Bài thơ "Đợi mẹ" của Vũ Quần Phương là một bản nhạc nhẹ nhàng nhưng đầy ám ảnh, gieo vào lòng người đọc những rung động sâu sắc về tình mẫu tử và sự kiên nhẫn trẻ thơ. Toàn bộ bài thơ là một không gian nghệ thuật được bao phủ bởi sự tĩnh lặng của đêm tối và cái mênh mông của cánh đồng, nơi có một em bé đang ngồi "nhìn ra ruộng lúa" để chờ mẹ. Hình ảnh "nửa vầng trăng non" hiện lên không chỉ để chỉ thời gian mà còn gợi lên một cảm giác thiếu hụt, mong manh như chính nỗi lòng của đứa con khi vắng mẹ. Tác giả đã sử dụng biện pháp điệp từ "lẫn" một cách tài tình: "mẹ lẫn trên cánh đồng", "đồng lúa lẫn vào đêm". Sự hòa tan của hình bóng người mẹ vào thiên nhiên khiến khoảng cách giữa hai mẹ con trở nên xa xăm, mờ mịt, làm tăng thêm sự nhỏ bé của em bé trước căn nhà tranh "trống trải". Khi bếp lửa chưa nhen, ánh sáng duy nhất trong đêm tối lại là những con đom đóm lập lòe bay từ ngoài ao vào nhà, tạo nên một khung cảnh thực thực hư hư, càng tô đậm thêm sự đơn côi. Thế nhưng, giữa cái tĩnh mịch ấy, thính giác của em bé trở nên nhạy bén lạ thường để đón đợi tiếng "bàn chân mẹ lội bùn ì oạp". Từ láy "ì oạp" không chỉ diễn tả âm thanh của bước chân trên bùn lầy mà còn gợi ra sự lam lũ, vất vả của người mẹ tần tảo sớm khuya vì gia đình. Đó là âm thanh của niềm hy vọng, là sợi dây kết nối em với thế giới ấm áp của tình thân. Khi màn đêm về khuya trở nên "lung linh trắng vườn hoa mận trắng", một không gian tinh khôi và huyền ảo mở ra, cũng là lúc mẹ đã trở về. Câu thơ cuối "Mẹ đã bế vào nhà nỗi đợi vẫn nằm mơ" là một hình ảnh nhân hóa đầy sức gợi. "Nỗi đợi" lúc này không còn là một trạng thái tâm lý mà hiện hữu như một thực thể, theo em vào tận giấc chiêm bao. Dù đã được nằm trong vòng tay mẹ, nhưng cái khao khát và niềm mong chờ ấy vẫn còn thổn thức, dư ba. Bài thơ đã chạm đến những góc khuất mềm yếu nhất trong tâm hồn mỗi người, nhắc nhở chúng ta về giá trị của sự chờ đợi và tình yêu thương vô bờ bến của mẹ.

 “Mây và sóng” là một trong những tác phẩm tiêu biểu của nhà thơ Ta-go. Bài thơ đã gợi ra cho người đọc cảm nhận sâu sắc về tình mẫu tử thiêng liêng. Em bé trong bài thơ được mời gọi đến thế giới kỳ diệu ở “trên mây” và “trong sóng”. Với sự hiếu kỳ của một đứa trẻ, em đã cất tiếng hỏi: “Nhưng làm thế nào mình lên đó được?”, “Nhưng làm thế nào mình ra ngoài đó được?”. Nhưng khi em bé nhớ đến mẹ vẫn luôn chờ đợi mình ở nhà, em đã từng chối đầy kiên quyết: “Làm sao có thể rời mẹ mà đến được?”, “Làm sao có thể rời mẹ mà đi được?”. Chẳng có niềm hạnh phúc nào bằng được ở bên cạnh mẹ mặc dù thế giới ngoài kia nhiều hấp dẫn. Để rồi, em bé đã sáng tạo ra những trò chơi còn thú vị hơn của những người “trên mây” và “trong sóng”. Trong trò chơi đó, em sẽ là mây, là sóng tinh nghịch nô đùa; còn mẹ sẽ là vầng trăng, là bờ biển dịu hiền, ôm ấp và che chở con. Những câu thơ giàu tính tự sự và miêu tả nhưng lại góp phần bộc lộ cảm xúc của nhân vật trong bài thơ. Ta-go đã sử dụng trong bài thơ những lời thoại, chi tiết được kể tuần tự, vừa lặp lại vừa biến hóa kết hợp với hình ảnh giàu tính biểu tượng. Bài thơ chính là một câu chuyện cảm động về tình mẫu tử thiêng liêng, bất diệt.

“Mẹ và quả” của tác giả Nguyễn Khoa Điềm đã để lại ấn tượng sâu sắc về một người mẹ tần tảo, chịu thương chịu khó nuôi nâng, chăm chút cho những đứa con của mình hay chính là “thứ quả trên đời”. Qua hình ảnh về một làng quê yên bình, đầm ấm ẩn chứa sau đó, tác giả như muốn tái hiện lại một tuổi thơ đầy hạnh phúc, tràn ngập yêu thương của mình gắn với người mẹ tần tảo làm lụng vất vả. Tác giả đã mang theo sự trân trọng, biết ơn của mình thể hiện qua hai câu thơ “Chúng mang dáng những giọt mồ hôi mặn/ Rỏ xuống lòng thầm lặng mẹ tôi.” Càng nghĩ đến nó, trong lòng tác giả càng dâng lên một nỗi lo lắng vì mẹ ngày càng già mà mình vẫn là “một thứ quả non xanh”. Như người nông dân luôn mong đợi quả chín, mẹ luôn trông mong con mình sẽ lớn lên, trưởng thành và thành công trong cuộc sống. Nhưng mẹ ngày càng già đi, tác giả lo lắng không biết mẹ có kịp chứng kiến con thành đạt, trưởng thành hay không. Qua lời trăn trối đó, ta phần nào hiểu được trách nhiệm của những người làm con, phải học tập, tu dưỡng đạo đức, thành công trong cuộc đời. Đó sẽ là sự báo hiếu lớn nhất mà mỗi người làm cha, làm mẹ mong chờ ở con mình.