Bài 1

Đoạn thơ của Trương Trọng Nghĩa là nỗi niềm đau đáu về một làng quê đang dần biến đổi trước cơn lốc đô thị hóa. Về mặt nội dung, tác giả đi tìm lại tuổi thơ nhưng chỉ thấy những khoảng trống mênh mông: bạn bè rời làng đi kiếm sống, đất đai không còn đủ nuôi người, và cả những nét văn hóa đẹp như mái tóc dài, tiếng hát dân ca cũng dần mai một. Hình ảnh "nhà cửa chen chúc mọc" thay thế cho "lũy tre ngày xưa" gợi lên sự ngột ngạt, mất mát. Về nghệ thuật, thể thơ tự do kết hợp với các hình ảnh đối lập giữa quá khứ - hiện tại và biện pháp liệt kê đã khắc họa sâu sắc tâm trạng hụt hẫng của nhân vật trữ tình. Đặc biệt, câu thơ cuối: "Mang lên phố những nỗi buồn ruộng rẫy" là một hình ảnh ẩn dụ đắt giá, thể hiện sự nặng nề trong tâm hồn người đi khi phải chứng kiến sự phai nhạt của những giá trị truyền thống nơi làng quê

Bài 2

Câu1

Thể thơ: Tự do

Câu 2

Tính từ:Thơm,dịu dàng,vô tư,đầy vơi

Câu 3

Hạnh phúc không nhất thiết phải là những điều lớn lao, ồn ào hay phô trương. Hạnh phúc có thể hiện hữu ngay trong những điều bình dị, khiêm nhường và âm thầm. Nó giống như hương thơm của một trái chín tỏa ra trong không gian yên tĩnh, cần sự cảm nhận tinh tế bằng cả tâm hồn mới thấy hết vẻ đẹp dịu dàng của nó.

Tác dụng

Cụ thể hóa khái niệm trừu tượng "hạnh phúc" trở nên sinh động, gần gũi như hình ảnh con sông. Nhấn mạnh đặc tính của hạnh phúc là sự bao dung, khoáng đạt, luôn vận động và tràn đầy tinh thần lạc quan, "vô tư" mặc kệ những thăng trầm (đầy, vơi).

Làm cho câu thơ giàu hình ảnh, gợi cảm, tạo nhịp điệu êm ái như dòng chảy của con sông.

Sự giản dị: Tác giả nhìn nhận hạnh phúc ở những góc độ rất đời thường, gần gũi (như quả thơm, như dòng sông).

Sự tinh tế: Hạnh phúc gắn liền với thái độ sống và cách cảm nhận của con người. Đó là sự trân trọng những phút giây bình yên, sống vô tư, tự tại và luôn hướng về những điều rộng lớn (biển cả).

Tính nhân văn: Quan niệm này giúp người đọc nhận ra hạnh phúc luôn ở quanh ta, chỉ cần ta mở lòng đón nhận và sống một cách nhẹ nhàng, tích cực.

Câu 1

Trong bài thơ, tình yêu quê hương của nhân vật trữ tình hiện lên vừa mộc mạc, vừa sâu nặng qua những hình ảnh gắn liền với làng Hiếu Lễ. Đó không phải là thứ tình cảm xa vời mà kết tinh từ những điều bình dị nhất: là “ ngôi nhà đá hộc”, là "con đường lát đá", hay tiếng "lúa chín vàng" và tiếng "thác gầm". Việc lặp lại điệp khúc "Người đàn ông ở làng Hiếu Lễ" cho thấy một niềm tự hào kiêu hãnh về nguồn cội. Nhân vật trữ tình không chỉ yêu cảnh vật mà còn yêu cả những giá trị văn hóa, đạo đức (Hiếu - Lễ) thấm đẫm trong từng tấc đất. Quê hương như một phần máu thịt, định hình nên bản sắc và bản lĩnh của con người. Qua đó, tác giả khẳng định: dù đi đâu, làm gì, gốc rễ quê hương vẫn là điểm tựa tinh thần vững chãi nhất, nuôi dưỡng tâm hồn con người trở nên cao đẹp và bền bỉ như đá núi.

Câu 2:

C1: Thể thơ: Tự do

C2 ptbd: biểu cảm-miêu tả

C3Nhan đề gợi lên hình ảnh một con người cụ thể, gắn bó máu thịt với một mảnh đất có tên gọi rất ý nghĩa "Hiếu Lễ" gợi sự hiếu thảo, lễ độ, truyền thống đạo đức.

C4

Tác dụng: Tạo sự nhịp nhàng, nhấn mạnh và kết nối các khổ thơ/ý thơ

Khẳng định bản sắc, niềm tự hào về nguồn gốc của nhân vật.

Khắc họa đậm nét hình tượng người đàn ông kiên cường, giản dị nhưng mang trong mình tâm hồn phong phú, lớn lao từ mảnh đất quê hương.

C5

Bài thơ thể hiện tình yêu quê hương tha thiết, sâu nặng của tác giả. Qua việc miêu tả những hình ảnh bình dị, mộc mạc của làng Hiếu Lễ (nhà đá, lúa chín, tiếng thác), bài thơ tôn vinh vẻ đẹp tâm hồn và sức sống mãnh liệt của con người nơi đây — những người luôn trân trọng nguồn cội và những giá trị truyền thống tốt đẹp.

C1

Bài thơ “Chiếc lá đầu tiên” của Hoàng Nhuận Cầm là khúc hoài niệm đầy xúc động về tuổi học trò. Nội dung bài thơ gợi lại những kỉ niệm trong sáng, hồn nhiên gắn với mái trường, bạn bè và mối tình đầu. Những hình ảnh quen thuộc như hoa phượng, tiếng ve, lớp học, sân trường… được khắc họa giàu cảm xúc, làm sống dậy một thời tuổi trẻ đã qua. Đặc biệt, nỗi nhớ được thể hiện da diết qua những dòng thơ mang sắc thái bâng khuâng, tiếc nuối khi chia tay. Về nghệ thuật, bài thơ được viết theo thể thơ tự do, giọng điệu linh hoạt, tự nhiên như dòng cảm xúc tuôn chảy. Tác giả sử dụng nhiều biện pháp tu từ như ẩn dụ, nhân hóa (“tiếng ve… xé đôi hồ nước”) giúp hình ảnh trở nên sống động, giàu sức gợi. Ngôn ngữ giản dị nhưng tinh tế, giàu chất nhạc. Tất cả đã góp phần làm nổi bật chủ đề: ca ngợi vẻ đẹp của tuổi học trò và những kỉ niệm không thể phai mờ trong mỗi con người.

C2

Trong tiểu thuyết “Sáu người đi khắp thế gian” của James Michener có câu: “Mặc dù bọn trẻ ném đá vào lũ ếch để đùa vui, nhưng lũ ếch không chết đùa mà chết thật.” Câu nói ngắn gọn nhưng chứa đựng bài học sâu sắc về cách con người đối xử với người khác.

Trước hết, câu nói cho thấy sự đối lập giữa “đùa vui” của con người và “cái chết thật” của con ếch. Điều này nhấn mạnh rằng những hành động mà ta cho là vô hại, nhỏ nhặt lại có thể gây ra hậu quả nghiêm trọng cho người khác. Trong cuộc sống, không ít người vô tình làm tổn thương người khác bằng lời nói hay hành động thiếu suy nghĩ, rồi cho rằng đó chỉ là “đùa”. Tuy nhiên, với người bị tác động, đó có thể là nỗi đau thật sự, thậm chí để lại hậu quả lâu dài.

Câu nói còn là lời cảnh tỉnh về sự vô tâm, thiếu đồng cảm. Khi con người chỉ nghĩ đến niềm vui của bản thân mà không đặt mình vào vị trí của người khác, họ dễ gây ra những tổn thương không đáng có. Điều này không chỉ xảy ra với động vật mà còn phổ biến trong các mối quan hệ giữa con người với nhau, như việc trêu chọc, bắt nạt, hay nói lời cay nghiệt.

Vì vậy, mỗi người cần học cách sống có trách nhiệm và biết đồng cảm. Trước khi nói hay làm điều gì, cần suy nghĩ xem hành động đó có gây tổn thương cho người khác hay không. Đồng thời, cần lên án những hành vi vô cảm, ích kỉ trong xã hội.

Tóm lại, câu nói của James Michener gửi gắm thông điệp sâu sắc: hãy sống tử tế, biết yêu thương và tôn trọng người khác, bởi những điều ta cho là nhỏ bé đôi khi lại mang đến hậu quả lớn lao.

c1: Thể thơ:tự do

C2: biểu cảm

C3: 5 hình ảnh:

Hoa súng tím vào trong mắt lắm mê say”“Chùm phượng hồng yêu dấu ấy rời tay”

“Tiếng ve trong veo xé đôi hồ nước”

“Một lớp học buâng khuâng màu xanh rủ”

“Sân trường đêm – rụng xuống trái bàng đêm”

“Cây bàng hẹn hò chia tay vẫy mãi”

đặc điểm:Rất trong sáng, hồn nhiên (tuổi học trò

Gắn với thiên nhiên và mái trường (phượng, ve, lớp học, sân trường…)

Mang cảm xúc bâng khuâng, tiếc nuối, da diết khi chia xa

Là những điều không thể quên, càng xa càng nhớ

C4:Biện pháp tu từ:

Ẩn dụ + nhân hóa trong câu:

“Tiếng ve trong veo xé đôi hồ nước”

Tác dụng:

Làm cho âm thanh tiếng ve trở nên cụ thể, sống động

Gợi cảm giác tiếng ve vang lên mạnh mẽ, phá vỡ không gian tĩnh lặng

Tăng sức gợi hình, gợi cảm → làm nổi bật không khí mùa hè, mùa chia tay

Gợi cảm xúc xao xuyến, bồi hồi của nhân vật trữ tình

C5:

Em ấn tượng nhất với hình ảnh:

“Tiếng ve trong veo xé đôi hồ nước”

Vì:

Đây là hình ảnh rất độc đáo, giàu sức gợi

Tiếng ve – biểu tượng của mùa hè, mùa chia tay – được diễn tả rất mạnh và sâu sắc

Gợi cảm giác xao động trong lòng người, như chia đôi cảm xúc, vừa vui vừa buồn

Làm em nhớ đến những mùa hè và kỉ niệm học trò của chính mình