(4 điểm) Đọc văn bản sau:
Đêm nay là đêm thứ bao nhiêu
Chúng tôi chẳng còn nhớ nữa
Chúng tôi nghỉ ven đường ra mặt trận
Tiếng dế kêu trong cỏ bơ phờ
Cuối trời dong lên một mảnh trăng đầu tháng
Và bắt đầu tiếng gió thổi tìm cây
Và bắt đầu chúng tôi nhớ làng quê
Con đường nhỏ chạy mòn cùng kỷ niệm
Tiếng chó thức vọng về từ ngõ vắng
Bông hoa đèn khe khẽ nở trong mơ
Làng quê ơi
Chúng tôi đã sinh ra
Sau những cơn đau của mẹ
Chúng tôi khóc chào đời
Và mặt trời đến đón
Hoa nắng xòe trước cửa mẹ đi ra
Chúng tôi lớn ào lên như ngọn gió
Như con sông chảy qua làng mùa mưa
Mặt trời đến với chúng tôi
Mưa gió đến với chúng tôi
Người lớn đến với chúng tôi
Và tất cả
Chúng tôi hét vang lên vì hạnh phúc
Chiếc vành nón lăn tưởng chạm đến chân trời.
(Trích Làng quê, Nguyễn Quang Thiều, Những người lính của làng, NXB Quân đội nhân dân, 1996, tr.3 - 4)
Thực hiện các yêu cầu từ câu 1 đến câu 5 (trình bày ngắn gọn):
Câu 1. Chỉ ra dấu hiệu để xác định thể thơ của đoạn trích.
Câu 2. Chỉ ra những hình ảnh của làng quê qua nỗi nhớ của nhân vật trữ tình trong khổ thơ thứ hai của đoạn trích.
Câu 3. Nêu tác dụng của biện pháp lặp cấu trúc trong đoạn thơ:
Mặt trời đến với chúng tôi
Mưa gió đến với chúng tôi
Người lớn đến với chúng tôi
Và tất cả
Chúng tôi hét vang lên vì hạnh phúc.
Câu 4. Nhận xét tình cảm của nhân vật trữ tình dành cho làng quê được thể hiện trong đoạn trích.
Câu 5. Từ suy ngẫm của tác giả "Chiếc vành nón lăn tưởng chạm đến chân trời", anh/chị hãy bày tỏ suy nghĩ về của khát vọng của con người trong cuộc sống.
Ngay từ bài thơ đầu tiên viết về quê hương, người đọc đã có cảm tình với một giọng thơ chân thành, rủ rỉ. Chàng thanh niên miền biển kể về làng quê của mình bằng những lời mộc mạc:
c1 Dấu hiệu xác định thể thơ tự do của đoạn trích là: - Các câu thơ không đều về số chữ - Cấu trúc dòng thơ linh hoạt, không ảnh hưởng bởi quy luật về gieo vần, ngắt nhịp c2 Những hình ảnh của làng quê được gợi lên qua nỗi nhớ của nhân vật trữ tình trong khổ thơ thứ hai là: - Con đường nhỏ chạy mòn cùng kỷ niệm. - Tiếng chó thức vọng về từ ngõ vắng. - Bông hoa đèn khe khẽ nở trong mơ. c3 Biện pháp lặp cấu trúc “Mặt trời đến với chúng tôi / Mưa gió đến với chúng tôi / Người lớn đến với chúng tôi” có tác dụng: - Về nội dung: lối lặp này nhấn mạnh sự gắn bó mật thiết giữa tuổi thơ và cuộc sống làng quê. Mọi sự vật, hiện tượng, con người dù là thiên nhiên hay xã hội đều đến với trẻ thơ một cách tự nhiên, trọn vẹn, làm nên những năm tháng tuổi thơ phong phú và hạnh phúc. - Về hình thức nghệ thuật: phép lặp tạo nên nhịp điệu thơ dồn dập, tươi sáng góp phần diễn tả dòng cảm xúc mãnh liệt, đầy sôi nổi giúp câu thơ trở nên giàu nhạc điệu, dễ đi vào lòng người. c4 Tình cảm của nhân vật trữ tình dành cho làng quê trong đoạn trích là tình yêu sâu nặng và nỗi nhớ thiết tha. Làng quê hiện lên qua hồi ức là không gian của tuổi thơ bình yên, ấm áp với những hình ảnh thân quen như con đường nhỏ, tiếng chó sủa, hoa đèn nở. Nhân vật trữ tình nhớ về nơi chôn nhau cắt rốn với tất cả sự xúc động và trìu mến. Đó cũng là nơi lưu giữ ký ức, hình thành nên tâm hồn và nhân cách của con người. c5 Hình ảnh “Chiếc vành nón lăn tưởng chạm đến chân trời” gợi ra khát vọng bay xa, khát khao vượt thoát giới hạn của tuổi trẻ. Đó không chỉ là một liên tưởng đầy chất thơ mà còn tượng trưng cho sức sống mãnh liệt, tinh thần lạc quan và ước mơ không giới hạn. Tuổi trẻ là khoảng thời gian đẹp nhất để con người mơ mộng, khát vọng và dấn thân vì những điều lớn lao. Khát vọng ấy có thể là chinh phục tri thức, xây dựng sự nghiệp, đóng góp cho cộng đồng hay bảo vệ Tổ quốc. Quan trọng hơn cả, đó là niềm tin vào chính mình, vào tương lai, và vào một cuộc đời có ý nghĩa.
C1:thể thơ tự do
C2:hoa nâng xoè trước cửa
-con sông chảy qua làng mùa mưa
C3:biện pháp:đến với chúng tôi
-tác dụng:về nội dung và nghệ thuat
C4:đó là một tình yêu sâu sac,chân thàng và đầy lòng biết ơn
C5:’’chiec vành nón’’ là hình ảnh dình dị của nguoi lao động,’’chan trời’’đại diện cho những uoc mơ,hoài bão xã hội
-khát vọng giúp cuôcj sống chở nên ý nghĩa và rưcj rỡ hơn