Câu 1:

Nhân vật lão Goriot trong đoạn trích là một biểu tượng đau xót cho tình phụ tử mù quáng và bi kịch của lòng tốt trong xã hội đồng tiền. Trước hết, lão hiện thân cho sự hy sinh vô điều kiện; vì muốn các con được bước chân vào giới quý tộc, lão sẵn sàng gả con cho những kẻ giàu có và để chúng bào mòn đến đồng xu cuối cùng. Sự cao cả của lão còn nằm ở lòng vị tha tột cùng: ngay cả khi bị các con bỏ rơi trong cảnh nghèo khổ, sắp lìa đời, lão vẫn khao khát được gặp chúng, coi tình yêu dành cho con như một "cơn khát vĩnh cửu". Tuy nhiên, tình yêu ấy cũng là một sai lầm khi lão đã quá nuông chiều, khiến những đứa con trở nên ích kỷ và tàn nhẫn. Qua hình ảnh lão Goriot chết trong cô độc, Balzac không chỉ khắc họa nỗi đau của một người cha mà còn tố cáo gay gắt xã hội thượng lưu Paris – nơi mà giá trị đạo đức và tình thân bị nghiền nát bởi sức mạnh của đồng tiền. Nhân vật để lại trong lòng người đọc niềm cảm thương sâu sắc và bài học về giới hạn của sự hy sinh.

Câu 1: Ngôi kể được sử dụng trong văn bản là ngôi kể số 3.

Câu 2: Đề tài của văn bản là tình phụ tử và bi kịch gia đình trong xã hội đồng tiền.

Câu 3: Lời nói của lão Goriot gợi lên những cảm xúc đau đớn và xót xa:

Sự thức tỉnh muộn màng: Lão nhận ra thực tế nghiệt ngã rằng tình yêu của lão không được đáp lại ("ta sẽ chết mà không được gặp các con").

Nỗi khao khát cháy bỏng: Hình ảnh so sánh "khát nhưng không bao giờ được uống" cho thấy tình yêu thương con của lão như một bản năng, một cơn khát vĩnh cửu không bao giờ được thỏa mãn.

Lời khuyên đầy trải nghiệm: Câu nói "Con phải yêu quý cha mẹ con" là bài học rút ra từ chính nỗi đau và sự hối hận của lão, mong muốn thế hệ sau không đi vào vết xe đổ của mình.

Câu 4:

Sự mâu thuẫn này thể hiện tâm trạng phức tạp của một người cha:

Bản năng yêu thương: Dù bị đối xử tàn tệ đến mức phẫn uất mà thốt lên lời nguyền rủa, nhưng tình phụ tử trong lão quá lớn lao, nó vượt lên trên mọi hận thù và lý trí.

Sự vị tha: Với lão, các con là mục đích sống duy nhất. Trong những phút cuối đời, nỗi sợ cô đơn và nhu cầu được nhìn thấy gương mặt người thân lần cuối mạnh mẽ hơn bất kỳ nỗi đau khổ nào mà lão đã phải chịu đựng.

Câu 5:

Tình cảnh của lão Goriot lúc cuối đời là một bi kịch tột cùng

Về vật chất: Lão chết trong cảnh nghèo khổ, túng quẫn, không một xu dính túi vì đã dâng hiến tất cả tài sản cho các con.

Về tinh thần: Lão chết trong sự cô độc và ghẻ lạnh. Những đứa con mà lão yêu hơn cả mạng sống đã không đến nhìn mặt cha lần cuối.

Ý nghĩa xã hội: Tình cảnh này là lời tố cáo đanh thép đối với xã hội thượng lưu Paris thời bấy giờ – nơi đồng tiền và địa vị đã làm băng hoại các giá trị đạo đức và tình thân thiêng liêng.

Trong đoạn trích Lão hà tiện của Mô-li-e, nhân vật Ác-pa-gông hiện lên với tính cách keo kiệt, đa nghi và độc đoán đến mức cực đoan. Chỉ qua cuộc đối thoại với La Phle-sơ, người đầy tớ của con trai mình, Ác-pa-gông đã bộc lộ rõ sự cay nghiệt: luôn miệng chửi rủa, đe dọa, thậm chí muốn đánh đập và tra xét người khác như kẻ trộm cắp. Lòng tham khiến lão mất đi lòng tin với mọi người xung quanh, nhìn đâu cũng thấy nguy cơ bị ăn cắp của cải, đến mức nghi ngờ cả con cái và gia nhân. Sự keo kiệt đã biến Ác-pa-gông thành kẻ bất nhân, sống trong sợ hãi và cô độc. Bằng nghệ thuật đối thoại kịch ngắn gọn, dồn dập, giàu tính trào phúng, Mô-li-e đã khắc họa một nhân vật điển hình của tầng lớp trưởng giả tư sản châu Âu thế kỉ XVII. Giá trị hiện thực của tác phẩm nằm ở chỗ phơi bày và phê phán căn bệnh xã hội: lòng tham vô độ và lối sống ích kỷ. Đồng thời, qua tiếng cười trào phúng, tác giả cũng gửi gắm bài học nhân sinh: chỉ khi biết sống chan hòa, sẻ chia, con người mới có thể tìm thấy hạnh phúc và sự thanh thản.

Câu 1:

Tình huống kịch trong văn bản: Ác-pa-gông ép gả con gái E-li-dơ cho ngài Ăng-xen-mơ, một quý tộc chính cống, từng trải, của cải như nước, đã giá vợ, không còn một đứa con nào của vợ trước, không đòi hỏi của hồi môn.

Câu 2:

Lời độc thoại trong văn bản: "Úi chà! Hình như có tiếng chó sủa. Có kẻ muốn lấy trộm tiền của mình chăng?"

Câu 3:

Mục đích giao tiếp của Va-le-rơ được thể hiện qua lời thoại của nhận vật: (1) Thuyết phục Ác-pa-gông từ bỏ ý định gả con gái cho Ăng-xen-mơ. Để thực hiện được mục đích này, Va-le-rơ đã phân tích những lý do như: cưới ngay như thế thì hấp tấp, ít ra phải khoan khoan xem tính tình cô cháu có hợp không; việc trăm năm là việc trọng đại hơn người ta tưởng nhiều và có quan hệ đến một đời người, sướng hay khổ, phải hết sức thận trọng mới được; phải chú ý xem lòng dạ người con gái thế nào mới phải, chứ tuổi tác quá chênh lệch, tính tình tình cảm quá khác nhau như thế thì lấy nhau chỉ gây ra tai họa, rất rầy rà; vô số ông bố muốn coi trọng việc làm toại ý con hơn là đồng tiền tài mà hi sinh con, chẳng mong gì hơn là tìm cho con được nơi vừa đôi phải lứa để cuộc đời con luôn giữ được thanh danh, được êm ả, vui vẻ. (2) Bảo vệ tình yêu của mình với Ê-li-dơ. Va-le-rơ và Ê-li-dơ đã thầm ước hẹn. Nếu thuyết phục được Ác-pa-gông từ bỏ ý định ép duyên con thì cũng đồng nghĩa Va-le-rơ có cơ hội để tìm cách công khai tình cảm của mình.

Câu 4:

Chi tiết "Không của hồi môn" lặp lại nhiều lần trong lời thoại của Ác-pa-gông (4 lần - chưa kể 2 lần trong lời thoại của Va-le-rơ và được Ác-pa-gông xác nhận, tán thưởng, không ngại tâng bốc anh đầy tớ) mang lại hiệu quả nghệ thuật: (1) Nhấn mạnh, khắc họa đậm nét tính cách nổi bật, điển hình của Ác-pa-gông: thói hám tiền, hám lợi, keo kiệt, bất chấp tất cả - chênh lệch tuổi tác, tính tình, hoàn cảnh, tình cảm, sự phản ứng dữ dội của con,... để đạt được mục đích "tiết kiệm được một món to". "Không của hồi môn" trở thành một điều kiện quan trọng duy nhất để lão định đoạt hôn nhân của con cái, "thay thế cho sắp đẹp, cho tuổi trẻ, cho dòng dõi, cho danh dự, cho sự khôn ngoan, cho lòng chính trực". Lời thoại "Không của hồi môn" vang lên như ở miệng lão như một cái máy nói, vừa lạnh lùng, tựa một bức tường thành vững chắc, người khác càng có ý định lay chuyển thì nó càng trở nên sắt đá; vừa tràn đầy cảm xúc hí hửng, hân hoan, phấn khích vì nắm ngay được một cơ hội vàng mà chi phối toàn bộ tâm trí và hành động của lão. (2) Tạo nên tiếng cười châm biếm, đả kích nhân vật, phê phán sự lên ngôi, thống trị của đồng tiền. Đồng tiền lạnh lùng đã khiến con người phát cuồng lên, mờ mắt vì nó và sẵn sàng bất chấp tất cả, kể cả những tình cảm thiêng liêng như tình yêu, tình phụ tử,...

Câu 5:

Nội dung của văn bản: Màn đối thoại của Ác-pa-gông khi phát hiện bị mất tráp tiền và cuộc đối thoại giữa hắn và Ba-le-gơ.