Bài học cùng chủ đề
Báo cáo học liệu
Mua học liệu
Mua học liệu:
-
Số dư ví của bạn: 0 coin - 0 Xu
-
Nếu mua học liệu này bạn sẽ bị trừ: 2 coin\Xu
Để nhận Coin\Xu, bạn có thể:
Đề thi thử tốt nghiệp THPT lần 2 trường THPT Hai Bà Trưng - TP Huế SVIP
Đọc văn bản sau:
Hai bàn tay trắng, nắm giữ tất cả
Những năm đầu của lứa tuổi hai mươi có lẽ là những ngày tháng khổ sở nhất trong cuộc đời của mỗi con người: Bạn rời xa trường lớp, cởi bỏ đồng phục, bạn bè xung quanh dần đi xa, phải xây dựng những mối quan hệ xã giao bạn không hề thích, mất dần đi cảm giác tồn tại của ranh giới giữa hiện thực và ước mơ. Đời người không phải một con đường lớn bằng phẳng mà là một quá trình sửa đổi không ngừng. Không biết bản thân muốn gì cũng không sao, nhưng nhất định phải nhớ kỹ bản thân không muốn những gì.
Ở tuổi này, bạn chẳng có gì trong tay ngoài thanh xuân, nhưng chính những điều bạn nắm trong tay ấy lại có thể quyết định bạn sẽ trở thành người như thế nào.
(1) Cuộc đời mà mọi người thường nói
Năm 2009, trước khi xa nhà tôi vẫn cố nhồi cho bằng được “Slam Dunk”(1) và “Digimon”(2) vào đĩa cứng, mẹ thoáng nhìn tôi […], dường như đang nói: “Lớn tướng rồi còn thích xem hoạt hình.”
Tôi chỉ đành nhún vai, vì tôi thật sự không thể giải thích cho người mẹ yêu dấu của mình hiểu những bộ phim đó có ý nghĩa như thế nào với tôi.
Bạn biết đấy, có những bài hát, có những đồ vật mang trong nó một nguồn năng lượng lớn lao, dẫu chúng đã ở trong điện thoại của bạn bao năm qua, cho dù chúng đã qua thời hoàng kim, mặc cho càng ngày càng ít người nhắc đến chúng. Bạn vẫn biết chắc rằng, khi nghe thấy bài hát đó, khi nhìn thấy những bộ truyện tranh đó, bạn sẽ nhớ lại bản thân mình trước kia, sẽ khơi dậy được một nguồn năng lượng không tên. Nguồn năng lượng này có thể giúp bạn cảm nhận được nhịp điệu của chính mình, giúp bạn dùng phương thức khác biệt với phần còn lại của thế giới để độc lập vận động và hiểu được chính mình.
Có lẽ bản thân chúng ta trong quá khứ và hồi ức luôn dựa dẫm vào một vật nào đó, dẫn đến những vật này mang ý nghĩa vô cùng đặc biệt.
Điều để lại ấn tượng sâu đậm nhất trong ký ức của bạn chắc chắn là bạn của năm ấy. Vì chỉ lúc này bạn mới nhận ra, ngay khi bạn thốt lên “Thời gian đổi thay nhanh quá!”, giữa những điều bạn cho là cảnh còn người mất, điều thay đổi nhiều nhất lại là chính bạn. Tôi không biết thứ đáng sợ nhất trong cuộc sống là gì, nhưng tôi biết, bỗng một ngày khi bạn nhìn lại, phát hiện tất cả những gì bạn từng nói, từng thật lòng hứa, đều đã biến thành những lời nói suông, hẳn sẽ không dễ chịu gì cho cam.
Có lẽ một khi trưởng thành, người ta sẽ để mất rất nhiều thứ, ví như những món đồ giản đơn nhưng lại từng khiến bạn vui vẻ cả ngày, ví như khả năng dễ khóc dễ cười, và cả những người đã từng thân thiết với bạn. Điều đáng sợ nhất không phải mất đi những điều ấy mà là việc bạn trở nên bình thản hơn. Bạn bắt đầu an ủi bản thân rằng thế mới là trưởng thành, đây chính là dáng vẻ mà chúng ta hằng mong muốn. Bạn chỉ đang tìm một cái cớ để tiếp tục sống như vậy và coi thường bản thân mình trước kia.
(Trích Dám mơ lớn, đừng hoài phí tuổi trẻ – Lư Tư Hạo, Minh Phương dịch, NXB Phụ nữ Việt Nam, tr.57)
Chú thích:
(1)Slam Dunk: Bộ phim hoạt hình Nhật Bản kể về một đội bóng rổ trung học.
(2)Digimon: Bộ phim hoạt hình Nhật Bản kể về chuyến phiêu lưu của Yagami Taichi và sáu cậu bé khác được chọn đến Thế giới Kĩ thuật số và chống lại các quái thú gây hại thế giới này. Sau lần trở về thế giới thực, em gái của Taichi là Hikari cũng được chọn và cùng bảo vệ sự an toàn của hai thế giới.
* Tác giả Lư Tư Hạo: Là một trong những tác giả trẻ nổi bật nhất của văn học đương đại Trung Quốc. Sinh năm 1991 tại Trương Gia Cảng, tỉnh Giang Tô, anh đã đạt được nhiều thành tựu đáng nể dù tuổi đời còn trẻ. Với nền tảng học vấn tại Đại học Quốc gia Australia và Đại học Tài chính Melbourne, Lư Tư Hạo là một nhà văn tài năng, là một diễn giả có sức ảnh hưởng lớn trong cộng đồng. Phong cách viết của anh được yêu thích nhờ sự chân thành, gần gũi, sử dụng những câu chuyện đời thường để truyền tải các bài học sâu sắc về cuộc sống, tình yêu và sự trưởng thành.
Thực hiện các yêu cầu sau:
Câu 1. Văn bản trên bàn về vấn đề gì?
Câu 2. Theo tác giả, điều gì khơi dậy được nguồn năng lượng không tên?
Câu 3. Phân tích hiệu quả biểu đạt của biện pháp liệt kê trong đoạn văn sau: Những năm đầu của lứa tuổi hai mươi có lẽ là những ngày tháng khổ sở nhất trong cuộc đời của mỗi con người: Bạn rời xa trường lớp, cởi bỏ đồng phục, bạn bè xung quanh dần đi xa, phải xây dựng những mối quan hệ xã giao bạn không hề thích, mất dần đi cảm giác tồn tại của ranh giới giữa hiện thực và ước mơ. Đời người không phải một con đường lớn bằng phẳng mà là một quá trình sửa đổi không ngừng.
Câu 4. Các lí lẽ và dẫn chứng trong đoạn in đậm đã làm rõ vấn đề bàn luận như thế nào?
Câu 5. Từ ý kiến: Không biết bản thân muốn gì cũng không sao, nhưng nhất định phải nhớ kỹ bản thân không muốn những gì, anh/ chị rút ra bài học gì cho bản thân?
Hướng dẫn giải:
Câu 1. (0,5 điểm)
Văn bản bàn về tuổi trẻ và hành trình trưởng thành của con người, đặc biệt là những khó khăn, biến đổi của con người trong những năm đầu tuổi hai mươi.
Câu 2. (0,5 điểm)
Theo tác giả, điều khơi dậy được nguồn năng lượng không tên là:
– những bài hát.
– những đồ vật.
– những bộ truyện tranh.
Câu 3. (1,0 điểm)
– Biện pháp liệt kê: rời xa trường lớp, cởi bỏ đồng phục, bạn bè xung quanh dần đi xa, phải xây dựng những mối quan hệ xã giao bạn không hề thích, mất dần đi cảm giác tồn tại của ranh giới giữa hiện thực và ước mơ.
– Tác dụng:
+ Về mặt hình thức: Làm cho câu văn có nhịp điệu liên tiếp, dồn dập, gợi cảm; qua đó diễn tả cảm giác những sự thay đổi liên tục ập đến, khiến cho người trẻ không kịp thích nghi.
+ Về mặt nội dung: Giúp nhấn mạnh những khó khăn, áp lực, mất mát và sự chông chênh của người trẻ trong những năm đầu tuổi hai mươi; qua đó làm nổi bật hành trình trưởng thành là một quá trình thay đổi, thích nghi không ngừng.
Câu 4. (1,0 điểm)
– Các lí lẽ trong đoạn in đậm đã khẳng định những kỉ niệm, sở thích và đồ vật gắn với tuổi trẻ luôn mang ý nghĩa đặc biệt vì chúng có khả năng gợi nhớ quá khứ, khơi dậy “một nguồn năng lượng không tên”, giúp con người hiểu bản thân và giữ được nhịp điệu riêng của mình.
– Các dẫn chứng cụ thể như “Slam Dunk”, “Digimon”, “những bài hát”, “những đồ vật”, làm cho vấn đề bàn luận trở nên gần gũi, chân thực, sinh động; qua đó tăng sức thuyết phục cho quan điểm của tác giả về giá trị của hồi ức và tuổi trẻ trong hành trình trưởng thành.
Câu 5. (1,0 điểm)
– HS trả lời theo quan điểm cá nhân và đưa ra lí giải phù hợp.
– Gợi ý trả lời:
+ Cần dành thời gian để tự thấu hiểu bản thân, xác định rõ những điều mình không mong muốn để tránh lựa chọn sai hướng hoặc sống theo áp lực của người khác.
+ Không nên chạy theo những giá trị không phù hợp với khả năng, sở thích và mục tiêu của bản thân chỉ vì muốn chạy theo xu hướng của số đông.
+ Biết rõ giới hạn và nguyên tắc sống, rèn luyện sự tự tin và bản lĩnh để vững vàng vượt qua khó khăn trong cuộc sống.
+ Mỗi người cần sống nghiêm túc, không ngừng trải nghiệm và hoàn thiện bản thân để ngày càng trưởng thành.
Câu 1. (2,0 điểm)
Viết đoạn văn nghị luận (khoảng 200 chữ) trình bày suy nghĩ của anh/ chị về vấn đề: Tuổi trẻ có thật sự là “hai bàn tay trắng” hay chính là thời điểm nắm giữ tất cả?
Câu 2. (4,0 điểm)
Anh/ Chị hãy viết bài văn nghị luận (khoảng 600 chữ) phân tích những đặc sắc nghệ thuật của bài thơ sau:
TRONG BÓNG TỐI CỦA ĐÊM
(Viết cho Giờ Trái đất)
Tôi ngồi trong bóng tối nhìn ra bóng tối
Thứ bóng tối tình nguyện làm bóng tối
Trái đất tình nguyện một giờ lặng yên
Bóng tối đi cùng bước chân êm
Tôi nghe bóng tối vây quanh như một niềm an ủi
Bóng tối cười nói thầm thì
Hiểu nhau như những chiếc lá đêm không ngủ
Trái đất của tôi xinh như ánh mắt liếc ngang quyến rũ
Lại mộng mơ khép hờ
Và tròn lên ngẩn ngơ
Trước vẻ đẹp bình minh rạng rỡ
Đêm nay
Mắt bầy thú đốm đốm sáng rừng nguyên sinh
Những vòm cổ thụ mải mê dệt nhau trong bóng tối
Tôi như loài hoa tím thân thảo
Uốn lượn một mình
Tri ân bóng tối của đêm.
(Nguyễn Bích Hạnh*, Văn Nghệ Thái Nguyên, số 19. 10/4/2026)
*Nguyễn Bích Hạnh: Sinh năm 1970 tại Nam Định. Tác giả tốt nghiệp Đại học Sư phạm Hà Nội 1 (khoá 1987 – 1991), được biết đến với các sáng tác văn xuôi, truyện ngắn và thơ đăng trên nhiều tạp chí. Thơ cô giàu hình ảnh, sâu sắc, nhiều trải nghiệm.
Hướng dẫn giải:
Câu 1.
a. Yêu cầu chung (0,5 điểm): Xác định đúng vấn đề nghị luận; bảo đảm yêu cầu về hình thức, dung lượng.
– Vấn đề nghị luận: Suy nghĩ về vấn đề Tuổi trẻ có thật sự là “hai bàn tay trắng” hay chính là thời điểm nắm giữ tất cả.
– Hình thức: Có thể trình bày đoạn văn theo cách diễn dịch, quy nạp, phối hợp hoặc song song.
– Dung lượng: Khoảng 200 chữ.
b. Yêu cầu cụ thể (1,0 điểm): HS triển khai đoạn văn theo trình tự hợp lí và sử dụng đúng các thao tác lập luận.
b1. Giải thích vấn đề:
– “hai bàn tay trắng” là cách nói chỉ tuổi trẻ chưa có nhiều tiền bạc, địa vị, kinh nghiệm hay thành tựu trong cuộc sống.
– Nắm giữ tất cả có ý nghĩa chỉ tuổi trẻ đang sở hữu những điều quý giá như thanh xuân, thời gian, sức khoẻ, ước mơ, khát vọng và cơ hội để lựa chọn, thay đổi tương lai.
➞ Câu nói khẳng định tuổi trẻ tuy còn nhiều khó khăn, thiếu thốn nhưng lại là giai đoạn quý giá nhất để con người học tập, trải nghiệm và tạo dựng cuộc đời mình.
b2. Bàn luận: HS có thể triển khai theo nhiều hướng, gợi ý:
– Tuổi trẻ là giai đoạn con người phải đối diện với nhiều khó khăn, áp lực và sự chông chênh khi bước vào cuộc sống trưởng thành. Người trẻ phải tự lập, lựa chọn tương lai, xây dựng các mối quan hệ và không tránh khỏi việc rơi vào trạng thái hoang mang, mất phương hướng.
– Tuy nhiên, tuổi trẻ không phải là “hai bàn tay trắng” mà chính là thời điểm con người “nắm giữ tất cả”. Người trẻ có thanh xuân, sức khoẻ, thời gian, khát vọng và cơ hội để học hỏi, trải nghiệm, tạo dựng tương lai.
– Dẫn chứng, liên hệ:
+ Thực tế cho thấy nhiều người trẻ dù xuất phát điểm bình thường nhưng nhờ nỗ lực học tập, kiên trì theo đuổi đam mê đã đạt được thành công, khẳng định giá trị bản thân và đóng góp tích cực cho xã hội. Chính những lựa chọn và bản lĩnh ở tuổi trẻ sẽ góp phần quyết định tương lai của mỗi người.
+ Trong văn bản “Hai bàn tay trắng, nắm giữ tất cả”, Lư Tư Hạo khẳng định: “Ở tuổi này, bạn chẳng có gì trong tay ngoài thanh xuân, nhưng chính những điều bạn nắm trong tay ấy lại có thể quyết định bạn sẽ trở thành người như thế nào.”. Đồng thời, tác giả cũng nhắc nhở người trẻ cần sống chân thành với ước mơ, lí tưởng và không để những điều mình từng tin tưởng trở thành “những lời nói suông”.
b3. Đánh giá, mở rộng (0,25 điểm):
– Tuổi trẻ là quãng thời gian đẹp nhưng ngắn ngủi; nếu sống thụ động, thiếu mục tiêu và ngại cố gắng, con người dễ đánh mất cơ hội phát triển bản thân.
– Ngược lại, nếu biết trân trọng thanh xuân, không ngừng học tập, trải nghiệm và sống có lí tưởng, tuổi trẻ sẽ trở thành nền tảng để tạo dựng tương lai tốt đẹp.
b4. Sáng tạo (0,25 điểm):
– Có cách diễn đạt mạch lạc, lập luận thuyết phục.
– Thể hiện được suy nghĩ riêng, góc nhìn tích cực và phù hợp với vấn đề nghị luận.
Câu 2.
Bài văn đáp ứng được các yêu cầu sau:
a. Yêu cầu chung (1,0 điểm): Xác định đúng vấn đề nghị luận; bảo đảm yêu cầu về dung lượng và sử dụng bằng chứng.
– Vấn đề nghị luận: Phân tích những đặc sắc nghệ thuật của bài thơ Trong bóng tối của đêm (Viết cho Giờ Trái đất) – Nguyễn Bích Hạnh.
– Dung lượng: Khoảng 600 chữ.
– Bằng chứng: Chủ yếu lấy từ đoạn thơ để làm rõ các đặc sắc nghệ thuật.
b. Yêu cầu cụ thể: HS triển khai bài viết theo trình tự hợp lí và sử dụng đúng các kĩ năng nghị luận văn học.
b1. Viết được mở bài và kết bài cho bài văn nghị luận xã hội (0,5 điểm):
– Mở bài: Giới thiệu được vấn đề nghị luận.
– Kết bài: Khẳng định được ý nghĩa của việc tuổi trẻ tiếp nối truyền thống yêu nước của dân tộc.
b2. Giải thích, khái quát về bài thơ (0,5 điểm):
– Trong bóng tối của đêm được viết cho “Giờ Trái đất”, là hoạt động mang ý nghĩa bảo vệ môi trường, hướng con người đến sự kết nối với thiên nhiên và Trái đất.
– Bài thơ thể hiện cảm xúc nhẹ nhàng, sâu lắng trước vẻ đẹp của thiên nhiên trong bóng tối và gây ấn tượng bởi nhiều nét nghệ thuật đặc sắc.
b3. Phân tích những đặc sắc nghệ thuật của bài thơ (1,0 điểm):
– Thể thơ tự do:
+ Các dòng thơ ngắn dài linh hoạt, không bị gò bó về số chữ hay cách ngắt nhịp.
+ Hình thức của thể thơ giúp dòng cảm xúc được bộc lộ tự nhiên, phù hợp với những suy tưởng nhẹ nhàng, sâu lắng của nhân vật trữ tình.
– Ngôn ngữ thơ trong sáng, gợi cảm:
+ Ngôn ngữ giản dị nhưng giàu sức gợi, tạo nên không gian đêm vừa yên tĩnh vừa huyền ảo.
+ Những từ ngữ như “thầm thì”, “mộng mơ”, “ngẩn ngơ”, “rạng rỡ”,… góp phần diễn tả tinh tế cảm xúc của con người trước thiên nhiên.
– Hình ảnh thơ giàu tính biểu tượng:
+ Hình ảnh “bóng tối” xuất hiện xuyên suốt bài thơ mang ý nghĩa biểu tượng cho sự lắng lại, bình yên và kết nối con người với thiên nhiên.
+ Các hình ảnh như “mắt bầy thú đốm đốm sáng rừng nguyên sinh”, “những chiếc lá đêm không ngủ”, “loài hoa tím thân thảo”,… giàu chất tạo hình, gợi vẻ đẹp huyền bí của thiên nhiên trong đêm.
– Biện pháp tu từ đặc sắc:
+ Phép nhân hoá “Bóng tối cười nói thầm thì”, “Trái đất tình nguyện một giờ lặng yên” khiến thiên nhiên trở nên có hồn, gần gũi với con người.
+ Phép so sánh “Trái đất của tôi xinh như ánh mắt liếc ngang quyến rũ” tạo cách cảm nhận mới lạ, giàu chất thơ.
+ Điệp từ “bóng tối” được lặp lại nhiều lần, vừa tạo nhạc điệu vừa nhấn mạnh hình tượng trung tâm của bài thơ.
– Giọng điệu và mạch thơ:
+ Giọng điệu nhẹ nhàng, sâu lắng, mang màu sắc suy tưởng và trữ tình.
+ Mạch thơ vận động tự nhiên từ cảm nhận về bóng tối, thiên nhiên đến những rung động nội tâm và cảm xúc “Tri ân bóng tối của đêm”, qua đó thể hiện tình yêu thiên nhiên và ý thức trân trọng Trái đất.
b4. Đánh giá, nâng cao vấn đề (0,5 điểm):
– Bài thơ thành công trong việc kết hợp giữa cảm hứng thiên nhiên với suy tư nhân văn về con người và Trái đất.
– Những sáng tạo về thể thơ, ngôn ngữ, hình ảnh và giọng điệu đã tạo nên vẻ đẹp hiện đại, giàu cảm xúc cho tác phẩm.
– Qua bài thơ, tác giả gửi gắm thông điệp về sự hoà hợp với thiên nhiên và ý thức bảo vệ môi trường sống.
b5. Sáng tạo (0,5 điểm):
– Có cách diễn đạt mạch lạc, lập luận chặt chẽ, dẫn chứng phù hợp.
– Thể hiện được cảm nhận riêng về đặc sắc nghệ thuật của bài thơ.