BÁO CÁO

VỀ SỰ PHÂN HOÁ TỰ NHIÊN VIỆT NAM

1. Giới thiệu chung

Việt Nam là quốc gia nằm ở rìa phía đông bán đảo Đông Dương, có lãnh thổ trải dài trên nhiều vĩ độ, địa hình đa dạng và tiếp giáp biển Đông rộng lớn. Nhờ vị trí đó, thiên nhiên nước ta vừa phong phú vừa có sự phân hoá rõ rệt theo nhiều hướng khác nhau.

2. Sự phân hoá

• Biểu hiện:
  
• • Theo Bắc – Nam: Miền Bắc có mùa đông lạnh, khí hậu phân mùa rõ rệt; miền Nam nóng quanh năm với hai mùa mưa – khô.
  • Theo Đông – Tây: Từ miền núi cao xuống đồng bằng và ra biển, điều kiện khí hậu, đất đai, sinh vật thay đổi rõ rệt.
  • Theo độ cao địa hình: Ở núi cao có khí hậu lạnh, rừng á nhiệt đới; xuống trung du, đồng bằng thì khí hậu ấm hơn, đất đai màu mỡ, thuận lợi cho nông nghiệp.
• Nguyên nhân:
  
• • Do lãnh thổ trải dài theo chiều Bắc – Nam.
  • Địa hình phức tạp, nhiều hướng núi và độ cao khác nhau.
  • Ảnh hưởng của biển Đông và gió mùa châu Á.
• Ý nghĩa:
  
• • Góp phần tạo nên sự đa dạng sinh học và các hệ sinh thái phong phú.
  • Tạo điều kiện để phát triển nhiều ngành kinh tế: nông nghiệp, lâm nghiệp, ngư nghiệp, du lịch.
  • Làm nên bản sắc văn hoá vùng miền đặc trưng của đất nước.

3. Kết luận

Sự phân hoá tự nhiên là đặc điểm nổi bật của lãnh thổ Việt Nam. Đây vừa là lợi thế để khai thác phát triển kinh tế – xã hội, vừa góp phần làm giàu thêm bản sắc văn hoá dân tộc.

Tại sao Việt Nam phải hợp tác chặt chẽ với các nước tiểu vùng sông Mê Công?

Thử làm một câu trong đề thi Đại học năm nay nhé!

Các bạn chọn đáp án nào?

Thế mạnh hàng đầu của vùng kinh tế trọng điểm miền Trung nước ta là

A. Vị trí thuận lợi cho phát triển kinh tế và giao lưu hàng hóa

B. Khai thác tổng hợp tài nguyên biển, khoáng sản và rừng

C. Nguồn lao động rẻ, chất lượng ngày càng được nâng cao

D. Mạng lưới giao thông vận tải đang được đầu tư phát triển

BÁO CÁO THỰC HÀNH

SỰ PHÂN HOÁ KHÍ HẬU VIỆT NAM THEO CHIỀU BẮC – NAM

1. Biểu hiện

• Khí hậu nước ta phân hoá rõ rệt giữa miền Bắc và miền Nam.

- Miền Bắc (từ dãy Bạch Mã trở ra):

+ Khí hậu nhiệt đới ẩm gió mùa, có mùa đông lạnh.

+ Thời tiết chia thành 4 mùa: xuân, hạ, thu, đông.

+ Mùa hè nóng, mưa nhiều; mùa đông lạnh khô hoặc lạnh ẩm.

- Miền Nam (từ dãy Bạch Mã trở vào):

+ Khí hậu cận xích đạo gió mùa, nóng quanh năm.

+ Chỉ có 2 mùa rõ rệt: mùa mưa (t5–t10) và mùa khô (t11–t4).

+ Ít chịu ảnh hưởng gió mùa Đông Bắc, mưa nhiều vào mùa hạ.

2. Nguyên nhân

- Lãnh thổ kéo dài trên nhiều vĩ độ nên chế độ bức xạ và nhiệt độ khác nhau.

- Miền Bắc gần chí tuyến, chịu tác động mạnh của gió mùa Đông Bắc.

- Miền Nam gần xích đạo hơn, biên độ nhiệt nhỏ, quanh năm nóng.

- Dãy Bạch Mã là ranh giới khí hậu tự nhiên giữa hai miền.

3. Ý nghĩa

- Làm cho thiên nhiên Việt Nam đa dạng và phong phú.

- Tạo sự khác biệt cảnh quan và hệ sinh thái giữa Bắc và Nam.

- Thuận lợi cho phát triển nhiều loại cây trồng, vật nuôi nhiệt đới, cận nhiệt, ôn đới.

- Góp phần hình thành các sản phẩm nông nghiệp, đặc sản vùng miền.

- Gắn liền với sự đa dạng văn hoá và lối sống của từng khu vực.

BÁO CÁO

Đề tài: Sự phân hoá tự nhiên Việt Nam – Trường hợp khí hậu theo chiều Bắc – Nam

1. Mở đầu

Việt Nam nằm trong khu vực nhiệt đới gió mùa châu Á, có lãnh thổ trải dài trên 15 vĩ độ, từ khoảng 8°30’ đến 23°23’ Bắc. Với đặc điểm lãnh thổ hẹp ngang nhưng kéo dài Bắc – Nam, lại có nhiều dạng địa hình khác nhau, khí hậu nước ta phân hoá rất đa dạng. Trong đó, sự phân hoá theo chiều Bắc – Nam là đặc điểm nổi bật nhất, tạo nên sự khác biệt rõ rệt về nhiệt độ, lượng mưa và mùa khí hậu.

2. Nội dung

a. Miền khí hậu phía Bắc (từ dãy Bạch Mã trở ra)

• Đặc điểm chính:

• Khí hậu nhiệt đới ẩm gió mùa nhưng có mùa đông lạnh.

• Chia thành 4 mùa rõ rệt: xuân, hạ, thu, đông.

• Nhiệt độ trung bình năm khoảng 21–23°C.

• Nguyên nhân:

• Ảnh hưởng mạnh mẽ của gió mùa Đông Bắc từ lục địa Á – Âu tràn xuống.

• Hệ quả:

• Cơ cấu cây trồng đa dạng: ngoài cây nhiệt đới còn trồng được cây cận nhiệt và ôn đới (chè, rau xứ lạnh, cây ăn quả ôn đới).

b. Miền khí hậu Trung Bộ

• Đặc điểm chính:

• Nằm chuyển tiếp giữa Bắc và Nam, chịu ảnh hưởng của dãy Trường Sơn.

• Khí hậu phân hoá phức tạp:

• Sườn Đông Trường Sơn mưa nhiều, thường xuyên bão lũ.

• Sườn Tây Trường Sơn và Tây Nguyên chịu ảnh hưởng gió mùa Tây Nam, có mùa khô rõ rệt.

• Nguyên nhân:

• Sự chắn gió của dãy Trường Sơn tạo nên sự khác biệt đông – tây.

• Hệ quả:

• Trung Bộ thường xuyên hứng chịu thiên tai (bão, lũ, hạn hán).

• Thích hợp phát triển cây công nghiệp lâu năm (cà phê, cao su, hồ tiêu).

c. Miền khí hậu phía Nam (từ dãy Bạch Mã trở vào)

• Đặc điểm chính:

• Khí hậu cận xích đạo, nóng quanh năm, không có mùa đông lạnh.

• Chỉ có 2 mùa rõ rệt: mùa mưa (tháng 5 – 10) và mùa khô (tháng 11 – 4).

• Nhiệt độ trung bình năm khoảng 25–27°C.

• Nguyên nhân:

• Vĩ độ thấp, gần xích đạo, ít chịu ảnh hưởng của gió mùa Đông Bắc.

• Hệ quả:

• Thuận lợi cho sản xuất nông nghiệp nhiệt đới, đặc biệt là cây công nghiệp (cao su, cà phê, điều, mía).

d. Nhận xét chung

• Khí hậu Việt Nam phân hoá rõ rệt theo Bắc – Nam:

• Miền Bắc: nhiệt đới ẩm, có mùa đông lạnh.

• Miền Trung: khí hậu khắc nghiệt, phân hoá đông – tây.

• Miền Nam: cận xích đạo, nóng quanh năm, hai mùa mưa – khô rõ rệt.

• Sự phân hoá này gắn liền với đặc điểm lãnh thổ kéo dài, vị trí địa lí và ảnh hưởng của gió mùa, đồng thời quyết định tính đa dạng của hệ sinh thái và cơ cấu cây trồng.

3. Kết luận

Khí hậu Việt Nam có sự phân hoá rõ rệt từ Bắc vào Nam, thể hiện ở chế độ nhiệt, mùa khí hậu và lượng mưa. Đây là một trong những đặc điểm quan trọng của tự nhiên nước ta, tạo nên sự phong phú về tài nguyên sinh vật và cảnh quan, đồng thời chi phối mạnh mẽ các hoạt động sản xuất nông nghiệp, đời sống nhân dân và sự phát triển kinh tế – xã hội ở từng vùng miền.

(12) ​VỊ TRÍ ĐỊA LÍ VÀ PHẠM VI LÃNH THỔ VIỆT NAM

Điền vào chỗ trống:

Trong khu vực __ chí tuyến, gió __, gió __ (tức gió Mậu dịch), kinh tế __

Phía __ của châu Á; phía __ của Thái Bình Dương.

Nằm kề với __ nên có khoáng sản phong phú.

Nằm trên đường __ nên có tài nguyên sinh vật phong phú.

Nằm trong vùng có nhiều __ như bão, lũ, ngập lụt (vào mùa mưa), hạn hán (mùa khô), sương muối, giá rét (mùa đông).

Nằm trên đường __ và __ quốc tế.

Tiếp giáp với biển __.

Trên đất liền giáp với __ nước, trong đó: + biên giới dài nhất với __; + biên giới ngắn nhất với __.

Trên biển giáp với vùng biển của __ nước, trong đó có __ nước nằm trong Đông Nam Á.

2 quốc gia tiếp giáp với nước ta cả trên biển và đất liền là __ và __.

Vùng __ lớn gấp khoảng 3 lần vùng __.

Vùng đất gồm __ và __.

Vùng biển:

Lãnh hải: rộng __ hải lí; thuộc __ nước ven biển, ranh giới ngoài chính là __.

Tiếp giáp lãnh hải: rộng __ hải lí, là vùng biển __ chủ quyền cho nước ven biển.

Đặc quyền kinh tế: rộng __ hải lí, ở đó ngoài VN các __ được đặt dây cáp ngầm, ống dẫn dầu, hoạt động hàng hải, hàng không…

Nội thuỷ là vùng nước __ trong đường __, được __ bộ phận đất liền.

Thềm lục địa là phần ngầm dưới biển, sâu khoảng __ mét.

Đường cơ sở là đường nối __.

Biên giới quốc gia trên biển là:

+ đường __ và cách đều đường cơ sở __ hải lí về phía biển; + đường nằm giữa __ và __;

+ ranh giới ngoài của __.

Bài 4: Thực hành: Viết báo cáo về sự phân hóa tự nhiên Việt Nam

SỰ PHÂN HÓA KHÍ HẬU VIỆT NAM

1. Giới thiệu chung

Thiên nhiên nước ta có sự phân hóa theo chiều bắc – nam, trong đó có sự phân hóa khí hậu theo chiều bắc năm, theo đó khí hậu nước ta được phân hóa thành 2 phần đó là phần lãnh thổ phía Bắc và phần lãnh thổ phía Nam với chế độ nhiệt và sự phân mùa khác nhau. Sự phân hóa này có ảnh hưởng lớn đến sự phân hóa trong phát triển kinh tế - xã hội ở nước ta.

2. Sự phân hóa

- Biểu hiện:

+ Phần lãnh thổ phía Bắc có khí hậu đặc trưng là Khí hậu đặc trưng là khí hậu nhiệt đới ẩm gió mùa có một mùa đông lạnh. Nhiệt độ TB năm trên 20°C. Do ảnh hưởng của gió mùa đông bắc nên có một mùa đông lạnh với 2 – 3 tháng nhiệt độ TB dưới 18°C, biên độ nhiệt TB năm cao.

+ Phần lãnh thổ phí Nam: khí hậu mang sắc thái của khí hậu cận xích đạo gió mùa, có nền nhiệt độ cao, trung bình năm trên 25°C, biên độ nhiệt không quá 4 - 5°C. Khí hậu phân thành 2 mùa mưa và khô.

- Nguyên nhân:

+ Do lãnh thổ Việt Nam kéo dài trên nhiều vĩ tuyến, càng về phía Nam càng nhận được lượng bức xạ mặt trời lớn hơn, nền nhiệt độ cao hơn.

+ Do bức chắn địa hình dãy Bạch Mã đã ngăn cản sự ảnh hưởng của khối khí lạnh gió mùa đông bắc tràn xuống phía Nam.

- Ý nghĩa: sự phân hóa khí hậu theo chiều bắc – nam đã gây ra những ảnh hưởng tới quy hoạch sản xuất, hướng chuyên môn hóa sản xuất, nhất là đối với sản xuất nông nghiệp giữa phần lãnh thổ phía Bắc và phần lãnh thổ phía Nam.

+ Phần lãnh thổ phía Bắc do có khí hậu có một mùa đông lạnh nên có thế phát triển những vùng trồng cây công nghiệp, cây ăn quả cận nhiệt đới (chè, hồi, quế, đào, lê, mận,…). Còn phần lãnh thổ phía Nam với khí hậu cận xích đạo và ưu thế về đất phù hợp phát triển các vùng chuyên canh cây công nghiệp nhiệt đới như (cà phê, cao su, hồ tiêu, điều,…).

+ Trong đời sống dân cư, đối với phần lãnh thổ phía Bắc có một mùa đông lạnh đã gây ra những khó khăn trong sinh hoạt và sản xuất, những đợt rét đậm, rét hại, sương muối còn ảnh hưởng nghiêm trọng đến hoa màu và chăn nuôi. Riêng với hoạt động du lịch biển của phần lãnh thổ phía Bắc vào mùa đông gần như phải ngưng trệ hoàn toàn. Ngược lại khí hậu của phần lãnh thổ Phía Nam điều hòa và dễ chịu, nên mọi hoạt động sinh hoạt sản xuất của người dân kể cả hoạt động du lịch biển đều có thể diễn ra quanh năm.