Câu 1: Viết đoạn văn ngắn (khoảng 150 chữ) phân tích nội dung bài thơ "Đề đền Sầm Nghi Đống" của tác giả Hồ Xuân Hương

Một trong nữ thi sĩ tiêu biểu của nền văn học Việt Nam phải kể đến Hồ Xuân Hương. Bài thơ Đề đền Sầm Nghi Đống của bà gửi gắm giá trị nội dung và nghệ thuật sâu sắc.

Đầu tiên, Sầm Nghi Đống là một tướng giặc theo Tôn Sĩ Nghị sang xâm lược, chiếm đóng kinh thành Thăng Long, giữ chức thái thú, được giao chấn thủ đồn Ngọc Hồi. Sau khi nhà vua Quang Trung triệt phá đồn Ngọc Hồi (tháng Giêng năm 1978), Sầm Nghi Đống đã tự vẫn. Sau này, khi việc bang giao trở lại bình thường, vua Quang Trung cho phép Hoa kiều ở Hà Nội lập đền thờ. Với Hồ Xuân Hương, viên tướng bại trận này không xứng đáng được thờ trong đền. Hai câu đầu giới thiệu hoàn cảnh khi đến đền thờ Sầm Nghi Đống:

“Ghé mắt trông ngang thấy bảng treo

Kìa đền thái thú đứng cheo leo”

Ở đây, “ghé mắt” được hiểu là nghiêng đầu và đưa mắt nhìn. Vậy nên “ghé mắt trông ngang” mà không phải là “trông lên” thể hiện một thái độ coi thường. Tiếp đến, tác giả khắc họa hình ảnh ngôi đền - đang ở vị thế là “đền Thái thú đứng cheo leo” cho thấy thế đứng cao nhưng không có nơi bấu víu, dễ đổ xuống. Chữ “kìa” nhằm gợi ra động tác chỉ trỏ, không được tôn trọng. Thái độ trong bài thơ là coi thường, bất kính. Hai câu thơ mở đầu đã bác bỏ hoàn toàn tính chất thiêng liêng, cung kính của một ngôi đền.

Hai câu thơ tiếp theo, Hồ Xuân Hương đã bộc lộ suy nghĩ của bản thân:

“Ví đây đổi phận làm trai được

Sự nghiệp anh hùng há bấy nhiêu”

Ý nghĩ đổi phận làm trai thể hiện thái độ mặc cảm phụ nữ đối với nam giới trong xã hội phong kiến. Tuy nhiên, ở đây còn được hiểu là thái độ không an phận của Hồ Xuân Hương. Nếu như có thể đổi phận làm trai, nhà thơ tự cho mình có thể làm được sự nghiệp lớn lao, trở thành bậc anh hùng.

Bài thơ thể hiện được tư tưởng mới mẻ, hiếm có trong xã hội phong kiến lúc bấy giờ, cho thấy cái tôi mạnh mẽ của Hồ Xuân Hương. Tác giả đã sử dụng thủ pháp trào phúng nói giễu, cùng với thể thơ thất ngôn tứ tuyệt đã thể hiện được nội dung của bài thơ.

Câu1:

-Thể thơ thất ngôn tứ tuyệt Đường Luật

Câu2:

-Trợ từ: có thể có những từ như "ta" ( trong "ta" với"ta") thể hiện ý nhấn mạnh, cảm xúc cá nhân.

- Từ tượng hình là: lom khom, lác đác, chen đá, chen hoa,trời, non, nước.

Câu3:

- Trong bài thơ về Đền Sầm Nghi Đống, Hồ Xuân Hương dùng các từ ngữ: ghé mắt trông ngang, kìa, đứng cheo leo.

- Thái độ coi thường, bất kính, khinh miệt vị tướng giặc thất bại.

Câu4:

- Xác định biện pháp tu từ:

+ "Ghé mắt trông ngang" : Cách nói mang tính chủ quân, thể hiện thái độ hờ hàng, xem thường, ko mấy quan tâm.

+ "Bảng treo"/"Đền Thái Thú": Sử dụng theo nghĩa đen, nhưng hàm ý phê phán sự quan trọng.

"Đứng cheo leo": Từ ngữ giàu sức gợi hình gợi cảm, nhân hóa ( hành động "đứng" cho đền ) và ẩn dụ cho sự cô đơn.

+"kìa": Thán từ cảm thán, bộc lộ cảm xúc ngạc nhiên liệu xen lẫn mỉa mai.

- Phân tích tác dụng:

+ Thể hiện thái độ phê phán và mỉa mai: Tác giả ko nói thẳng mà dùng " ghé mắt trông ngang" để thể hiện cái nhìn coi thường.

+ Gợi hình ảnh ấn tượng: Hình ảnh " đền Thái thú đứng cheo leo" tạo ra một bức tranh vừa thực vừa ảo, vừa có vẻ đẹp cô đơn.

+ Bộc lộ cảm xúc sâu sắc: Thán từ" kìa" ở đầu câu thơ thứ hai như một tiếng thốt lên bất ngờ.

+ Nâng cao giá trị biểu cảm: Sự kết hợp của các biện pháp tu từ giúp đoạn thơ vừa mang tính miêu tả, vừa mang tính biểu cảm.

Câu5:

- Thông điệp tác giả gửi gắm qua bài thơ thường: xoay quanh những giá trị nhân văn sâu sắc như tình yêu thương gia đình.

Câu 1:

Thể thơ thất ngôn bát cú Đường luật.

Câu 2:

Đối tượng trào phúng trong bài thơ: Tác giả Nguyễn Khuyến.

Câu 3:

Từ "Càng nhàng" trong bài thơ có nghĩa là tầm thường, không có gì nổi bật, thể hiện sự giễu cợt, tự trào, sự chán ngán bản thân, giọng điệu vừa hài hước vừa cay đắng của tác giả.

Câu 4:

Nghệ thuật trào phúng, ẩn dụ, phóng đại, nói ngược, dùng hình ảnh cờ bạc để nói chuyện đời, chuyện làm quan. Tác dụng: làm nổi bật sự bất lực, thất bại, chán nản, thể hiện tâm trạng bế tắc và thái độ tự giễu sâu sắc của nhà thơ.

Câu 5:
Hai câu thơ thể hiện tâm trạng lúc mâu thuẫn tác giả vừa vừa chán nản, vừa trách mình, vừa chưa chai lì dù bạc lực, không làm được gì lớn lao nhưng vẫn mang danh vọng. Qua đó, bộc lộ nỗi đau thời thở là nhân cách trong sạch của nhà thơ.

Câu 6:

Từ nội dung, thông điệp bài thơ, giới trẻ ngày nay cần:

• Chăm chỉ học tập, rèn luyện để có năng lực thật sự, không chạy theo hào nhoáng bề ngoài.
• Sống có trách nhiệm, biết cống hiến cho cộng đồng và đất nước.
• Giữ gìn văn hóa truyền thống, trân trọng lịch sử dân tộc.
• Không a dua theo trào lưu tiêu cực, biết chọn lọc thông tin trên mạng và lan tỏa điều tốt đẹp.

Viết bài văn nghị luận trình bày suy nghĩ của em về lối sống vô trách nhiệm của một bộ phận giới trẻ ngày nay

Trong xã hội hiện đại đang không ngừng phát triển, giới trẻ được xem là lực lượng nòng cốt, là chủ nhân tương lai của đất nước. Họ mang trong mình sức trẻ, tri thức, khát vọng và khả năng thích nghi nhanh với cái mới. Tuy nhiên, bên cạnh nhiều bạn trẻ sống tích cực, có lí tưởng và trách nhiệm, vẫn còn một bộ phận giới trẻ đang lựa chọn lối sống vô trách nhiệm, gây ra không ít hệ lụy đáng lo ngại cho bản thân, gia đình và xã hội. Đây là vấn đề cần được nhìn nhận nghiêm túc và thẳng thắn.

Trước hết, lối sống vô trách nhiệm có thể hiểu là cách sống thiếu ý thức về nghĩa vụ của bản thân đối với chính mình, gia đình và cộng đồng. Người sống vô trách nhiệm thường thờ ơ với học tập, công việc; ngại cố gắng, ngại cống hiến; chỉ biết hưởng thụ mà không quan tâm đến hậu quả của hành động mình gây ra. Biểu hiện của lối sống này khá đa dạng: học sinh lười học, gian lận trong thi cử; thanh niên sa đà vào game, mạng xã hội; thờ ơ với các vấn đề chung của tập thể; thậm chí vi phạm pháp luật mà không ý thức được trách nhiệm công dân của mình.Nguyên nhân dẫn đến lối sống vô trách nhiệm của một bộ phận giới trẻ bắt nguồn từ nhiều phía. Trước hết là từ gia đình. Nhiều bậc cha mẹ vì quá bận rộn hoặc quá nuông chiều con cái mà buông lỏng việc giáo dục, khiến con trẻ thiếu kĩ năng sống và ý thức trách nhiệm. Không ít bạn trẻ lớn lên trong sự bao bọc, làm thay mọi việc nên hình thành tâm lí ỷ lại, thiếu tự lập. Bên cạnh đó, sự tác động mạnh mẽ của mặt trái kinh tế thị trường và mạng xã hội cũng góp phần không nhỏ. Lối sống hưởng thụ, thực dụng, chạy theo vật chất và “sống ảo” khiến một số người trẻ dần đánh mất những giá trị đạo đức truyền thống. Ngoài ra, bản thân giới trẻ nếu thiếu mục tiêu sống, thiếu bản lĩnh và ý thức rèn luyện thì rất dễ sa vào lối sống buông thả, vô trách nhiệm.Hậu quả của lối sống vô trách nhiệm là vô cùng nghiêm trọng. Trước hết, người chịu ảnh hưởng trực tiếp chính là bản thân người trẻ. Việc lười học, thiếu kỉ luật sẽ khiến họ mất đi cơ hội phát triển bản thân, không có nền tảng vững chắc cho tương lai. Khi bước vào đời, những người ấy dễ rơi vào tình trạng thất nghiệp, sống phụ thuộc vào gia đình và xã hội. Thực tế cho thấy, không ít bạn trẻ bỏ học giữa chừng, không nghề nghiệp ổn định, dẫn đến chán nản, tiêu cực, thậm chí vướng vào các tệ nạn xã hội như cờ bạc, ma túy, bạo lực.Không chỉ dừng lại ở cá nhân, lối sống vô trách nhiệm còn gây tổn hại đến gia đình và xã hội. Gia đình phải gánh chịu những nỗi lo về kinh tế, tinh thần khi con cái sống buông thả, thiếu định hướng. Về lâu dài, xã hội sẽ thiếu đi nguồn nhân lực chất lượng, thiếu những công dân có ý thức và trách nhiệm. Điều này cản trở sự phát triển bền vững của đất nước, làm suy giảm các giá trị đạo đức và niềm tin trong cộng đồng. Những hiện tượng như tai nạn giao thông do phóng nhanh vượt ẩu, hành vi bạo lực học đường hay sự thờ ơ trước cái xấu, cái ác đều là hệ quả của lối sống vô trách nhiệm.Tuy nhiên, cần khẳng định rằng không phải toàn bộ giới trẻ đều sống vô trách nhiệm. Thực tế vẫn có rất nhiều bạn trẻ sống đẹp, sống có ích, sẵn sàng cống hiến cho xã hội. Trong đại dịch COVID-19, hàng nghìn thanh niên tình nguyện đã xung phong vào tuyến đầu, hỗ trợ chống dịch, chăm sóc người bệnh và giúp đỡ cộng đồng. Nhiều bạn trẻ miệt mài học tập, nghiên cứu khoa học, khởi nghiệp sáng tạo, mang lại những giá trị thiết thực cho xã hội. Những tấm gương ấy chính là minh chứng rõ ràng cho tinh thần trách nhiệm và lí tưởng sống cao đẹp của tuổi trẻ Việt Nam.Để hạn chế và khắc phục lối sống vô trách nhiệm trong giới trẻ, cần có sự chung tay của gia đình, nhà trường và xã hội. Gia đình cần chú trọng giáo dục con cái về ý thức trách nhiệm ngay từ nhỏ, tạo điều kiện cho con tự lập, tự chịu trách nhiệm với hành vi của mình. Nhà trường không chỉ truyền đạt kiến thức mà còn cần giáo dục đạo đức, kĩ năng sống, giúp học sinh hiểu rõ vai trò và nghĩa vụ của bản thân. Xã hội cần xây dựng môi trường sống lành mạnh, tôn vinh những giá trị tốt đẹp, đồng thời phê phán, lên án những hành vi vô trách nhiệm.Về phía mỗi bạn trẻ, điều quan trọng nhất là phải tự ý thức và tự thay đổi. Mỗi người cần xác định mục tiêu sống đúng đắn, nghiêm túc trong học tập và lao động, biết sống vì bản thân nhưng không quên trách nhiệm với gia đình và cộng đồng. Tuổi trẻ chỉ thực sự có ý nghĩa khi biết sống có trách nhiệm, biết cống hiến và dám chịu trách nhiệm về những lựa chọn của mình.

Tóm lại, lối sống vô trách nhiệm của một bộ phận giới trẻ hiện nay là vấn đề đáng lo ngại, cần được nhìn nhận và khắc phục kịp thời. Giới trẻ là tương lai của đất nước, vì vậy sống có trách nhiệm không chỉ là nghĩa vụ mà còn là thước đo giá trị của mỗi con người. Khi mỗi người trẻ biết sống đúng, sống có trách nhiệm, xã hội sẽ ngày càng văn minh, tốt đẹp và phát triển bền vững hơn.