Quay lại giao diện cũ
Trách nhiệm với chi tiêu cá nhân
1. Nhận biết các yếu tố tác động đến quyết định chi tiêu cá nhân
Quyết định chi tiêu của chúng ta bị ảnh hưởng bởi hai nhóm yếu tố chính:
+ Yếu tố bên trong (Nhu cầu và cảm xúc): Nhu cầu thiết yếu, thói quen, cảm xúc nhất thời (buồn bã thường dẫn đến mua sắm để giải tỏa).
+ Yếu tố bên ngoài (Thị trường): Tiếp thị, quảng cáo, áp lực xã hội (bạn bè, xu hướng).
Tình huống: Quỳnh đi siêu thị để mua đồ dùng học tập. Quỳnh dự định mua một hộp bút nhưng cuối cùng Quỳnh đã mua ba hộp vì gian hàng đang có chương trình khuyến mại mua ba hộp được tặng thêm một hộp kẹo cao su.
Câu hỏi:
Quyết định mua vượt mức dự định ban đầu của Quỳnh chịu sự tác động mạnh mẽ nhất từ yếu tố nào dưới đây?
Phân tích tình huống:
- Tâm lý mua sắm: Chương trình khuyến mại (Mua 3 tặng 1) đánh vào tâm lý "sợ bỏ lỡ cơ hội" (FOMO - Fear of Missing Out). Người tiêu dùng cảm thấy nếu không mua sẽ bị thiệt, dù chưa cần.
- Hậu quả: Chi tiêu vượt ngân sách và mua sản phẩm vượt nhu cầu thực tế.
2. Tìm hiểu cách chi tiêu hợp lí không bị ảnh hưởng bởi tiếp thị, quảng cáo
Chi tiêu hợp lý là quá trình quản lý tài chính cá nhân dựa trên nguyên tắc và kế hoạch, không phải dựa trên cảm xúc nhất thời hay sự hấp dẫn bên ngoài.
Phải biết lựa chọn và sử dụng hàng hóa, dịch vụ một cách hợp lý, tiết kiệm và an toàn.
Phải đánh giá thông tin, so sánh và đưa ra quyết định mua sắm phù hợp với nhu cầu và điều kiện.
Câu hỏi:
Để đảm bảo chi tiêu hợp lý và không bị ảnh hưởng bởi các yếu tố bên ngoài như quảng cáo, bước quan trọng nhất cần làm trước khi ra khỏi nhà hoặc mở ứng dụng mua sắm trực tuyến là gì?
Gợi ý | Phân tích |
1. Xác định nhu cầu | Áp dụng nguyên tắc "Cần" trước "Muốn". Đảm bảo các khoản chi cho sinh hoạt, học tập thiết yếu được ưu tiên. |
2. Lập danh sách mua sắm | Giúp cách ly khỏi sự tác động của hàng hóa trưng bày, duy trì tính kỷ luật trong chi tiêu. |
3. Xác định số tiền có thể chi tiêu (Lập ngân sách) | Đây là bước quan trọng nhất: "Chi tiêu theo những gì mình có". Học cách phân bổ thu nhập thành các khoản mục cố định. |
4. Tìm hiểu kĩ thông tin | Giúp đánh giá giá trị thực của sản phẩm, không bị ảo tưởng bởi lời quảng cáo hoa mỹ. |
5. Xem xét các chính sách giảm giá/khuyến mại | Cần đặt câu hỏi: Món đồ này có nằm trong kế hoạch chi tiêu của mình không? Nếu không, giảm giá bao nhiêu cũng là lãng phí. |
II. Thực hành đưa ra quyết định chi tiêu hợp lí
Tình huống 1: Mua sắm theo xu hướng (Gian hàng giảm giá)
Tình huống: Bạn thấy đôi giày đúng ý đang giảm giá lớn và reo lên: "Ôi đôi giày đúng ý mình thích!"
- Hành động có trách nhiệm: Đặt đôi giày xuống, kiểm tra lại danh sách mua sắm và ngân sách. Nếu không có trong kế hoạch và chưa thực sự cần, hãy bỏ qua.
- Trách nhiệm: Mua sắm có trách nhiệm là kiềm chế mong muốn nhất thời.
Tình huống 2: Mua sắm theo nhu cầu và quảng cáo
Tình huống: Bạn xem quảng cáo dầu gội mới, và tự nhủ: "Có nên mua không nhỉ? Lọ dầu gội của mình vẫn còn hơn một nửa."
- Hành động có trách nhiệm: Tuyệt đối không mua ngay lập tức vì không nằm trong nhu cầu cấp thiết. Hoàn thành việc sử dụng sản phẩm cũ, sau đó tìm hiểu kĩ thông tin về sản phẩm mới và đưa vào kế hoạch mua sắm tháng sau.
- Trách nhiệm: Trách nhiệm với chi tiêu là tránh lãng phí tài nguyên và tiền bạc.
Câu hỏi:
Tình huống: Hùng luôn kiểm tra ví tiền và danh sách mua sắm đã lập trước khi vào siêu thị. Hùng cũng luôn so sánh giá sản phẩm A ở cửa hàng B và C trước khi mua. Hành động của Hùng thể hiện điều gì?
Thông điệp
Có kế hoạch chi tiêu và tìm hiểu kĩ trước khi quyết định chi tiêu để hạn chế ảnh hưởng của các yếu tố bên ngoài như tiếp thị, quảng cáo thể hiện trách nhiệm của bản thân trong việc chi tiêu.
Học thử miễn phí
