Quê em vốn là một miền quê giữ nhiều giá trị văn hoá truyền thống. Thuở ấu thơ là những lần được ngồi trên cầu hay bờ đê, ngắm nhìn cánh đồng lúa bát ngát, cây đa đầu làng, mái đình cổ kính, còn nghe thấy tiếng chuông nhà thờ từ xa xa vọng lại từ phía bên kia của song. Quê em cũng nổi tiếng với nền văn minh lúa nước sông Hồng. Đất đai màu mỡ, lúa tốt bởi có con sông phù sa bồi đắp đất. Đó chính là nhờ con sông quê thân thuộc vẫn luôn chảy bao bọc lấy những giá trị văn hoá.

Nhìn từ trên cao, con sông uốn lượn mềm mại, nối khúc như dải lụa vắt qua những cánh đồng lúa xanh rì. Nước sông trong veo quanh năm. Mỗi khi mùa xuân đến, con sông cũng gợi những xúc cảm ấm áp, giống như một bác nông dân cần cù đem phù sa bồi đắp đất, đem nguồn nước tới cho cánh đồng thêm xanh tốt, đem những nụ cười hạnh phúc, yên lòng trên khuôn mặt của những người nông dân ngày ngày chăm sóc. Hai bên bờ đê thoai thoải, mỗi mùa hè là mỗi lầm cả bọn rủ nhau đạp xe lên đê, cởi dép nô đùa. Những tiếng cười rộn rã vang khắp cả con đường, có lúc tinh nghịch lại bày trò chơi cãi nhau chí choé, thế nhưng đến lúc nô đùa mệt, cả lũ ngồi cạnh nhau trò chuyện. Giống như biết được, con sông lại mang những cơn gió mát thổi cho chúng em, đem những câu chuyện con nít gắn với tuổi thơ, bầu trời xanh phản chiếu mờ mờ trên mặt nước. Những tia nắng nhẹ chiếu xuống trông xa con sông như một tấm thảm lấp la lấp lánh, tia nắng như ông mặt trời nhỏ tung tăng chạy nhảm trên chiếc thảm đỏ. Những chiếc thuyền nan, thuyền đánh cá ngược xuôi. Từng chiếc lưới được tung ra giũ xuống kéo theo những mẻ cá tươi và đa dạng. Mùa thu, con sông lại nhẹ nhàng, lững lờ trôi. Có phải vì hương lúa, hương vị đồng quê nhuốm theo nước sông vừa thơm lại vừa trong mát. Ngày nào cũng vậy, cứ đi học xong là cả lũ lại rủ nhau ra đây bơi, sông không sâu lắm, lúc xuống nước giống như được dòng nước ôm ấp, vỗ về.

Vị của quả ổi chín, hương thơm của bông lúa, màu sắc của cây đa bên sông… đều do nước ngọt, phù sa của sông mà có. Con sông gắn bó với người dân quê em từ bao nhiêu năm nay, đã là một phần không thể thiếu trong cảnh đẹp quê.

Nơi em đang sống có biết bao cảnh đẹp mà chắc hẳn mỗi người khi xa quê ai cũng luôn nhớ. Nhưng có lẽ in đậm trong em nhất đó là hình ảnh con sông quê hương.

Em không biết dòng sông bắt nguồn từ đâu, khi chảy qua làng em nó uốn khúc quanh co giữa làng rồi chạy dài bất tận về phía chân trời xa. Lòng sông sâu và khá rộng, chỗ rộng nhất của con sông khi chảy qua làng em khoảng 300-400m. Dọc 2 bên bờ sông là những hàng tre xanh cao vút soi bóng xuống làn nước trong xanh.

Buổi sáng khi những tia nắng ban mai đan trên những ngọn tre rồi chiếu xuống mặt sông, mặt sông lại cuộn lên những lớp sóng nhỏ lăn tăn xô mãi vào bờ khiến cho buổi sớm mai tĩnh lặng lao xao những âm thanh chào ngày mới. Lúc này cũng là lúc mọi người làng em ra sông gánh nước, tiếng cười đùa, tiếng gọi nhau râm ran cả 1 vùng. Trên màu xanh biếc của nước sông nổi lên vài chiếc thuyền con thả lưới tất cả đều hối hả, khẩn trương với mong muốn được nặng mẻ lưới. Em thấy dòng sông mới hiền hoà và ấm áp làm sao. Chiều chiều khi ánh hoàng hôn vừa tắt, vài tia nắng cuối ngày còn lại rọi trên mặt sông tạo thành một bức tranh tuyệt đẹp. Buổi tối, khi ông trăng tròn vành vạnh vắt qua ngọn tre làng, soi bóng xuống dòng sông lấp lánh thì mặt nước gợn sóng lung linh, dòng sông như được dát 1 lớp bạc óng ánh. Lúc này chúng em ra sông ngồi hóng mát và vui chơi thật là thú vị. Trong cái yên lặng của không gian em như nghe được tiếng thì thầm nói chuyện của hàng tre, tiếng vỗ nhẹ của từng đợt sóng xô bờ. Em cảm thấy tâm hồn mình trở nên thanh thản, thoải mái hơn sau những giờ học tập căng thẳng. Làm sao em quên được những trưa hè nóng bức, em cùng các ban túm năm tụm ba lại tắm sông. Dòng nước mát lạnh, trong xanh xua đi hết sự mệt mỏi, nóng bức. Tiếng đùa giỡn, tiếng đập nước vang dội cả 1 khúc sông. Và có lẽ vì thế mà dòng sông gắn bó với em chăng? Mỗi khi vui, khi buồn em đều tâm sự cùng sông, dòng sông như là một người bạn thân của em vậy. Con sông hiền hoà, thân thiết là vậy mà gặp những ngày nước lũ thì nó trở nên dữ dội vô cùng. Nó mang một dòng nước đỏ màu phù sa và ngầu đỏ, từng con sóng cuồn cuộn như muôn nhấn chìm tất cả. Trên bờ những ngọn tre oằn cả thân mình như muốn giục dòng nước chảy nhanh hơn để khỏi ngập lụt làng xóm.

Sau mỗi đợt như vây ruộng đồng lại được bồi đắp phù sa, lúa sớm trổ đòng, cây cối thêm xanh hơn. Dòng sông đã gắn bó với bao vui buồn tuổi thơ của em cũng như bao thăng trầm của làng quê em. Chính vì vậy mỗi khi xa quê thì dường như dòng sông ấy đã hằn sâu vào kí ức của em.

Đất học Nam Định quê em tuy không trù phú giàu có như những thành phố khác nhưng lại có biết bao danh lam thắng cảnh giản dị mộc mạc mà vô cùng thân thương. Dù có thể xa hoa hay kì vĩ như những nơi khác, song dòng sông Đào quê em vẫn luôn chiếm trọn tình cảm của người dân thành phố dệt.

Đứng trên cầu Đò Quan đông đúc nhộn nhịp từ cao xuống, ta sẽ thấy dòng sông như một dải lụa đào quanh co ôm trọn lấy thành phố. Nước sông đỏ nặng phù sa hàng ngày bồi đắp cho đồng bằng thêm màu mỡ, sông được đặt tên là sông Đào cũng là dựa theo màu sắc đặc trưng đó. Một ý nghĩa khác của chữ “Đào” là từ nguồn gốc của sông, trước kia sông được đặt là sông Vị nhưng đến thời Pháp thuộc đã bị lấp đi. Sông như hai con người với hai tính cách khác biệt theo ngày và đêm. Ban ngày sông gợn sóng rì rào sôi nổi như một cậu bé vồn vã chạy đến bên mẹ là kè đê, ánh nắng mặt trời tỏa xuống làm mặt sông sáng lấp lóa. Ban đêm, bóng tối bao phủ biến sông thành một tà áo nhung đen đầy bí hiểm với vầng trăng tròn vành vạnh vàng tươi sáng vằng vặc là điểm nhấn thơ mộng nhất, sóng cũng êm đềm, chậm rãi hơn, phải chăng là cậu bé đã thấm mệt sau một ngày chạy nhảy vui chơi? Bờ bên này sông là kèo đê vững chãi bao nhiêu năm, giờ đã được xây cao thành đường và trở thành nơi tập thể dục hàng ngày của người dân. Thậm chí có thể nói đây là một địa điểm lãng mạn và trữ tình với những cột đèn trang trí bắt mắt tỏa ánh sáng vàng nhạt về đêm, thích hợp để tụ họp và hóng gió mát từ sông. Bờ bên kia là một cánh đồng ngô rộng lớn bạt ngàn, hương ngô thơm ngát đến tỉnh cả người, nếu nhìn kĩ có thể thấy được những mái nhà màu sắc san sát nhau nằm lấp ló sau những màn lá cây xanh ngắt. Sông không được biết đến như một địa điểm du lịch nổi tiếng nhưng lại gắn bó sâu sắc với đời sống sinh hoạt của người dân. Sông đưa rất nhiều con tàu chở đá chở cát từ tỉnh khác về với nơi đây, sông là nơi mà hàng vạn người dân thả cá chép nhân dịp ông công ông táo, là nơi đi dạo của trẻ con lẫn người lớn,…

Chẳng cần đẹp đến nức lòng, chẳng cần đến sự nổi tiếng khắp cả nước, sông Đào cứ gắn bó không thể tách rời với người dân thành nam. Mặc kệ thời gian, tình cảm của mọi người dành cho sông không hề thay đổi.

                                   “Đường  vô  xứ  Nghệ  quanh  quanh

                                Non  xanh  nước  biếc  như  tranh  họa  đồ”

Nếu  ai  đã  được  đến  với  xứ  Nghệ  quê  tôi,  chắc  hẳn  sẽ  không  khỏi  ngỡ  ngàng  trước  vẻ  đẹp  “nghiêng  nước  nghiêng  thành”  của  thiên  nhiên  nơi  đây.  Mỗi  nơi  mang  một  màu  sắc,  một  vẻ  đẹp  riêng  nhưng  dòng  sông  Lam  hiền  hòa,  thơ  mộng  là  nơi  đẹp  nhất  trong  lòng  tôi.  Không  biết  từ  bao  giờ,  dòng  sông  Lam  đã  trở  thành  một  mảnh  ghép  không  thể  thiếu  để  vẽ  lên  bức  làm  say  đắm  lòng  người  mang  tên  “  miền  xứ  Nghệ  thân  thương”.

Dòng  sông  Lam  nên  thơ,  trữ  tình  là  một  món  quà  vô  giá  mẹ  thiên  nhiên  ban  tặng  cho  mảnh  đất  Nghệ  An  quê  tôi.  Từ  xa,  sông  Lam  như  một  dải  lụa  xanh  mềm  mại,  mỏng  manh  trải  dài  vô  tận  như  tình  yêu  thương  vô  bờ  bến  của  mỗi  người  con  xứ  Nghệ  với  dòng  sông  quê  hương.  Nước  sông  trong  veo,  mặt  sông  phẳng  lặng  như  một  chiếc  gương  khổng  lồ  in  hình  cả  một  bầu  trời  xanh  thẳm,  điểm  vài  gợn  mây  trắng  bồng  bềnh,  thơ  thẩn  trôi.  Nơi  đây  luôn  có  tiếng  hò  reo  của  những  cậu  bé  chăn  trâu,  thả  diều,  mùi  hoa  thơm,  cỏ  dại  ngây  ngất  lòng  người.  Giữa  dòng  đời  hối  hả,  tấp  nập,  thật  khó  để  tìm  thấy  nơi  đâu  bình  yên,  với  một  không  gian  nhuộm  sắc  xanh,  trời  xanh,  núi  xanh,  nước  xanh,  một  màu  xanh  thanh  bình,  tươi  mát  như  sông  Lam. 

Bình  minh  lên,  sông  Lam  khoác  trên  mình  chiếc  áo  lụa  đào  thướt  tha,  mang  vẻ  đẹp  lộng  lẫy  đến  huy  hoàng.  Ông  mặt  trời  trong  trĩnh,  phúc  hậu  như  lòng  đỏ  một  quả  trứng  thiên  nhiên  đầy  đặn  đang  mải  mê  soi  mình  dưới  mặt  nước,  không  quên  nhẹ  nhàng,  khoan  thai  rải  từng  tia  nắng  ấm  áp  xuống  trần  gian  đánh  thức  vạn  vật.  Những  áng  mây  trắng  bồng  bềnh,  lơ  lửng  trôi  theo  gió  như  đang  chạy  trốn  ông  mặt  trời.  Từng  gợn  sóng  nhỏ  li  ti  đang  thì  thầm  với  nhau  chuyện  gì  đó  rồi  vỗ  nhẹ  vào  hai  bên  bờ  đánh  thức  thảm  cỏ  non  còn  ướt  đẫm  sương  đêm.  Bác  chài  dậy  sớm,  thổi  lửa  nấu  cơm,  từng  làn  khói  nhẹ  nhàng  bay  lên  rồi  tan  dần  trên  không.  Mấy  chị  tre  bên  bờ  điệu  đà  nghiêng  mình  soi  gương  dưới  mặt  sông  phẳng  lặng,  không  quên  vẫy  tay  chào  đón  những  người  con  xa  quê  trở  về  hay  những  du  khách  đến  với  miền  xứ  Nghệ  yêu  dấu.  Những  hạt  hạt  sương  sớm  long  lanh  như  những  viên  pha  lê  đang  chạy  nhạy  trên  từng  chiếc  lá,  cành  hoa.  Hàng  phượng  vĩ  trải  dài  dọc  bờ  sông  xòe  cánh  tay  chào  đón  nắng  ban  mai,  điểm  những  chùm  hoa  đỏ  rực,  lung  linh  như  một  nàng  thiếu  nữ  kiêu  sa,  lộng  lẫy  khoe  sắc  thắm  dưới  dòng  sông  hiền  hòa,  thơ  mộng.

Hoàng  hôn  buôn  xuống,  sông  Lam  điệu  đà  thay  áo  mới,  một  chiếc  áo  hây  hây  ráng  vàng  mang  vẻ  đẹp  nên  thơ,  trữ  tình  đến  kì  diệu  và  nhẹ  nhàng,  lưu  luyến  chiếu  những  tia  nắng  cuối  cùng  xuống  trần  gian.  Bầu  trời  cao  vời  vợi,  từng  áng  mây  thơ  thẩn  trồi  theo  gió.  Trên  sông,  nước  chầm  chậm  trôi.  Hơi  nước  mát  lạnh  thổi  lên  tôi  một  cảm  giác  thoải  mái,  dễ  chịu  đến  diệu  kì.  Từng  con  thuyền  cùng  các  bác  ngư  dần  nối  đuôi  nhau  về  bến  đỗ.  Những  câu  hò  ví  dặm  thân  thuộc  từ  những  con  đò  ngang  cứ  vang  vọng  mãi  trong  tôi.  Từng  nhịp  cầu  nơi  đây  gắn  liền  với  cuộc  sống  giản  dị  mà  thanh  bình,  hạnh  phúc  cùa  người  dân  ven  sông.  Hai  bên  bờ  sông,  bọn  trẻ  thi  nhau  thả  những  con  diều  tuổi  thơ  với  tiếng  nói  cười  vui  vẻ.  Những  cánh  diều  sặc  sỡ  như  những  cánh  bướm  sắc  màu  chao  lượn  trên  nền  trời  hoàng  hôn  vừa  đỏ  hồng,  vừa  trong  xanh,  vừa  hây  hây  ráng  vàng.  Dọc  bờ  sông,  từng  đàn  trâu  thong  dong  về  làng.  Tiếng  sáo  ngân  nga  của  đám  trẻ  mục  đồng  trên  lưng  trâu  làm  xao  xuyến  lòng  người.  Dòng  sông  tĩnh  lặng,  êm  đềm,  thơ  thẩn  trôi,  một  chiếc  lá  rơi  thôi  cũng  đủ  làm  rung  động  cả  mặt  nước. 

Bức  tranh  sông  Lam  từ  khi  bình  minh  lên  đến  hoàng  hôn  buông  xuống  thật  đẹp  đẽ  và  thơ  mộng.  Đến  với  miền  xứ  Nghệ  thân  thương,  du  khách  sẽ  không  thể  bỏ  qua  dòng  sông  hiền  hòa,  nên  thơ  làm  say  đắm  lòng  người  này.  Nơi  đây  có  lẽ  là  nơi  để  mỗi  người  con  xứ  Nghệ  gửi  gắm  những  kỉ  niệm  tuổi  thơ  đáng  nhớ.  Để  mỗi  khi  giá  rét,  những  kí  ức  tươi  đẹp  đó  lại  sống  dậy  như  những  tia  nắng  diệu  kì  sưởi  ấm  lòng  ta.