I. Ảnh hưởng của chế độ thực dân đối với các quốc gia Đông Nam Á

Từ thế kỉ XVI đến đầu thế kỉ XX, hầu hết các nước Đông Nam Á đều rơi vào ách thống trị của các nước phương Tây như Anh, Pháp, Hà Lan, Tây Ban Nha, Mĩ… Chế độ thực dân đã để lại nhiều tác động sâu sắc trên các lĩnh vực:

1.Về chính trị

Các quốc gia mất độc lập, chủ quyền, trở thành thuộc địa hoặc xứ bảo hộ.

Chính quyền thực dân thiết lập bộ máy cai trị phục vụ quyền lợi chính quốc.

Chia rẽ dân tộc, áp dụng chính sách “chia để trị”.

👉 Hệ quả: phong trào đấu tranh giải phóng dân tộc phát triển mạnh ở Indonesia, Philippines, Malaysia…

2.Về kinh tế

Kinh tế bị lệ thuộc vào chính quốc.

Tập trung khai thác tài nguyên (cao su, thiếc, gia vị, lúa gạo…).

Phát triển một số ngành giao thông, cảng biển nhưng chủ yếu để phục vụ khai thác và quân sự.

👉 Nền kinh tế phát triển mất cân đối, phụ thuộc vào, không phụ vụ lợi ích người dân bản xứ

3.Về xã hội

Xuất hiện các giai cấp, tầng lớp mới: tư sản, tiểu tư sản, công nhân.

Đời sống nhân dân lao động vô cùng khổ cực do sưu thuế nặng nề.

Mâu thuẫn dân tộc giữa nhân dân bản địa và thực dân ngày càng gay gắt.

4.Về văn hóa – giáo dục

Truyền bá văn hóa phương Tây, Thiên Chúa giáo.

Một số yếu tố tiến bộ được du nhập (chữ viết La-tinh, khoa học kĩ thuật).

Tuy nhiên, thực dân thi hành chính sách ngu dân, kìm hãm sự phát triển dân tộc.

II. Liên hệ với tình hình thực tế ở Việt Nam

Việt Nam trở thành thuộc địa của France từ cuối thế kỉ XIX.

1.Chính trị

Mất độc lập, bị chia thành ba kỳ (Bắc Kì, Trung Kì, Nam Kì).

Bộ máy cai trị thực dân – phong kiến tay sai được thiết lập.

2.Kinh tế

Thực dân Pháp đẩy mạnh khai thác thuộc địa (than, cao su, lúa gạo…).

Kinh tế lệ thuộc, nông dân mất đất, công nhân bị bóc lột nặng nề.

3.Xã hội

Hình thành các giai cấp mới: công nhân, tư sản, tiểu tư sản.

Mâu thuẫn dân tộc trở thành mâu thuẫn chủ yếu.

4.Văn hóa

Du nhập chữ Quốc ngữ, một số yếu tố văn minh phương Tây.

Nhưng thực hiện chính sách ngu dân, hạn chế giáo dục.

👉 Chính những tác động đó đã làm bùng nổ các phong trào yêu nước, dẫn tới sự ra đời của Đảng Cộng sản Việt Nam (1930) và thắng lợi của Cách mạng Tháng Tám.

1. Philippines

Năm 1521, đoàn thám hiểm của Ferdinand Magellan đến Phi-líp-pin.

Năm 1565, Tây Ban Nha chính thức xâm chiếm và thiết lập chế độ thuộc địa.

Năm 1898, sau Chiến tranh Mĩ – Tây Ban Nha, Phi-líp-pin bị chuyển sang cho Mĩ cai trị.

→ Phi-líp-pin là nước bị thực dân phương Tây xâm lược sớm nhất ở Đông Nam Á hải đảo.

2. Indonesia

Cuối thế kỉ XVI, Hà Lan bắt đầu xâm nhập.

Năm 1602, Hà Lan lập Công ty Đông Ấn để độc quyền buôn bán.

Từ thế kỉ XVII đến XIX, Hà Lan từng bước hoàn thành việc xâm chiếm và lập thuộc địa gọi là Đông Ấn Hà Lan.

→ In-đô-nê-xi-a trở thành thuộc địa quan trọng của Hà Lan.

3. Malaysia và Brunei

Cuối thế kỉ XVIII, Anh bắt đầu xâm nhập bán đảo Mã Lai.

Năm 1786, Anh chiếm đảo Pinang.

Năm 1819, Anh lập thương cảng Xin-ga-po.

Cuối thế kỉ XIX, Anh hoàn thành việc đặt ách thống trị ở Mã Lai.

Bru-nây trở thành xứ bảo hộ của Anh.

→ Anh kiểm soát khu vực này nhằm khai thác tài nguyên và khống chế đường hàng hải.

4. Timor-Leste (Đông Ti-mo)

Thế kỉ XVI, Bồ Đào Nha xâm nhập đảo Ti-mo.

Sau tranh chấp với Hà Lan, phần phía đông đảo thuộc Bồ Đào Nha.

Đông Ti-mo trở thành thuộc địa của Bồ Đào Nha đến thế kỉ XX.