Chiếc smartphone đã trở thành một ô cửa nhỏ dẫn người ta thoát khỏi sự buồn chán của bản thân, và cái rung nhẹ báo tin có thông báo mới của nó bao giờ cũng đầy hứa hẹn. Nhưng càng kết nối, càng online, thì cái đám đông rộn ràng kia lại càng làm chúng ta cô đơn hơn. Chỗ này một cái like, chỗ kia một cái mặt cười, khắp nơi là những câu nói cụt lủn, phần lớn các tương tác trên mạng hời hợt và vội vã. Càng bận rộn để giao tiếp nhiều thì chúng ta lại càng không có gì để nói trong mỗi giao tiếp. Ngược với cảm giác đầy đặn, được bồi đắp khi chúng ta đứng trước thiên nhiên hay một tác phẩm nghệ thuật lớn, trên mạng xã hội ta bị xáo trộn, bứt rứt, và ghen tị với cuộc sống của người khác như một người đói khát nhìn một bữa tiệc linh đình qua cửa sổ mà không thể bỏ đi. Đêm khuya, khi các chấm xanh trên danh sách friend dần dần tắt, người ta cuộn lên cuộn xuống cái news feed để hòng tìm một status bị bỏ sót, một cứu rỗi kéo dài vài giây, một cái nhìn qua lỗ khóa vào cuộc sống của một người xa lạ, để làm tê liệt cảm giác trống rỗng.

Câu 1: vấn đề trong đoạn trích có thể coi là vấn đề mang tính toàn cầu không?vì sao?​

Câu 1. (2,0 điểm)

Hãy viết đoạn văn (khoảng 200 chữ) ghi lại cảm nghĩ của em về bài thơ Trưa hè của tác giả Anh Thơ ở phần Đọc hiểu.

Câu 2. (4,0 điểm)

Hiện nay, việc lạm dụng mạng xã hội của thanh thiếu niên đã gây ra nhiều tác động tiêu cực. Em hãy viết bài văn nghị luận (khoảng 400 chữ) đề xuất những giải pháp phù hợp để khắc phục tình trạng trên.

(4,0 điểm) Đọc văn bản và thực hiện các yêu cầu từ câu 1 đến câu 5:

TRƯA HÈ

                                        Anh Thơ

Trời trong biếc không qua mây gợn trắng,
Gió nồm nam lộng thổi cánh diều xa,
Hoa lựu nở đầy một vườn đỏ nắng,
Lũ bướm vàng lơ đãng lướt bay qua.

Trong thôn vắng, tiếng gà xao xác gáy,
Các bà già đưa võng hát, thiu thiu...
Những đĩ con ngồi buồn lê bắt chấy
Bên đàn ruồi rạc nắng hết hơi kêu.

Ngoài đê thẳm, không người đi vắng vẻ,
Lũ chuồn chuồn giỡn nắng đuổi nhau bay.
Nhưng thỉnh thoảng tiếng nhạc đồng buồn tẻ
Của vài người cỡi ngựa đến xua ngay.

(Trích Thi nhân Việt Nam, Hoài Thanh – Hoài Chân, NXB Văn học, 1998, tr.191 – 192)

* Chú thích: Nữ thi sĩ Anh Thơ (1918 – 2005), tên khai sinh là Vương Kiều Ân, bút hiệu Tuyết Anh. Bà sinh ra và lớn lên trong một gia đình viên chức nhỏ, xuất thân Nho học ở tỉnh Hải Dương. Thơ của bà thiên về tả cảnh bình dị, quen thuộc (bờ tre, con đò, bến sông) với những nét vẽ chân thực, tinh tế, thấm đượm một chút tình quê đằm thắm pha chút bâng khuâng buồn của Thơ Mới.

Câu 1. Bài thơ được viết theo thể thơ nào?

Câu 2. Ghi lại những hình ảnh miêu tả bức tranh thiên nhiên buổi trưa hè trong bài thơ.

Câu 3. Những hình ảnh thiên nhiên trong bài thơ cho thấy điều gì?

Câu 4. Chỉ ra và phân tích tác dụng của biện pháp tu từ nhân hóa được sử dụng trong những dòng thơ sau:

Ngoài đê thẳm, không người đi vắng vẻ,
Lũ chuồn chuồn giỡn nắng đuổi nhau bay.

Câu 5. Qua bài thơ, tác giả muốn gửi gắm đến người đọc những thông điệp gì?

Câu 1 (2,0 điểm). Viết đoạn văn (khoảng 200 chữ) phân tích 8 dòng thơ đầu của văn bản "Chung nghĩa đồng bào" trích trong phần Đọc hiểu.

Câu 2 (4,0 điểm).

Cơn ấm lạnh thấm vào tình dân tộc
Ngựa chung tàu đâu quản buổi gian nan
Tình ruột thịt vỗ về nhân ái
Chảy hồng tươi dòng máu Việt Nam.

    Siêu bão Yagi đổ bộ vào đất liền gây ra những thiệt hại nặng nề về người và tài sản khiến cho cuộc sống của người dân bị đảo lộn và mọi thứ trở nên mong manh trước thiên nhiên khắc nghiệt. Vì nghĩa đồng bào, nhiều tổ chức, cá nhân đã chung tay ủng hộ, chia sẻ mất mát với đồng bào vùng lũ. Từ nội dung những câu thơ trên, kết hợp với hiểu biết xã hội, em hãy viết bài văn nghị luận (khoảng 400 chữ) để trả lời câu hỏi: Nên ứng xử thế nào với những người chịu ảnh hưởng nặng nề của cơn bão Yagi vừa qua?

(4.0 điểm) Đọc văn bản sau:

        Chung nghĩa đồng bào

Tác giả: Trương Ngọc Ánh

Bao sinh linh oằn trong sóng dữ
Mắt người bầm chớp giật mưa chan
Bao thảm cảnh trời nghiêng núi lở
Biết mấy đau thương ập xuống cơ hàn

Những phận người trôi theo bọt lũ
Sóng Thủy Tinh cuộn đỏ Hồng Hà
Những mái ấm bỗng vùi trong lòng đất
Miền Bắc đau khi bão tố tràn qua

Vâng là nỗi đau quặn thắt
Ơi bí bầu chung núm ruột liền nhau
Một miếng sẻ chia tình đồng bào cao cả
Nối vòng tay bắc lại nhịp cầu

Cơn ấm lạnh thấm vào tình dân tộc
Ngựa chung tàu đâu quản buổi gian nan
Tình ruột thịt vỗ về nhân ái
Chảy hồng tươi dòng máu Việt Nam.

(Báo Mới trang thông tin điện tử 11/9/2024 – Những trang thơ xúc động viết về cơn bão Yagi)

Thực hiện các yêu cầu:

Câu 1 (0,5 điểm). Xác định thể thơ của văn bản.

Câu 2 (1,0 điểm). Ghi lại những từ ngữ khắc họa hình ảnh cơn bão Yagi mà tác giả sử dụng trong bốn dòng thơ đầu. Qua những từ ngữ đó, cơn bão Yagi hiện lên như thế nào trong tâm trí của tác giả?

Câu 3 (0,5 điểm). Em hiểu thế nào về hình ảnh Bao sinh linh oằn trong sóng dữ?

Câu 4 (1,0 điểm). Chỉ ra một biện pháp tu từ và phân tích hiệu quả của biện pháp tu từ được sử dụng trong hai dòng thơ:

Những mái ấm bỗng vùi trong lòng đất
Miền Bắc đau khi bão tố tràn qua

Câu 5 (1,0 điểm). Biến đổi khí hậu đang làm tăng các hiện tượng thời tiết cực đoan như bão, lũ, hạn hán,... Và miền Bắc nước ta vừa phải trải qua cơn bão Yagi khủng khiếp. Theo em, cần làm gì để giảm thiểu sự biến đổi khí hậu ở nước ta nói riêng và toàn cầu nói chung?

Câu 1. (2.0 điểm)

Viết đoạn văn nghị luận (khoảng 200 chữ) phân tích đặc điểm nghệ thuật của đoạn trích ở phần Đọc hiểu.

Câu 2. (4.0 điểm)

Bạn hãy nhớ rằng: đừng bao giờ hoài nghi. Dù bất cứ giá nào bạn cũng phải tin tưởng.

(Theo Osho, Luận về cuộc đời (Lê Tuyên dịch), NXB Hồng Đức, 2020, tr.39)

Em có đồng tình với ý kiến trên không? Hãy viết một bài văn nghị luận trình bày quan điểm của mình.

(4.0 điểm) Đọc văn bản và thực hiện các yêu cầu từ câu 1 đến câu 5:

            Ông Tư Mốt⁽¹⁾ chỉ cái dải xanh mù mù trong mưa, bảo cù lao⁽²⁾ Mút Cà Tha kìa. Văn ờ, nói thấy xa quá chú ha. Ông cười, gạt ngang, xa gì, đây tới đó mấy hồi. Rồi chiếc xuồng máy nhỏ mong manh dập dờn đi trong giông gió. Người thành phố ngồi ngấm cái “mấy hồi” của ông già, mừng tủi thấy màu xanh cây cỏ cù lao đã thẫm trước mắt (mà sau mới biết mình mừng hụt). Mưa dịu lại, hạt nhỏ rức nhưng gió mạnh lên, thổi xà quần⁽³⁾, không biết đâu là chiều hướng. Ông Tư quăng cho Văn cái can nhựa còn ít xăng, bảo, tới khúc “mứt” nghen, coi chừng lật xuồng. Mà, có kịp coi gì, Văn thấy mình ngã ập xuống nước, hành lý trôi mất, lên tới bờ anh chỉ còn trụi trơ bộ đồ đang mặc. Ông Tư kè chiếc xuồng vô sau, giậm chân giậm cẳng bứt đầu gãi tóc như thể mình vừa lỡ tay làm nên cơn giông chiều nay. Bởi ông biết rằng, mưa gió kia, sóng nước mênh mông kia và cả màu chiều đang lịm dần kia sẽ làm cho người bác sĩ trẻ này thất vọng. Bác sĩ thứ sáu về làm việc ở trạm xá cù lao. Năm người trước đã ra đi, đi vì không chịu nổi thiếu thốn. Và buồn.

            Cù lao Mút Cà Tha nằm gần cuối sông Dài, trên nó một chút có một nhánh sông khác rẽ về phía mặt trời, rộn rịp được đoạn đó rồi thôi. Mút Cà Tha nằm hiu hắt, lâu lâu mới thấy bóng dáng một con tàu lớ ngớ chạy vào rồi lại tẽn tò quay ra vì lầm đường, vì không biết đằng sau cù lao, sông cụt. Ngó sông vắng vẻ quá trời buồn, nhìn cảnh cù lao còn buồn hơn. Buồn từ mùi ổi chín phảng phất trong vườn, từ giọng người ới lên một tiếng rồi bặt, dư âm còn thâm u trên các ngọn cây, tiếng cạo cơm cháy xa vẳng trong nắng chiều… Từ mé rừng mắm chống lở đất phía bên nầy, đi hết vườn cây nầy gặp được một căn nhà thì lại tiếp đến vườn cây trái khác. Cuối cùng là bãi bồi, dây khoai lang bò xùm xòa phủ kín đất. Bóng người ẩn hiện dọn cỏ dưới các gốc cây. […]

                        (Trích Thương quá rau răm, Nguyễn Ngọc Tư, Cánh đồng bất tận, NXB Trẻ, 2020, tr.17-18)

* Chú thích:

(1) Ông Tư Mốt (ông Tư): Là trưởng ấp Mút Cà Tha.

(2) Cù lao: Khoảng đất nằm ở giữa sông do bồi đắp của dòng chảy lâu ngày và có cây cối mọc nhiều.

(3) Xà quần: Tiếng lóng ở vùng Nam Bộ, chỉ hành động lặp đi lặp lại, loay hoay, quanh quẩn trong một không gian nhỏ.

Câu 1. Xác định ngôi kể trong đoạn trích.

Câu 2. Cụm từ người thành phố trong đoạn trích dùng để chỉ nhân vật nào?

Câu 3. Trình bày tác dụng của thành phần biệt lập trong câu văn sau: Người thành phố ngồi ngấm cái “mấy hồi” của ông già, mừng tủi thấy màu xanh cây cỏ cù lao đã thẫm trước mắt (mà sau mới biết mình mừng hụt).

Câu 4. Ông Tư kè chiếc xuồng vô sau, giậm chân giậm cẳng bứt đầu gãi tóc như thể mình vừa lỡ tay làm nên cơn giông chiều nay. Bởi ông biết rằng, mưa gió kia, sóng nước mênh mông kia và cả màu chiều đang lịm dần kia sẽ làm cho người bác sĩ trẻ này thất vọng. Bác sĩ thứ sáu về làm việc ở trạm xá cù lao. Năm người trước đã ra đi, đi vì không chịu nổi thiếu thốn. Và buồn.

Những câu văn trên giúp em hiểu gì về tâm trạng của nhân vật ông Tư?

Câu 5. Từ cảm nhận của nhân vật ông Tư về cù lao Mút Cà Tha trong đoạn trích, em có suy nghĩ gì về mối quan hệ giữa con người và mảnh đất quê hương?