• Thể loại: Truyện ngắn.

• Phương thức biểu đạt chính: Tự sự (kể chuyện).

• Biện pháp tu từ: Ẩn dụ ("xế muộn chợ chiều").
• Tác dụng:
• • Làm cho cách diễn đạt trở nên hình ảnh, giàu sức gợi cảm.
  • Nhấn mạnh hoàn cảnh của hai nhân vật: họ đến với nhau khi không còn trẻ, đều đã qua thời xuân sắc hoặc có những lỡ dở trong cuộc đời.
  • Thể hiện sự thấu hiểu, cảm thông của tác giả đối với những kiếp người nghèo khổ, mộc mạc tìm đến với nhau để nương tựa.

• Văn bản kể về cái chết thương tâm của một đứa trẻ nhà nghèo (con của nhân vật Duyên) do đói khát và bệnh tật. Qua đó, tác giả tái hiện chân thực cảnh đời cực khổ, bế tắc của người nông dân trong xã hội cũ và niềm đau xót tột cùng của người cha trước sự mất mát quá lớn.

• Chi tiết: Hình ảnh người cha "ghé vai, xốc con bé lên... chạy về" khi đôi bàn tay nó còn hơi nóng nhưng hai chân đã cứng nhẵng.
• Lý do: Chi tiết này gây xúc động mạnh vì nó thể hiện sự đối lập nghiệt ngã giữa sự sống và cái chết. Nó lột tả sự tuyệt vọng nhưng vẫn đầy tình yêu thương của người cha, cố gắng níu kéo chút hơi ấm cuối cùng từ đứa con tội nghiệp trong cảnh nghèo đói cùng cực.

• Thể loại: Phóng sự.

• Văn bản ghi chép về cuộc sống khổ cực, nhọc nhằn và số phận bi thảm của những người làm nghề kéo xe thuê (cu-li xe) trong xã hội cũ. Họ phải làm việc quá sức, ăn uống thiếu thốn và đối mặt với cái chết sớm.

• Biện pháp tu từ: So sánh ("như vặn từ dưới rốn", "như cái ống gang").
• Tác dụng:
• • Gợi hình: Cụ thể hóa cái đói, cái mệt và sự kiệt sức đến cực độ của nhân vật. Cảm giác đau đớn thể xác được miêu tả rất dữ dội và sống động.
  • Biểu cảm: Thể hiện sự xót xa của tác giả trước tình cảnh khốn khổ, bị vắt kiệt sức lao động của người nghèo.

• Chi tiết: "Người làm cu-li xe kéo, người chết non!"
• Vì sao: Chi tiết này như một lời tổng kết đầy nghiệt ngã về số phận của một kiếp người. Nó cho thấy sự tàn khốc của nghề kéo xe – một công việc đánh đổi bằng cả mạng sống và tuổi trẻ để đổi lấy miếng ăn qua ngày.

• Sự đồng cảm, xót thương: Tác giả bày tỏ lòng thương cảm sâu sắc trước nỗi đau khổ, nhục nhằn của những người lao động nghèo khổ (tầng lớp dưới đáy xã hội).
• Sự phê phán: Ngầm lên án xã hội bất công, tàn nhẫn đã đẩy con người vào bước đường cùng, biến họ thành những "cỗ máy" kéo xe cho đến khi kiệt sức mà chết.

Câu 1

Văn bản Cái đẹp trong truyện ngắn "Muối của rừng" có tính thuyết phục cao nhờ sự kết hợp hài hòa giữa lí lẽ, dẫn chứng và cảm xúc. Trước hết, người viết đã lựa chn những ch tiết tiêu biểu trong truyện như khung cảnh rừng xuân xanh tươi, ẩm ướt, tràn đầy sức sống để làm nổi bật vẻ đẹp bình dị, trong lành của thiên nhiên. Bên cạnh đó, việc đối lập vẻ đẹp ấy với hành động săn bắn tàn nhẫn của nhân vật ông Diểu đã tạo nên sức gợi mạnh mẽ, khiến người đọc không khỏi day dứt. Những âm thanh đau đớn của loài khỉ được nhắc đến như một lời tố cáo đầy ám ảnh đối với hành vi tàn sát thiên nhiên của con người. Qua cách phân tích nhẹ nhàng nhưng sâu sắc, văn bản thể hiện rõ quan điểm phê phán lối sống coi thiên nhiên chỉ là đối tượng để chinh phục, đồng thời khơi dậy tình yêu, sự trân trọng đối với rừng và muông thú. Chính giọng văn giàu cảm xúc, lập luận rõ ràng đã giúp văn bản có sức lay động và thuyết phục người đọc.

Câu 2

Hiện nay, trên mạng xã hội xuất hiện ngày càng nhiều đoạn clip ghi lại hình ảnh các bạn trẻ tự nguyện thu gom rác thải tại ao hồ, chân cầu, bãi biển trên khắp cả nước. Những hình ảnh giản dị nhưng đầy ý nghĩa ấy đã để lại nhiều suy nghĩ sâu sắc trong lòng người xem, đặc biệt là đối với thế hệ trẻ hôm nay.

Trước hết, hiện tượng này cho thấy ý thức bảo vệ môi trường của một bộ phận giới trẻ đang ngày càng được nâng cao. Trong bối cảnh ô nhiễm môi trường trở thành vấn đề nghiêm trọng, nhiều dòng sông, bãi biển bị rác thải bủa vây, thì hành động trực tiếp tham gia dọn rác của các bạn trẻ là vô cùng đáng trân trọng. Họ không chỉ lên tiếng bằng lời nói mà còn bằng những việc làm cụ thể, thiết thực. Những chiếc bao tải đầy rác, những bàn tay lấm bẩn mồ hôi là minh chứng rõ ràng cho tinh thần trách nhiệm với cộng đồng và thiên nhiên.

Trước hết, hiện tượng này cho thấy ý thức bảo vệ môi trường của một bộ phận giới trẻ đang ngày càng được nâng cao. Trong bối cảnh ô nhiễm môi trường trở thành vấn đề nghiêm trọng, nhiều dòng sông, bãi biển bị rác thải bủa vây, thì hành động trực tiếp tham gia dọn rác của các bạn trẻ là vô cùng đáng trân trọng. Họ không chỉ lên tiếng bằng lời nói mà còn bằng những việc làm cụ thể, thiết thực. Những chiếc bao tải đầy rác, những bàn tay lấm bẩn mồ hôi là minh chứng rõ ràng cho tinh thần trách nhiệm với cộng đồng và thiên nhiên.

Bên cạnh đó, các clip lan tỏa trên mạng xã hội còn mang ý nghĩa truyền cảm hứng mạnh mẽ. Từ một nhóm nhỏ ban đầu, phong trào thu gom rác đã thu hút sự quan tâm, hưởng ứng của đông đảo người dân, đặc biệt là học sinh, sinh viên. Mạng xã hội – vốn thường bị cho là nơi lan truyền những nội dung tiêu cực – trong trường hợp này lại trở thành cầu nối để nhân rộng những hành động đẹp. Qua đó, mỗi người nhận ra rằng bảo vệ môi trường không phải là việc lớn lao xa vời mà bắt đầu từ những hành động nhỏ, gần gũi trong cuộc sống hằng ngày.

Tuy nhiên, hiện tượng này cũng đặt ra một thực tế đáng suy ngẫm. Việc các bạn trẻ phải tự tay đi nhặt rác cho thấy ý thức giữ gìn môi trường của một bộ phận người dân vẫn còn hạn chế. Nhiều người sẵn sàng xả rác bừa bãi nhưng lại thờ ơ trước hậu quả mình gây ra. Nếu mỗi người có ý thức hơn trong sinh hoạt, giảm rác thải nhựa, không xả rác nơi công cộng thì những buổi dọn rác vất vả kia đã không còn quá cần thiết.

Từ góc nhìn của người trẻ, tôi cho rằng mỗi chúng ta cần học hỏi tinh thần trách nhiệm và sự chủ động của những bạn trẻ trong các clip ấy. Không chỉ tham gia dọn rác khi có phong trào, mỗi người cần hình thành thói quen sống xanh, sống có ý thức: không xả rác bừa bãi, phân loại rác, bảo vệ cây xanh và nhắc nhở những người xung quanh cùng thực hiện. Đồng thời, các cơ quan chức năng cũng cần tăng cường tuyên truyền và có biện pháp xử lí nghiêm những hành vi gây ô nhiễm môi trường.

Tóm lại, những clip thu gom rác của giới trẻ không chỉ là hình ảnh đẹp mà còn là lời nhắc nhở sâu sắc về trách nhiệm của mỗi người đối với môi trường sống. Khi người trẻ biết hành động vì thiên nhiên, đó chính là tín hiệu đáng mừng cho tương lai bền vững của xã hội.

Câu 1. Luận đề của văn bản là vẻ đẹp trong tâm hồn nhân vật ông Diểu, sự thay đổi nhận thức của ông về thiên nhiên và hướng thiện, cũng như mối liên hệ giữa vẻ đẹp đó với tâm hồn người kể chuyện và ý nghĩa của truyện ngắn "Muối của rừng".

Câu 2. Câu văn thể hiện rõ tính khẳng định trong văn bản là: "Vẻ đẹp trong tâm hồn ông Diểu xét cho cùng cũng là vẻ đẹp trong tâm hồn người kể chuyện."

Câu 3. Mối quan hệ giữa nội dung và nhan đề của văn bản là sự làm nổi bật ý nghĩa sâu sắc của truyện ngắn "Muối của rừng". Nhan đề gợi sự quý giá, tinh túy (muối) của rừng, không chỉ là vật chất mà còn là vẻ đẹp tâm hồn, sự thay đổi nhận thức về thiên nhiên và hướng thiện. Nội dung văn bản phân tích, làm sáng tỏ những giá trị này, khẳng định nhan đề đã bao quát được chủ đề và ý nghĩa của tác phẩm.

Câu 4.

Biện pháp tu từ liệt kê trong câu văn "Sự đa dạng của các loài muông thú: chim xanh, gà rừng, khỉ, sự hùng vĩ của núi non, hang động, sự tĩnh lặng của rừng xanh, sự quấn quít của ba con khỉ đối lập với tiếng súng săn dữ dội, tiếng kêu buồn thảm của khỉ đực, tiếng rú kinh hoàng của khỉ con đã đánh thức ông" có tác dụng:

Tái hiện một cách sinh động, cụ thể bức tranh thiên nhiên đa dạng, phong phú và đầy sức sống của rừng.

Nhấn mạnh sự tương phản giữa vẻ đẹp tự nhiên, thanh bình của rừng với sự tàn khốc, dữ dội của hành động săn bắn.

Gợi cảm xúc mạnh mẽ về sự mất mát, đau thương mà hành động săn bắn gây ra cho thiên nhiên và các loài vật, từ đó tác động sâu sắc đến nhận thức của nhân vật ông Diểu.

Tăng tính biểu cảm, gợi hình cho câu văn, giúp người đọc hình dung rõ hơn về khung cảnh và cảm xúc của nhân vật.

Câu 5

Văn bản nhằm khẳng định vẻ đẹp bình dị của thiên nhiên và thức tỉnh ý thức bảo vệ môi trường. Người viết phê phán hành vi chinh phục, tàn sát thiên nhiên của con người, coi đó là tội lỗi. Qua đó thể hiện tình yêu thiên nhiên sâu sắc và nỗi xót xa trước sự đau đớn của muông thú