Những câu tục ngữ, ca dao nói về sự siêng năng là:

- Có chí thì nên 
- Hữu chí cánh thành.( nghĩa như câu trên )
- Có chí làm quan, có có gan làm giàu.
- Người có chí thì nên, nhà có nền thì vững.
- Mưu cao chẳng bằng chí dày.
- Thua keo này bày keo khác.
- Trời sinh voi, trời sinh cỏ.
- Hết cơn bĩ cực, đến kì thái lai.
- Ai đội đá mà sống ở đời.
- Ba cái vui thì trẻ, ba cái bẽ thì già.
- Chớ thấy sóng cả mà ngã tay chèo.
- Chớ vì nghẹn một miếng mà bỏ bữa bỏ ăn, chớ vì ngã một lần mà chân không bước.
- Có cứng mới đứng được đầu gió.
- Không vào hang hổ, sao bắt được hổ.
- Mảng lo khó, bó không chặt.
- Trăm bó đuốc cũng vớ được con ếch.
- Kiến tha lâu đầy tổ.
- Có công mài sắt có ngày nên kim. 
CA DAO:
- Ngọc kia chuốt mãi cũng tròn,
Sắt kia mài mãi cũng còn nên kim.
- Dẫu rằng chí thiễn tài hèn
Chịu khó nhẫn nại làm nên cơ đồ.
- Ai ơi giữ chí cho bền 
Dù ai xoay hướng đổi nền mặc ai.
- Hãy cho bền chí câu cua,
Dù ai câu chạch câu rùa mặc ai.
- Người đời ai khỏi gian nan
Gian nan có thuở thanh nhàn có khi.
- Có bột mới gột nên hồ
Tay không mà dựng cơ đồ mới ngoan.
- Ai ơi giữ chí cho bền
Dù ai đổi hướng xoay chiều mặc ai.
- Trời nào có phụ ai đâu
Hay làm thì giàu, có chí thì nên.
- Non cao cũng có đường trèo
Đường dù hiểm nghèo cũng có lối đi.
- Non cao cũng có đường trèo
Những bệnh hiểm nghèo có thuốc thần tiên.

Có công mài sắt có ngày nên kim

- Có chí thì nên 
- Hữu chí cánh thành.( nghĩa như câu trên ) 
- Có chí làm quan, có có gan làm giàu. 
- Người có chí thì nên, nhà có nền thì vững. 
- Mưu cao chẳng bằng chí dày. 
- Thua keo này bày keo khác. 
- Trời sinh voi, trời sinh cỏ. 
- Hết cơn bĩ cực, đến kì thái lai. 
- Ai đội đá mà sống ở đời. 
- Ba cái vui thì trẻ, ba cái bẽ thì già. 
- Chớ thấy sóng cả mà ngã tay chèo. 
- Chớ vì nghẹn một miếng mà bỏ bữa bỏ ăn, chớ vì ngã một lần mà chân không bước. 
- Có cứng mới đứng được đầu gió. 
- Không vào hang hổ, sao bắt được hổ. 
- Mảng lo khó, bó không chặt. 
- Trăm bó đuốc cũng vớ được con ếch. 
- Kiến tha lâu đầy tổ. 
- Có công mài sắt có ngày nên kim. 
CA DAO: 
- Ngọc kia chuốt mãi cũng tròn, 
Sắt kia mài mãi cũng còn nên kim. 
- Dẫu rằng chí thiễn tài hèn 
Chịu khó nhẫn nại làm nên cơ đồ. 
- Ai ơi giữ chí cho bền 
Dù ai xoay hướng đổi nền mặc ai. 
- Hãy cho bền chí câu cua, 
Dù ai câu chạch câu rùa mặc ai. 
- Người đời ai khỏi gian nan 
Gian nan có thuở thanh nhàn có khi. 
- Có bột mới gột nên hồ 
Tay không mà dựng cơ đồ mới ngoan. 
- Ai ơi giữ chí cho bền 
Dù ai đổi hướng xoay chiều mặc ai. 
- Trời nào có phụ ai đâu 
Hay làm thì giàu, có chí thì nên. 
- Non cao cũng có đường trèo 
Đường dù hiểm nghèo cũng có lối đi. 
- Non cao cũng có đường trèo 
Những bệnh hiểm nghèo có thuốc thần tiên

Cày đồng đang buổi ban trưa Mồ hôi thánh thót như mưa ruộng cày. - Ai ơi chớ bỏ ruộng hoang Bao nhiêu tấc đất tấc vàng bấy nhiêu - Đời người có một gang tay Ai hay ngủ ngày thì được nửa gang. - Gái thì giữ lấy chữ trinh Siêng năng chín chắn trời dành phúc cho. - Dẫu rằng chí thiểu tài hèn Chịu khó nhẫn nại cũng nên cơ đồ. - Năng nhặt chặt bị. - Có chí thì nên. - Có công mài sắt có ngày nên kim - Cần cù bù thông minh. - Siêng làm thì có, siêng học thì hay. - Ghét kẻ lười, không ai cười kẻ lấm gối. - Chịu khó mới có mà ăn - Đi lâu xa đâu cũng tới. - Hay làm đắp ấm vào thân. - Bới đất nhặt cỏ. - Nuôi lợn ăn cơm nằm, nuôi tằm ăn cơm đứng. - Kiến tha lâu cũng...

-Có công mài sắt, có ngày nên kim

-Có chí, thì nên

-Mưu cao chẳng bằng chí dày

-Người có chí thì nên, nhà có nền thì vững

-kiến tha lâu đầy tổ

- Có công mài sắt có ngày nên kim

- Ai ơi đã quyết thì hành

Đã đan thì lận tròn vành mới thôi

- Lửa thử vàng. gian nan thử sức

-    Nước lã mà vã nên hồ

 Tay không mà nổi cơ đồ mới ngoan

- Thua keo này, bày keo khác 

-    Hãy lo bền chí câu cua 

 Dù ai câu trạch câu rùa mặc ai

- Người có chí thì nên, nhà có nền thì vững

- Có công mài sắt, có ngày nên kim

- Thua keo này, bày keo khác

-  Thất bại là mẹ thành công

- Nước lã mà vã nên hồ

Ca dao tục ngữ hay về sự chăm chỉ, siêng năng, cần cù, cố gắng, kiên trì

1.

Có chí thì nên

Câu tục ngữ đề cao tinh thần sống có ý chí nghị lực, ý chí nghị lực cũng cần được giữ gìn và phát huy.


2.

Hữu chí cánh thành

Câu này là tiếng Nôm của câu “có chí thì nên” ở trên


3.

Có chí làm quan, có có gan làm giàu.

Câu tục ngữ răn dạy rằng nếu bạn quyết tâm và dám đương đầu với khó khăn, bạn sẽ thành công và đạt được tất cả mục tiêu mình đề ra.

4.

Người có chí thì nên, nhà có nền thì vững.

5.

Mưu cao chẳng bằng chí dày.

6.

Thua keo này bày keo khác.
 

Người không có chí, gặp thất bại là nản lòng, là bỏ cuộc. Người có chí, khi thất bại phải tìm cách khôi phục, không chịu thua thiệt, thua keo này bày keo khác.

7.

Trời sinh voi, trời sinh cỏ.

Đây là những quan niệm lạc hậu cuả ông cha ta thời xa xưa,thời phong kiến, thời đại mà con người còn chưa tiến bộ trong nhận thức. Đây là những tư tưởng cần phải bài trừ trong thời đại này, thời đại cần có những tư tưởng văn minh tiến bộ.

8.

Hết cơn bĩ cực, đến kì thái lai.

Đây là câu thành ngữ có nghĩa là đã qua giai đoạn gian khổ và bắt đầu thời kỳ hưởng sung sướng.

9.

Ai đội đá mà sống ở đời.

Câu này thườngcha mẹ dùng lời này để khuyêncon cái phải sớm tự lực cánh sinh,đừng quá ỷ lại.

10.

Ba cái vui thì trẻ, ba cái bẽ thì già.

11.

Chớ thấy sóng cả mà ngã tay chèo.

Câu này có nghĩa khuyên răn chúng ta nên tự tin vào bản thân mình chủ động trong mọi việc, dám tự quyết định và hành động một cách chắc chắn , không hoang mang , dao động trước những khó khăn

12.

Chớ vì nghẹn một miếng mà bỏ bữa bỏ ăn, chớ vì ngã một lần mà chân không bước.

Đang ăn cơm mà nghẹn thì ta vẫn ăn tiếp thôi, có ai ngã 1 lần rồi chịu đứng yên đâu. Câu này nói lên 1 sự thật theo nghĩa đen để khuyên người ta không nên nhụt chí.

13.

Có cứng mới đứng được đầu gió.

Câu này răn dạy người ta phải biết tự lượng sức mình, khi làm 1 việc gì đó nếu mình đủ khả năng thì hãy làm

14.

Không vào hang hổ, sao bắt được hổ.

15.

Mảng lo khó, bó không chặt.

16.

Trăm bó đuốc cũng vớ được con ếch.

Câu tục ngữ có ý nghĩa là khi kiên trì thì bạn sẽ đạt kết quả tốt

17.

Kiến tha lâu đầy tổ.

Các cụ có ý khuyên con cháu là nếu chịu khó tích lũy, sẽ sớm ngày có được những thứ mình muốn có, sự kiên nhẫn luôn luôn có thể mang lại cho con người một kết quả bất ngờ và thú vị!


18.

Có công mài sắt có ngày nên kim.

Câu này rất nổi tiếng và quen thuộc với chúng ta ý muốn nói chỉ cần kiên trì quyết tâm thì ta sẽ đạt được kết quả mong muốn.

19.

Ngọc kia chuốt mãi cũng tròn,
Sắt kia mài mãi cũng còn nên kim.

20.

Dẫu rằng chí thiễn tài hèn
Chịu khó nhẫn nại làm nên cơ đồ.

21.

Ai ơi giữ chí cho bền
Dù ai xoay hướng đổi nền mặc ai.

22.

Hãy cho bền chí câu cua,
Dù ai câu chạch câu rùa mặc ai.

23.

Người đời ai khỏi gian nan
Gian nan có thuở thanh nhàn có khi.

24.

Có bột mới gột nên hồ
Tay không mà dựng cơ đồ mới ngoan.

25.

Ai ơi giữ chí cho bền
Dù ai đổi hướng xoay chiều mặc ai.

26.

Trời nào có phụ ai đâu
Hay làm thì giàu, có chí thì nên.

27.

Non cao cũng có đường trèo
Đường dù hiểm nghèo cũng có lối đi.

28.

Non cao cũng có đường trèo
Những bệnh hiểm nghèo có thuốc thần tiên.