I. CÁC NHÂN TỐ ẢNH HƯỞNG ĐẾN PHÁT TRIỂN VÀ PHÂN BỐ CÔNG NGHIỆP

1. Nhân tố tự nhiên

a. Thuận lợi

* Vị trí địa lí

- Việt Nam nằm ở gần trung tâm Đông Nam Á, khu vực phát triển năng động trên thế giới.

→ Thuận lợi thu hút đầu tư nước ngoài và phát triển công nghiệp.

Bản đồ các nước Đông Nam Á

* Khoáng sản

Đa dạng, một số khoáng sản có trữ lượng lớn: than đá, than nâu, khí tự nhiên, dầu mỏ, đá vôi, a-pa-tít, bô-xít,...

→ Thuận lợi phát triển các ngành công nghiệp khai khoáng, sản xuất kim loại,…

* Nguồn nước

- Mạng lưới sông ngòi dày, nước ngầm dồi dào.

→ Cung cấp nước cho các ngành công nghiệp.

- Sông chảy qua địa hình dốc nên có tiềm năng thủy điện lớn.

→ Phát triển thủy điện.

* Sinh vật

- Tài nguyên sinh vật phong phú, đa dạng, nhiều loài có giá trị kinh tế và dược liệu cao.

- Nguồn hải sản dồi dào.

→ Nguyên liệu cho công nghiệp sản xuất, chế biến thực phẩm, dược phẩm.

Công nghiệp chế biến thực phẩm

 * Các nhân tố khác (khí hậu, địa hình)

- Khí hậu nhiệt đới ẩm gió mùa → thuận lợi cho nông nghiệp, từ đó cung cấp nguyên liệu chế biến công nghiệp.

- Số giờ nắng cao, gió ổn định quanh năm → phát triển điện mặt trời, điện gió.

b. Hạn chế

- Các mỏ khoáng sản quy mô nhỏ, phân bố không tập trung, nhiều loại có nguy cơ cạn kiệt.

- Khí hậu nhiệt đới ẩm → tăng chi phí làm mát, bảo quản máy móc,...

2. Nhân tố kinh tế - xã hội

a. Thuận lợi

* Dân cư và lao động

- Dân số đông → thị trường tiêu thụ lớn.

- Lao động dồi dào, trình độ nâng cao → tiếp thu và ứng dụng công nghệ tiên tiến vào sản xuất.

- Làng nghề truyền thống có tay nghề cao, kinh nghiệm sản xuất phong phú.

* Chính sách

- Chính phủ thúc đẩy:

+ Phân bố không gian và chuyển dịch cơ cấu công nghiệp.

+ Phát triển ngành công nghiệp ưu tiên.

+ Tạo môi trường đầu tư, kinh doanh thuận lợi.

+ Chính sách khoa học – công nghệ hỗ trợ phát triển công nghiệp.

→ Môi trường thuận lợi cho phát triển và phân bố hợp lí các ngành công nghiệp.

* Thị trường

- Thị trường trong nước và quốc tế ngày càng mở rộng.

- Việt Nam đã tham và kí kết các hiệp định thương mại tự do (với EU, Nhật Bản,…).

- Nhiều sản phẩm công nghiệp xuất khẩu sang thị trường các nước phát triển (Hoa Kỳ, EU, Nhật Bản,…).

Hiệp định Thương mại Tự do EU - Việt Nam

* Khoa học công nghệ, vốn và cơ sở vật chất - kĩ thuật

- Tăng cường đầu tư cho nghiên cứu, chuyển giao công nghệ, áp dụng công nghệ tiên tiến vào sản xuất:

+ Vật liệu mới.

+ Công nghệ sinh học, nano.

+ Hệ điều khiển tự động,…

- Vốn đầu tư ngày càng tăng.

- Cơ sở vật chất - kĩ thuật được đầu tư phát triển hiện đại.

Nhà máy xi măng VICEM - Hoàng Thạch

b. Hạn chế

- Một số ngành công nghiệp lạc hậu.

- Cạnh tranh thị trường ngày càng gay gắt.