Lý thuyết Bài 8. Phong trào Tây Sơn
I. KHỞI NGHĨA TÂY SƠN BÙNG NỔ
- Từ giữa thế kỉ XVIII, chính quyền chúa Nguyễn ở Đàng Trong ngày càng mục nát:
+ Bộ máy quan lại vừa cồng kềnh, vừa tham nhũng nghiêm trọng.
+ Địa chủ và cường hào chiếm đoạt ruộng đất của nông dân.
+ Người dân bị áp bức bởi tô thuế nặng nề và lao dịch liên miên.
=> Đời sống nhân dân trở nên khốn khó, dẫn đến mâu thuẫn gay gắt giữa quần chúng và chính quyền chúa Nguyễn.
- Trước tình hình đó, năm 1771, ba anh em Nguyễn Nhạc, Nguyễn Huệ, Nguyễn Lữ đã khởi nghĩa tại vùng Tây Sơn thượng đạo (nay là An Khê, Gia Lai).
- Nghĩa quân nêu khẩu hiệu “lấy của người giàu chia cho người nghèo”, thu hút đông đảo nhân dân, đặc biệt là nông dân và các tầng lớp bị áp bức.
II. NHỮNG THẮNG LỢI TIÊU BIỂU CỦA PHONG TRÀO TÂY SƠN
1. Lật đổ chính quyền chúa Nguyễn ở Đàng Trong
- Từ năm 1774, quân Tây Sơn làm chủ vùng đất từ Quảng Nam đến Bình Thuận.
- Tuy nhiên, nghĩa quân rơi vào thế khó:
+ Phía Bắc bị quân Trịnh tấn công, chiếm Phú Xuân (Huế).
+ Phía Nam là sự phản công mạnh mẽ của quân chúa Nguyễn.
- Để đối phó, Nguyễn Nhạc tạm hòa với quân Trịnh, dồn toàn lực tiêu diệt chúa Nguyễn.
- Năm 1777, trong chiến dịch nghĩa quân Tây Sơn đánh vào Gia Định:
+ Chúa Nguyễn bị bắt giết.
+ Nguyễn Ánh là người duy nhất trốn thoát.
=> Chính quyền chúa Nguyễn ở Đàng Trong chính thức sụp đổ
