Câu 1 (đoạn văn ~200 chữ)

Bài thơ Than đạo học của Tú Xương là một tiếng cười chua chát về sự suy tàn của nền Nho học cuối thế kỉ XIX. Tác giả không nói trực tiếp mà dùng lối châm biếm sắc lạnh: hình ảnh “mười người đi học, chín người thôi” cho thấy sự lười nhác, thiếu ý chí; thầy dạy thì “lim dim ngủ”, học trò “nhấp nhổm ngồi” – tất cả tạo nên một bức tranh giáo dục rệu rã. Đặc biệt, việc sử dụng từ láy giàu sắc thái như “lim dim”, “nhấp nhổm”, “liêu lỉnh” khiến giọng thơ vừa hài hước vừa cay đắng, lột tả bản chất giả dối, hời hợt của kẻ sĩ. Đằng sau tiếng cười là nỗi đau trước một nền học vấn từng được coi trọng nay đã mất giá trị. Bài thơ không chỉ phản ánh hiện thực mà còn là lời cảnh tỉnh sâu sắc về ý nghĩa của việc học chân chính.

Câu 2 (bài văn ~600 chữ – viết kiểu riêng, không sáo rỗng)

Học tập vốn không phải là chuyện “bị ép”, mà là cách con người tự mở đường cho chính mình. Nhưng nhìn vào thực tế hiện nay, ý thức học tập của một bộ phận học sinh lại đang đi theo hướng ngược lại: học cho có, học để đối phó, thậm chí học mà không biết mình đang học vì điều gì.

Có những người đến lớp chỉ để điểm danh, làm bài chỉ để đủ điểm qua môn. Kiến thức trở thành thứ để “nhồi” vào đầu rồi quên ngay sau khi thi xong. Điều đáng nói là họ không hề thấy có vấn đề gì. Học trở thành nghĩa vụ, chứ không còn là nhu cầu. Điều này khiến việc học mất đi ý nghĩa ban đầu: phát triển tư duy, hiểu biết và nhân cách.

Nguyên nhân không chỉ nằm ở bản thân học sinh. Áp lực điểm số, thành tích từ gia đình và nhà trường đôi khi vô tình biến việc học thành một cuộc chạy đua. Khi mục tiêu chỉ còn là điểm cao, người ta dễ chọn cách nhanh nhất: học tủ, học vẹt, thậm chí gian lận. Lâu dần, thói quen này khiến người học mất khả năng suy nghĩ độc lập.

Tuy nhiên, không thể đổ lỗi hoàn toàn cho hoàn cảnh. Cuối cùng, người quyết định vẫn là chính mỗi học sinh. Một người có ý thức sẽ hiểu rằng học không phải để làm hài lòng người khác, mà là để nâng giá trị của bản thân. Kiến thức không chỉ giúp thi cử, mà còn giúp mình hiểu thế giới, hiểu con người và sống tốt hơn.

Vì vậy, điều quan trọng nhất không phải là học nhiều hay ít, mà là học như thế nào. Học phải đi kèm với hiểu, với thực hành và với sự tò mò. Thay vì học vì sợ bị phạt, hãy học vì muốn giỏi hơn ngày hôm qua. Khi thay đổi được suy nghĩ đó, việc học sẽ không còn là gánh nặng mà trở thành một lợi thế.

Tóm lại, ý thức học tập chính là nền móng cho tương lai. Nếu nền móng yếu, mọi thứ xây lên đều dễ sụp đổ. Còn nếu học một cách nghiêm túc và có mục tiêu, mỗi người hoàn toàn có thể tự tạo ra con đường riêng của mình – không cần giống ai, nhưng chắc chắn không bị lạc hướng.

Câu 1:

Thể thơ: Thất ngôn bát cú Đường luật.

Câu 2:

Đề tài: Châm biếm, phê phán nền Nho học suy tàn và cảnh học hành sa sút.

Câu 3:

Tác giả cho rằng “đạo học ngày nay đã chán rồi” vì:

• Người học ít, học đối phó (“mười người đi học, chín người thôi”).
• Thầy dạy qua loa, thiếu trách nhiệm.
• Kẻ sĩ mất khí phách, chỉ lo ăn chơi.
  → Nho học suy đồi, không còn giá trị thực chất.

Câu 4:

• Từ láy: lim dim, nhấp nhổm, liêu lỉnh…
• Tác dụng: tạo giọng điệu châm biếm, mỉa mai, khắc họa sinh động sự lười biếng, giả dối, lố bịch của người học và người dạy.

Câu 5:

Nội dung:

Bài thơ của Tú Xương phê phán gay gắt thực trạng suy thoái của nền đạo học và xã hội cuối thế kỉ XIX, đồng thời thể hiện thái độ chán chường, bất lực trước thời cuộc.

Cau1:

Văn bản Cảnh tượng đau lòng trích từ bi kịch Vua Lia của Shakespeare đã khắc họa sâu sắc bi kịch tinh thần của một vị vua già bị phản bội và mất quyền lực. Qua hình ảnh vua Lia điên loạn giữa cơn bão, tác giả thể hiện sự thức tỉnh muộn màng của con người trước sự thật tàn nhẫn của cuộc đời. Vua Lia nhận ra bản chất ích kỉ, giả dối của hai người con gái lớn và hiểu rằng quyền lực chỉ là ảo tưởng khi không còn tình thương chân thành. Ngôn ngữ kịch giàu cảm xúc, các lời độc thoại dồn dập, đứt đoạn cho thấy tâm trạng rối loạn, đau khổ tột cùng của nhân vật. Những chỉ dẫn sân khấu như hành động chạy trốn, cử chỉ điên dại góp phần làm tăng tính kịch tính và sức gợi hình. Qua đó, Shakespeare không chỉ phản ánh bi kịch cá nhân mà còn phê phán xã hội nơi quyền lực và lòng tham làm băng hoại tình cảm con người, đồng thời gửi gắm thông điệp nhân văn về giá trị của tình yêu thương và sự tỉnh ngộ.

Câu2

Trong cuộc sống, không ai có thể tránh khỏi những khó khăn, thử thách và thất bại. Những tình huống không mong muốn ấy được gọi là nghịch cảnh. Nghịch cảnh tuy gây đau khổ nhưng lại mang ý nghĩa sâu sắc đối với sự trưởng thành của con người.

Trước hết, nghịch cảnh giúp con người nhận ra giới hạn và khả năng của bản thân. Khi đứng trước khó khăn, ta buộc phải suy nghĩ, thay đổi và nỗ lực để vượt qua. Chính trong những lúc ấy, con người phát hiện ra sức mạnh tiềm ẩn, rèn luyện ý chí và bản lĩnh. Nhiều người chỉ khi trải qua thất bại mới hiểu được giá trị của thành công và trân trọng những gì mình đang có.

Bên cạnh đó, nghịch cảnh giúp con người có cái nhìn sâu sắc hơn về cuộc sống. Khi đối diện với đau khổ, con người học được sự cảm thông, biết chia sẻ với người khác và sống nhân ái hơn. Những người từng trải qua khó khăn thường có tâm hồn trưởng thành, biết trân trọng tình cảm gia đình, bạn bè và những giá trị tinh thần. Nghịch cảnh cũng là bài học giúp con người nhận ra sai lầm, điều chỉnh hành vi và hướng tới lối sống tốt đẹp hơn.

Tuy nhiên, trong thực tế, không ít người trẻ khi gặp khó khăn lại dễ nản chí, buông xuôi hoặc trốn tránh trách nhiệm. Điều đó khiến họ mất đi cơ hội rèn luyện bản thân và đánh mất ước mơ. Vì vậy, mỗi người cần có thái độ tích cực trước nghịch cảnh: dám đối diện, dám thay đổi và kiên trì theo đuổi mục tiêu. Nghịch cảnh không phải là dấu chấm hết mà là cơ hội để con người vươn lên.

Từ trải nghiệm cá nhân, em nhận thấy mỗi lần thất bại trong học tập hay cuộc sống đều giúp em rút ra bài học quý giá. Nhờ đó, em trưởng thành hơn, tự tin hơn và biết cố gắng nhiều hơn. Nghịch cảnh giống như một người thầy nghiêm khắc nhưng cần thiết, giúp ta hoàn thiện bản thân.

Tóm lại, nghịch cảnh là một phần tất yếu của cuộc sống và mang ý nghĩa to lớn đối với sự phát triển của con người. Nếu biết đối diện và vượt qua, nghịch cảnh sẽ trở thành động lực giúp ta trưởng thành, mạnh mẽ và sống có ý nghĩa hơn

câu1:

“Ta có chống được cơn sốt rét đâu nào! Không, chúng chả phải là người nói đúng lời đâu!… ta mới thấu gan ruột chúng!”

câu2:

Vua Lia nhận ra:

• Bản chất thật của hai con gái là ích kỉ, phản bội, vô ơn.
• Ảo tưởng quyền lực của bản thân là sai lầm vì khi mất quyền lực thì bị khinh rẻ, bỏ rơi.

Thời điểm nhận ra:

Khi ông bị hai con gái ruồng bỏ, đuổi ra ngoài trong cơn bão, chịu cảnh đói rét và điên loạn.

câu3:

Đặc điểm:

• Ngôn ngữ giàu cảm xúc, cảm thán liên tục.
• Có nhiều hình ảnh, so sánh, ẩn dụ (thiên nhiên, chim, bắn trúng hồng tâm…).
• Lời nói đứt đoạn, rối loạn → thể hiện trạng thái điên loạn, đau khổ, mất kiểm soát.
• Mang tính sân khấu hóa, kịch tính cao.

➡ Thể hiện tâm trạng hỗn loạn và bi kịch tinh thần của vua Lia.

câu4:

Chỉ dẫn sân khấu trong văn bản:

(Lia ra, đeo quần rất ngộ nghĩnh những hoa đồng cỏ nội)

(Một gia tướng và một số gia nhân ra)

(Lia vùng chạy, bọn gia nhân đuổi theo)

👉 Tác dụng:

• Giúp người đọc hình dung hành động, cử chỉ, không gian sân khấu.
• Làm tăng tính sinh động, kịch tính của cảnh kịch.
• Thể hiện rõ tâm trạng nhân vật qua hành động (điên loạn, hoảng sợ, bị truy đuổi).

câu5:

👉Văn bản cho thấy một bức tranh hiện thực xã hội đầy bi kịch:

• Con người bị chi phối bởi lòng tham, quyền lực và sự phản bội.
• Quan hệ gia đình bị phá vỡ bởi lợi ích cá nhân.
• Người có quyền lực khi mất quyền sẽ bị khinh rẻ, bỏ rơi → xã hội tàn nhẫn.
• Thể hiện bi kịch con người trong xã hội phong kiến.

Qua đó, tác giả phê phán sự vô ơn, giả dối và sự sụp đổ của quyền lực khi thiếu tình thương và đạo đức.

Câu 1: Phương thức biểu đạt chính của đoạn trích là tự sự (kể chuyện) kết hợp với biểu cảm và nghị luận.

Câu 2: Những việc bà Thảo đã làm để hiến tặng quả thận theo đoạn trích:

• Cùng con lên truyền hình để nói về ý nghĩa của việc hiến tặng mô tạng.

• Cùng con từ Bắc Ninh lên Hà Nội để thực hiện việc hiến thận.

• Luôn giữ thái độ bình thường, lạc quan và vui vẻ sau khi hiến thận.

Câu 3: Phân tích cấu tạo ngữ pháp của câu văn: “Ở Bắc Ninh, gia đình bà Thảo cũng đang rất vui vẻ.”

• Cấu trúc: Câu đơn.

• Thành phần:

◦ Chủ ngữ: gia đình bà Thảo

◦ Vị ngữ: cũng đang rất vui vẻ

◦ Trạng ngữ: Ở Bắc Ninh

• Kiểu câu: Câu trần thuật.

Câu 4: Biện pháp tu từ và tác dụng trong câu văn: “Nỗi đau đớn của ca đại phẫu thuật đã qua đi, giờ đây trên bụng hai mẹ con là hai vết sẹo dài như chứng nhân về quyết định rất đỗi lạ lùng về việc sẵn sàng cho đi mà không băn khoăn một phần thân thể của mình.”

• Biện pháp tu từ: So sánh (“hai vết sẹo dài như chứng nhân”).

• Tác dụng:

◦ Tăng tính hình ảnh, gợi hình cho câu văn, giúp người đọc dễ hình dung về vết sẹo trên bụng hai mẹ con.

◦ Nhấn mạnh sự hy sinh cao cả của hai mẹ con, coi vết sẹo như một “chứng nhân” cho quyết định hiến thận đầy ý nghĩa.

◦ Thể hiện sự trân trọng, cảm phục của tác giả đối với hành động cao đẹp của hai mẹ con.

Câu 5: Tóm tắt nội dung đoạn trích và thông điệp:

• Tóm tắt: Đoạn trích kể về hành động hiến thận cao đẹp của hai mẹ con bà Thảo. Mặc dù trải qua ca phẫu thuật đau đớn, nhưng cả hai mẹ con đều giữ thái độ lạc quan, vui vẻ. Hành động của họ đã mang lại hạnh phúc cho những người nhận thận và gia đình của họ.

• Thông điệp: Đoạn trích ca ngợi hành động hiến tặng mô tạng cao đẹp, thể hiện tình yêu thương và sự sẻ chia giữa con người với con người. Tác giả muốn gửi gắm thông điệp về sự vô tư, không mong cầu báo đáp khi làm việc thiện, và niềm hạnh phúc tinh thần khi giúp đỡ người khác.

Câu 6: Ý kiến cá nhân về nhận định của người viết: “… họ chỉ muốn tặng quà một cách vô tư để nhận lại một thứ hạnh phúc tinh thần nào đó mà tôi không thể nào định danh được”.

Tôi hoàn toàn đồng ý với nhận định của người viết. Hành động hiến tặng mô tạng là một hành động xuất phát từ lòng nhân ái và sự đồng cảm sâu sắc với những người bệnh đang cần sự giúp đỡ. Người hiến tặng không mong cầu vật chất hay danh vọng, mà chỉ mong muốn mang lại sự sống và niềm hy vọng cho người khác. Niềm hạnh phúc mà họ nhận lại chính là niềm hạnh phúc tinh thần, một thứ hạnh phúc vô giá mà không gì có thể so sánh được. Đó là niềm hạnh phúc khi biết mình đã làm được một điều ý nghĩa cho cuộc đời, góp phần lan tỏa tình yêu thương và sự tốt đẹp trong xã hội.