II. MỘT SỐ NGÀNH CÔNG NGHIỆP CHỦ YẾU

1. Khái quát chung

* Vai trò và quy mô:

- Công nghiệp là ngành đóng góp quan trọng vào tăng trưởng và phát triển kinh tế đất nước.

- Chiếm tỉ trọng cao trong cơ cấu kinh tế.

- Giá trị sản xuất công nghiệp tăng nhanh trong giai đoạn 2010 - 2024, đạt hơn 16 929,7 nghìn tỉ đồng (2024).

* Xu hướng chuyển dịch:

- Tăng tỉ trọng ngành công nghiệp chế biến, chế tạo và các ngành có hàm lượng công nghệ cao.

- Đẩy mạnh ứng dụng khoa học - công nghệ trong sản xuất.

* Phân bố:

- Thay đổi theo hướng phát huy thế mạnh của mỗi vùng.

- Tập trung nhất ở Đồng bằng sông Hồng và Đông Nam Bộ.

2. Một số ngành công nghiệp chủ yếu

a. Công nghiệp khai khoáng

- Là ngành có lịch sử lâu đời, tỉ lệ đóng góp và sản lượng có xu hướng giảm.

- Sự phân bố các loại khoáng sản:

+ Than: Quảng Ninh.

+ Dầu thô, khí tự nhiên: thềm lục địa phía Nam.

+ Ti-tan, bô-xít: Duyên hải Nam Trung Bộ và Tây Nguyên.

+ Sắt, a-pa-tít: Trung du và miền núi phía Bắc.

Khai thác dầu khí ở vùng biển Việt Nam

- Công nghệ mới được áp dụng:

+ Mô phỏng mỏ khai thác.

+ Khai thác dầu trong đá móng.

→ Giúp nâng cao chất lượng, hiệu quả, giảm tổn thất tài nguyên và ô nhiễm.

b. Công nghiệp sản xuất điện

- Sản lượng điện hằng năm tăng nhanh, năm 2024 đạt 293,1 tỉ kWh.

- Ứng dụng khoa học - công nghệ hiện đại:

+ Vận hành và quản lý lưới điện thông minh.

+ Phát triển nguồn điện.

* Thủy điện:

- Phân bố ở miền núi.

- Một số nhà máy lớn:

+ Sơn La (Sơn La).

+ Hòa Bình (Phú Thọ).

+ Lai Châu (Lai Châu).

+ Ialy (Gia Lai).

Nhà máy thủy điện Sơn La

* Nhiệt điện:

- Nhiệt điện than: Mông Dương - Quảng Ninh, Vũng Áng - Hà Tĩnh, Vĩnh Tân - Lâm Đồng.

- Nhiệt điện khí: Phú Mỹ - TP. HCM, Cà Mau - Cà Mau.

Nhà máy điện khí Phú Mỹ

* Điện gió:

- Phát triển mạnh ở Duyên hải Nam Trung Bộ và Tây Nguyên, Đồng bằng sông Cửu Long.

- Các tỉnh có nhà máy điện gió lớn: Quảng Trị, Khánh Hòa, Cà Mau,...

Dự án điện gió Tân Hợp (Quảng Trị)

* Điện mặt trời:

- Phát triển mạnh ở Duyên hải Nam Trung Bộ và Tây Nguyên, Đồng bằng sông Cửu Long.

- Các tỉnh có nhà máy điện mặt trời lớn: Khánh Hòa, Lâm Đồng, Đắk Lắk, An Giang, Vĩnh Long.

Nhà máy điện mặt trời Dầu Tiếng