Câu 1.

a. Xác định được yêu cầu về hình thức, dung lượng của đoạn văn:

– Xác định đúng yêu cầu về hình thức và dung lượng (khoảng 200 chữ) của đoạn văn.

– HS có thể trình bày đoạn văn theo cách diễn dịch, quy nạp, tổng – phân – hợp, móc xích hoặc song hành.

b. Xác định đúng vấn đề cần nghị luận: Phân tích mối quan hệ giữa luận đề, luận điểm, lí lẽ và bằng chứng trong văn bản "Bếp lửa" – Vẻ đẹp lặng thầm của người phụ nữ Việt.

c. Đề xuất được hệ thống ý phù hợp để làm rõ vấn đề nghị luận:

– Xác định được các ‎ý phù hợp để làm rõ vấn đề nghị luận, sau đây là một số gợi ‎ý‎:

c1. Chỉ ra các yếu tố luận đề, luận điểm, lí lẽ và bằng chứng trong bài viết:

– Luận đề: Vẻ đẹp lặng thầm của người phụ nữ Việt Nam qua hình ảnh người bà và bếp lửa trong bài thơ Bếp lửa của Bằng Việt.

– Các luận điểm:

+ Luận điểm 1: Sự sóng đôi của hình tượng bếp lửa và bà.

++ Lí lẽ 1: Hình ảnh bếp lửa khơi nguồn kí ức của cháu về bà.

++ Lí lẽ 2: Mùi khói gắn liền với sự hi sinh, vất vả của bà trong những năm tháng đói nghèo. (Bằng chứng: Câu văn trong tác phẩm Vợ nhặt)

++ Lí lẽ 3: Hình ảnh bếp lửa và bà gắn với tiếng chim tu hú khắc khoải. (Bằng chứng: Tu hú kêu trên những cánh đồng xa, Bà hay kể chuyện những ngày ở Huế, Kêu chi hoài trên những cánh đồng xa?)

++ Lí lẽ 4: Hình ảnh bếp lửa và bà trong những năm giặc giã. (Bằng chứng: Bố ở chiến khu, bố còn việc bố,/ Mày có viết thư chớ kể này, kể nọ".)

+ Luận điểm 2: Ngọn lửa tượng trưng cho vẻ đẹp lặng thầm của người phụ nữ Việt.

++ Lí lẽ 1: Hình ảnh bếp lửa trong sự tả thực đã chuyển hoá thành ngọn lửa của trái tim, của niềm tin và của sức sống con người. (Bằng chứng: kì lạ và thiêng liêng, Sớm mai này bà nhóm bếp lên chưa?

++ Lí lẽ 2: Người đàn bà dưới mái ấm gia đình trong mọi trường hợp thường gắn liền với những gì thường nhật, thân thiết nhất. (Bằng chứng: Người mẹ dân tộc A-va trong Cha và mẹ, lửa và nước)

c2. Nhận xét về mối quan hệ giữa các yếu tố kể trên: Các yếu tố kể trên có mối quan hệ chặt chẽ với nhau, hướng đến việc làm rõ cho luận điểm và tập trung làm sáng tỏ cho luận đề của bài viết. Sự kết hợp giữa các yếu tố kể trên góp phần làm tăng sức thuyết phục cho văn bản.

Câu 2.

a. Bảo đảm yêu cầu về bố cục, dung lượng của bài văn nghị luận:

Bảo đảm yêu cầu về bố cục và dung lượng của bài văn nghị luận (khoảng 400 ± 100 chữ).

b. Xác định đúng vấn đề cần nghị luận:

Ý nghĩa của tình cảm gia đình đối với việc hình thành nhân cách con người.

c. Viết được bài văn đảm bảo các yêu cầu:

HS biết triển khai và làm sáng tỏ vấn đề nghị luận. Sau đây là một số gợi ý:

c1. Mở bài: Giới thiệu được vấn đề nghị luận và nêu khái quát quan điểm của cá nhân về vấn đề.

c2. Thân bài:

* Thể hiện quan điểm của người viết, có thể theo một số gợi ý sau:

– Giải thích các khái niệm:

+ Tình cảm gia đình: Là tình yêu thương, sự quan tâm, chăm sóc, trách nhiệm, sẻ chia giữa các thành viên trong gia đình với nhau.

+ Nhân cách: Là những phẩm chất, đặc điểm tâm lí, tính cách, đạo đức của một con người, được hình thành và thể hiện qua thái độ, hành vi trong cuộc sống.

– Ý nghĩa của tình cảm gia đình đối với việc hình thành nhân cách:

+ Là cái nôi nuôi dưỡng phẩm chất con người: Gia đình là trường học đầu tiên, nơi con người học được những bài học đạo đức cơ bản nhất (lòng yêu thương, sự sẻ chia, lòng biết ơn, sự bao dung, trách nhiệm,...). Tình cảm gia đình sẽ nuôi dưỡng tâm hồn, giúp con người có một trái tim nhân ái.

+ Là điểm tựa vững chắc cho mỗi con người trên đường đời: Tình cảm gia đình mang đến sự an toàn, che chở, giúp con người có đủ nghị lực để đối mặt và vượt qua khó khăn, thất bại trong cuộc sống.

+ Là kim chỉ nam có tác dụng định hướng cho con người: Gia đình truyền tải những giá trị văn hoá, truyền thống, giúp con người định hình lẽ sống, mục tiêu, lý tưởng, từ đó có định hướng rõ ràng trong cuộc đời. 

– Thực trạng về tình cảm gia đình hiện nay:

+ Mặt tích cực: Nhiều gia đình vẫn giữ gìn được sự ấm áp, truyền thống tốt đẹp, là điểm tựa cho các thành viên.

+ Mặt tiêu cực: Trong xã hội hiện đại, nhịp sống hối hả, áp lực công việc, sự phát triển của công nghệ và lối sống cá nhân hoá đang khiến khoảng cách giữa các thế hệ gia tăng, tình cảm gia đình đôi khi bị xao nhãng (ví dụ: thiếu giao tiếp, ít thời gian bên nhau).

– Hậu quả khi thiếu vắng tình cảm gia đình: Khi thiếu vắng tình yêu thương, sự quan tâm từ gia đình, con người dễ trở nên ích kỉ, vô cảm, thiếu trách nhiệm, hoặc sa ngã vào những tệ nạn xã hội,...

– Giải pháp để vun đắp tình cảm gia đình trong bối cảnh hiện nay:

+ Mỗi thành viên cần chủ động dành thời gian chất lượng cho nhau (cùng ăn cơm, trò chuyện, tham gia các hoạt động chung).

+ Thế hệ trẻ cần học cách lắng nghe, thấu hiểu và chia sẻ với ông bà, cha mẹ; đồng thời, người lớn cũng cần cởi mở, tôn trọng sự khác biệt của giới trẻ.

+ ...

c3. Kết bài: Khái quát lại vấn đề được nghị luận.

(4,0 điểm) Đọc đoạn trích sau:

Chuyện Lý tướng quân

"Vua Giản Định nhà Hậu Trần lên ngôi ở Mô Độ⁽¹⁾, hào kiệt bốn phương, gần xa hưởng ứng, đều chiêu tập đồ đảng làm quân Cần Vương. Người huyện Đông Thành⁽²⁾ là Lý Hữu Chi cũng do chân một người làm ruộng nổi lên, tính vốn dữ tợn nhưng có sức khỏe, giỏi đánh trận, Quốc công Đặng Tất⁽³⁾ tiến cử cho Lý được làm chức tướng quân, sai cầm một cánh hương binh đi đánh giặc. Quyền vị đã cao, Lý bèn làm những việc trái phép, dựa lũ trộm cướp như lòng ruột, coi người nho sĩ như cừu thù, thích sắc đẹp, ham tiền tài, tham lam không chán, lại tậu ruộng vườn, dựng nhiều nhà cửa, khai đào đồng nội để làm ao, dồn đuổi xóm giềng cho rộng đất, đi kiếm những hoa kỳ đá lạ từ bên huyện khác đem về. Người trong vùng phục dịch nhọc nhằn, anh nghỉ thì em đi, chồng về thì vợ đổi, ai nấy đều vai sưng tay rách, rất là khổ sở, nhưng hắn vẫn điềm nhiên không chút động tâm.

Bấy giờ có một ông thầy tướng số đến cửa xin ăn và có thể nói được những việc họa phúc. Lý bảo xem tướng mình, ông thầy nói:

– Lợi cho việc làm không gì bằng nói thẳng, khỏi được tật bệnh không gì bằng thuốc đắng. Nếu ngài dung nạp thì tôi sẽ nói hết lời. Đừng vì đắng miệng mà ghét quở khiến tôi phải e dè kiêng tránh mới được.

Lý nói:

– Được, không hề gì.

Ông thầy nói:

– Điều thiện ác tích lâu sẽ rõ, sự báo ứng không sai chút nào. Cho nên luận số trước phải luận lý, tướng diện không bằng tướng tâm. Nay Tướng quân có dữ mà không lành, khinh người mà trọng của, mượn oai quyền để làm bạo ngược, buông tham dục để thỏa ngông cuồng, đã trái lòng trời, tất bị trời phạt, còn cách nào mà trốn khỏi tai họa!

Lý cười:

– Ta đã có binh lính, có đồn lũy, tay không lúc nào rời qua mâu, sức có thể đuổi kịp gió chớp, trời dù có giỏi cũng sẽ phải tránh ta không kịp, còn giáng hoạ cho ta sao được.

Thầy tướng nói:

– Tướng quân cậy mình mạnh giỏi chưa thể lấy lời nói để cho hiểu được, vậy tôi có chùm hạt châu nhỏ, xin đưa tướng quân xem sẽ biết rõ dữ lành, tướng quân có bằng lòng xem không?

Nhân lấy chùm hạt châu ở trong tay áo ra. Lý trông xem, thấy trong đó có lò lửa, vạc sôi, bên cạnh có những người đầu quỷ ghê gớm, hoặc cầm thừng chão, hoặc cầm dao cưa, mình thì đương bị gông xiềng, bò khúm núm ở bên vạc dầu, lấm lét sợ toát mồ hôi. Hỏi có cách gì cứu gỡ không, thì thầy tướng nói:

– Gốc ác đã sâu, mầm vạ sắp nẩy. Cái kế cần kíp ngày nay chỉ còn có đuổi hết hầu thϊếp, phá hết vườn ao, trút bỏ binh quyền, quy đầu phúc địa, tuy tội chưa thể khỏi được, nhưng cũng còn có thể giảm trong muôn một.

Lý ngẫm nghĩ lúc lâu rồi nói:

– Thôi thầy ạ, tôi không thể làm thế được. Có ai lại vì lo cái vạ sau này chưa chắc đã có, mà vứt bỏ những cái công cuộc sắp thành làm hì hục trong mấy năm bao giờ.

Sau đó hắn càng làm những sự dâm cuồng, chém giết, không kiêng dè gì cả. Người mẹ tức giận nói:

– Ưa sống ghét chết, ai ai cũng lòng, đạo trời sáng tỏ, cớ sao mày hay làm những sự giết chóc như vậy. Không ngờ ta đến lúc tuổi già, lại phải trông thấy đứa con mắc hình lục có ngày. […] Năm 40 tuổi thì Lý chết ở nhà.

Trước đây có người bản châu là Nguyễn Quỳ, khảng khái chuộng điều khí tiết, vốn cùng chơi thân với Thúc Khoản⁽⁴⁾, nhưng chết đã ba năm nay rồi. Một hôm Thúc Khoản đi chơi sớm, chợt gặp ở đường; Nguyễn Quỳ bảo Thúc Khoản rằng:

– Phụ thân sắp bị đem ra tra hỏi. Tôi vì quen thân với anh, nên đến bảo cho anh biết trước. Anh có muốn xem, tối mai tôi cho người đến đón, anh sẽ được xem. Nhưng xem rồi cần phải giữ kín. Nếu nói hở ra một lời thì tai vạ sẽ lây sang đến tôi ngay.

[Lược một đoạn: Nửa đêm hôm đó, Thúc Khoản được đón xuống dưới Minh Ti, chứng kiến cảnh xét tội của các linh hồn. Thúc Khoản được tận mắt chứng kiến các phán quan tâu bày tội trạng, công lao của những người ấy. Người làm việc ác bị định tội, người hành thiện tích đức thì được làm tiên hoặc được cho chuyển kiếp vào nhà có phúc, hưởng lộc ba đời,… Đến lượt Hữu Chi, vì những tội ác chồng chất mà hắn đã từng gây ra, hắn đã bị trừng trị bằng những hình phạt vô cùng đau khổ: Lấy nước sôi rửa ruột để trị cái tội ghẹo vợ người, lấy truỳ thủ moi ruột để lòng tham không nổi lên nữa, bị đày vào ngục Cửu U lấy dây da chét lấy đầu, lấy dùi lửa đóng vào chân, bị chim cắt mổ vào ngực, bị rắn độc cắn vào bụng, trầm luân kiếp kiếp. Thúc Khoản chứng kiến hết thảy, giật mình tỉnh dậy ở cõi thực. Chàng quyết định đem tán cấp của cải cho mọi người và đốt hết văn tự nợ, vào rừng hái thuốc để tu luyện.]

Lời bình:

Than ôi! Đạo trời chí công mà vô tư, lưới trời tuy thưa mà chẳng lọt, cho nên hoặc có người lúc sống khỏi vạ mà lúc chết bị hình. Song, chịu hoạ ở lúc sống, người đã không hiểu, phải tội ở lúc chết, người lại không hay; vì thế mà đời thường có lắm loạn thần tặc tử. Ví thử họ hiểu, họ hay thì dù bảo làm ác cũng không dám làm. Song Lý Mỗ đã trông thấy và biết rõ rồi lại còn làm tệ hơn. Đó là người hư tồi bậc nhất không chuyển đổi được, không còn thể nói bàn gì nữa."

(Nguyễn Dữ, Truyền kì mạn lục, theo truyenhdt.com)

Chú thích:

(1) Mộ Đô: Yên Mô, nay thuộc tỉnh Ninh Bình.

(2) Đông Thành: Huyện Đông Thành, nay thuộc Nghệ An.

(3) Đặng Tất: (Không rõ năm sinh, mất năm 1409) Một võ tướng giỏi và chủ chốt trong cuộc kháng chiến chống quân Minh do Trần Giản Định khởi xướng. Năm 1408, Đặng Tất chỉ huy đánh trận Bô Cô, giết được hai tướng Minh; Mộc Thạnh cũng suýt bị nguy, may chạy thoát. Cũng vì chiến công đó, Giản Định nghe lời gièm pha, không theo kế hoạch của Đặng Tất lại giết oan ông. Con trai Đặng Tất là Đặng Dung đã tức giận bỏ về Nghệ An đi theo Trần Quý Khoáng.

(4) Thúc Khoản: Con trai của Lý Hữu Chi.

Thực hiện các yêu cầu từ câu 1 đến câu 5 (trình bày ngắn gọn):

Câu 1. Văn bản trên thuộc thể loại nào?

Câu 2. Xác định ngôi kể được sử dụng trong văn bản.   

Câu 3. Theo em, nhân vật chính trong văn bản trên là ai? Nhân vật ấy được mô tả với những nét tính cách nào?  

Câu 4. Chỉ ra một chi tiết hoang đường, kì ảo trong truyện và nêu tác dụng của chi tiết ấy.

Câu 5. Phát biểu ý nghĩa của văn bản trên và rút ra bài học cho bản thân. (Trình bày ngắn gọn khoảng 5 – 7 dòng)

(4,0 điểm) Đọc văn bản sau và thực hiện các yêu cầu từ câu 1 đến câu 5:

BẾP LỬA – VẺ ĐẸP LẶNG THẦM CỦA NGƯỜI PHỤ NỮ VIỆT

(1) Đọc xong bài thơ, nhắm mắt lại tưởng tượng bạn sẽ hình dung thấy ngay hình ảnh bếp lửa hồng và dáng người bà lặng lẽ ngồi bên. Hình ảnh có tính sóng đôi này được hiện lên thật sống động, rõ ràng, như thể nét khắc, nét chạm vậy. Khi viết bài thơ này, tác giả đang là sinh viên theo học ở nước ngoài. Không gian xa cách. Bên này nỗi nhớ thương là người bà và bên kia là cháu. Nỗi nhớ gọi về kỉ niệm. Trong vô vàn những kỉ niệm không đầu không cuối hiện về, có lẽ kỉ niệm ám ảnh nhất là hình dáng người bà và bếp lửa bà nhóm lên mỗi sớm mỗi chiều. Và cứ thế, như một thôi thúc tự nhiên, kỉ niệm và nỗi nhớ ấy bật lên thành các chữ: "Một bếp lửa…", "Một bếp lửa…", "Cháu thương bà biết mấy nắng mưa".

(2) Mở đầu bài thơ, hình ảnh bếp lửa xuất hiện ngay lập tức và được điệp lại. Và thế là từ đây, hình ảnh bếp lửa với sức ấm và ánh sáng của nó quán xuyến, lan toả toàn bài. Tựa như bếp lửa, nỗi nhớ của cháu đối với bà cũng ấm nóng, da diết, thấm thía trong từng câu chữ.

(3) Đi ra từ nỗi nhớ, tất cả mọi ngôn từ, hình ảnh, giọng điệu bị cuốn theo dòng hoài niệm. Một thời quá khứ được tái hiện lại trong tâm tưởng với những chi tiết rất mực cụ thể. Tác giả nâng niu từng mảnh kí ức hiện về. Bà, bếp lửa, tuổi thơ của cháu trong những năm nạn đói và trong những năm giặc giã. Bà, bếp kí ức của chính bà. Và cuối cùng sẽ là bà, bếp lửa của thì hiện tại, của hôm nay. Trong mấy dòng thơ mở đầu có một bếp lửa chập chờn mang màu cổ tích…

(4) Khổ thơ thứ hai nhắc đến nạn đói năm bốn nhăm, trước ngày cả nước giành chính quyền, người chết đói thê thảm khắp nơi. Cái mùi khói, khói hun trong khổ thơ có sức gợi rất nhiều, nhắc người đọc nhớ đến cảnh hun khói xua đuổi mùi tử khí được miêu tả trong thiên truyện "Vợ nhặt" nổi tiếng của Kim Lân. Ông viết: "Mùi đốt đống rấm ở những nhà có người chết theo gió thoảng vào khét lẹt.". Nhà thơ Bằng Việt chỉ với chi tiết rất tiêu biểu này đã gợi ra được một quá khứ tang thương, đầy những thảm cảnh gắn liền với những thân phận trong đó có người bà, người bố. Tình cảm của nhà thơ mang bao nỗi ngậm ngùi, xót xa.

(5) Cũng có thể hình dung hình ảnh bếp lửa trong tâm tưởng nhà thơ tựa như những thước phim đang chạy, làm hiện lên những khung cảnh quá khứ đầy cảm động. Đây là hình ảnh người bà: "Tu hú kêu trên những cánh đồng xa…", "Bà hay kể truyện những ngày ở Huế". Đến đây, hình ảnh người bà và bếp lửa gắn liền với tiếng kêu khắc khoải của loài chim tu hú. Tiếng kêu của loài chim này trong truyền thống văn học của ta thường gợi nhắc đến những nhớ nhung, xa cách, trông ngóng mòn mỏi… Đó là những âm thanh mang một sắc điệu buồn. Có thể bên bếp lửa, bà bỗng nhớ về những vui buồn thời con gái. Hình ảnh tiếng chim tu hú còn được nhắc lại ở cuối khổ tiếp theo. Phải nói rằng, sự có mặt của tiếng chim tu hú trong khổ thơ làm cho không gian kỉ niệm có chiều sâu. Nỗi nhớ của bà về quá khứ của mình, và nỗi nhớ của cháu về bà bỗng trở nên thăm thẳm, vời vợi. Câu thơ "Kêu chi hoài trên những cánh đồng xa" như treo lên một nỗi khắc khoải khôn nguôi.

(6) Khổ thơ tiếp theo với hình ảnh bà cháu và bếp lửa trong những năm giặc giã. Bố mẹ ở chiến khu. Lời người bà dặn cháu thật nôm na, nhưng chân thực và cảm động: "Bố ở chiến khu bố còn việc bố/ Mày có viết thư chớ kể này kể nọ". Gian khổ, thiếu thốn, nhớ nhung đều phải giấu đi cho người ở xa được yên lòng. Tấm lòng của người bà thương con, thương cháu, ân cần, chu đáo xiết bao.

(7) Nếu từ đây hắt trở lên là hình ảnh bếp lửa, thì những câu thơ cuối của khổ thơ này, đã chuyển đổi cách gọi thành ngọn lửa. Và như vậy, từ bếp lửa trong sự tả thực, cụ thể, đến đây đã trở thành ngọn lửa trong ý nghĩa tượng trưng, khái quát. Bếp lửa với những ấm áp, tâm tình bình lặng của tình cảm gia đình, của tình bà cháu đã thành ngọn lửa của trái tim, của niềm tin và sức sống con người. Nhà thơ đã khái quát vẻ đẹp ngọn lửa là một vẻ đẹp "kì lạ và thiêng liêng". Tình thương và lòng nhân ái bao la của con người mãi ấm nóng, bền bỉ toả sáng, trường tồn. Kết thúc bài thơ, hình ảnh người bà và ngọn lửa được kết lại trong một câu hỏi tu từ: "Sớm mai này bà nhóm bếp lên chưa?". Đó là một nỗi nhớ đau đáu, da diết, thường trực. Trong mọi trường hợp, người đàn bà dưới mái ấm gia đình thường gắn liền với những gì thường nhật, thân thiết nhất. Họ giữ cho nhịp sống của tổ ấm được duy trì. Họ là nơi cuối cùng để cho người ta có chỗ trở về sau những thăng trầm, thành bại ở đời. Trong dáng hình bình dị, thầm lặng khiêm nhường quá đỗi ấy, ẩn dấu một trái tim lớn đầy lòng nhân ái, khoan dung. Các dòng thơ như những làn ánh sáng hắt ra từ ngọn lửa ấm nóng, gợi nhắc, thấm thía tâm can người đọc. Nếu ai đã đọc "Đa-ghe-xtan của tôi" của nhà văn Ra-xun Gam-da-tốp, hẳn còn nhớ trong một thiên tuyệt bút với nhan đề "Cha và mẹ, lửa và nước" có nói về người mẹ dân tộc A-va trong cuộc đời chỉ có ba việc diễn ra đều đặn, nhưng bao giờ cũng khoan thai, chậm rãi, cẩn trọng, tựa hồ như những gì cần thiết và quý giá nhất, đó là: đi lấy nước, đưa nôi và nhóm lửa. Toàn bộ ý nghĩa cuộc sống của người đàn bà này chỉ ở trong ba việc thường nhật mà trọng đại đó. Ba công việc ấy vừa cổ sơ, nguyên thuỷ vừa bền bỉ vĩnh hằng. Người đàn bà ấy đã sinh thành, nhen nhóm và duy trì sự sống. Thế thì người bà trong "Bếp lửa" đã nuôi con nuôi cháu, đã đi qua đói khát và giặc giã, đã cho con đi kháng chiến vì nước vì dân, đã âm thầm trụ lại nhà giữ mảnh đất truyền đời tổ tiên để lại, đã âm thầm chờ đợi và hi vọng… đó chẳng phải là biểu tượng về sự sống lớn lao và cao cả của con người đó sao? Bà là người phụ nữ Việt Nam, như ngọn lửa cháy sáng và ấm mãi!...

(Văn Giá, theo Văn học và Tuổi trẻ, tập 44, 1999)

Câu 1. Vấn đề được nghị luận trong văn bản trên là gì?

Câu 2. Chỉ ra một câu văn cho thấy cảm nhận, đánh giá chủ quan của người viết trong đoạn (5).

Câu 3. Trong đoạn (4), tác giả so sánh mùi khói hun trong Bếp lửa với cảnh hun khói trong Vợ nhặt nhằm mục đích gì?

Câu 4. Chỉ ra những luận điểm được sử dụng trong văn bản. Em ấn tượng với luận điểm nào nhất? Vì sao?

Câu 5. Tình bà cháu – một ngọn lửa ấm áp và thiêng liêng – dường như đang đứng trước nguy cơ phai nhạt trong bối cảnh xã hội hiện đại với nhiều biến động. Làm thế nào để chúng ta có thể giữ gìn và phát huy mối liên kết vô giá này? Từ góc nhìn và trải nghiệm của bản thân, em hãy đề xuất những cách thức ý nghĩa để tăng cường sự gắn bó giữa bà và cháu trong cuộc sống hôm nay.

(4,0 điểm) Đọc đoạn trích sau:

(Tóm tắt tác phẩm: Tống Trân là con gia đình giàu có những lên ba tuổi thì cha mất, lên tám tuổi thì phải dắt mẹ đi ăn mày. Hôm ấy, Tống Trân dắt mẹ tới nhà cả một trưởng giả, con gái của trưởng giả thương tình mang gạo ra cho thì bị cha bắt gặp, bèn bắt Cúc Hoa lấy chàng trai nghèo là Tống Trân làm chồng và đuổi ra khỏi nhà. Dù vậy, Cúc Hoa vẫn giữ trọn đạo làm vợ và làm dâu, chăm lo cho chồng ăn học. Học được nửa năm, Tống Trân thi đậu Trạng nguyên, được vua ban áo mão và gả công chúa cho chàng. Tống Trân lấy cớ nhà nghèo mà từ chối. Tống Trân phải trải qua nhiều thử thách hiểm nguy trong thời gian đi sứ nước Tần. Ở quê nhà, Cúc Hoa rơi vào mưu kế của trưởng giả, gả nàng đi cho một người khác. Cùng lúc ấy, Tống Trân trên đường về, biết rõ nguồn cơn và xuất hiện trong ngày rước dâu. Chàng xét xử phân minh rồi đoàn tụ với mẹ và vợ.)

TỐNG TRÂN – CÚC HOA

Mẹ chồng thấy dâu thảo hiền

Đôi hàng nước mắt chảy liền như tuôn.

Khó nghèo có mẹ có con,

Ít nhiều gạn sẻ⁽¹⁾ vẹn tròn cho nhau

Lòng con nhường nhịn bấy lâu

Mẹ ăn cơm ấy ngon đâu hỡi nàng

Cúc Hoa nước mắt hai hàng:

"Lạy mẹ cùng chàng chớ quản⁽²⁾ tôi

Gọi là cơm tấm canh lê⁽³⁾

Mẹ ăn đỡ dạ kẻo khi võ vàng⁽⁴⁾

Chàng ăn cho sống mình chàng,

Dốc lòng kinh sử văn chương đạo là.

Kể chi phận thiếp đàn bà,

Khó nghèo chớ quản nỗi nhà thảm thương".

Thương con mẹ giấu cho vàng,

Bảo rằng gìn giữ để nương tựa mình.

Cúc Hoa trong dạ đinh ninh:

"Lạy mẹ còn có chút tình thương con".

Tức thì trở lại phòng môn,

Cầm tay đánh thức nỉ non bảo chồng:

"Chàng ơi xin tỉnh giấc nồng,

Nay vàng mẹ thiếp cho dùng một chương".

Kể đoạn Cúc Hoa bán vàng,

Bán cho trưởng giả giàu sang hơn người.

Hai bên giá cả hẳn hoi,

Bắc cân định giá được ngoài tám mươi.

Cúc Hoa trở lại thư trai⁽⁵⁾

"Khuyên chàng kinh sử dùi mài cho hay.

Thiếp xin rước một ông thầy,

Để chàng học tập đêm ngày thiếp nuôi".

Một ngày ba bữa chẳng rời,

Nuôi thầy, nuôi mẹ lại nuôi cả chồng.

Nàng thời nhiều ít cũng xong

Đói no chẳng quản miễn chồng làm nên.

Khấn trời lạy Phật đòi phen:

"Chứng minh phù hộ ước nguyền chồng tôi.

Khuyên chàng khuya sớm hôm mai,

Cố chăm việc học đua tài cho hay.

Một mai, có gặp rồng mây⁽⁶⁾

Bảng vàng⁽⁷⁾ may dược tỏ bày họ tên

Trước là sạch nợ bút nghiên

Sau là thiếp cũng được yên lòng này".

(Theo bản in của NXB Phổ thông Hà Nội năm 1961,
Bùi Thức Phước sưu tầm và biên soạn, NXB Hội nhà văn, 2012)

Chú thích:

(1) Gạn sẻ: Gạn – chắt lọc và sẻ – chia sớt, chia nhỏ.

(2) Quản: E ngại, ngần ngại. Chớ quản: Không cần ngần ngại, quan tâm.

(3) Canh lê: Canh nấu bằng rau lê, những gia đình nghèo khó thường ăn loại rau này.

(4) Võ vàng: Gầy gò, da dẻ xanh xao, không được hồng hào vì thiếu máu.

(5) Thư trai: Phòng đọc sách, phòng học.

(6) Rồng mây: Hội rồng mây, cơ hội để mọi người thi đậu làm nên danh phận cao sang như rồng gặp mây.

(7) Bảng vàng: Danh sách ghi tên những người thi đỗ.

Thực hiện các yêu cầu từ câu 1 đến câu 5 (trình bày ngắn gọn):

Câu 1. Văn bản trên thuộc thể loại gì?

Câu 2. Có những nhân vật nào xuất hiện trong văn bản?

Câu 3. Trong đoạn trích trên, hoàn cảnh sống của Tống Trân và Cúc Hoa hiện lên như thế nào? Hoàn cảnh sống ấy có vai trò gì trong việc thể hiện số phận nhân vật?

Câu 4. Thông qua mối quan hệ với mẹ chồng, Cúc Hoa có phẩm chất nào đáng quý? Những chi tiết nào giúp em nhận thấy điều đó?

Câu 5. Ước mơ "bảng vàng rồng mây" trong lời khấn nguyện của Cúc Hoa thể hiện mong muốn, khát vọng gì của nhân dân? (Trình bày ngắn gọn khoảng 5 – 7 dòng)

Hãy nêu ý nghĩa của câu chuyện sau. Các bạn chịu khó đọc nha tại nó hơi dài.Mình cần gấp lắm ạ . Nếu được bạn giúp mình đặt ra 3 câu hỏi liên quan đến mẩu chuyện này nha. mình cảm ơn nhiều lắm

Đã lâu lắm rồi, ở một nơi kia...
Vào một hôm, nước trong một cái ao bỗng nhiên bị cạn. Thật ra cái ao đã bắt đầu cạn dần một thời gian trước đó. Nhưng hầu hết các cư dân sống trong ao chẳng hề bận tâm - chuyện đời vốn dĩ như vậy.
Như lũ rùa chẳng hạn, chúng lại khá thích thú với điều đó miễn là chúng còn đủ nước để bơi lòng vòng. Với lượng nước sâm sấp như vậy, thậm chí chúng còn thấy hứng thú hơn vì có thể phơi cái mai của mình dưới ánh mặt trời như khi nhô lên mặt nước. Điều này cũng thật tuyệt vời đối với đàn sếu. Chúng thích những nơi nước thật nông để có thể dễ dàng chộp được vài thứ ngon miệng. Lũ cá cũng chẳng than phiền gì - ở gần mặt nước sẽ giúp chúng có cơ hội đánh chén được nhiều phiêu sinh vật hơn.
Thật lòng mà nói, các cư dân trong ao đều cảm thấy mãn nguyện với cuộc sống của mình và tuyệt nhiên không có tiếng càu nhàu, xì xầm hay than phiền gì cả. Hầu hết đều sống một cuộc sống bình thường ngày qua tháng lại mà không hề mảy may nghĩ ngợi gì.
Nhưng hầu hết thôi, chứ không phải là tất cả!
Ping là một chú ếch, và hơn cả thế, nó là một con ếch có xuất thân đáng tự hào, dù rằng nó chẳng có chút ký ức nào về điều đó cả. Chẳng hạn như làm sao nó biết được người Trung Hoa cổ tin rằng loài ếch đến từ mặt trăng, nở ra từ những quả trứng rơi xuống từ trên trời trong một cơn mưa màu bạc. À, nhưng nó có thể quay trở về thời thơ ấu của mình, nhớ lại kỷ niệm những ngày đầu tiên của nó trong ao dưới hình hài của một chú nòng nọc chưa có tay chân, tung tăng lặn ngụp trong dòng nước nhờ vào lực đẩy của cái đuôi.
Khi Ping lớn lên và biết nhảy thì không còn gì có thể làm cho nó vui thích hơn là việc đó. Quả thật, Ping là một tay nhảy cừ khôi có năng khiếu bẩm sinh, và giỏi nhất là nhảy cự ly xa.
Với một cú nhảy, Ping có thể vượt qua quãng đường 2,74 mét - mà không - chính xác là 2,81 mét - một kỷ lục chưa có ai ở cái ao này phá nổi. Ping có tài năng xuất chúng đến mức tất cả cư dân của ao sẵn sàng dừng lại bất cứ việc gì đang làm chỉ để ngắm nhìn mỗi khi Ping nhảy. Tất cả đều cảm thấy thật tự hào khi chứng kiến khoảnh khắc tuyệt vời đó.
Ping thì chẳng để tâm đến điều đó. Tất cả những gì nó biết là nhảy rất thú vị, nhưng giờ đây nó ngày càng buồn hơn vì chẳng còn được trình diễn những cú nhảy tuyệt vời ở cái ao này nữa. Chẳng còn làm gì được nữa với cái ao đang cạn dần.Chúng ta nhận ra là để có một cuộc sống như mong muốn thì chúng ta phải có hai điều. Một là lòng khao khát mãnh liệt được sống một cuộc sống tốt nhất; và hai là phải sẵn lòng và có quyết tâm sống với cuộc sống ấy từng ngày.
Ping có cả hai điều này.
Cái mà hiện tại nó không có chính là nước. Ping cần có nước để thực hiện những cú nhảy ngoạn mục.
Về điều này, tôi xin được nói thêm rằng, ao hồ thiên nhiên thường được nuôi dưỡng nhờ những mạch nước ngầm, và trong quá trình tìm hiểu câu chuyện, tôi không thấy có chỗ nào nói đến nguyên nhân đã làm cạn kiệt mạch nước ngầm của cái ao ấy. Điều mà tôi nhận thấy là dẫu miễn cưỡng ở lại trong cái ao sắp cạn đó nhưng những cư dân khác vẫn cảm thấy không có vẫn đề gì, chỉ riêng Ping là chẳng thấy dễ chịu chút nào.
Ping nhún vai và thở dài. Nó khao khát có lại bề rộng và chiều sâu của cái ao đầy nước ngày xưa để được thỏa thích đắm mình trong những sắc màu kỳ diệu và hương thơm ngây ngất của những đóa sen cùng hoa huệ nở rộ một thời từng thống trị cả mặt ao. Và không ai có thể đua tranh với giai điệu thanh bình của đám lau sậy mỗi khi chúng đong đưa theo làn gió cùng những ngọn tre. Cảnh vật nước non tuyệt vời ấy đã từng khắc sâu một niềm hạnh phúc trong tâm trí nó. Nhưng điều đó hiện không còn nữa, và những gì còn lại giờ đây chẳng thể nào làm khuây khỏa tâm hồn Ping.
Triết gia Trang Tử ngày xưa từng viết rằng: "Hãy để mọi việc diễn ra theo đúng bản chất tự nhiên của nó để mọi thứ luôn được hài hòa."
Rõ ràng là các loài lưỡng cư không biết đọc, nhưng khi bạn là một con ếch thì những gì bạn làm và nhìn thấy hằng ngày sẽ cho bạn biết rằng mọi sinh vật đều có một vị trí trong trật tự tự nhiên và đều có một số mệnh riêng.
Ping cảm nhận, à không, nó biết chắc chắn rằng điều nó muốn hơn tất cả mọi thứ khác là được sống một cuộc sống đúng với bản chất thật sự của nó. Niềm tin của Ping về tài năng bẩm sinh và những năng lực đặc biệt của nó mạnh mẽ đến mức nó dành cả ngày ngồi bên bờ ao chỉ để mơ về hoài bão lớn nhất của mình là đạt được chân ngã hoàn thiện. Nhưng than ôi, trong khi những giấc mơ của Ping ngày một lớn dần thì cái ao lại ngày càng nhỏ lại, cho đến một ngày, cái ao chẳng còn là cái ao nữa và những thứ xung quanh vốn thoải mái dễ chịu và bình an mà Ping đã từng tận hưởng trong một thời gian dài, đang sắp, đang sắp... sắppp... mấtttttttttt..... điiiiiiiiii....
Chẳng còn lại gì cả!
Dĩ nhiên nói như vậy có hơi quá. Vẫn còn sót lại dưới đáy ao những cành cây, vài hòn đá và mấy bộ xương của những kẻ xấu số cùng những thứ tương tự như thế. Lại còn bùn lầy nữa chứ! Bùn lầy ở khắp mọi nơi.
Ngày qua ngày, bùn là chỗ Ping ngồi; đêm từng đêm, bùn là nơi Ping ngủ. Nhưng nó không ngủ được nhiều. Thật khó mà thanh thản khi nỗi sợ hãi còn ngự trị trong lòng. Ping đang sợ.
Nó rất sợ...
Thay đổi - một sự thay đổi đúng nghĩa - quả thật rất đáng lo ngại. Khi thay đổi xảy đến, nó có thể gây ra nỗi sợ hãi đủ để chế ngự những chú ếch gan lì nhất. Sự thay đổi có thể gây ra sự bối rối, do dự, tức giận, lo âu và thất vọng. Nỗi sợ thay đổi có thể bao trùm, níu chặt và tóm lấy bạn bằng một sức mạnh như thế. Thậm chí, nó có thể làm bạn tê liệt hoàn toàn.
Nhưng - điều đó chỉ xảy ra khi bạn cho phép nó làm như vậy mà thôi.
Sợ thay đổi, sợ đương đầu với mạo hiểm, sợ bị chế nhạo hoặc sợ ai đó sẽ phản bác những mục tiêu và mơ ước của bạn,... chính là kẻ thù của những dự định tốt đẹp và sự chuyển biến bên trong con người bạn. Nhưng ngay cả kẻ thù cũng có kẻ thù, và kẻ thù của sự sợ hãi là lòng can đảm. Can đảm không phải là không biết sợ mà là hành động vượt lên trên nỗi sợ hãi.
Một số người cần có thời gian mới nhận thức được điều đơn giản này. Cũng có nhiều người chẳng bao giờ nhận ra điều đó. Với Ping, nó mất gần một tuần lễ.
Ngày qua ngày, Ping trải qua những cảm xúc mà nó chưa hề có trước đây. Nó bối rối và hoài nghi.
Nó đấu tranh với chính những ý nghĩ của mình về cái quá khứ dấu yêu, về cái ao đầy nước thuở nào. Những ký ức đó cứ vây chặt lấy nó. Rốt cuộc thì cái ao là nơi duy nhất mà nó từng biết trong đời từ trước đến giờ.
Nhưng biết đâu vào đúng thời khắc cuộc sống của bạn sắp thay đổi thì bất ngờ trời đất lại ban cho bạn một sức mạnh để, hoặc nắm lấy cơ hội đó, hoặc để mọi thứ trôi qua. Nhận thức để lựa chọn là nhận thức để thay đổi.
Trong khi Ping ngồi giữa bùn lầy suy tư về những lựa chọn của mình thì nó bổng ngộ ra một điều: Cuộc sống của nó phải là một cuộc sống có mục đích.
Ping quyết định quên đi quá khứ, hướng tới tương lai và nung nấu ý tưởng mới tuyệt vời cho hướng đi cuộc sống của mình.
Năm phút trước buổi bình minh của ngày thứ bảy, Ping nhìn lại mọi thứ xung quanh một lần cuối - những thứ từng rất đỗi thân yêu đối với nó - rồi để lại sau lưng tất cả những vinh quang trong quá khứ, nó nhún người nhảy vào cuộc phiêu lưu vĩ đại nhất...

Hãy nêu  ý nghĩa của câu chuyện sau và giúp mình đặt ra 5 câu hỏi liên quan đến câu chuyện để mình thuyết trình nhé!!! Các bạn chịu khó đọc nha tại nó hơi dài.

Đã lâu lắm rồi, ở một nơi kia...
Vào một hôm, nước trong một cái ao bỗng nhiên bị cạn. Thật ra cái ao đã bắt đầu cạn dần một thời gian trước đó. Nhưng hầu hết các cư dân sống trong ao chẳng hề bận tâm - chuyện đời vốn dĩ như vậy.
Như lũ rùa chẳng hạn, chúng lại khá thích thú với điều đó miễn là chúng còn đủ nước để bơi lòng vòng. Với lượng nước sâm sấp như vậy, thậm chí chúng còn thấy hứng thú hơn vì có thể phơi cái mai của mình dưới ánh mặt trời như khi nhô lên mặt nước. Điều này cũng thật tuyệt vời đối với đàn sếu. Chúng thích những nơi nước thật nông để có thể dễ dàng chộp được vài thứ ngon miệng. Lũ cá cũng chẳng than phiền gì - ở gần mặt nước sẽ giúp chúng có cơ hội đánh chén được nhiều phiêu sinh vật hơn.
Thật lòng mà nói, các cư dân trong ao đều cảm thấy mãn nguyện với cuộc sống của mình và tuyệt nhiên không có tiếng càu nhàu, xì xầm hay than phiền gì cả. Hầu hết đều sống một cuộc sống bình thường ngày qua tháng lại mà không hề mảy may nghĩ ngợi gì.
Nhưng hầu hết thôi, chứ không phải là tất cả!
Ping là một chú ếch, và hơn cả thế, nó là một con ếch có xuất thân đáng tự hào, dù rằng nó chẳng có chút ký ức nào về điều đó cả. Chẳng hạn như làm sao nó biết được người Trung Hoa cổ tin rằng loài ếch đến từ mặt trăng, nở ra từ những quả trứng rơi xuống từ trên trời trong một cơn mưa màu bạc. À, nhưng nó có thể quay trở về thời thơ ấu của mình, nhớ lại kỷ niệm những ngày đầu tiên của nó trong ao dưới hình hài của một chú nòng nọc chưa có tay chân, tung tăng lặn ngụp trong dòng nước nhờ vào lực đẩy của cái đuôi.
Khi Ping lớn lên và biết nhảy thì không còn gì có thể làm cho nó vui thích hơn là việc đó. Quả thật, Ping là một tay nhảy cừ khôi có năng khiếu bẩm sinh, và giỏi nhất là nhảy cự ly xa.
Với một cú nhảy, Ping có thể vượt qua quãng đường 2,74 mét - mà không - chính xác là 2,81 mét - một kỷ lục chưa có ai ở cái ao này phá nổi. Ping có tài năng xuất chúng đến mức tất cả cư dân của ao sẵn sàng dừng lại bất cứ việc gì đang làm chỉ để ngắm nhìn mỗi khi Ping nhảy. Tất cả đều cảm thấy thật tự hào khi chứng kiến khoảnh khắc tuyệt vời đó.
Ping thì chẳng để tâm đến điều đó. Tất cả những gì nó biết là nhảy rất thú vị, nhưng giờ đây nó ngày càng buồn hơn vì chẳng còn được trình diễn những cú nhảy tuyệt vời ở cái ao này nữa. Chẳng còn làm gì được nữa với cái ao đang cạn dần.Chúng ta nhận ra là để có một cuộc sống như mong muốn thì chúng ta phải có hai điều. Một là lòng khao khát mãnh liệt được sống một cuộc sống tốt nhất; và hai là phải sẵn lòng và có quyết tâm sống với cuộc sống ấy từng ngày.
Ping có cả hai điều này.
Cái mà hiện tại nó không có chính là nước. Ping cần có nước để thực hiện những cú nhảy ngoạn mục.
Về điều này, tôi xin được nói thêm rằng, ao hồ thiên nhiên thường được nuôi dưỡng nhờ những mạch nước ngầm, và trong quá trình tìm hiểu câu chuyện, tôi không thấy có chỗ nào nói đến nguyên nhân đã làm cạn kiệt mạch nước ngầm của cái ao ấy. Điều mà tôi nhận thấy là dẫu miễn cưỡng ở lại trong cái ao sắp cạn đó nhưng những cư dân khác vẫn cảm thấy không có vẫn đề gì, chỉ riêng Ping là chẳng thấy dễ chịu chút nào.
Ping nhún vai và thở dài. Nó khao khát có lại bề rộng và chiều sâu của cái ao đầy nước ngày xưa để được thỏa thích đắm mình trong những sắc màu kỳ diệu và hương thơm ngây ngất của những đóa sen cùng hoa huệ nở rộ một thời từng thống trị cả mặt ao. Và không ai có thể đua tranh với giai điệu thanh bình của đám lau sậy mỗi khi chúng đong đưa theo làn gió cùng những ngọn tre. Cảnh vật nước non tuyệt vời ấy đã từng khắc sâu một niềm hạnh phúc trong tâm trí nó. Nhưng điều đó hiện không còn nữa, và những gì còn lại giờ đây chẳng thể nào làm khuây khỏa tâm hồn Ping.
Triết gia Trang Tử ngày xưa từng viết rằng: "Hãy để mọi việc diễn ra theo đúng bản chất tự nhiên của nó để mọi thứ luôn được hài hòa."
Rõ ràng là các loài lưỡng cư không biết đọc, nhưng khi bạn là một con ếch thì những gì bạn làm và nhìn thấy hằng ngày sẽ cho bạn biết rằng mọi sinh vật đều có một vị trí trong trật tự tự nhiên và đều có một số mệnh riêng.
Ping cảm nhận, à không, nó biết chắc chắn rằng điều nó muốn hơn tất cả mọi thứ khác là được sống một cuộc sống đúng với bản chất thật sự của nó. Niềm tin của Ping về tài năng bẩm sinh và những năng lực đặc biệt của nó mạnh mẽ đến mức nó dành cả ngày ngồi bên bờ ao chỉ để mơ về hoài bão lớn nhất của mình là đạt được chân ngã hoàn thiện. Nhưng than ôi, trong khi những giấc mơ của Ping ngày một lớn dần thì cái ao lại ngày càng nhỏ lại, cho đến một ngày, cái ao chẳng còn là cái ao nữa và những thứ xung quanh vốn thoải mái dễ chịu và bình an mà Ping đã từng tận hưởng trong một thời gian dài, đang sắp, đang sắp... sắppp... mấtttttttttt..... điiiiiiiiii....
Chẳng còn lại gì cả!
Dĩ nhiên nói như vậy có hơi quá. Vẫn còn sót lại dưới đáy ao những cành cây, vài hòn đá và mấy bộ xương của những kẻ xấu số cùng những thứ tương tự như thế. Lại còn bùn lầy nữa chứ! Bùn lầy ở khắp mọi nơi.
Ngày qua ngày, bùn là chỗ Ping ngồi; đêm từng đêm, bùn là nơi Ping ngủ. Nhưng nó không ngủ được nhiều. Thật khó mà thanh thản khi nỗi sợ hãi còn ngự trị trong lòng. Ping đang sợ.
Nó rất sợ...
Thay đổi - một sự thay đổi đúng nghĩa - quả thật rất đáng lo ngại. Khi thay đổi xảy đến, nó có thể gây ra nỗi sợ hãi đủ để chế ngự những chú ếch gan lì nhất. Sự thay đổi có thể gây ra sự bối rối, do dự, tức giận, lo âu và thất vọng. Nỗi sợ thay đổi có thể bao trùm, níu chặt và tóm lấy bạn bằng một sức mạnh như thế. Thậm chí, nó có thể làm bạn tê liệt hoàn toàn.
Nhưng - điều đó chỉ xảy ra khi bạn cho phép nó làm như vậy mà thôi.
Sợ thay đổi, sợ đương đầu với mạo hiểm, sợ bị chế nhạo hoặc sợ ai đó sẽ phản bác những mục tiêu và mơ ước của bạn,... chính là kẻ thù của những dự định tốt đẹp và sự chuyển biến bên trong con người bạn. Nhưng ngay cả kẻ thù cũng có kẻ thù, và kẻ thù của sự sợ hãi là lòng can đảm. Can đảm không phải là không biết sợ mà là hành động vượt lên trên nỗi sợ hãi.
 Một số người cần có thời gian mới nhận thức được điều đơn giản này. Cũng có nhiều người chẳng bao giờ nhận ra điều đó. Với Ping, nó mất gần một tuần lễ.
Ngày qua ngày, Ping trải qua những cảm xúc mà nó chưa hề có trước đây. Nó bối rối và hoài nghi.
Nó đấu tranh với chính những ý nghĩ của mình về cái quá khứ dấu yêu, về cái ao đầy nước thuở nào. Những ký ức đó cứ vây chặt lấy nó. Rốt cuộc thì cái ao là nơi duy nhất mà nó từng biết trong đời từ trước đến giờ.
Nhưng biết đâu vào đúng thời khắc cuộc sống của bạn sắp thay đổi thì bất ngờ trời đất lại ban cho bạn một sức mạnh để, hoặc nắm lấy cơ hội đó, hoặc để mọi thứ trôi qua. Nhận thức để lựa chọn là nhận thức để thay đổi.
Trong khi Ping ngồi giữa bùn lầy suy tư về những lựa chọn của mình thì nó bổng ngộ ra một điều: Cuộc sống của nó phải là một cuộc sống có mục đích.
Ping quyết định quên đi quá khứ, hướng tới tương lai và nung nấu ý tưởng mới tuyệt vời cho hướng đi cuộc sống của mình.
Năm phút trước buổi bình minh của ngày thứ bảy, Ping nhìn lại mọi thứ xung quanh một lần cuối - những thứ từng rất đỗi thân yêu đối với nó - rồi để lại sau lưng tất cả những vinh quang trong quá khứ, nó nhún người nhảy vào cuộc phiêu lưu vĩ đại nhất...

Hãy nêu ý nghĩa của câu chuyện sau.  Các bạn chịu khó đọc nha tại nó hơi dài.

Đã lâu lắm rồi, ở một nơi kia...
Vào một hôm, nước trong một cái ao bỗng nhiên bị cạn. Thật ra cái ao đã bắt đầu cạn dần một thời gian trước đó. Nhưng hầu hết các cư dân sống trong ao chẳng hề bận tâm - chuyện đời vốn dĩ như vậy.
Như lũ rùa chẳng hạn, chúng lại khá thích thú với điều đó miễn là chúng còn đủ nước để bơi lòng vòng. Với lượng nước sâm sấp như vậy, thậm chí chúng còn thấy hứng thú hơn vì có thể phơi cái mai của mình dưới ánh mặt trời như khi nhô lên mặt nước. Điều này cũng thật tuyệt vời đối với đàn sếu. Chúng thích những nơi nước thật nông để có thể dễ dàng chộp được vài thứ ngon miệng. Lũ cá cũng chẳng than phiền gì - ở gần mặt nước sẽ giúp chúng có cơ hội đánh chén được nhiều phiêu sinh vật hơn.
Thật lòng mà nói, các cư dân trong ao đều cảm thấy mãn nguyện với cuộc sống của mình và tuyệt nhiên không có tiếng càu nhàu, xì xầm hay than phiền gì cả. Hầu hết đều sống một cuộc sống bình thường ngày qua tháng lại mà không hề mảy may nghĩ ngợi gì.
Nhưng hầu hết thôi, chứ không phải là tất cả!
Ping là một chú ếch, và hơn cả thế, nó là một con ếch có xuất thân đáng tự hào, dù rằng nó chẳng có chút ký ức nào về điều đó cả. Chẳng hạn như làm sao nó biết được người Trung Hoa cổ tin rằng loài ếch đến từ mặt trăng, nở ra từ những quả trứng rơi xuống từ trên trời trong một cơn mưa màu bạc. À, nhưng nó có thể quay trở về thời thơ ấu của mình, nhớ lại kỷ niệm những ngày đầu tiên của nó trong ao dưới hình hài của một chú nòng nọc chưa có tay chân, tung tăng lặn ngụp trong dòng nước nhờ vào lực đẩy của cái đuôi.
Khi Ping lớn lên và biết nhảy thì không còn gì có thể làm cho nó vui thích hơn là việc đó. Quả thật, Ping là một tay nhảy cừ khôi có năng khiếu bẩm sinh, và giỏi nhất là nhảy cự ly xa.
Với một cú nhảy, Ping có thể vượt qua quãng đường 2,74 mét - mà không - chính xác là 2,81 mét - một kỷ lục chưa có ai ở cái ao này phá nổi. Ping có tài năng xuất chúng đến mức tất cả cư dân của ao sẵn sàng dừng lại bất cứ việc gì đang làm chỉ để ngắm nhìn mỗi khi Ping nhảy. Tất cả đều cảm thấy thật tự hào khi chứng kiến khoảnh khắc tuyệt vời đó.
Ping thì chẳng để tâm đến điều đó. Tất cả những gì nó biết là nhảy rất thú vị, nhưng giờ đây nó ngày càng buồn hơn vì chẳng còn được trình diễn những cú nhảy tuyệt vời ở cái ao này nữa. Chẳng còn làm gì được nữa với cái ao đang cạn dần.Chúng ta nhận ra là để có một cuộc sống như mong muốn thì chúng ta phải có hai điều. Một là lòng khao khát mãnh liệt được sống một cuộc sống tốt nhất; và hai là phải sẵn lòng và có quyết tâm sống với cuộc sống ấy từng ngày.
Ping có cả hai điều này.
Cái mà hiện tại nó không có chính là nước. Ping cần có nước để thực hiện những cú nhảy ngoạn mục.
Về điều này, tôi xin được nói thêm rằng, ao hồ thiên nhiên thường được nuôi dưỡng nhờ những mạch nước ngầm, và trong quá trình tìm hiểu câu chuyện, tôi không thấy có chỗ nào nói đến nguyên nhân đã làm cạn kiệt mạch nước ngầm của cái ao ấy. Điều mà tôi nhận thấy là dẫu miễn cưỡng ở lại trong cái ao sắp cạn đó nhưng những cư dân khác vẫn cảm thấy không có vẫn đề gì, chỉ riêng Ping là chẳng thấy dễ chịu chút nào.
Ping nhún vai và thở dài. Nó khao khát có lại bề rộng và chiều sâu của cái ao đầy nước ngày xưa để được thỏa thích đắm mình trong những sắc màu kỳ diệu và hương thơm ngây ngất của những đóa sen cùng hoa huệ nở rộ một thời từng thống trị cả mặt ao. Và không ai có thể đua tranh với giai điệu thanh bình của đám lau sậy mỗi khi chúng đong đưa theo làn gió cùng những ngọn tre. Cảnh vật nước non tuyệt vời ấy đã từng khắc sâu một niềm hạnh phúc trong tâm trí nó. Nhưng điều đó hiện không còn nữa, và những gì còn lại giờ đây chẳng thể nào làm khuây khỏa tâm hồn Ping.
Triết gia Trang Tử ngày xưa từng viết rằng: "Hãy để mọi việc diễn ra theo đúng bản chất tự nhiên của nó để mọi thứ luôn được hài hòa."
Rõ ràng là các loài lưỡng cư không biết đọc, nhưng khi bạn là một con ếch thì những gì bạn làm và nhìn thấy hằng ngày sẽ cho bạn biết rằng mọi sinh vật đều có một vị trí trong trật tự tự nhiên và đều có một số mệnh riêng.
Ping cảm nhận, à không, nó biết chắc chắn rằng điều nó muốn hơn tất cả mọi thứ khác là được sống một cuộc sống đúng với bản chất thật sự của nó. Niềm tin của Ping về tài năng bẩm sinh và những năng lực đặc biệt của nó mạnh mẽ đến mức nó dành cả ngày ngồi bên bờ ao chỉ để mơ về hoài bão lớn nhất của mình là đạt được chân ngã hoàn thiện. Nhưng than ôi, trong khi những giấc mơ của Ping ngày một lớn dần thì cái ao lại ngày càng nhỏ lại, cho đến một ngày, cái ao chẳng còn là cái ao nữa và những thứ xung quanh vốn thoải mái dễ chịu và bình an mà Ping đã từng tận hưởng trong một thời gian dài, đang sắp, đang sắp... sắppp... mấtttttttttt..... điiiiiiiiii....
Chẳng còn lại gì cả!
Dĩ nhiên nói như vậy có hơi quá. Vẫn còn sót lại dưới đáy ao những cành cây, vài hòn đá và mấy bộ xương của những kẻ xấu số cùng những thứ tương tự như thế. Lại còn bùn lầy nữa chứ! Bùn lầy ở khắp mọi nơi.
Ngày qua ngày, bùn là chỗ Ping ngồi; đêm từng đêm, bùn là nơi Ping ngủ. Nhưng nó không ngủ được nhiều. Thật khó mà thanh thản khi nỗi sợ hãi còn ngự trị trong lòng. Ping đang sợ.
Nó rất sợ...
Thay đổi - một sự thay đổi đúng nghĩa - quả thật rất đáng lo ngại. Khi thay đổi xảy đến, nó có thể gây ra nỗi sợ hãi đủ để chế ngự những chú ếch gan lì nhất. Sự thay đổi có thể gây ra sự bối rối, do dự, tức giận, lo âu và thất vọng. Nỗi sợ thay đổi có thể bao trùm, níu chặt và tóm lấy bạn bằng một sức mạnh như thế. Thậm chí, nó có thể làm bạn tê liệt hoàn toàn.
Nhưng - điều đó chỉ xảy ra khi bạn cho phép nó làm như vậy mà thôi.
Sợ thay đổi, sợ đương đầu với mạo hiểm, sợ bị chế nhạo hoặc sợ ai đó sẽ phản bác những mục tiêu và mơ ước của bạn,... chính là kẻ thù của những dự định tốt đẹp và sự chuyển biến bên trong con người bạn. Nhưng ngay cả kẻ thù cũng có kẻ thù, và kẻ thù của sự sợ hãi là lòng can đảm. Can đảm không phải là không biết sợ mà là hành động vượt lên trên nỗi sợ hãi.
 Một số người cần có thời gian mới nhận thức được điều đơn giản này. Cũng có nhiều người chẳng bao giờ nhận ra điều đó. Với Ping, nó mất gần một tuần lễ.
Ngày qua ngày, Ping trải qua những cảm xúc mà nó chưa hề có trước đây. Nó bối rối và hoài nghi.
Nó đấu tranh với chính những ý nghĩ của mình về cái quá khứ dấu yêu, về cái ao đầy nước thuở nào. Những ký ức đó cứ vây chặt lấy nó. Rốt cuộc thì cái ao là nơi duy nhất mà nó từng biết trong đời từ trước đến giờ.
Nhưng biết đâu vào đúng thời khắc cuộc sống của bạn sắp thay đổi thì bất ngờ trời đất lại ban cho bạn một sức mạnh để, hoặc nắm lấy cơ hội đó, hoặc để mọi thứ trôi qua. Nhận thức để lựa chọn là nhận thức để thay đổi.
Trong khi Ping ngồi giữa bùn lầy suy tư về những lựa chọn của mình thì nó bổng ngộ ra một điều: Cuộc sống của nó phải là một cuộc sống có mục đích.
Ping quyết định quên đi quá khứ, hướng tới tương lai và nung nấu ý tưởng mới tuyệt vời cho hướng đi cuộc sống của mình.
Năm phút trước buổi bình minh của ngày thứ bảy, Ping nhìn lại mọi thứ xung quanh một lần cuối - những thứ từng rất đỗi thân yêu đối với nó - rồi để lại sau lưng tất cả những vinh quang trong quá khứ, nó nhún người nhảy vào cuộc phiêu lưu vĩ đại nhất...

Câu 1. Viết đoạn văn (khoảng 200 chữ) phân tích nhân vật Cúc Hoa trong văn bản "Tống Trân – Cúc Hoa".

Câu 2. Trong văn bản "Tống Trân – Cúc Hoa", cả hai vợ chồng đều đồng lòng vượt qua khó khăn để nuôi dưỡng khát vọng học tập và xây dựng tương lai. Từ câu chuyện ấy, hãy viết bài văn nghị luận (khoảng 400 chữ) bàn về ý nghĩa của việc không nản lòng trước khó khăn trong hành trình phát triển bản thân. Đồng thời, đưa ra các hành động cụ thể để rèn luyện ý chí, nghị lực vượt qua khó khăn trong cuộc sống.

(4,0 điểm) Đọc văn bản sau.

BẦM ƠI!

Ai về thăm mẹ quê ta
Chiều nay có đứa con xa nhớ thầm...

Bầm ơi có rét không bầm?
Heo heo gió núi, lâm thâm mưa phùn
Bầm ra ruộng cấy bầm run
Chân lội dưới bùn, tay cấy mạ non
Mạ non bầm cấy mấy đon
Ruột gan bầm lại thương con mấy lần.
Mưa phùn ướt áo tứ thân
Mưa bao nhiêu hạt, thương bầm bấy nhiêu!

Bầm ơi, sớm sớm chiều chiều
Thương con, bầm chớ lo nhiều bầm nghe!
Con đi trăm núi ngàn khe
Chưa bằng muôn nỗi tái tê lòng bầm
Con đi đánh giặc mười năm
Chưa bằng khó nhọc đời bầm sáu mươi.

(Trích Bầm ơi – Tố Hữu, Việt Bắc, NXB Văn học, 1962)

Thực hiện các yêu cầu từ câu 1 đến câu 5.

Câu 1. Văn bản trên được viết theo thể thơ gì?

Câu 2. Văn bản trên viết về đề tài gì?

Câu 3. Hình ảnh người mẹ hiện lên như thế nào qua những dòng thơ: "Chân lội dưới bùn, tay cấy mạ non", "Mưa phùn ướt áo tứ thân"?

Câu 4. Qua hai dòng thơ cuối: "Con đi đánh giặc mười năm / Chưa bằng khó nhọc đời bầm sáu mươi", em hiểu gì về tình cảm và sự thấu hiểu mà người con dành cho mẹ của mình?

Câu 5. Từ văn bản, em có suy nghĩ gì về vai trò của tình mẫu tử trong cuộc sống? (Trình bày ngắn gọn 5 – 7 dòng)

1. Tuổi đời của chúng ta nên đo đếm bằng số năm ta sống hay bằng sự trưởng thành?

2. Điều gì sau đây tồi tệ hơn: cố gắng rồi thất bại hay chưa bao giờ chịu cố gắng?

3. Nếu cuộc sống đã quá ngắn ngủi, tại sao chúng ta còn làm những điều mình không thích trong khi ngồi mơ mộng về những điều mình thích mà không làm?

4. Giữa nói và làm, cuộc sống của bạn đang nghiêng về bên nào hơn?

5. Điều bạn muốn thay đổi nhất trên thế giới này là gì?

6. Nếu hạnh phúc là lương thì bạn sẽ làm công việc nào để trở nên giàu có?

7. Bạn có đang làm điều mình tin tưởng hay chỉ đang ép bản thân tin vào những điều đang làm?

8. Nếu tuổi thọ trung bình của con người là 40, vậy bạn sẽ sống như thế nào để có 40 năm khác biệt?

9. Bạn có thể kiểm soát bản thân đến mức nào trong cuộc đời mình?

10. Bạn có đang lo lắng phải làm mọi thứ hoàn hảo hoặc không cho phép bản thân phạm sai lầm hay không?

11. Giả sử bạn đang đi ăn trưa với 3 người mà bạn rất ngưỡng mộ và trân trọng. Họ đều đang chỉ trích bạn thân của bạn bằng những lời khó chịu và không công bằng, trong khi không hề hay biết về mối quan hệ thân thiết giữa 2 người. Bạn sẽ làm gì?

12. Nếu có thể dành tặng một đứa bé sơ sinh một lời khuyên duy nhất về cuộc sống, bạn sẽ nói điều gì?

13. Bạn có phá vỡ nguyên tắc của mình để giữ người mà bạn yêu thương?

14. Bạn đã bao giờ thấy một thứ gì đó lúc đầu thật điên rồ rồi sau đó lại thấy nó thật sáng tạo chưa?

15. Điều gì khiến bạn trở nên khác biệt với phần còn lại của thế giới?

16. Tại sao có những điều làm bạn hạnh phúc lại không mang đến hạnh phúc cho nhiều người khác?

17. Điều gì bạn rất muốn làm nhưng lại không thực hiện? Nguyên nhân nào khiến bạn không thể làm điều đó?

18. Bạn có cố níu kéo điều gì mà đáng lẽ bạn nên để nó ra đi hay không?

19. Nếu phải chuyển đến ở một tỉnh thành hay một đất nước lân cận nơi bạn đang sống, bạn sẽ chọn nơi nào? Và tại sao?

20. Bạn có nhấn nút thang máy nhiều lần khi cần sử dụng không? Bạn có nghĩ làm thế sẽ khiến thang máy đi nhanh hơn không?

21. Giữa một thiên tài suy nghĩ về mọi thứ và một tên khờ ngây thơ vui vẻ, bạn thích trở thành ai hơn?

22. Tại sao bạn trở thành con người bạn bây giờ?

23. Bạn có phải là một người mà bạn muốn kết bạn không?

24. Cái nào tệ hơn: một người bạn tốt phải chuyển đi xa hay người bạn tốt ở ngay gần cạnh mà không hề liên lạc?

25. Bạn từng biết ơn điều gì nhất trong cuộc đời mình?

26. Nếu buộc phải lựa chọn một trong hai, bạn thà mất đi toàn bộ ký ức trước đây hay chấp nhận không thể ghi nhớ thêm bất cứ điều gì nữa kể từ giờ phút này?

27. Liệu chúng ta có thể biết được sự thật nếu không để chúng trải qua thử thách trước hay không?

28. Đã bao giờ nỗi sợ hãi lớn nhất của bạn trở thành sự thật chưa?

29. Quay ngược trí nhớ của bạn về 5 năm trước, liệu bạn có còn nhớ điều gì từng khiến bạn cực kỳ buồn bã? Và trở về hiện tại, đối với bạn nó có còn là vấn đề nữa không?

30. Kỷ niệm hạnh phúc nhất thời thơ ấu của bạn là gì? Tại sao kỷ niệm đó lại đặc biệt với bạn?

31. Lần gần đây nhất bạn cảm thấy mình sống hết mình với những niềm đam mê là khi nào?

32. Nếu không phải ngay bây giờ, vậy thì khi nào nữa?

33. Nếu vẫn chưa đạt được điều này, bạn đã đánh mất những gì trong cuộc sống của mình?

34. Đã bao giờ bạn cùng một ai đó đi dạo trong im lặng và bạn cảm thấy dường như bạn vừa có một cuộc nói tuyệt vời nhất không?

35. Tại sao các tôn giáo đều đề cao tình yêu nhưng vẫn gây ra những cuộc chiến tranh?

36. Liệu chúng ta có thể phân biệt được thiện ác mà không phải trải qua nghi ngờ không?

37. Nếu trúng số 1 triệu USD, bạn có nghỉ việc không?

38. Giữa có ít hơn việc phải làm hoặc có nhiều hơn những việc mà bạn thích làm, bạn lựa chọn vế nào?

39. Bạn có cảm thấy như thể bạn đã trải qua những ngày tương tự như hôm này hàng trăm lần rồi không?

40. Lần cuối cùng bạn ngồi một mình trong bóng tối với một chút ánh sáng nhẹ để suy nghĩ về những điều bản thân thật sự tin tưởng là từ bao giờ?

41. Nếu bạn biết được rằng tất cả những người bạn quen sẽ chết vào ngày mai, vậy hôm nay bạn muốn đi thăm ai lần cuối cùng?

42. Bạn có sẵn lòng đánh đổi 10 năm tuổi thọ cuộc đời lấy sự giàu có, hấp dẫn và nổi tiếng hay không?

43. Sống và tồn tại khác nhau như thế nào?

44. Khi nào bạn ngừng tính toán thiệt hơn để không ngần ngại tiến về phía trước và làm mọi điều bạn cho là đúng?

45. Nếu chúng ta đều rút ra bài học từ thất bại, tại sao chúng ta còn sợ phạm sai lầm?

46. Điều điên rồ nhất bạn sẽ làm là gì nếu bạn biết chắc chắn rằng sẽ không ai đánh giá mình?

47. Lần cuối cùng bạn chú ý đến âm thanh hơi thở của mình là khi nào?

48. Bạn yêu điều gì? Có hành động nào của bạn gần đây bày tỏ tình yêu đó một cách cởi mở không?

49. Trong 5 năm tới, bạn liệu có nhớ được ngày hôm qua bạn đã làm gì không? Vậy ngày hôm trước thì sao? Và ngày trước nữa thì thế nào?

50. Giả sử bây giờ bạn buộc phải ra quyết định. Và câu hỏi là: bạn sẽ quyết định vì bản thân mình hay để những người khác quyết thay cho bạn? Bạn lựa chọn điều gì?