Tóm tắt sự việc: Vì vua Tuyên Đức ham mê trò chọi dế nên huyện bắt dân nộp dế. Để không làm khổ dân, Thành Danh đích thân đi tìm dế. Ông được một bà đồng đưa cho tờ giấy chỉ cách bắt dế. Đêm hôm đó ông tới miếu, đào thấy một con dế có hình Tóm tắt sự việc: Vì vua Tuyên Đức ham mê trò chọi dế nên huyện bắt dân nộp dế. Để không làm khổ dân, Thành Danh đích thân đi tìm dế. Ông được một bà đồng đưa cho tờ giấy chỉ cách bắt dế. Đêm hôm đó ông tới miếu, đào thấy một con dế có hình dáng rất lạ: khi chụp tay thì trống không, mở tay lại thấy dế nhảy vọ tầm, thần như con chó nhỏ, đầu vuông, chân dài. Ông bắt về nuôi, coi như báu vật, nhưng con trai ông nghịch làm chết con dế và tự tử, Thành đau đớn tột cùng. Tình cảnh gia đình khi biến cố xảy ra: Thành Danh là chức dịch nghèo, chịu áp lực nộp dế chọi cho quan. Cả nhà sống trong lo âu, nếu không có dế sẽ bị phạt nặng, tài sản có thể bị tịch thu. Khi con dế bị giết, gia đình đối mặt với nguy cơ mất hết và sự tuyệt vọng. Phản ứng của vợ chồng Thành: Lúc con trai làm chết dế, vợ chồng bàng hoàng và trách mắng con, khiến cầu bé sợ hãi nhảy xuống giếng tự vẫn. Khi cứu được con nhưng thấy con ngây dại, họ đau khổ, day dứt và không còn hy vọng. Chi tiết giải quyết biến cố: Sau biến cố, gia đình nghe tiếng dế gáy ngoài cửa. Thành bắt được một con dế nhỏ kì lạ, nhanh nhẹn và chọi giỏi. Con dế này chính là linh hồn con trai hóa thân nên dũng mãnh khác thường. Nhờ nó, Thành đem dâng quan, dế thắng các trận và vua ban thưởng hậu hãnh, con trai ông cũng dần tỉnh lại. Nhận xét khái quát: Qua sự việc ấy, tác giả cho thấy cuộc sống lam lũ, bất công của người dân thường dưới thời phong kiến. Một trò chơi tiêu khiển của vua quan có thể khiến bao gia đình rơi vào khốn cùng, phải đánh đổi cả tính mạng con cái để thoát nạn. Nhận xét về thái độ của tác giả: Qua lời kể, Bồ Tùng Linh thể hiện thái độ thương cảm và phê phán. Ông cảm thông sâu sắc với số phận khốn khổ của dân thường và lên án gay gắt sự nhẫn tâm, vô lý của vua quan, những kẻ vì thú vui mà đẩy dân vào khốn khổ. Lời kể nhẹ nhàng, xen yếu tố kì ảo để tăng sức gợi, nhưng ẩn chứa sự mỉa mai, chua xót và mong muốn về một xã hội công bằng hơn.dáng rất lạ: khi chụp tay thì trống không, mở tay lại thấy dế nhảy vọ tầm, thần như con chó nhỏ, đầu vuông, chân dài. Ông bắt về nuôi, coi như báu vật, nhưng con trai ông nghịch làm chết con dế và tự tử, Thành đau đớn tột cùng. Tình cảnh gia đình khi biến cố xảy ra: Thành Danh là chức dịch nghèo, chịu áp lực nộp dế chọi cho quan. Cả nhà sống trong lo âu, nếu không có dế sẽ bị phạt nặng, tài sản có thể bị tịch thu. Khi con dế bị giết, gia đình đối mặt với nguy cơ mất hết và sự tuyệt vọng. Phản ứng của vợ chồng Thành: Lúc con trai làm chết dế, vợ chồng bàng hoàng và trách mắng con, khiến cầu bé sợ hãi nhảy xuống giếng tự vẫn. Khi cứu được con nhưng thấy con ngây dại, họ đau khổ, day dứt và không còn hy vọng. Chi tiết giải quyết biến cố: Sau biến cố, gia đình nghe tiếng dế gáy ngoài cửa. Thành bắt được một con dế nhỏ kì lạ, nhanh nhẹn và chọi giỏi. Con dế này chính là linh hồn con trai hóa thân nên dũng mãnh khác thường. Nhờ nó, Thành đem dâng quan, dế thắng các trận và vua ban thưởng hậu hãnh, con trai ông cũng dần tỉnh lại. Nhận xét khái quát: Qua sự việc ấy, tác giả cho thấy cuộc sống lam lũ, bất công của người dân thường dưới thời phong kiến. Một trò chơi tiêu khiển của vua quan có thể khiến bao gia đình rơi vào khốn cùng, phải đánh đổi cả tính mạng con cái để thoát nạn.