câu 1:Đoạn trích được kể theo ngôi thứ ba, nhưng người kể chuyện đặt điểm nhìn vào nhân vật Thứ. Nhờ vậy, những suy nghĩ, cảm xúc, day dứt và giằng xé nội tâm của Thứ được tái hiện sâu sắc và chân thực.

câu 2:Khi còn đi học, Thứ từng có những ước vọng lớn lao và đẹp đẽ:Đỗ Thành chung, rồi đỗ tú tài, vào đại học, sang Pháp du học.Trở thành một “vĩ nhân”, đem lại những đổi thay lớn lao cho đất nước.Đó là khát vọng của một trí thức trẻ giàu hoài bão và lý tưởng.

câu 3:Biện pháp tu từ tiêu biểu: Liệt kê “Đời y sẽ mốc lên, sẽ gỉ đi, sẽ mòn, sẽ mục ra…”Gợi cảm giác tê liệt, mục ruỗng, héo mòn của đời sống tinh thần con người dưới gánh nặng nghèo đói và bế tắc.Diễn tả sâu sắc nỗi tuyệt vọng, cảm giác mình đang “thối rữa” ngay trong cuộc sống thường ngày.Tô đậm bi kịch sống mòn của lớp trí thức tiểu tư sản trước Cách mạng: có học nhưng bất lực, bị thời thế bào mòn.

câu 4:

• Cuộc sống:Bấp bênh, nghèo túng, không có việc làm ổn định.Bị những lo toan vật chất đè nặng khiến đời sống tinh thần héo mòn, ước mơ tan vỡ.Bị cuốn vào vòng lẩn quẩn của cảnh “sống mòn”: tù túng, bế tắc, vô vọng.
• Con người Thứ:Từng có hoài bão lớn, từng mơ ước cống hiến.Nhạy cảm, giàu tự trọng, luôn tự vấn về sự vô nghĩa của cuộc đời mình.Nhưng cũng yếu đuối, nhu nhược, không đủ nghị lực để vượt thoát hoàn cảnh (“y biết thế! y nhu nhược quá!”).Bi kịch của Thứ là bi kịch của người trí thức có lý tưởng nhưng bị thời cuộc vùi dập.

câu 5:Một triết lí nổi bật: “Sống tức là thay đổi.”Con người không thể để thói quen, nỗi sợ hãi và sự cam chịu trói buộc mình như sợi dây thừng buộc con trâu.Nếu không dám dấn bước, chúng ta sẽ bị cuộc đời “bào mòn”, sống mà như đã chết.Mỗi người phải có can đảm vượt qua nỗi sợ, dám lựa chọn và dám thay đổi để tìm một cuộc sống rộng rãi và có ý nghĩa hơn.Không ai được hưởng điều mình không xứng đáng: muốn cuộc sống tốt đẹp, phải hành động, không thể chỉ mơ ước rồi buông xuôi.Triết lí ấy vẫn còn nguyên giá trị trong đời sống hiện nay.