• Hệ thống trường học:
• • Năm 1070: Nhà Lý xây dựng Văn Miếu.
  • Năm 1076: Thành lập Quốc Tử Giám - trường đại học đầu tiên của Việt Nam.
  • Thời Lê sơ, hệ thống trường học được mở rộng khắp các làng xã (trường công và trường tư).
• Chế độ khoa cử:
• • Năm 1075: Khoa thi đầu tiên được tổ chức dưới thời Lý.
  • Thời Trần và Lê sơ, việc thi cử trở nên quy củ và định kỳ (3 năm một kỳ thi đại khoa).
• Chính sách khuyến học:
• • Nhà nước ban hành nhiều chính sách như Lễ xướng danh, Lễ vinh quy bái tổ.
  • Dựng bia Tiến sĩ tại Văn Miếu để tôn vinh những người đỗ đạt, khích lệ tinh thần học tập trong nhân dân.

• Đào tạo nhân tài: Đây là trung tâm giáo dục cao cấp nhất, nơi đào tạo nên hàng ngàn trí thức, quan lại và hiền tài cho đất nước qua các triều đại.
• Biểu tượng tri thức: Là minh chứng cho sự coi trọng giáo dục, đạo học và truyền thống "tôn sư trọng đạo" của người Việt.
• Thúc đẩy văn hóa: Góp phần truyền bá và củng cố tư tưởng Nho giáo, hình thành nên chuẩn mực đạo đức và lối sống của tầng lớp trí thức cũng như xã hội Đại Việt.
• Lưu giữ giá trị lịch sử: Hệ thống bia Tiến sĩ tại đây là kho tàng tư liệu quý giá về lịch sử, giáo dục và nghệ thuật điêu khắc, khẳng định tầm quan trọng của nhân tài đối với sự hưng vong của quốc gia ("Hiền tài là nguyên khí của quốc gia").

• Giải thích: Ý chí là khả năng tự xác định mục tiêu và quyết tâm thực hiện mục tiêu đó. Nghị lực là bản lĩnh, sự kiên trì, không lùi bước trước khó khăn. Người có ý chí, nghị lực là người biết biến nỗi đau thành hành động, biến thách thức thành cơ hội.
• Vai trò của ý chí, nghị lực:
• • Giúp con người vượt qua giới hạn của bản thân: Giống như Hàn Mặc Tử, dù chịu nỗi đau thể xác kinh hoàng, ông vẫn dùng ý chí để sáng tạo nên những vần thơ bất hủ.
  • Tạo ra sự chủ động trước số phận: Thay vì than vãn, người có nghị lực sẽ tìm cách giải quyết vấn đề, từ đó rèn luyện được bản lĩnh và sự trưởng thành.
  • Truyền cảm hứng cho cộng đồng: Những tấm gương như Nick Vujicic hay thầy Nguyễn Ngọc Ký là minh chứng sống động nhất cho việc ý chí có thể thay đổi định mệnh.
• Phản đề: Trong xã hội vẫn còn những người thiếu ý chí, dễ dàng gục ngã trước thất bại nhỏ, hoặc sống ỷ lại, không có mục tiêu. Lối sống này khiến con người trở nên yếu ớt và dễ bị đào thải.
• Bài học nhận thức và hành động: Chúng ta cần hiểu rằng khó khăn là một phần tất yếu của cuộc sống. Mỗi học sinh cần rèn luyện ý chí từ những việc nhỏ nhất như kiên trì giải một bài toán khó, không bỏ cuộc trước những mục tiêu học tập đã đề ra.

• Biểu cảm (Phương thức chính): Thể hiện trực tiếp tình cảm, nỗi đau đớn của tác giả.
• Tự sự: Kể về sự chia ly, mất mát ("Họ đã xa rồi...").

• Nỗi đau nhân thế và sự cô độc: Sự tuyệt vọng trong tình yêu và nỗi đau thân phận của một con người đang chịu đựng bi kịch cả về thể xác lẫn tinh thần.

• Hình ảnh: "Giọt châu" (trong câu cuối).
• Cảm nhận:
• • Đây là hình ảnh ẩn dụ cho những giọt nước mắt.
  • Nó không chỉ là nước mắt thông thường mà là sự kết tinh của nỗi đau cực hạn thành những gì quý giá, đẹp đẽ và vĩnh cửu (nghệ thuật).
  • Cho thấy cái nhìn thẩm mỹ của Hàn Mặc Tử: biến bi kịch cá nhân thành vẻ đẹp của thơ ca.

• Câu hỏi tu từ: "Tôi vẫn còn đây hay ở đâu?", "Ai đem bỏ tôi dưới trời sâu?",...
• • Tác dụng: Diễn tả trạng thái hoang mang, bế tắc và sự lạc lõng của cái tôi trữ tình giữa vũ trụ bao la.
• Ẩn dụ/Nhân hóa: "Bông phượng nở trong màu huyết", "nhỏ xuống... giọt châu".
• • Tác dụng: Tăng sức gợi hình, làm cho nỗi đau trở nên ám ảnh, hữu hình và mang màu sắc kinh dị nhưng vẫn đầy chất thơ.

• Sự vận động cảm xúc: Bài thơ đi từ lời gào thét đòi chết vì đau đớn  →→ đối diện với thực tại chia lìa tan nát  →→ rơi vào trạng thái vô định, hư ảo.
• Sự kết nối: Cấu tứ bài thơ xoay quanh trục "Nỗi đau". Mọi hình ảnh từ "mặt nhựt", "khối lòng" đến "bông phượng" đều bị hút vào tâm xoáy của sự tuyệt vọng, tạo nên một thế giới thơ vừa thực vừa ảo, đầy tính siêu thực.

Câu 1 (khoảng 200 chữ):
Hiện nay, việc ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) trong quảng bá văn hoá truyền thống Việt Nam đang trở thành một xu hướng nổi bật. Nhờ AI, các hoạt động giới thiệu di sản văn hoá không còn bị giới hạn về không gian và thời gian. Chẳng hạn, tại Festival Phở Hà Nội 2025, công nghệ AI – chatbot được sử dụng để hỗ trợ du khách tìm kiếm thông tin về các gian hàng, món ăn yêu thích một cách nhanh chóng và tiện lợi. Không chỉ vậy, AI còn giúp số hoá các giá trị văn hoá như ẩm thực, trang phục, lễ hội, từ đó tạo ra các trải nghiệm tương tác sinh động, hấp dẫn giới trẻ. Việc ứng dụng AI góp phần nâng cao hiệu quả quảng bá, thu hút du khách trong và ngoài nước, đồng thời giúp bảo tồn và lan toả bản sắc dân tộc trong thời đại số. Tuy nhiên, cần sử dụng AI một cách hợp lí để không làm mất đi giá trị truyền thống vốn có. Nhìn chung, AI đang mở ra nhiều cơ hội mới cho việc phát triển và quảng bá văn hoá Việt Nam.

Câu 2 (khoảng 600 chữ):
Đoạn trích “Rừng miền Đông, một đêm trăng” đã tái hiện sinh động khung cảnh thiên nhiên và cuộc sống chiến đấu gian khổ của người chiến sĩ trong thời kì kháng chiến. Trước hết, tác giả khắc hoạ bức tranh thiên nhiên rừng Hắc Dịch vừa hoang sơ, vừa khắc nghiệt. Đó là khu rừng già với “nhiều cây to, tàn cao”, tạo nên không gian rộng lớn, âm u. Đặc biệt, vào mùa mưa, rừng trở nên nguy hiểm với “đất đỏ dẻo quánh, đường trơn trượt”, cùng với sự xuất hiện của vắt – loài vật nhỏ bé nhưng đáng sợ, luôn chờ cơ hội hút máu con người. Những chi tiết ấy không chỉ làm nổi bật sự khắc nghiệt của thiên nhiên mà còn cho thấy những thử thách mà người chiến sĩ phải đối mặt.

Bên cạnh đó, đoạn trích còn thể hiện hình ảnh người chiến sĩ với tinh thần lạc quan, dũng cảm. Dù phải di chuyển trong điều kiện khó khăn, nguy hiểm, nhân vật “tôi” vẫn nhanh chóng bước đi với “lòng nóng gặp gia đình”. Tâm trạng ấy cho thấy tình cảm sâu nặng với gia đình, là nguồn động lực giúp người lính vượt qua gian khổ. Hình ảnh người chiến sĩ hiện lên giản dị với những vật dụng quen thuộc như chiếc võng kaki, quả lựu đạn… nhưng lại toát lên vẻ kiên cường, sẵn sàng chiến đấu.

Ngoài ra, nghệ thuật miêu tả của tác giả cũng rất đặc sắc. Ngôn ngữ giản dị, gần gũi nhưng giàu sức gợi, kết hợp giữa miêu tả và tự sự đã giúp người đọc dễ dàng hình dung bối cảnh và cảm nhận được tâm trạng nhân vật. Những chi tiết chân thực về thiên nhiên và đời sống chiến trường làm tăng tính hiện thực cho tác phẩm, đồng thời thể hiện rõ nét vẻ đẹp của con người trong hoàn cảnh chiến tranh.

Qua đoạn trích, người đọc không chỉ cảm nhận được sự gian khổ của cuộc kháng chiến mà còn thấy được vẻ đẹp tâm hồn của người chiến sĩ: yêu gia đình, yêu quê hương và luôn sẵn sàng hi sinh vì Tổ quốc. Tác phẩm góp phần giúp thế hệ hôm nay hiểu hơn về quá khứ, từ đó trân trọng hoà bình và những giá trị tốt đẹp của cuộc sống.

Câu 1:
Phương thức biểu đạt chính: thuyết minh (kết hợp thông tin báo chí).

Câu 2:
Hai điểm nổi bật:

• Ứng dụng công nghệ AI – chatbot để hỗ trợ du khách.
• Quy tụ hơn 50 gian hàng, giới thiệu phở ba miền và nhiều thương hiệu nổi tiếng.

Câu 3:

• Phần sa-pô cung cấp thông tin khái quát: thời gian, địa điểm, chủ đề và nội dung chính của lễ hội.
• Tác dụng: giới thiệu nhanh, thu hút người đọc, định hướng nội dung toàn bài.

Câu 4:

• Điểm mới: ứng dụng AI trong trải nghiệm và tổ chức lễ hội.
• Tác dụng: làm nổi bật tính hiện đại, sáng tạo, thu hút sự chú ý và nhấn mạnh sự
• đổi mới của lễ hội.

Câu 5 (5–7 dòng):
Thế hệ trẻ có vai trò quan trọng trong việc giữ gìn và lan tỏa văn hóa ẩm thực dân tộc. Trước hết, cần hiểu và trân trọng giá trị truyền thống của các món ăn như phở. Bên cạnh đó, có thể quảng bá ẩm thực Việt qua mạng xã hội, sáng tạo nội dung hấp dẫn để giới thiệu ra thế giới. Ngoài ra, việc học hỏi, gìn giữ công thức chế biến cũng rất cần thiết. Thế hệ trẻ nên kết hợp truyền thống với công nghệ để phát triển ẩm thực bền vững. Qua đó góp phần khẳng định bản sắc văn hóa Việt Nam.

Hình tượng bà má Hậu Giang trong đoạn trích hiện lên vừa cụ thể vừa mang tính tượng trưng sâu sắc: cụ bà tần tảo, mái tóc bạc, sống trong túp lều tranh nghèo, nhưng lại mang tấm lòng yêu nước và khí phách hy sinh phi thường. Tố Hữu dựng đối lập mạnh: ngoại hình yếu đuối (“má già run, trán toát mồ hôi”, “má ngã xuống bên lò bếp đỏ”) đối chiếu với tinh thần kiên cường, lời nói như lưỡi gươm (“Má hét lớn: ‘Tụi bay đồ chó!’”). Nhịp câu gấp gáp, câu văn điệp khúc và lời trực tiếp của má làm nổi bật giọng nói quyết liệt, nghĩa khí; hình ảnh hành động (đứng dậy giữa đau đớn, hét lớn, sẵn sàng hy sinh) chuyển hóa má từ một bóng mẹ cụ thể thành biểu tượng của sự dũng cảm dân tộc. Nhân vật còn mang chiều kích mẫu mực của người mẹ cách mạng: tình mẫu tử hòa quyện với tình yêu nước — “Các con ơi… Cho các con trừ hết quân Tây!” — khiến cái chết của má trở thành hành động giáo dục, khích lệ thế hệ con cháu tiếp nối. Hình tượng này vừa gợi cảm xúc thương xót vừa truyền cảm hứng, nâng tầm bi kịch cá nhân thành biểu tượng anh hùng, làm cho đoạn thơ vừa bi tráng vừa có sức lay động mạnh mẽ.

Bài thơ Biết ơn cha mẹ là lời tri ân tha thiết của người con đối với đấng sinh thành. Mở đầu bài thơ, trong không gian mưa tháng bảy – mùa Vu Lan báo hiếu, nỗi nhớ cha mẹ đã khuất dâng lên nghẹn ngào. Những hình ảnh “cha đảm đương vườn rau”, “mẹ thay cha dạy bảo con khờ” gợi lên cuộc sống nghèo khó nhưng chan chứa tình yêu thương, hi sinh thầm lặng. Tác giả sử dụng thể thơ lục bát truyền thống, kết hợp giọng điệu bồi hồi, da diết, giàu cảm xúc, khiến từng câu thơ như một lời nấc nghẹn từ sâu thẳm trái tim. Đặc biệt, hai khổ thơ cuối chất chứa nỗi day dứt và ân hận – khi con khôn lớn thì cha mẹ đã “khuất bóng”, để lại khoảng trống không gì bù đắp. Lời cầu nguyện “Phật pháp nhiệm màu… nguyện cầu vãng sanh” thể hiện tấm lòng hiếu thảo, biết ơn và hướng thiện.

→ Bài thơ nhắc nhở mỗi người hãy trân trọng, yêu thương và báo hiếu cha mẹ khi còn có thể – bởi tình cha mẹ là thiêng liêng, vĩnh cửu và không gì thay thế được.

Câu 1.

Bài thơ Những bóng người trên sân ga của Nguyễn Bính mang đậm vẻ đẹp buồn thương, thấm đẫm chất nhân văn. Tác giả chọn hình ảnh sân ga – nơi diễn ra những cuộc chia tay, để khắc hoạ nỗi buồn ly biệt, sự cô đơn và niềm thương cảm đối với kiếp người phiêu bạt. Bằng ngôi kể “tôi thấy”, bài thơ hiện lên như một chuỗi thước phim trữ tình, ghi lại từng cảnh chia ly: bạn bè, người yêu, vợ chồng, mẹ con… Mỗi cuộc tiễn biệt đều mang một sắc thái riêng, nhưng tất cả cùng chung một nỗi buồn day dứt. Nghệ thuật điệp ngữ “Có lần tôi thấy”, kết hợp với thể thơ lục bát mềm mại, giọng điệu chậm rãi, trầm buồn, đã làm cho cảm xúc lan toả sâu xa. Hình ảnh “bà già đưa tiễn con đi trấn ải xa”, “những chiếc khăn màu thổn thức bay” gợi nên nỗi đau chia xa và tình người chan chứa. Bài thơ là một bức tranh giàu tính nhân bản, thể hiện tấm lòng nhân hậu, sự đồng cảm sâu sắc của Nguyễn Bính với con người trong cuộc sống.

Câu 2.

Nhà thơ Mỹ Robert Frost từng viết:

“Trong rừng có nhiều lối đi,

Và tôi chọn lối đi chưa có dấu chân người.”

Câu thơ giản dị mà sâu sắc, gợi cho chúng ta suy nghĩ về sự chủ động và sáng tạo trong việc lựa chọn con đường riêng của mỗi người trong cuộc sống.

Cuộc đời giống như một khu rừng rộng lớn với muôn ngả rẽ. Có những con đường quen thuộc, đông người đi qua, và cũng có những lối đi mới mẻ, đầy thử thách. Người dám chọn “lối đi chưa có dấu chân người” chính là người biết chủ động, dám khác biệt, dám sáng tạo để khẳng định bản thân. Sự chủ động giúp ta không bị cuốn theo đám đông, không sống mòn trong an toàn; còn sáng tạo là động lực để con người tiến xa, để xã hội phát triển không ngừng.

Trong thực tế, nhiều người thành công nhờ dám chọn con đường riêng. Steve Jobs, Thomas Edison, hay Nguyễn Du, Nguyễn Trãi… đều là những người đi “lối chưa ai đi”, để lại dấu ấn vĩ đại cho nhân loại. Ngược lại, nếu ai cũng chỉ lặp lại người khác, cuộc sống sẽ tẻ nhạt và ngừng tiến bộ. Tuy nhiên, lựa chọn lối đi riêng không có nghĩa là liều lĩnh hay khác biệt vô nghĩa; mà là biết suy nghĩ độc lập, dám chịu trách nhiệm và kiên trì theo đuổi ước mơ.

Là người trẻ hôm nay, chúng ta cần học cách tin vào bản thân, chủ động tìm hướng đi phù hợp với năng lực và đam mê. Hãy sáng tạo trong học tập, trong lao động, trong cách sống, bởi chỉ có như thế, ta mới sống trọn vẹn, có giá trị và để lại dấu chân riêng trên hành trình cuộc đời.

Tóm lại, lời thơ của Robert Frost là lời nhắn gửi về bản lĩnh sống tích cực. Mỗi người chỉ có một lần được sống, vì vậy hãy mạnh dạn bước đi trên con đường riêng, dù gập ghềnh, để khẳng định mình và góp phần làm cho thế giới thêm phong phú, tươi đẹp hơn.

Câu 1.

Bài thơ được viết theo thể thơ lục bát (một câu sáu tiếng xen kẽ một câu tám tiếng) – thể thơ quen thuộc của thơ ca dân tộc Việt Nam.

Câu 2.

Khổ cuối:

“Những chiếc khăn mầu thổn thức bay,

Những bàn tay vẫy những bàn tay,

Những đôi mắt ướt nhìn đôi mắt,

Buồn ở đâu hơn ở chốn này?”

→ Các tiếng gieo vần “ay” (bay – tay – này) → kiểu vần liền, theo quy luật vần của thể lục bát.

Câu 3.

Biện pháp tu từ được sử dụng xuyên suốt bài thơ là điệp ngữ “Có lần tôi thấy…”.

→ Tác dụng: Nhấn mạnh tính chất lặp lại của các cuộc chia ly nơi sân ga; làm nổi bật nỗi buồn thấm thía, ám ảnh của những cảnh tiễn đưa. Điệp ngữ cũng tạo nên giọng kể chậm rãi, trầm buồn, thể hiện cái nhìn cảm thông, chan chứa nhân tình của nhà thơ.

Câu 4.

•Đề tài: Những cuộc chia ly, cảnh tiễn biệt nơi sân ga.

•Chủ đề: Bài thơ thể hiện nỗi buồn chia ly, niềm thương cảm sâu sắc đối với những con người phải xa cách, đồng thời gửi gắm tình yêu thương, sự đồng cảm nhân văn của Nguyễn Bính với thân phận con người trong cuộc đời phiêu bạt.

Câu 5.Yếu tố tự sự trong bài thơ được thể hiện qua ngôi kể thứ nhất (“tôi thấy…”) và những câu chuyện nhỏ, ngắn gọn về nhiều cảnh tiễn đưa khác nhau.

→ Tác dụng:

•Làm cho bài thơ giống như một bức tranh đời sống sinh động, gần gũi và chân thật.

•Giúp cảm xúc trữ tình của nhà thơ tự nhiên, nhẹ nhàng mà thấm sâu, không bi lụy.

•Thể hiện cái nhìn nhân hậu, giàu lòng cảm thông của Nguyễn Bính đối với những con người nhỏ bé, cô đơn trong dòng đời xa cách.

câu 1.

Trong khổ thơ cuối bài Tương tư, Nguyễn Bính viết:

“Nhà em có một giàn giầu,

Nhà anh có một hàng cau liên phòng.

Thôn Đoài thì nhớ thôn Đông,

Cau thôn Đoài nhớ giầu không thôn nào?”

Hình ảnh “giầu” và “cau” là biểu tượng quen thuộc trong văn hoá dân gian Việt Nam, tượng trưng cho tình yêu và hôn nhân thuỷ chung, gắn bó. Trong thơ Nguyễn Bính, cau và giầu không chỉ là hình ảnh thực của hai nhà gần nhau mà còn ẩn chứa tâm trạng của đôi lứa đang yêu. “Cau thôn Đoài nhớ giầu không thôn nào?” là câu hỏi chứa chan nỗi nhớ, nỗi khát khao được hoà hợp, sánh đôi. Cách nhân hoá “cau nhớ giầu” làm cho thiên nhiên như cũng mang tâm tình của con người, gợi nên chất dân gian mộc mạc, chân thật mà sâu sắc. Qua đó, Nguyễn Bính thể hiện vẻ đẹp của tình yêu quê hương – giản dị mà đắm say, trong sáng mà nồng nàn, góp phần làm nên hồn thơ đồng quê đậm đà bản sắc dân tộc.

câu 2.

Nhà diễn viên và nhà hoạt động môi trường Leonardo DiCaprio từng nói: “Hành tinh của chúng ta là nơi duy nhất mà chúng ta có thể sống, chúng ta cần bảo vệ nó.” Câu nói ngắn gọn nhưng gửi gắm một thông điệp lớn lao về trách nhiệm của con người đối với Trái Đất – ngôi nhà chung duy nhất của nhân loại.

Trước hết, lời nhắc ấy khẳng định một sự thật không thể chối cãi: Trái Đất là nơi duy nhất con người có thể sinh tồn. Dù khoa học đã tiến xa, con người vẫn chưa thể tìm thấy hành tinh nào khác có thể thay thế được Trái Đất. Thế nhưng, trong khi được nuôi dưỡng và che chở, chúng ta lại đang hủy hoại chính nơi ở của mình. Rừng bị tàn phá, đại dương bị đầu độc, không khí bị ô nhiễm, khí hậu biến đổi cực đoan… Tất cả là hậu quả của lối sống thiếu ý thức, chạy theo lợi ích kinh tế mà quên đi giá trị của môi trường.

Vì vậy, bảo vệ Trái Đất không còn là lời kêu gọi xa xôi mà là nhiệm vụ cấp bách của mỗi người. Mỗi hành động nhỏ — trồng một cây xanh, hạn chế rác thải nhựa, tiết kiệm điện nước, sử dụng phương tiện công cộng — đều góp phần giữ gìn hành tinh xanh. Các quốc gia cũng cần có chính sách phát triển bền vững, giảm phát thải và khuyến khích năng lượng sạch. Chúng ta chỉ thật sự sống văn minh khi biết sống hài hoà với thiên nhiên, chứ không phải chinh phục hay khai thác nó đến cạn kiệt.

Thông điệp của Leonardo DiCaprio còn nhắc nhở về tình yêu và lòng biết ơn đối với sự sống. Bảo vệ Trái Đất chính là bảo vệ tương lai của chính chúng ta, của những thế hệ mai sau. Một hành tinh xanh – sạch – đẹp là nền tảng cho hạnh phúc, cho văn minh, cho sự tồn tại của nhân loại.

Tóm lại, câu nói ấy là lời cảnh tỉnh và lời kêu gọi thức tỉnh lương tri con người. Mỗi người hãy bắt đầu từ những hành động nhỏ nhất để cùng nhau gìn giữ hành tinh xanh — ngôi nhà duy nhất và vô giá của chúng ta.