Câu 1:

Nhân vật Thứ trong "Sống mòn" là một biểu tượng bi thảm cho số phận người trí thức nghèo ở xã hội cũ, một con người giàu lý tưởng nhưng lại bị hoàn cảnh xô đẩy vào vòng xoáy cuộc sống bần tiện, tù túng đến “mòn” cả tâm hồn. Thứ khao khát một cuộc sống có ý nghĩa, muốn cống hiến, nhưng thực tại phũ phàng với cơm áo gạo tiền đè nặng lên vai, bóp nghẹt tài năng và hoài bão. Anh luôn đấu tranh giữa những mơ ước cao đẹp và thực tế nghiệt ngã, cảm thấy cuộc đời mình vô vị, bị giam cầm trong những lo toan nhỏ nhặt, cho thấy sự bế tắc, bế quan tỏa cảng của những người có học thức nhưng không có điều kiện phát triển. Qua hình ảnh Thứ, Nam Cao đã khắc họa thành công bi kịch của một thế hệ, làm nổi bật nỗi đau, sự tuyệt vọng và thân phận nhỏ bé, đáng thương của họ, khiến người đọc xót xa và đồng cảm sâu sắc với những giá trị nhân văn cao quý bị chính cuộc đời vùi dập. 

Câu 2:

Gabriel Garcia Marquez từng viết:" Không phải người ta ngừng theo đuổi ước mơ vì họ già đi mà họ già đi vì ngừng theo đuổi ước mơ". Quả đúng như vậy, mỗi người đều mang trong một ước mơ riêng, hoài bão riêng và cách theo đuổi của mỗi người cũng khác nhau, người có ý chí chắc chắn sẽ theo đuổi được những gì mình muốn. Trong thời đại đất nước đang vươn mình phát triển mạnh mẽ, tuổi trẻ lại cần phải có ước mơ và theo đuổi nó một cách thật kiên định, và cần có ý chí cao.

Tuổi trẻ là giai đoạn đẹp nhất, tràn đầy sức sống, nhiệt huyết và cơ hội để học hỏi, định hình tương lai, với sức khỏe dồi dào, tinh thần cởi mở và khát khao khám phá. Ước mơ là những khát vọng, hoài bão, mục tiêu tốt đẹp mà con người mong muốn đạt được trong tương lai, có thể là lớn lao hay nhỏ bé, đóng vai trò là kim chỉ nam, động lực mạnh mẽ dẫn lối trên hành trình trưởng thành. Còn ước mơ là những mong muốn, mục tiêu, khao khát và đam mê về những điều tốt đẹp trong cuộc sống mà con người luôn muốn có được. Ai cũng cần phải xác định ước mơ và lí tưởng sống của riêng mình. Khi đã hiểu rõ bản thân mình rồi thì tự khắc chúng ta sẽ biết cần phải hành động ra sao để hiện thực hóa những ước mơ và dự định đang theo đuổi.

Ước mơ là nguồn động lực thôi thúc mạnh mẽ như những cố gắng và hành động vươn lên của con người. Ước mơ tạo cho con người niềm đây mê và thích thú theo đuổi công việc của mình, lấy đó làm mục tiêu phấn đấu để không bao giờ cảm thấy nhàm chán. Hơn hêt, ước mơ khiến con người trở nên vĩ đại hơn bởi vì ước mơ được xây dựng bởi lí tưởng và tâm hồn của những con người biết khát khao, biết cố gắng. Và tuổi trẻ là quãng thời gian mà chúng ta dám nghĩ, dám làm, dám theo đuổi ước mơ mà mình đã tạo ra. Tuổi trẻ là lúc mà mỗi người cần có trong mình một ước mơ riêng để trọn vẹn thời gian đó.

Biểu hiện của ước mơ trong tuổi trẻ là sự đam mê, nhiệt huyết, thể hiện qua việc lập kế hoạch, hành động quyết liệt, sáng tạo, không ngại thử thách và kiên trì vượt khó; họ luôn có mục tiêu rõ ràng, trau dồi bản thân và tạo ra năng lượng tích cực, truyền cảm hứng cho người khác, biến những mong muốn thành hành động cụ thể để đạt thành công, chứ không chỉ dừng lại ở mơ mộng hão huyền.

Xong, không phải ai cũng nhận thức rõ về việc đó. Một bộ phận giới trẻ không có ước mơ, không xác định được mục tiêu của mình, không cố gắng, không nỗ lực. Mải mê theo đuổi những thứ viển vông không hiện thực, mải đi chơi mà không chịu trào dồi kiến thức, rèn luyện bản thân. Những người như thế đáng bị phê phán và tố cáo.

Để chạm được tới cánh cửa mơ ước ấy thì chúng ta phải là người làm chủ được bản thân, làm chủ cuộc đời mình. Không ai có thể thay ta sống nốt phần đời của ta phía trước. Vì thế chúng ta chỉ có thể cố gắng, nỗ lực thật nhiều thì mới có thể mong cuộc sống sau này của mình mới an nhàn, hạnh phúc. Đặc biệt là tuổi trẻ - những chủ nhân tương lai của đất nước, chúng ta cần xác định ước mơ của bản thân và cố gắng hết mình vì ước mơ ấy. Làm chủ cuộc đời mình và phấn đấu hết mình cho những mục tiêu, dự định đã đạt ra. Đó chính là cách để ta theo đuổi ước mơ và kiến tạo cho mình một tương lai tươi đẹp.

Ước mơ giống như một tòa thành khổng lồ vậy, muốn trèo lên được tòa thành ấy chúng ta cần phải cố gắng hết sức mình, chấp nhận thử thách và bước từng bước về phía trước dù bão giông, sóng gió thì vẫn phải kiên trì thì mới đến được đích và đứng trên tòa thành ấy nhìn lại quãng đường mà mình đã đi qua. Và chúng ta sẽ cảm thấy thật may mắn vì mình đã không bỏ cuộc trên quãng đường đó để rồi hiện tại ta được tỏa sáng dưới ánh mặt trời rực rỡ. Chúng ta không thể quyết định được mặt trời mấy giờ mọc, nhưng ta có thể quyết định được bản thân mấy giờ dậy. Chúng ta không thể khống chế được độ dài của sinh mệnh nhưng có thể tăng thêm chiều rộng của nó. Vậy nên cứ phấn đấu, tức là mỗi ngày đều sống nghiêm túc, mỗi việc dù nhỏ cũng cố làm thật tốt, không dây dưa trách móc, không đùn đẩy trách nhiệm, không lười biếng trốn tránh, nỗ lực từng ngày một thời gian dài mới có thể hội tụ được tất cả những gì mà bản thân mình mong muốn.

Câu 2:

Ước mơ của nhân vật Thứ khi ngồi trên ghế nhà trường là: Y sẽ đỗ thành chung, sẽ đỗ tú tài, sẽ vào đại học đường, sang Tây, sẽ trở thành một vĩ nhân đem những sự thay đổi lớn lao đến cho xứ sở mình.

Câu 3:

- Biện pháp tu từ được sử dụng trong đoạn trích là liệt kê: Đời y "sẽ mốc lên", "sẽ gỉ đi", "sẽ mòn", "sẽ mục ra".

- Tác dụng: giúp câu văn tăng tính liên kết, giàu tình cảm, cảm xúc, hấp dẫn hơn. Nhấn mạnh sự uất ức, nghẹn ngào khi nghĩ đến việc không có việc làm phải ăn bám vợ và cuộc đời sẽ bị mốc lên, gỉ đi, mòn đi và mục ra của nhân vật Thứ. Qua đó thể hiện sự thấu hiểu, cảm thông của tác giả dành cho nhân vật Thứ.

Câu 4:

Thứ bị đè nén trong gánh nặng cơm áo gạo tiền, sống một cuộc sống quanh, bế tắc, ngột ngạt không lối thoát. Anh là một người có nhiều ước mơ, nhận thức rõ về việc sống phải có ích, chết trong lúc sống là nhục nhã, nhưng anh cũng là một người nhiều suy nghĩ, anh cũng là một người đặt niềm tin sẽ có được một cuộc sống dễ dàng, đẹp đẽ hơn ở tương lai khi chiến tranh không còn.

Câu 5:

Triết lí sâu sắc rút ra từ văn bản là " sống là phải làm chủ bản thân, làm chủ cuộc đời mình", bởi vì mỗi người là một bản thể duy nhất, mỗi người chỉ có cơ hội sống một lần. Cuộc sống là sự trải nghiệm của mỗi cá nhân. Không làm chủ bản thân, không làm chủ cuộc đời mình nghĩa là đã đánh mất cơ hội được trải nghiệm, được sống đúng nghĩa. Chỉ khi làm chủ bản thân, cuộc đời thì mỗi người mới phát huy được hết tiềm năng của bản thân và trở thành người có ích cho xã hội.

Câu 1:

Điểm nhìn của người kể chuyện là điểm nhìn hạn trị, điểm nhìn bên trong - người kể chuyện ngôi thứ ba nương vào cảm nhận, suy nghĩ của nhân vật Thứ để kể.