1 Hoàn thành dãy chuyển hóa sau

a) CaO\(\rightarrow\) Ca(OH)₂\(\rightarrow\) CaCl₂\(\rightarrow\) CaSO₄\(\rightarrow\) Ca(OH)₂\(\rightarrow\) Fe(OH)₃

b) NaAlO₂\(\rightarrow\) Al(OH)₃\(\rightarrow\) Al₂O₃\(\rightarrow\) Al\(\rightarrow\) Al₂(SO₄)₃

2 Bằng phương pháp hóa học hãy nhận biết các chất sau:

a) BaO, CaO, Fe₂O₃

b) KOH, HCl, BaCl₂, Na₂SO₄

THÔNG BÁO VỀ CUỘC THI HÓA HỌC

Vòng 3 của cuộc thi hóa học đã chính thức khép lại. Sau đây thì cô sẽ công bố đáp án của vòng 3.

ĐÁP ÁN

Câu 1: Hoàn thành chuỗi phản ứng sau

a. S → SO₂ → SO₃ → H₂SO₄ → Na₂SO₄ → BaSO₄

b. MnO₂ → Cl₂ → HCl → NaCl → NaOH → NaClO

a. (1) S + O₂ \(\underrightarrow{t^o}\)SO₂

(2) 2SO₂ + O₂ \(\underrightarrow{t^o,p,V_2O_5}\) 2SO₃

(3) SO₃ + H₂O → H₂SO₄

(4) H₂SO₄ + NaOH → Na₂SO₄ + H₂O

(5) Na₂SO₄ + Ba(OH)₂ → BaSO₄↓ + 2NaOH

b. (1) MnO₂ + 4HCl đặc 2\(\underrightarrow{t^o}\)MnCl₂ + Cl₂↑ + 2H₂O

(2) Cl₂ + H₂ \(\underrightarrow{t^o}\)2HCl↑

(3) HCl + NaOH → NaCl + H₂O

(4) 2NaCl + H₂O \(\underrightarrow{đpmn}\)NaOH + H₂↑ + Cl₂↑

(5) 2NaOH + Cl₂ → NaCl + NaClO + H₂O

Câu 2: “Không khí” là một hỗn hợp chứa rất nhiều chất khí với thành phần chủ yếu là khí nitơ, oxi, cacbonic, argon,…Theo kết quả phân tích của NASA thành phần % về thể tích của các khí trong không khí là như sau:

Nitrogen: N2 (MN2=28) Oxygen: O2 (MO2=32) Argon: Ar ( MAr=40) Carbon Dioxide: CO2 (MCO2=44) Neon: Ne Helium : He Methane: CH4 Krypton: Kr Hydrogen: H2

Dựa vào biểu đồ do NASA nghiên cứu, chúng ta thấy rằng, thành phần chính của không khí chủ yếu là khí nitơ, khí oxi, khí argon và khí cacbonic. Dựa vào các số liệu % về thể tích bốn khí đã cho ở trên, hãy tính gần chính xác giá trị khối lượng mol trung bình của không khí. Giải thích tại sao giá trị khối lượng mol trung bình của không khí thường được sử dụng là 29 (g/mol).

Dựa vào biểu đồ ta có thành phần % về thể tích của các khí nitơ, oxi, argon, cacbonic lần lượt là:

Khối lượng mol trung bình chính xác của không khí là

\(\overline{M_{kk}}=\%N_2.28+\%O_2.32+\%Ar.40+\%CO_2.44=28,95475\)

Giá trị khối lượng mol trung bình của không khí thường được sử dụng là 29 (g/mol) vì nó rất gần với giá trị tính toán chính xác.

Câu 3: Chỉ sử dụng thuốc thử là dung dịch phenolphthalein hãy đề xuất cách nhận biết 4 dung dịch mất nhãn sau: NaOH, H₂SO₄, Na₂SO₄, BaCl₂.

- Trích mẫu thử các dung dịch vào các ống nghiệm, nhỏ một giọt phenolphtalein vào mỗi ống nghiệm.

+ Dung dịch chuyển màu hồng : NaOH.

+ Dung dịch không đổi màu : H₂SO₄, Na₂SO₄, BaCl₂.

- Trích mẫu thử 3 dung dịch H₂SO₄, Na₂SO₄, BaCl₂ cho vào 3 ống nghiệm riêng biệt, nhỏ vào mỗi ống nghiệm một giọt phenolphtalein, sau đó cho vào mỗi ống nghiệm một giọt dung dịch NaOH.

+ Dung dịch chuyển màu hồng: Na₂SO₄, BaCl₂.

+ Dung dịch không đổi màu : H₂SO₄.

2NaOH + H₂SO₄ → Na₂SO₄ + H₂O

- Trích mẫu thử 2 dung dịch Na₂SO₄, BaCl₂ vào các ống nghiệm, sau đó cho tác dụng với dung dịch H₂SO₄.

+ Xuất hiện kết tủa trắng : BaCl₂.

BaCl₂ + H₂SO₄ → BaSO₄↓ + 2HCl

+ Không xẩy ra hiện tượng gì : Na₂SO₄.

Câu 4: Hòa tan 0,575g kim loại Na vào 200ml dung dịch H₂SO₄ 0,05M thì thu được dung dịch X và V lít khí H₂(đktc).

a. Xác định giá trị V và tính nồng độ mol của các chất tan có trong dung dịch X sau phản ứng. Coi như thể tích dung dịch không thay đổi sau phản ứng.

b. Nhỏ từ từ đến dư dung dịch Ba(HCO₃)₂ vào dung dịch X. Tính khối lượng kết tủa cực đại thu được sau phản ứng.

a. \(n_{Na}=0,025mol;n_{H2SO4}=0,02mol.\)

Vì \(\dfrac{n_{Na}}{2}>\dfrac{n_{H2SO4}}{1}\) ⇒ Sau khi phản ứng với axit, Na còn dư. Kim loại Na dư sẽ tiếp tục phản ứng với nước.

PTHH:

2Na + H₂SO_{4 loãng} → Na₂SO₄ + H₂↑

0,02......0,01....................0,01......0,01

2Na + 2H₂O → 2NaOH + H₂↑

0,005....0,005.......0,005.....0,0025

\(\Rightarrow V_{H2}=22,4.\left(0,01+0,0025\right)=0,28lit\)

Sau phản ứng, coi như thể tích dung dịch không thay đổi.

\(\Rightarrow C_{M\left(Na2SO4\right)}=\dfrac{0,01}{0,2}=0,05M\)

\(\Rightarrow C_{M\left(NaOH\right)}=\dfrac{0,005}{0,2}0,025M\)

b. Khi nhỏ từ từ dung dịch Ba(HCO₃)₂ từ từ đến dư vào dung dịch X (gồm Na₂SO₄ và NaOH) xẩy ra các phản ứng như sau:

Ba(HCO₃)₂ + 2NaOH → BaCO₃↓ + Na₂CO₃ + H₂O

0,0025.............0,005..........0,0025........0,0025

Ba(HCO₃)₂ + Na₂SO₄ → BaSO₄↓ + NaHCO₃

0,01....................0,01...........0,01..........0,01

Ba(HCO₃)₂ + Na₂CO₃ → BaCO₃↓ + NaHCO₃

0,0025.............0,0025........0,0025........0,0025

Sau khi phản ứng hoàn toàn, kết tủa thu được gồm BaSO₄ và BaCO₃.

\(\Rightarrow m_{\downarrow}=m_{BaSO4}+m_{BaCO3}=3,315g\)

Câu 5: Một oxit kim loại có công thức là M­_xO_y, trong đó M chiếm 72,41% khối lượng. Khử hoàn toàn oxit này bằng khí CO thu được 16,8g kim loại M. Hòa tan lượng 16,8g kim loại M bằng H₂SO₄ đặc nóng thu được muối M hóa trị III và 10,08 lít khí SO₂(đktc) là sản phẩm khử duy nhất.

a.Viết các phương trình phản ứng đã xẩy ra dưới dạng tổng quát

b.Xác định công thức hóa học của oxit M­_xO_y.

a. PTHH:

M_xO_y + yCO \(\underrightarrow{t^o}\) xM + yCO₂↑

2M + 6H₂SO_{4 đặc, nóng} → M₂(SO₄)₃ + 3SO₂↑ + 6H₂O

b.

2M + 6H₂SO_{4 đặc, nóng} → M₂(SO₄)₃ + 3SO₂↑ + 6H₂O

0,3.......0,9...............................0,15...........0,45......0,9

\(\Rightarrow M_M=\dfrac{16,8}{0,3}=56\), suy ra M là Fe.

Công thức oxit là Fe_xO_y.

Vì trong oxit kim loại Fe chiếm 72,41% khối lượng nên oxi chiếm 27,59% về khối lượng.

\(\Rightarrow\left\{{}\begin{matrix}56x=72,41\%\left(56x+16y\right)\\16y=27,59\%\left(56x+16y\right)\end{matrix}\right.\)

\(\Rightarrow\left\{{}\begin{matrix}x=3\\y=4\end{matrix}\right.\)

Vậy oxit là Fe₃O₄.

HẾT.

(Không bắt buộc các bạn phải làm giống như đáp án, sử dụng cách làm khác vẫn được điểm tối đa)

P/s: Những bạn nào đã đổi tên nick trong quá trình diễn ra cuộc thi thì nhớ cmt "Tên nick cũ-Tên nick mới" để cô còn tổng hợp điểm cho các bạn. Những bạn có tổng điểm cao nhất sẽ được nhận các phần thưởng từ cuộc thi.

Chọn hệ số và CTHH thích hợp đặt vào những chỗ có dấu chấm hỏi trong các phương trình hóa học sau:
a) ? Na + ? → 2 Na₂O
b) ? CuO + ?HCl → CuCl₂ + ?
c) Al₂(SO₄)₃ + ? BaCl₂ → ? AlCl₃ + ?
d) ? Al(OH)₃ → Al₂O₃ + ?

 

THÔNG BÁO VỀ CUỘC THI HÓA HỌC

Hiện nay thì vòng 1 của cuộc thi hóa học đã chính thức khép lại. Cô cảm ơn vì sự tham gia nhiệt tình của các em.

Sau đây cô sẽ có một số nhận xét chung về bài làm của các bạn.

1. Một số lỗi sai khi làm bài thường gặp phải:

- Khi viết PTHH thì cần nêu điều kiện phản ứng, kí hiệu cho các chất kết tủa, bay hơi.

- Đối với dạng bài tách chất (hoặc nhận biết) có thể viết bằng lời hoặc biểu diễn bằng sơ đồ. Sau đó cần viết các PTHH của các phản ứng đã diễn ra.

- Đối với dạng toán CO₂ tác dụng với kim loại kiềm thì thường xẩy ra 2 trường hợp. Trường hợp tạo 1 muối và trường hợp tạo cả 2 muối.

- Khi giải các bài toán hóa học các em cần để ý xem chất bào phản ứng hết, chất nào còn dư. Đối với các bài 5 và 6 rất nhiều bạn đã không để ý đến việc axit còn dư lại. Vì vậy dẫn đến việc tính toán sai kết quả.

2. Lỗi trình bày:

Lỗi này chỉ xẩy ra với các bạn đăng file ảnh. Đối với các bạn vẫn có dự định viết tay và up ảnh lên thì cô sẽ nhắc nhở các bạn một số điểm như sau

- Ảnh cần phải có độ nét, dễ quan sát.

- Không nên chụp ảnh quá sát bài viết vì khi đăng lên có thể bị mất chữ.

- Xoay ảnh lại đúng chiều trước khi up.

- Sắp xếp thứ tự các ảnh hợp lí.

Mong rằng các bạn sẽ rút kinh nghiệm để tiếp tục tham gia vòng 2 tốt hơn.

Dưới đây là đáp án của vòng 1. Những bạn có cách giải khác với đáp án, nếu đúng vẫn được chấm điểm tối đa. Đối với các bài tính toán %, những bạn nào làm tròn số đều được tính là kết quả đúng. Nếu bạn nào còn thắc mắc thì có thể inbox với cô, cô sẽ giải đáp mọi thắc mắc của các bạn.

ĐÁP ÁN VÒNG 1

1. (1,5đ) Thực hiện dãy chuyển hóa sau, viết PTHH ( ghi rõ điều kiện phản ứng nếu có):

MnO₂ → Cl₂ → HCl → CuCl­₂ → Cu(OH)₂ → CuO → Cu → CuSO₄

(1) MnO₂ + 4HCl đặc → MnCl₂ + Cl_2­↑ + 2H₂O (ĐK: t^o)

(2) Cl₂ + H₂ → 2HCl↑ (ĐK: t^o)

(3) 2HCl + CuO → CuCl₂ + H₂O (ĐK: t^o)

(4) CuCl₂ + 2NaOH → Cu(OH)₂↓ + 2NaCl

(5) Cu(OH)₂ → CuO + H₂O (ĐK: t^o)

(6) CuO + CO → Cu + CO₂↑ (ĐK: t^o)

(7) Cu + 2H₂SO₄ đặc, nóng → CuSO₄ + SO₂↑ H₂O

2. (1,5đ) Trình bày phương pháp tách từng chất ra khỏi hỗn hợp muối sau: NaCl, MgCl₂, BaCl₂.

- Cho dung dịch NaOH dư vào hỗn hợp thì MgCl₂ phản ứng tạo thành kết tủa Mg(OH)₂ tách ra khỏi dung dịch. Lọc thu lấy kết tủa. Cho kết tủa tác dụng với axit HCl thì thu được MgCl₂.

MgCl₂ + 2NaOH → Mg(OH)₂↓ + 2NaCl

Mg(OH)­₂ + 2HCl → MgCl₂ + H₂O

- Dung dịch sau phản ứng gồm NaCl, BaCl₂, NaOH. Cho dung dịch Na₂CO₃ dư vào hỗn hơp thì thu được kết tủa BaCO₃ tách ra khỏi dung dịch. Lọc thu lấy kết tủa. Cho kết tủa tác dụng với HCl thì thu được BaCl₂.

BaCl₂ + Na₂CO₃ → BaCO₃↓ + 2NaCl

BaCO₃ + 2HCl → BaCl₂ + H₂O + CO₂↑

- Dung dịch sau phản ứng gồm các chất NaCl, Na₂CO₃, NaOH. Cho axit HCl vào thì thu được NaCl.

NaOH + HCl → NaCl + H₂O

Na₂CO₃ +2HCl → 2NaCl + CO₂↑ + H₂O

3.(1đ) Nêu hiện tượng xảy ra khi cho dung dịch Ba(HSO₄)₂ vào bình đựng dung dịch Na₂CO₃, giải thích hiện tượng và viết phương trình phản ứng minh họa.

- Hiện tượng: Xuất hiện đồng thời kết tủa trắng và bọt khí.

- PTHH: Ba(HSO₄)₂ + Na₂CO₃ → BaSO₄↓ + Na₂SO₄ + CO₂↑ + H₂O

- Giải thích: Do HSO₄^- phân li tạo thành H⁺ và SO₄^2-. H⁺ tác dụng với gốc CO₃^2- thì giải phóng khí CO₂; SO₄^2- tác dụng với Ba²⁺ thì tạo kết tủa trắng BaSO₄.

HSO₄^- → H⁺ + SO₄^2-

2H⁺ + CO₃^2- → CO₂↑ + H₂O

Ba²⁺ + SO₄^2- → BaSO₄↓

(Giải thích đơn giản hơn: Do HSO₄^- là một axit mạnh nên khi tác dụng với muối cacbonat thì giải phóng khí CO₂. Do trong dung dịch có gốc sunfat và bari nên sẽ tạo kết tủa BaSO₄.)

4.(2đ) Có 12 lít hỗn hợp khí gồm N₂ và CO₂, dẫn từ từ hỗn hợp trên vào 200 ml dung dịch Ca(OH)₂ 1,5M. Kết thúc phản ứng thu được 20 gam kết tủa. Tính % về thể tích của khí CO₂ có trong hỗn hợp khí ban đầu.

nCa(OH)2=0,3 mol.

TH1: Ca(OH)₂ dư: muối tạo thành là CaCO₃.

CO₂ + Ca(OH)₂ → CaCO₃↓ + H₂O

0,2..........0,2...............0,2

⇒ V_CO2 = 4,48 lít , V_N2=7,52 lít

⇒ %V_CO2=37,33 %; %V_N2=62,67%

TH2: Ca(OH)₂ phản ứng hết: muối tạo thành gồm CaCO₃ và Ca(HCO₃)₂.

CO₂ + Ca(OH)₂ → CaCO₃↓ + H₂O

0,2..........0,2...............0,2

2CO₂ + Ca(OH)₂ + H₂O → Ca(HCO₃)₂

0,2.............0,1.............................0,1

⇒ n_CO2 = 0,4 mol

⇒ V_CO2 =8,96 lít ; V_N2=3,04 lít

⇒ %V_CO2=74,67%; V_N2=25,33%.

5.(2đ) Hòa tan hoàn toàn 24 gam hỗn hợp A gồm MgO và Fe₂O₃ trong 1,2 lít dung dịch HCl 1M (lấy dư 20% so với lượng phản ứng).

a) Tính phần trăm khối lượng mỗi oxit.

b) Tính thể tích dung dịch NaOH 2M cần dung để kết tủa hết các muối chứa trong dung dịch trên.

a.

Gọi số mol của MgO và Fe₂O₃ lần lượt là x và y.

MgO + 2HCl → MgCl₂ + H₂O

x.............2x............x

Fe₂O₃ + 6HCl → 2FeCl₃ + 3H₂O

y..............6y............2y

Ta có hệ

40x + 160y =24

2x + 6y + 0,2.(2x+6y) =1,2

⇒ x = 0,2 mol; y = 0,1 mol

⇒ %m_MgO = 33,33% ; %m_Fe2O3 = 66,67%

b.

n_HCldư = 0,2mol

HCl + NaOH → NaCl + H₂O

0,2.........0,2

MgCl₂ + 2NaOH → Mg(OH)₂↓ + 2NaCl

0,2..............0,4

FeCl₃ + 3NaOH → Fe(OH)₃↓ + 3NaCl

0,2..........0,6

⇒ nNaOH = 1,2 mol

⇒ VNaOH = 0,6 lít

6.(2đ) Hòa tan hoàn toàn m gam hỗn hợp X gồm 2 kim loại là Fe và Al (tỉ lệ mol 2:3) bằng lượng axit H₂SO₄ đặc, nóng (dư 10% so với lượng phản ứng) thì thấy thoát ra V₁ lít khí SO₂ (đktc) là sản phẩm khử duy nhất và thu được dung dịch Y. Biết rằng dung dịch Y có thể hòa tan tối đa 9,9 gam Mg.

a) Tính giá trị m, V₁.

b) Cho dung dịch Y tác dụng với V₂ lít Ba(OH)₂ 0,1M. Tính giá trị V₂ để thu được khối lượng kết tủa là cực đại. Khối lượng kết tủa cực đại bằng bao nhiêu?

a.

n_Mg = 0,4125 mol

Gọi số mol Al lần lượt là x; mol Fe là y.

2Al + 6H₂SO_{4 đặc, nóng} → Al₂(SO₄)₃ + 3SO₂↑ + 6H₂O

x.............3x.............................0,5x..........1,5x

2Fe + 6H₂SO_{4 đặc, nóng} → Fe₂(SO₄)₃ + 3SO₂↑ + 6H₂O

y.............3y.............................0,5y............1,5y

Số mol H₂SO₄ phản ứng là 3(x+y)

Số mol H₂SO₄ dư là 10%.3(x+y)=0,3(x+y)

Mg + 2H₂SO_{4 đặc, nóng} → MgSO₄ + SO₂↑ + 2H₂O

0,15(x+y)...0,3(x+y)

3Mg + Fe₂(SO₄)₃ → 3MgSO₄ + 2Fe↓

1,5y.........0,5y

3Mg + Al₂(SO₄)₃ → 3MgSO₄ + 2Al↓

1,5x..........0,5x

Ta có hệ

1,5x + 1,5y + 0,15(x+y)=0,4125

x/y=3/2

⇒ x=0,15 mol; y=0,1 mol

⇒ m=9,65 gam; V₁=8,4 lít

b.

H₂SO₄ + Ba(OH)₂ → BaSO₄↓ + H₂O

0,075.......0,075............0,075

Al₂(SO₄)₃ + 3Ba(OH)₂ → 3BaSO₄↓ + 2Al(OH)₃↓

...0,075............0,225.............0,225.............0,15

Fe₂(SO₄)₃ + 3Ba(OH)₂ → 3BaSO₄↓ + 2Fe(OH)₃↓

....0,05...............0,15............ 0,15............... 0,1

n_Ba(OH)2 = 0,45 mol

V₂ = 0,45/0,1=4,5 lít

m_kettua = m_BaSO4 + m_Fe(OH)3 + m_Al(OH)3 = 0,45.233 + 0,1.107 + 0,15.78

⇒ m_kettua = 127,25 gam

THE END.

Bài 1:

a) SO₂ +Ca(OH)₂ \(\rightarrow\) ...

b) CuO+H₃PO₄\(\rightarrow\) ...

c) MgO+HCl\(\rightarrow\) ...

d) KOH+P₂O₅\(\rightarrow\)...

e) CaO+N₂O₅\(\rightarrow\)...

n) CaO+H₂O\(\rightarrow\) ...

m)NaOH+SO₃\(\rightarrow\)...

h) Zn(OH)₂+HNO₃\(\rightarrow\) ...

k) Fe(OH)₃+HCl\(\rightarrow\) ...

Có những chất sau: Zn, Zn(OH)₂, NaOH, Fe(OH)₃, CuSO₄, NaCl, HCl.

Hãy chọn chất thích hợp điền vào mỗi sơ đồ phản ứng sau và lập phương trình học:

a) …..+  .....  → Fe₂O₃ + H₂O;

b) H₂SO₄ + … → Na₂SO₄ + H₂O;

c) H₂SO₄ + … → ZnSO4 + H₂O;

d) NaOH + ….   → NaCl + H₂O;

e)   ….. + CO₂ → Na₂CO₃ + H₂O.

X₁+X₂+X₃ \(\rightarrow\)HCl + H₂SO₄

X₄+X₅(dư) \(\rightarrow\)SO₂+H₂O

X₆+X₇+X₈\(\rightarrow\)Cl₂+MnSO₄+K₂SO4+Na₂SO₄+H₂O

X₉+X₁₀+H₂O\(\rightarrow\)Fe(OH)₃+CO₂+NaCl

hoàn thành các phương trình phản ứng

Na₂CO₃+...\(\rightarrow\)...

HCL+CaSO_{3\(\rightarrow\)}

NaOH+...\(\rightarrow\)Fe(OH)₂+...

BaCl₂+...\(\rightarrow\)BaCO₃

AgNO₃+_{...\(\rightarrow\)}...

H₂SO₄+\(\rightarrow\)...