tiếp cận của tác giả là toàn diện và giàu tính thuyết phục:

+Kết hợp giữa lí thuyết khoa học và thực tiễn +Lồng ghép yếu tố cảm xúc con người với vấn đề môi trường.

+Đưa dẫn chứng đa dạng, cụ thể, cập nhật

->giúp vấn đề trở nên gần gũi, rõ ràng.

Câu5
Thông điệp:
-Biến đổi khí hậu không chỉ gây tổn hại môi trường mà còn ảnh hưởng sâu sắc đến tâm lí con người, vì vậy mỗi người cần nâng cao ý thức bảo vệ thiên nhiên và hành động kịp thời để giảm thiểu những mất mát đó.

Câu 1

Bài thơ Ca sợi chỉ của Hồ Chí Minh sử dụng hình ảnh sợi chỉ nhỏ bé để gửi gắm bài học sâu sắc về sức mạnh của sự đoàn kết. Từ một bông hoa, bông vải yếu ớt, dễ đứt, nhân vật “tôi” trở thành sợi chỉ mỏng manh. Một sợi chỉ đơn lẻ tuy nhỏ bé, yếu ớt nhưng khi nhiều sợi hợp lại, đan thành sợi dọc sợi ngang thì có thể dệt nên tấm vải bền chắc và đẹp đẽ. Qua hình ảnh ẩn dụ đó, tác giả muốn nhấn mạnh rằng mỗi cá nhân trong xã hội giống như một sợi chỉ. Khi đứng riêng lẻ, sức mạnh của mỗi người là rất nhỏ bé, nhưng khi biết đoàn kết, gắn bó và hợp tác với nhau thì sẽ tạo nên sức mạnh to lớn. Bài thơ không chỉ ca ngợi tinh thần đoàn kết mà còn kêu gọi mọi người, đặc biệt là con cháu Hồng Bàng, phải biết yêu thương và chung sức xây dựng đất nước. Với ngôn ngữ giản dị, hình ảnh gần gũi và ý nghĩa sâu sắc, bài thơ đã truyền tải một bài học quý giá về sức mạnh của sự đoàn kết trong cuộc sống.

Câu 2

Đoàn kết là một trong những truyền thống tốt đẹp của dân tộc Việt Nam. Từ xa xưa, ông cha ta đã khẳng định rằng sức mạnh của tập thể luôn lớn hơn rất nhiều so với sức mạnh của từng cá nhân riêng lẻ. Chính vì vậy, đoàn kết đóng vai trò vô cùng quan trọng trong cuộc sống của mỗi con người cũng như trong sự phát triển của xã hội.

Trước hết, đoàn kết là sự gắn bó, đồng lòng và cùng nhau hướng đến một mục tiêu chung. Khi con người biết hợp tác, chia sẻ và hỗ trợ lẫn nhau, công việc sẽ trở nên dễ dàng hơn và hiệu quả hơn. Một cá nhân dù tài giỏi đến đâu cũng khó có thể làm được mọi việc một mình. Nhưng khi nhiều người cùng chung sức, họ có thể bổ sung cho nhau về kiến thức, kinh nghiệm và khả năng, từ đó tạo nên sức mạnh lớn hơn rất nhiều. Trong học tập cũng vậy, khi các bạn trong lớp biết đoàn kết, giúp đỡ nhau học tập, cùng trao đổi bài vở thì kết quả học tập của cả tập thể sẽ được nâng cao.

Không chỉ trong học tập và công việc, đoàn kết còn có ý nghĩa vô cùng quan trọng đối với sự tồn tại và phát triển của một dân tộc. Lịch sử Việt Nam đã chứng minh rằng nhờ tinh thần đoàn kết mà dân tộc ta có thể vượt qua nhiều khó khăn và thử thách. Khi mọi người cùng chung một ý chí và mục tiêu, họ sẽ tạo nên một sức mạnh to lớn giúp đất nước vượt qua những thời điểm khó khăn. Chính tinh thần đoàn kết đã giúp dân tộc ta giữ vững độc lập và xây dựng đất nước ngày càng phát triển.

Trong cuộc sống hiện đại ngày nay, tinh thần đoàn kết vẫn giữ vai trò rất quan trọng. Xã hội ngày càng phát triển, các mối quan hệ giữa con người với con người ngày càng đa dạng và phức tạp. Nếu mỗi người chỉ nghĩ đến lợi ích cá nhân mà không quan tâm đến tập thể thì xã hội sẽ khó có thể phát triển bền vững. Ngược lại, khi mọi người biết tôn trọng, hợp tác và giúp đỡ nhau, xã hội sẽ trở nên tốt đẹp và văn minh hơn.

Tuy nhiên, bên cạnh những người luôn đề cao tinh thần đoàn kết, vẫn còn một số người sống ích kỷ, chỉ nghĩ đến bản thân mình mà không quan tâm đến người khác. Những hành động đó có thể làm suy yếu sức mạnh của tập thể và gây ra nhiều ảnh hưởng tiêu cực. Vì vậy, mỗi người cần nhận thức rõ vai trò của đoàn kết và luôn cố gắng xây dựng tinh thần hợp tác trong mọi hoạt động.

Là học sinh, chúng ta cần rèn luyện tinh thần đoàn kết ngay từ những việc nhỏ trong cuộc sống hằng ngày. Chúng ta nên biết giúp đỡ bạn bè trong học tập, tôn trọng và lắng nghe ý kiến của người khác, đồng thời cùng nhau tham gia các hoạt động chung của lớp và của trường. Khi mỗi cá nhân đều có ý thức đoàn kết, tập thể sẽ trở nên mạnh mẽ và gắn bó hơn.

Tóm lại, đoàn kết là sức mạnh giúp con người vượt qua khó khăn và đạt được những mục tiêu lớn lao. Mỗi người cần ý thức được giá trị của đoàn kết và luôn cố gắng xây dựng tinh thần gắn bó, hợp tác trong cuộc sống. Khi tất cả mọi người cùng chung tay, xã hội chắc chắn sẽ ngày càng phát triển tốt đẹp hơn.

Câu 1

Phương thức biểu đạt chính: Biểu cảm (kết hợp với tự sự và nghị luận).

Câu 2

Nhân vật “tôi” trong bài thơ trở thành sợi chỉ từ bông (bông vải).

Câu 3

Biện pháp tu từ: Ẩn dụ (hình ảnh sợi chỉ).

Phân tích:

Tác giả dùng hình ảnh sợi chỉ hợp lại thành tấm vải bền đẹp để ẩn dụ cho sức mạnh của sự đoàn kết. Khi nhiều sợi chỉ (tức nhiều người) cùng hợp lại thì sẽ tạo nên sức mạnh lớn, bền vững. Qua đó tác giả nhấn mạnh ý nghĩa của tinh thần đoàn kết của con người và dân tộc.

Câu 4

Đặc điểm của sợi chỉ: nhỏ bé, mỏng manh, yếu ớt, dễ đứt khi đứng một mình.

Sức mạnh của sợi chỉ: nằm ở sự liên kết, hợp lại với nhiều sợi khác để dệt thành tấm vải bền chắc.

Câu 5

Bài học rút ra:

Con người cần đoàn kết, gắn bó và hợp tác với nhau. Khi mỗi cá nhân cùng chung sức thì sẽ tạo nên sức mạnh to lớn, vượt qua khó khăn và xây dựng tập thể, đất nước vững mạnh.