II. VIẾT (6,0 điểm)
Câu 1 (2,0 điểm):
Từ nội dung của phần Đọc hiểu, viết đoạn văn nghị luận (khoảng 200 chữ) trình bày suy nghĩ về ý nghĩa của việc khám phá bản thân đối với tuổi trẻ hiện nay.
Câu 2 (4,0 điểm):
Viết bài văn nghị luận (khoảng 600 chữ) phân tích tâm trạng của chủ thể trữ tình trong bài thơ sau:
VỀ
(Đàm Huy Đông) (1)
Ta về cánh đồng mùa đông
Những gốc rạ rạc khô vì gió
Ngày xưa theo mẹ ra đồng, nhổ từng gốc rạ
Bật tung hoàng hôn rơm rớm sương mờ
Ta về với vạt sông quê
Cha kéo vó vớt bóng người lam lũ
Mẹ bòn nhặt từng con tôm cái cá
Buộc mảnh đò gầy dưới bến ca dao.
Ta về góc vườn chim bói quả lao xao
Cụm xương rồng nở hoa từ gai góc
Lũ sẻ tha những cọng rơm vàng xây hạnh phúc
Đất trời, cây cỏ ru ta.
Về bên sông nơi tình đầu đi qua
Nghe sóng hát những lời đưa tiễn
Ta về phía cây cầu dải yếm (2)
Cởi câu ca trả lại cho người.
(Miền không có gió, Đàm Huy Đông, NXB Văn học, 2014, tr.25)
Chắc chắn! Dưới đây là gợi ý cho từng phần bài viết bạn cần:
Câu 1 (2 điểm): Đoạn văn nghị luận về ý nghĩa của việc khám phá bản thân đối với tuổi trẻ hiện nay (khoảng 200 chữ)
Gợi ý đoạn văn:
Khám phá bản thân là quá trình tìm hiểu, nhận thức sâu sắc về chính mình, bao gồm điểm mạnh, điểm yếu, sở thích và đam mê. Đối với tuổi trẻ hiện nay, việc khám phá bản thân có ý nghĩa vô cùng quan trọng. Trước những thay đổi nhanh chóng của xã hội và áp lực từ nhiều phía, chỉ khi hiểu rõ mình, các bạn trẻ mới có thể định hướng đúng đắn con đường học tập, nghề nghiệp và phát triển bản thân. Khám phá bản thân giúp các bạn tự tin hơn, biết lựa chọn những giá trị phù hợp và tránh những sai lầm không đáng có. Đồng thời, nó cũng là cơ sở để xây dựng ý chí, nghị lực vượt qua thử thách và định hình tương lai tươi sáng. Vì vậy, mỗi bạn trẻ cần dành thời gian để tự khám phá bản thân mình một cách chân thành và sâu sắc, nhằm phát huy tối đa tiềm năng và đóng góp tích cực cho xã hội.
Câu 2 (4 điểm): Bài văn nghị luận phân tích tâm trạng của chủ thể trữ tình trong bài thơ "Về" của Đàm Huy Đông (khoảng 600 chữ)
Gợi ý dàn ý và bài viết mẫu:
1. Mở bài:
2. Thân bài:
3. Kết bài:
Bài viết mẫu:
Bài thơ “Về” của Đàm Huy Đông là một bức tranh tâm hồn đẹp đẽ và sâu lắng về quê hương, gia đình và những kỷ niệm tuổi thơ. Chủ thể trữ tình trong bài thơ mang một tâm trạng bồi hồi, nhớ nhung da diết khi trở về cánh đồng mùa đông, nơi có những gốc rạ khô và tiếng mẹ năm xưa. Cảm xúc ấy được thể hiện rõ qua hình ảnh giản dị mà gần gũi: “Những gốc rạ rạc khô vì gió”, “Mẹ bòn nhặt từng con tôm cái cá” gợi lên sự lam lũ, cần cù của cha mẹ, đồng thời khắc sâu tình yêu thương và sự gắn bó với mảnh đất quê hương.
Không chỉ có nỗi nhớ mà trong tâm trạng ấy còn ẩn chứa sự trân trọng những giá trị truyền thống và sức sống mãnh liệt của quê hương, được thể hiện qua hình ảnh “cụm xương rồng nở hoa từ gai góc”, biểu tượng cho sự kiên cường vượt qua khó khăn. Chủ thể trữ tình như muốn tìm lại chính mình trong những ký ức tuổi thơ, cảm nhận được sự gần gũi và ấm áp của mái nhà xưa.
Kết thúc bài thơ là câu “Cởi câu ca trả lại cho người” đầy ý nghĩa, thể hiện tâm hồn trân quý, biết ơn những giá trị đã nhận được từ quê hương, đồng thời gửi trả lại với tấm lòng yêu thương và kính trọng.
Qua bài thơ, ta cảm nhận rõ tâm trạng của chủ thể trữ tình – một người con luôn hướng về cội nguồn, gắn bó sâu sắc với quê hương dù cuộc sống có thay đổi ra sao. Đây cũng là lời nhắc nhở mỗi người hãy trân quý và giữ gìn những giá trị truyền thống, tình cảm gia đình thiêng liêng trong cuộc sống hiện đại.
Bạn muốn mình giúp mở rộng hay chỉnh sửa bài viết nào không?
Câu 2: bài thơ là hình ảnh “cánh đồng mùa đông”, “những gốc rạ rạc khô vì gió” gợi nên không khí hoang sơ, trầm lắng. Trong khung cảnh ấy, tâm trạng chủ thể trữ tình hiện lên với nỗi nhớ da diết về quá khứ. Ký ức tuổi thơ theo mẹ ra đồng, nhớ từng gốc rạ, bắt tung hoàng hôn trong làn sương mờ đã khơi dậy cảm xúc bồi hồi, xao xuyến. Đó là nỗi nhớ trong trẻo, mộc mạc, gắn liền với những năm tháng nghèo khó nhưng ấm áp tình người.
Trở về với “vạt sông quê”, hình ảnh cha kéo vó, mẹ bòn nhặt từng con tôm cái cá hiện lên chân thực và xúc động. Tâm trạng của chủ thể trữ tình lúc này là sự trân trọng, biết ơn trước những hy sinh thầm lặng của cha mẹ. Những công việc lao động lam lũ không chỉ phản ánh cuộc sống vất vả nơi thôn quê mà còn thể hiện tình yêu thương sâu nặng của gia đình – nền tảng nuôi dưỡng tâm hồn con người. Nỗi nhớ quê vì thế không chỉ là nhớ cảnh mà còn là nhớ người, nhớ những giá trị bình dị đã làm nên nhân cách.
Ở những khổ thơ tiếp theo, tâm trạng chủ thể trữ tình dần trở nên lắng sâu, chiêm nghiệm. Hình ảnh “góc vườn chim bói”, “cụm xương rồng nở hoa từ gai góc” mang ý nghĩa biểu tượng cho sức sống bền bỉ, cho niềm tin và hạnh phúc được sinh ra từ gian khó. Trong sự lặng lẽ của thiên nhiên, con người như được “đất trời, cây cỏ ru ta”, tìm thấy sự bình yên và chở che. Đây là khoảnh khắc tâm hồn được xoa dịu, được hòa mình với cội nguồn quê hương.
Hành trình “về bên sông nơi tình đầu đi qua” lại gợi lên tâm trạng bâng khuâng, man mác buồn. Dòng sông cất tiếng hát như lời tiễn biệt quá khứ, nhắc nhớ những kỷ niệm đã xa nhưng chưa bao giờ mất. Cao trào cảm xúc được đẩy lên ở hình ảnh “phía cây cầu dài yếm”, nơi “cởi câu ca trả lại cho người”. Đó là sự buông bỏ, chấp nhận và trưởng thành. Chủ thể trữ tình trở về để đối diện, để yêu thương và cũng để thanh thản bước tiếp.
Câu 1:
Ai cũng cần phải khám phá bản thân để biết mình thích gì và không thích gì. Tuổi trẻ hiện nay có nhiều điều kiện thuận lợi như công nghệ phát triển, mạng xã hội phổ biến nên việc khám phá bản thân càng trở nên dễ dàng hơn. Nhiều bạn trẻ đã thành công nhờ biết tận dụng cơ hội trong cuộc sống. Tuy nhiên, cũng có người chưa thật sự cố gắng nên chưa đạt được kết quả mong muốn. Vì vậy, mỗi người cần chăm chỉ học tập và rèn luyện đạo đức để trở thành công dân tốt. Khám phá bản thân là điều cần thiết nhưng quan trọng hơn là phải sống đúng với các chuẩn mực của xã hội.