Đề khảo sát học sinh lớp 9 (lần 3) của phường Việt Yên SVIP

Hướng dẫn giải:

Câu 1. Vấn đề được bàn luận trong văn bản: Lời khen/ Cách nói lời khen.

Câu 2.

Lời dẫn trực tiếp trong văn bản:

– “Không được rồi, hết sức rồi.”.

– “Ngài hát hay lắm, cứ như một ca sĩ chuyên nghiệp vậy.”.

– “Tôi biết mình thế nào mà.”.

Câu 3.

– Bằng chứng: Câu chuyện về cuộc liên hoan tại một công ty với tình huống giao tiếp giữa vị Giám đốc và nhân viên cấp dưới.

– Vai trò của bằng chứng: Làm tăng sức thuyết phục cho quan điểm của tác giả về tác hại của những lời khen không chân thành; giúp cho lập luận chặt chẽ, logic.

Câu 4. Thái độ của tác giả: Nghiêm túc, trách nhiệm, khách quan khi bàn luận về lời khen trong cuộc sống.

Câu 5.

Một số bài học có thể rút ra:

– Không nên dễ dãi trong việc sử dụng lời khen.

– Khi khen người khác cần có căn cứ phù hợp, khen bằng giọng điệu chân tình, thái độ trân trọng.

– Không nên khen người khác bằng những lời hoa mỹ, khách sáo, thái quá, khiến cho người được khen cảm thấy lời khen là giả tạo,...

Hướng dẫn giải:

Câu 1.

a. Yêu cầu chung: Xác định đúng vấn đề nghị luận; đảm bảo yêu cầu về hình thức, dung lượng.

 – Vấn đề nghị luận: Ý nghĩa của việc rèn luyện kĩ năng giao tiếp đối với mỗi người.

– Hình thức: Có thể trình bày đoạn văn theo cách diễn dịch, quy nạp, phối hợp,...

– Dung lượng: Khoảng 200 chữ.

– Bằng chứng: Từ thực tế cuộc sống.

b. Yêu cầu cụ thể: Học sinh triển khai đoạn văn theo trình tự hợp lí và sử dụng đúng các kĩ năng nghị luận.

b1. Giải thích: Kĩ năng giao tiếp là khả năng của con người trong việc trao đổi thông tin, chia sẻ cảm xúc, suy nghĩ của mình với người khác một cách hiệu quả.

b2. Bàn luận: Kĩ năng giao tiếp đóng vai trò quan trọng trong cuộc sống của con người/ kĩ năng giao tiếp rất quan trọng/ cần thiết. Có thể theo hướng:

– Giúp con người ngày càng hoàn thiện bản thân.

– Tạo được các mối quan hệ tốt đẹp.

– Giúp con người tự tin, có cơ hội khẳng định bản thân.

– Có thêm nhiều cơ hội để thành công.

b3. Sáng tạo:

– Có những ý đột phá, vượt ngoài đáp án nhưng có sức thuyết phục (VD: Trao đổi quan điểm trái chiều, mở rộng, nâng cao vấn đề,...).

– Có cách diễn đạt tinh tế, độc đáo.

Câu 2.

a. Yêu cầu chung: Xác định đúng vấn đề nghị luận; đảm bảo yêu cầu về hình thức, dung lượng và sử dụng bằng chứng.

– Vấn đề nghị luận: Nội dung chủ đề và đặc sắc nghệ thuật của bài thơ Một ngày của mẹ.

– Dung lượng: Khoảng 600 chữ.

– Bằng chứng: Bài thơ Một ngày của mẹ.

b. Yêu cầu cụ thể: Học sinh triển khai bài viết theo trình tự hợp lí và sử dụng đúng các kĩ năng nghị luận.

b1. Viết được mở bài và kết bài cho bài văn nghị luận văn học:

– Mở bài: Giới thiệu được vấn đề nghị luận.

– Kết bài: Khẳng định được vấn đề nghị luận.

b2. Phân tích nội dung chủ đề và đặc sắc nghệ thuật của bài thơ:

– Nội dung chủ đề: Sự tần tảo, chịu thương chịu khó không quản ngại vất và, sự hi sinh thầm lặng và tình yêu thương con sâu sắc của người mẹ. (Có thể phân tích nhan đề, hình ảnh mẹ với những công việc trong một ngày thể hiện qua các hình ảnh, chi tiết ở các khổ thơ,… Tình cảm của người con dành cho mẹ: Thấu hiểu, xót xa với cuộc đời đầy nỗi vất vả, nhọc nhằn của mẹ; trân trọng, biết ơn sự tảo tần, hy sinh, không quản khó khăn, vất vả của mę,...).

– Nghệ thuật: Thể thơ tự do; ngôn ngữ thơ chân thực, giản dị mà giàu sức gợi; giọng thơ chân thành, xót xa; biện pháp tu từ,...

Lưu ý: Học sinh có thể bày tỏ suy nghĩ, quan điểm riêng nhưng phải phù hợp với chuẩn mực đạo đức và pháp luật.

b3. Sáng tạo:

– Có những ý đột phá, vượt ngoài đáp án nhưng có sức thuyết phục (VD: Nhận xét, đánh giá giá trị của bài thơ; mở rộng, so sánh phù hợp,...).

– Có cách diễn đạt tinh tế, độc đáo.

– Thể hiện hiểu biết sâu sắc, thuyết phục về lí luận văn học, văn học sử.