II. ĐẶC ĐIỂM CÁC KHU VỰC ĐỊA HÌNH

1. Địa hình đồi núi

Địa hình đồi núi nước ta được chia thành 4 khu vực: Đông Bắc, Tây Bắc, Trường Sơn Bắc và Trường Sơn Nam.

a. Vùng Đông Bắc

- Vị trí: nằm ở phía đông của thung lũng sông Hồng.

- Đặc điểm địa hình:

+ Chủ yếu là núi thấp, có dạng vòng cung.

+ Gồm 4 cánh cung lớn (Sông Gâm, Ngân Sơn, Bắc Sơn, Đông Triều) chụm lại ở Tam Đảo, mở rộng ra phía bắc và đông.

Các cánh cung lớn ở vùng núi Đông Bắc

- Hướng nghiêng địa hình: Tây Bắc → Đông Nam.

- Độ cao:

+ Có một số đỉnh trên 2 000 m như Tây Côn Lĩnh (2 419 m), Kiều Liêu Ti (2 402 m).

Mốc trắc địa Tây Côn Lĩnh

+ Còn có các khối núi đá vôi lớn ở Tuyên Quang, Cao Bằng (cao trên 1 000 m).

- Địa hình cac-xtơ phát triển mạnh, diện tích lớn nhất cả nước.

- Đồi núi thấp chiếm ưu thế, hình thành vùng trung du đặc sắc ở Phú Thọ, Thái Nguyên.

b. Vùng Tây Bắc

- Vị trí: Nằm giữa sông Hồng và sông Cả.

- Đặc điểm địa hình:

+ Chủ yếu là núi cao và núi trung bình, có hướng tây bắc – đông nam.

+ Dãy Hoàng Liên Sơn cao, đồ sộ nhất nước ta.

+ Đỉnh Phan-xi-păng (3 143 m) – “Nóc nhà Đông Dương”.

Đỉnh Phan-xi-păng thuộc dãy núi Hoàng Liên Sơn - đỉnh núi cao nhất Việt Nam

+ Nhiều đỉnh trên 2 000 m: Pu Ta Leng (3 096 m), Phu Luông (2 985 m).

- Các dãy núi chạy dọc biên giới Việt – Lào như Pu Đen Đinh, Pu Sam Sao.

- Các cao nguyên lớn như Tà Phìn, Sín Chải, Sơn La, Mộc Châu,... trải dài tây bắc – đông nam.

Thung lũng Sủng Là (Tuyên Quang) nằm giữa những khối núi đá vôi hùng vĩ

- Có các vùng bán bình nguyên và bồn địa rộng.

c. Vùng Trường Sơn Bắc

- Vị trí: kéo dài từ phía nam sông Cả đến dãy Bạch Mã.

- Đặc điểm:

+ Chủ yếu là núi trung bình và núi thấp.

+ Các dãy núi chạy song song, so le nhau, hướng tây bắc – đông nam.

+ Một số dãy sát biển, có hướng tây – đông.

Dãy núi Bạch Mã nhìn từ xã Chân Mây - Lăng Cô (Thành phố Huế)

+ Sườn tây rộng và thoải, sườn đông hẹp và dốc.

+ Có khối núi đá vôi Kẻ Bàng, cao 600 – 900 m, hiểm trở.

+ Một số đỉnh cao trên 2 000 m: Pu Xai Lai Leng (2 711 m), Rào Cỏ (2 235 m).

d. Vùng Trường Sơn Nam

- Vị trí: nằm phía nam dãy Bạch Mã.

- Đặc điểm:

+ Núi dạng khối, đồ sộ, với các khối núi Kon Tum và cực Nam Trung Bộ.

+ Một số đỉnh cao trên 2 000 m: Ngọc Linh (2 598 m), Chư Yang Sin (2 405 m), Ngọc Krinh (2 025 m).

Đỉnh núi Ngọc Linh được mệnh danh là "nóc nhà Tây Nguyên"

- Có các cao nguyên ba-dan xếp tầng, khá bằng phẳng: Kon Tum, Pleiku, Đắk Lắk, Mơ Nông, Lâm Viên, Di Linh.

- Tiếp nối với đồng bằng sông Cửu Long bằng địa hình bán bình nguyên.

- Ở Đông Nam Bộ nổi bật với bậc thềm phù sa cổ và các bề mặt phủ ba-dan.