Tác phẩm nhắc nhở thế hệ trẻ rằng: Hành động phải đi đôi với Trách nhiệm. Học sinh, sinh viên cần xác định rõ con đường mình đi có phải là con đường phụng sự không, hay chỉ là con đường "mua danh ba vạn, bán danh ba đồng" như lời phê phán thời xưa. Hãy biến tri thức thành sức mạnh xây dựng, không phải để tô điểm cho sự phù phiếm cá nhân.

-Nghĩa tường minh là:

+"Mảnh giấy làm nên thân giáp bảng": Mảnh giấy (thân hình nộm) được làm thành cái bảng (bảng vàng) ghi danh cao nhất (giáp bảng).

+"Nét son điểm rõ mặt văn khôi": Những nét vẽ son đỏ được tô đậm lên khuôn mặt (của hình nộm), khiến trông như người đứng đầu làng văn (văn khôi).

-Nghĩa hàm ẩn:

+Châm biếm những kẻ khoa bảng giả dối: Những "tiến sĩ giấy" này chỉ là đồ giả, làm bằng giấy, nhưng lại mang đầy đủ vẻ ngoài của một bậc chân chính (giáp bảng, văn khôi).

+Thể hiện tâm trạng bất lực, xót xa của tác giả: Nguyễn Khuyến, một Tam Nguyên Yên Đổ, nhìn thấy sự giả tạo, rẻ mạt của khoa bảng và quan trường, ông mượn hình ảnh đồ chơi để gửi gắm nỗi u uất, buồn bã.

Ca dao dân ca có nhiều câu rất hay nói về tình bạn, một tình cảm thiêng liêng đáng quý. Nguyễn Khuyến một vị quan về ở ẩn mang nỗi cô đơn u hoài sống hiu quạnh nơi nông thôn đã có những vần thơ với cảm xúc dạt dào khi gặp lại bạn cũ. Chúng ta hãy lắng nghe những cảm xúc ấy: “Đã bấy lâu nay, bác tới nhà Trẻ thời đi vắng, chợ thời xa. Ao sâu nước cả, khôn chài cá, Vườn rộng rào thưa, khó đuổi gà. Cải chửa ra cây, cà mới nụ, Bầu vừa rụng rốn, mướp đương hoa. Đầu trò tiếp khách, trầu không có, Bác đến chơi đây ta với ta!” Bài thơ khơi dậy trong ta niềm xúc động trước tấm lòng chân tình của nhà thơ Nguyễn Khuyến. Mở đầu bài thơ là một lời chào, lời chào rất đỗi tự nhiên, hóm hỉnh: “ Đã bấy lâu nay, bác tới nhà”. Câu thơ như lời chào thân mật hồ hởi của Nguyễn Khuyến khi có bạn tới thăm. “Đã bấy lâu nay” là biểu hiện một khoảng thời gian khá dài nhà thơ không gặp bạn, giờ đây có dịp gặp lại nhau lòng không khỏi vui mừng khôn xiết. Từ lúc từ quan về ở ẩn, suốt ngày chỉ núi láng giềng, chim bầu bạn (Nguyễn Trãi), lấy ai mà tâm sự giãi bày nỗi lòng mình. Những lúc như vậy tác giả luôn muốn có người tâm giao để trò chuyện. Người bạn đó đã đến với ông, có vui mừng nào hơn. Mới nghe ta như thấy rằng nhà thơ như tỏ ý lấy làm tiếc về việc bạn mới đến thăm mà chẳng có gì để tiếp bạn. Đây chính là cách nói cường điệu hoá, thi vị hoá cuộc sống vật chất trong gia đình Nguyễn Khuyến. Nói như vậy là đang đùa với bạn, trong lời nói ấy mang nụ cười ý vị vừa tỏ thái độ “mong chờ” những dịp bạn đến thăm như thế này. Hay chính trong lời phân trần ấy bộc lộ sự bất ngờ thăm hỏi của bạn. Hoàn cảnh sống của tác giả nơi miền quê kiểng rất đạm bạc, thanh bạch, giản dị gắn bó với làng xóm quê hương. Nhịp thơ đều đặn nhẹ nhàng êm ái như một lời thủ thỉ, kèm theo là nụ cười bông đùa vui tươi của nhà thơ. Trong rất nhiều bài thơ Nguyễn Khuyến đã từng thể hiện sâu sắc tình cảm với bạn bè, bằng hữu: “Rượu ngon không có bạn hiền Không mua không phải, không tiền không mua Câu thơ nghĩ đắn đo muốn viết Viết đưa ai, ai biết mà đưa? Giường kia, treo những hững hờ Đàn kia, gảy cũng ngẩn ngơ tiếng đàn” Với Nguyễn Khuyến và Dương Khuê qua đoạn thơ trên ta thấy rằng tình bạn của họ thật gắn bó bao nhiêu. Chén rượu kia sẽ ngọt ngào nếu hai người cùng đối, ẩm, dạo đàn, bình thơ… Cũng chỉ có hai người. Thiếu một trong hai thì “Giường kia, treo những hững hờ/Đàn kia, gảy cũng ngẩn nga tiếng đàn”. Không chỉ tình bạn của Nguyễn Khuyến trong bài thơ này mà trong dân gian chúng ta còn xúc động trước tình bằng hữu của Lưu Bình và Dương Lễ. Tình cảm của Nguyễn Khuyến và bạn mình không phân biệt tuổi tác, hoàn cảnh, ở họ sự nối kết là niềm cảm thông chia sẻ cùng nhau. Câu thơ cuối cùng đã bộc lộ rõ nét tình cảm chân thành của Nguyễn Khuyến với bạn. Đó là tình cảm thiêng liêng và cao quý, những nghi thức xã giao dần bị bóc còn lại là tình bằng hữu thâm giao. Quan hệ bạn bè ở đây được xây dựng trên nền tảng của tình cảm. “Bác đến chơi đây” - không có mọi giá trị vật chất chỉ có ta với ta. Đại từ ta được sử dụng rất độc đáo, ta là nhân xưng, và cũng là bác và tôi, là hai chúng ta. Tôi và bác đã quá hiểu nhau rồi. Hoàn cảnh của tôi bác biết, tôi sống thế nào bác hay. Những điều tôi nói ra với bác chẳng qua là bày tỏ nỗi niềm tâm can. Cả hai người không ai đặt vấn đề vật chất, mà ở họ đều có quan điểm coi thường vật chất, đề cao tình cảm. Cũng là ta với ta nhưng trong bài thơ Qua Đèo Ngang thì đó chính là sự đối diện, bắt gặp tâm trạng của tác giả Thanh Quan với chính mình. Còn ta với ta ở đây là nói về hai người họ gắn bó không gì chia cắt được. Tình bạn giữa họ mới cao quý đẹp đẽ làm sao. Ta thấy rằng nghệ thuật trào lộng của Nguyễn Khuyến thật hóm hỉnh, nhẹ nhàng tinh tế. Bài thơ thể hiện khá thành công nghệ thuật trào phúng, ngôn ngữ được sử dụng một cách đặc sắc. Tuy là một bài thơ Đường với khuôn mẫu bó buộc nhưng lại rất bình dị như lời ăn tiếng nói hàng ngày. Những sản vật đồng quê được đưa vào thơ rất tự nhiên, sự kết hợp nhuần nhuyễn ngôn ngữ làm cho bài thơ đặc sắc thân mật như chính tình cảm của họ vậy.

Thứ nhất, sống hòa hợp với thiên nhiên mang lại sự thanh thản, bình yên trong tâm hồn, giúp con người thoát khỏi những lo toan bộn bề của cuộc sống. Hình ảnh "mưa phùn xâm xẩm bay", "mía cạnh giậu tre đang nảy ngọn" cho thấy sự hài hòa giữa hoạt động của con người và sự sinh sôi của vạn vật. Thứ hai, mối quan hệ này giúp con người gắn bó sâu sắc với cội nguồn, với công việc lao động chân tay truyền thống, như hình ảnh "Mặc manh áo ngắn giục trâu cày" hay "Bà lão chiều còn xới đậu đây". Thứ ba, sự hòa hợp này đảm bảo cho cuộc sống vật chất đủ đầy, giản dị, đúng như câu thơ cuối: "Dẫu chẳng 'hành môn' đói cũng khuây", thể hiện sự tự cung tự cấp, không phụ thuộc quá nhiều vào thế giới bên ngoài. Cuối cùng, khi sống hòa hợp, con người sẽ cảm nhận được vẻ đẹp và niềm vui giản dị của cuộc sống, tìm thấy nguồn an ủi lớn lao ngay trong khung cảnh quen thuộc xung quanh mình. Việc trân trọng và bảo vệ thiên nhiên chính là bảo vệ nguồn sống và sự cân bằng tinh thần của chính chúng ta.

Bức tranh thiên nhiên trong bài Chiều xuân ở thôn Trừng Mại là một bức tranh mùa xuân tĩnh tại, đạm bạc, tràn đầy sức sống của làng quê, nơi thiên nhiên và con người cùng

Trong suốt quãng đời học sinh, mỗi chuyến đi đều mang đến những bài học và kỷ niệm riêng.Trong số những chuyến đi ấy có một chuyến tham quan mà em nhớ nhất là chuyến tham quan khu vực Lăng Bác.Đó không chỉ là một buổi ngoại khoá thông thường mà là một hành trình về cội nguồn về với vị anh hùng dân tộc của đất nước Việt Nam.

Em vẫn còn nhớ như in cái cảm giác háo hức, mong chờ khi cô giáo thông báo về chuyến đi.Đó là một dịp đặc biệt một phần thưởng dành cho những cố gắng học tập của học sinh.Sáng hôm ấy, không khí tại trường rộn ràng. Bọn em trong bộ đồng phục gọn gàng vs những gương mặt tươi vui cùng bước lên xe buýt hướng về Hà Nội. Trên suốt quãng đường các anh chị hướng dẫn viên đã kể cho em rất nhiều câu chuyện về Bác, về những chiến công lãy lừng của dân tộc, lm cho quãng đường dài đã trở nên ngắn hơn.

Khi xe dừng lại trc Quảng trường Ba Đình rộng lớn em cảm thấy thật choáng ngợp trc sự uy nghiêm và sang trọng của ko gian. Lăng Bác hiện ra sừng sững vs kiến trúc đồ sộ và vững chãi đc bao bọc bỏi những hàng cây xanh và thảm cỏ xanh mướt. Hai bên lối là hàng cây tre xanh ngắt,cao vút. Chúng em xếp hành ngay ngắn theo sự chỉ đạo của thầy cô châm rãi tiến vào lăng Bác. Ko khí bên trong thật yên tĩnh và trang nghiêm. Dưới ánh sáng nhẹ nhàng, Bác nằm đó trong giấc ngủ bình yên. Em cảm thấy xúc động voi cùng khi được tận mắt nhìn ngắm khuôn mặt hiền từ, nhân hậu của Bác. Dù chỉ là một khoảng khắc ngắn ngủi nhưng hình ảnh ấy đã khắc sâu vào tâm chí em.

Sau khi viếng Lăng Bác xog chúng em còn đc tham quan nhà Sàn,ao cá.Những kỷ vật giản dị của Bác,từ đôi dép ,chiếc gậy tre đến bộ quần áo đã phai màu của Bác, tất cả đều toát lên vẻ giản dị, gần gũi.Nhưnhs câu truyện về cuộc đời Bác do cô giáo kể cành làm em hiểu rõ hơn về sự hy sinh cao cả và cống hiến của Bác cho dân tộc Việt Nam.

Chuyến tham quan Lăng Bác đó đã để lại trong em ấn tượng sâu sắc. Đó ko chỉ là một buổi hc tập ngoại khoá thông thường mà còn là một hành trình khám phá. Nó đã giúp em hiểu hơn về lịch sử và sự hi sinh cao cả của Bác đã khiến đất nước Việt Nam đc độc lập và tự do.

C1:Bài thơ được viết theo thể thơ Thất ngôn bát cú Đường luật.

C2:Những hình ảnh thiên nhiên được nhắc trong bốn dòng đầu là: hoa hoè,hoa thạch lựu,hoa sen

C3:BPTT:Đảo ngữ ("Lao xao chợ cá","Dắm dỏi cầm ve")

TD:+Làm cho câu thơ hay hơn sinh động hơn.

+Nhấn mạnh âm thanh sống động, nhộn nhịp của cuộc sống làng chài và tiếng ve kêu rộn rã báo hiệu buổi chiều tà.

+Thể hiện tình cảm yêu quý thiên nhiên và mong muốn đất nước được thịnh vượng

C4:Trong hai dòng thơ cuối, tác giả bộc lộ niềm khao khát về một cuộc sống thái bình, thịnh vượng cho muôn dân, thể hiện qua ước muốn được dùng "Ngu cầm" (tiếng đàn của vua Thuấn) để vang lên khúc hát Nam phong, mang lại sự giàu đủ cho muôn phương. Đây là biểu hiện sâu sắc của tấm lòng yêu nước, thương dân của tác giả.

C5:Chủ đề của bài thơ là vẻ đẹp của thiên nhiên và niềm khao khát đất nước được thịnh vượng.

-Căn cứ để xác định chủ đề là: +Bốn dòng thơ đầu vẽ nên bức tranh thiên nhiên ngày hè tươi đẹp, tràn đầy sức sống. +Hai dòng thơ cuối thể hiện tâm trạng, ước nguyện của tác giả về một xã hội tốt đẹp, an lành.

C6:Từ niềm vui giản dị Nguyễn Trãi tìm thấy trong bức tranh thiên nhiên ngày hè, em rút ra bài học quý giá về cách sống lạc quan. Dù cuộc sống có bộn bề, khó khăn, chúng ta vẫn có thể tìm thấy niềm vui từ những điều bình dị xung quanh như cảnh vật thiên nhiên, âm thanh cuộc sống. Biết trân trọng và tận hưởng những khoảnh khắc ấy giúp ta giữ vững tinh thần yêu đời, đối diện với thử thách bằng sự bình tĩnh và tích cực, từ đó làm cho cuộc sống thêm ý nghĩa.