Cuối năm ấy, ở Hua Tát động rừng, cây cối xơ xác, chim chóc trốn biệt, không có dấu chân một con thú nào trong rừng. Chưa bao giờ người Hua Tát sống vất vả đến thế. Người ta đồn là Then (2) bắt đầu trừng phạt. Lão thợ săn ngụ cư kiếm ăn cũng rất khó khăn. Vợ chồng lão lang thang khắp rừng. Lần đầu tiên trong đời lão già gặp phải cảnh này. Ba tuần trăng, khẩu súng của lão không hề được nổ. Lão già dậy từ gà gáy canh ba vác súng đi đến tối mịt. Người vợ gầy của lão không còn đủ sức đi theo chồng nữa. Mụ ở nhà nhóm lửa chờ đợi. Ngọn lửa mụ nhóm như có ma ám, không đỏ mà lại xanh lét như mắt chó sói.
Lần ấy lão già đi vắng cả tuần liền. Người lão mệt lả. Đầu gối lão chùn xuống, các bắp thịt nhão ra tưởng chừng có thể dùng tay bấu được như bấu những con vắt nhẽo bết máu. Lão đã lết khắp nơi mà không gặp gì. Đến một con chim sâu, thậm chí một con bướm lão cũng không thấy. Lão hoang mang sợ hãi. Then đã trừng phạt thế gian như lời người ta đồn đại hay chăng?
Cuối cùng, mệt lả, lão già kiệt sức phải lết về nhà. Đến con suối đầu bản, lão dừng lại nhìn về nhà mình. Nhà lão có ánh lửa, cái ánh lửa xanh lét, chắc là vợ lão vẫn thức đợi chồng. Lão nhắm nghiền đôi mắt đục và sâu hoắm lại. Ngẫm nghĩ một lát, lão lộn lại rừng. Mũi lão đã đánh hơi thấy mùi thú…Lão gặp may thật. Lão đã nhìn thấy nó. Cái con công ấy đang múa. Kìa, đôi chân con công di chuyển nhẹ nhàng về phía bên phải, cái đuôi xòe thành đường tròn lại dịch về phía bên trái, cái ánh xanh gay gắt trên túm lông dầu của nó rực rỡ làm sao! Lão già giương súng lên: – Đùng! Phát súng nổ. Lão nghe thấy tiếng rú thất thanh. Lão chạy lại con thú bị bắn ngã. Đấy là vợ lão. Mụ đi ra rừng đợi lão, tay mụ còn cầm bộ lông chim công.
Lão thợ săn nằm sấp xuống, úp mặt vào vũng máu trên lớp lá mục nồng nồng, ngái và hôi như mùi chuột.
Miệng lâo hộc lên như tiếng lợn lòi. Lão nằm thế rất lâu. Mây đen sà xuống thấp, khu rừng tối sẫm, nóng hâm hấp như da người sốt. Gần sáng, lão già .. bỗng đứng phắt dậy nhanh như con sóc. Lão nảy ý định lấy xác vợ lão làm mồi để săn con thú, con thú lớn nhất đời mình. Lão nằm trong bụi cây gần cái xác thối rữa của vợ lão một sải tay, đạn lên nòng, khắc khoải chờ đợi. Nhưng Then đã trừng phạt lão. Không có con thú nào đến với lão, chỉ có cái chết đến với lão.Ba ngày sau, người ta lôi cái xác còng queo của lão ra khỏi bụi cây. Một vết đạn xuyên qua trán lão. Lão đã bắn được con thú lớn nhất đời mình.
(1) Giỏ đeo, (2)Ông Trời
(Những ngọn gió Hua Tát – Tuyển tập truyện ngắn Nguyễn Huy Thiệp, NXB Văn hoá Thông tin, Hà Nội, 2002, tr. 320)
Câu 1: Nhân vật chính trong câu chuyện là ai?
Câu 2: Văn bản được kể ở ngôi kể nào?
Câu 3: Nhân vật lão thợ săn được xem là hiện thân của ai?
Câu 4: Chi tiết nào chứng tỏ người chồng là tay thợ săn cự phách?
Câu 5: Nguyên nhân cái chết của người vợ lão thợ săn?
Câu 6: Theo em, đâu là con thú lớn nhất (con công, người vợ hay lão chồng)? Vì sao?
Câu 7: Qua câu chuyện, em rút ra được thông điệp gì?
Câu 8: Em có đồng tình với suy nghĩ: Then đã trừng phạt thế gian không? Vì sao?
Cây trong rừng sống tốt mà không cần phân bón là nhờ hệ sinh thái tự nhiên tự cân bằng và tái tạo dinh dưỡng. Có mấy nguyên nhân chính:
🌱 Chu trình dinh dưỡng tự nhiên
🍄 Vai trò của nấm và vi sinh vật
🌳 Đa dạng sinh học hỗ trợ lẫn nhau
💧 Điều kiện môi trường ổn định
Nói cách khác, rừng là một “cỗ máy tái chế” hoàn hảo: mọi thứ rơi xuống đều quay lại nuôi cây. Chính sự khép kín này giúp cây rừng khỏe mạnh mà không cần phân bón nhân tạo.
Trong rừng, lớp bề mặt của đất rừng có rất nhiều chất hữu cơ (do lá cây rụng, xác động vật …) đóng vai trò như phân bón. Do đó, cây cối trong rừng không được bón phân nhưng vẫn phát triển tươi tốt.