Thạch Lam là một trong những nhà văn tiêu biểu của nhóm Tự lực văn đoàn, nhưng văn chương của ông không bay bổng xa rời thực tế mà luôn hướng về những kiếp người nghèo khổ với một trái tim nhân hậu, tinh tế. Truyện ngắn "Trở về" là một tác phẩm điển hình, thông qua nhân vật Tâm, tác giả đã đặt ra vấn đề nhức nhối về sự vô cảm và sự xói mòn đạo đức trước vòng xoáy của cuộc sống đô thị.

Chúng ta thấy một người mẹ "tần tảo sớm khuya", dồn hết tình yêu và sức lực để nuôi con khôn lớn, giúp con có cơ hội ra thành phố học tập. Thế nhưng, đáp lại sự hy sinh cao cả ấy lại là sự hờ hững đến lạnh lùng của người con trai. Suốt sáu năm dài đằng đẵng, Tâm chỉ thực hiện nghĩa vụ một cách máy móc bằng việc "gửi tiền hàng tháng". Anh cho rằng đồng tiền có thể thay thế cho sự có mặt, thay thế cho hơi ấm của tình thân. Đáng trách hơn, ngay cả việc hệ trọng như lấy vợ anh cũng không báo cho mẹ, thậm chí "tuyệt nhiên không một lời hỏi thăm".

Sự vô tâm của Tâm đạt đến đỉnh điểm khi anh "không để tâm đến những bức thư mẹ gửi từ quê ra". Những bức thư ấy chứa đựng biết bao nỗi nhớ thương, sự mong ngóng và cả những lời dặn dò của người mẹ giả, nhưng đối với Tâm, chúng dường như là những vật phiền toái, lạc lõng giữa cuộc sống thị thành bận rộn của anh. Tâm đã để cho sự ích kỷ và những hào nhoàng nhất thời làm lu mờ đi gốc rễ, cội nguồn của chính mình. Phải đến khi "bất đắc dĩ có việc phải về nhà", anh mới có dịp đối diện với thực tại mà mình đã trốn tránh bấy lâu.

Cảnh tượng khí Tâm bước chân vào sân nhà thật ám ảnh "bốn bể yên lặng không có bóng người". Cái tình làng ấy như xoáy sâu vào sự cô đơn của người mẹ.

trốn tránh bấy lâu.

Cảnh tượng khi Tâm bước chân vào sân nhà thật ám ảnh: "bốn bể yên lặng, không có bóng người". Cái tình lặng ấy như xoáy sâu vào sự cô đơn của người mẹ và sự bạc bẽo của người con. Hình ảnh "cái nhà cũ vẫn như trước, không thay đổi, chỉ có sụp thấp hơn một chút" là một chi tiết nghệ thuật đắt giá. Nhà sụp thấp đi hay chính là người mẹ đã già yếu, còng xuống vì gánh nặng thời gian và nỗi nhớ con? Sự đối lập giữa sự ổn định của quê nhà với sự thay đổi trong lòng người khiến độc giả không khỏi xót xa.

Qua đoạn trích, Thạch Lam không dùng những lời lẽ đao to búa lớn để phê phán. Ông chỉ lặng lẽ bày ra bức tranh tâm lý, để độc giả tự cảm nhận sự đớn đau. Tác phẩm là lời cảnh tỉnh sâu sắc: Đừng để sự bận rộn hay vật chất làm chúng ta quên đi người đã cho ta sự sống. Đạo lý "uống nước nhớ nguồn" không chỉ là những lời nói suông, mà phải thể hiện bằng hành động, bằng sự quan tâm chân thành khi cha mẹ còn ở bên ta.

Tóm lại, đoạn trích trong "Trở về" đã chạm đến những góc khuất trong tâm hồn con người. Bằng văn phong nhẹ nhàng, sâu lắng, Thạch Lam đã nhắc nhở mỗi chúng ta về giá trị của tình mẫu tử và tầm quan trọng của việc giữ gìn bản sắc, tâm hồn trước những cảm dỗ của cuộc đời.

Câu1:

Thể thơ tự do

Câu2:

Người bộc lộ cảm xúc:nhân vật tôi

cuộc gặp gỡ giữa nhân vật tôi và người mẹ

Câu3:

So sánh

Tác dụng:khẳng định giá trị tinh thần to lớn của ổ rơm:Dù vẻ ngoài rơm rạ có vẻ nghèo khó,đơn sơ,nhưng nó lại mang đến hơi ấm tình người ấm áp,nồng hậu hơn bất cứ vật chất xa hoa

Câu 4:

Ban đầu, ổ rơm hiện lên với sự nghèo khó, đơn sơ, thậm chí là tồi tàn qua cụm từ miêu tả "xơ xác gầy gò". Nó đại diện cho cái nghèo của vùng nông thôn xưa

Câu5:

Cảm hứng chủ đạo của bài thơ là ngợi ca tình người, tình mẫu tử thiêng liêng và lòng biết ơn sâu sắc. Đó là sự xúc động nghẹn ngào của người lính trước tấm lòng nhân hậu, sự sẻ chia chân thành của người mẹ nông dân dành cho mình trong hoàn cảnh khó khăn, thiếu thốn.

Câu6:

Bài thơ "Hơi ấm ổ rơm" của Nguyễn Duy đã để lại trong em những dư âm ngọt ngào về tình người bình dị. Giữa cái se lạnh của đêm lỡ đường, hình ảnh "ổ rơm" hiện lên không chỉ là nơi ngả lưng mà còn là biểu tượng của hơi ấm lòng mẹ. Tác giả đã rất khéo léo khi so sánh cái ấm của rơm còn hơn cả "chăn đệm" sang trọng, bởi trong đó chứa đựng sự chắt chiu, lam lũ và cả tấm lòng bao dung của người mẹ nghèo. Đọc bài thơ, em cảm nhận được sự trân trọng, biết ơn chân thành của người chiến sĩ đối với nhân dân. Qua đó, bài thơ nhắc nhở chúng ta về đạo lý "uống nước nhớ nguồn", biết trân trọng những giá trị tinh thần cao quý ấn sau những điều mộc mạc nhất của quê hương.